\u00a0 <\/p>\n
\u00d6nce: "Kriz bize yeni f\u0131rsatlar yarat\u0131r, T\u00fcrkiye bundan k\u00e2rl\u0131 \u00e7\u0131kman\u0131n yollar\u0131n\u0131 aramaktad\u0131r!" \u015feklinde yorumlar yapan Ba\u015fbakan\u0131n \u015fimdi: "Kriz \u00fclkemize yakla\u015f\u0131yor diye felaket tellall\u0131\u011f\u0131 yapanlar vard\u0131r!" diye \u00e7\u0131k\u0131\u015fmas\u0131; tamamen gaflet ve cehaletinin bir yans\u0131mas\u0131yd\u0131. Kula\u011f\u0131na ne f\u0131s\u0131ldan\u0131rsa onu tekrarlayan ve bir g\u00fcn \u00f6ncesini hat\u0131rlamayan bir kafa yap\u0131s\u0131yd\u0131.<\/strong>\u00a0 <\/p>\n \u00a0 <\/p>\n ABD tarihinin en b\u00fcy\u00fck iflas\u0131<\/strong> <\/p>\n ABD h\u00fck\u00fcmeti, \u00fclkenin en b\u00fcy\u00fck mevduat bankas\u0131 Washington Mutual'a el koydu. <\/p>\n Washington Mutual'\u0131n varl\u0131klar\u0131 ise Yahudi sermayeli JPMorgan taraf\u0131ndan 1,9 milyar dolara sat\u0131n al\u0131nd\u0131. <\/p>\n ABD'nin Tasarruf Mevduat\u0131 Sigorta Fonu olarak kabul edilen "Federal Deposit Insurance Corp" Ba\u015fkan\u0131 Sheila Bair, kurtarma operasyonunun banka hakk\u0131ndaki spek\u00fclasyonlar ve m\u00fc\u015fterilerin sakinle\u015fmesi i\u00e7in per\u015fembe gece yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlatt\u0131. <\/p>\n FDIC, m\u00fc\u015fterilerin bug\u00fcn normal i\u015flemlerini yapabilece\u011fini ve b\u00fct\u00fcn mevduat sahiplerinin tamamen koruma alt\u0131nda oldu\u011funu a\u00e7\u0131klad\u0131. <\/p>\n ABD h\u00fck\u00fcmetinin bankaya el koymas\u0131n\u0131n, alternatifler \u00fczerinde \u00e7al\u0131\u015fan banka y\u00f6netim kurulu i\u00e7in s\u00fcrpriz oldu\u011fu vurguland\u0131. <\/p>\n Gece Washington Mutual'a el konulmas\u0131, bankan\u0131n 119 y\u0131ll\u0131k ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k deneyimini sona erdirirken, bu el koyma ve sat\u0131\u015f i\u015flemi Washington y\u00f6netiminin bankac\u0131l\u0131k end\u00fcstrisini t\u0131kayan sorunlu tutsat (mortgage) kredilerini temizleme giri\u015fimlerindeki son tarihi ad\u0131m olarak de\u011ferlendiriliyor. Washington Mutual, tutsat kredilerinden kaynaklanan zararlardan ve k\u00fcresel finansal krizden en fazla etkilenen bankalar\u0131n ba\u015f\u0131ndayd\u0131. <\/p>\n D\u00fczenleyici kurumlara g\u00f6re, Washington Mutual varl\u0131klar\u0131 307 milyar dolar ve mevduatlar\u0131 188 milyar dolard\u0131. ABD'de daha \u00f6nce en b\u00fcy\u00fck bankac\u0131l\u0131k iflas\u0131 Continental Illinois National Bank & Trust olmu\u015ftu. Banka 1984 y\u0131l\u0131nda \u00e7\u00f6kt\u00fc\u011f\u00fcnde varl\u0131\u011f\u0131 40 milyar dolard\u0131. <\/p>\n Siyonist Sermayeli JPMorgan ikinci s\u0131raya \u00e7\u0131kt\u0131<\/strong> <\/p>\n JPMorgan Chase, bu sat\u0131n alman\u0131n ard\u0131ndan 23 eyalette 5 bin 410 \u015fubeye sahip olaca\u011f\u0131 s\u00f6yleniyor. <\/p>\n JPMorgan Chase, b\u00f6ylece 2,04 trilyon dolar varl\u0131kla Citigroup'un ard\u0131ndan \u00fclkenin ikinci b\u00fcy\u00fck bankas\u0131 oluyor. <\/p>\n Bu el koyma ve sat\u0131\u015f i\u015fleminden sonra ka\u00e7 ki\u015finin i\u015fsiz kalaca\u011f\u0131 bilinmiyor. <\/p>\n Sadece Amerika de\u011fil, Avrupa, Asya ve Latin Amerika Borsalar\u0131 da h\u0131zla \u00e7\u00f6k\u00fcyor. K\u0131saca faizci kapitalizm can \u00e7eki\u015fiyor.<\/strong> <\/p>\n FED'in eski ba\u015fkan\u0131 Alan Greenspan:<\/strong> <\/p>\n ABD'de \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcn ba\u015flang\u0131c\u0131<\/strong> <\/p>\n ABD merkez bankas\u0131 konumundaki FED'in eski ba\u015fkan\u0131 Alan Greenspan, ABD'nin halen y\u00fczy\u0131lda bir ya\u015fanabilecek finansal kriz i\u00e7inde oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor. ABC televizyonuna konu\u015fan Greenspan, ‘'\u00d6nce \u015funu anlayal\u0131m. Bu 50 y\u0131lda, hatta muhtemelen 100 y\u0131lda bir ya\u015fanabilecek bir olay'' diyor. ABD'nin bir ekonomik durgunlu\u011fa (resesyon) girmeden kurtulma ihtimalinin y\u00fczde 50'nin alt\u0131nda oldu\u011funa dikkati \u00e7eken Greenspan, krizin daha da devam etmesini bekledi\u011fini vurguluyor.<\/strong> <\/p>\n \u00d6te yandan, s\u0131k\u0131nt\u0131 i\u00e7inde bulunan yat\u0131r\u0131m bankas\u0131 Lehman Brothers'a ABD y\u00f6netiminin \u00e7abalar\u0131na kar\u015f\u0131n m\u00fc\u015fteri bulunam\u0131yor. ABD medyas\u0131 konuyla ilgilenen bankalar\u0131n olas\u0131 bir al\u0131mdan \u015fu an i\u00e7in vazge\u00e7tiklerini yaz\u0131yor. Bu arada, ABD'de en fazla mevduat bulunduran banka olan Bank of America ve yat\u0131r\u0131m bankas\u0131 Merril Lynch'in potansiyel bir birle\u015fme i\u00e7in g\u00f6r\u00fc\u015fmeler yapt\u0131\u011f\u0131 haberleri ABD medyas\u0131nda yer al\u0131yor.<\/strong> <\/p>\n Merkez bankalar\u0131ndan ortak ad\u0131m<\/strong> <\/p>\n D\u00fcnya piyasalar\u0131 sars\u0131l\u0131yor. Amerika'daki deprem b\u00fct\u00fcn \u00fclkeleri sall\u0131yor. Merkez Bankalar\u0131 ge\u00e7 de olsa uyanmaya ba\u015fl\u0131yor. <\/p>\n Avrupa Merkez Bankas\u0131, ABD Merkez Bankas\u0131 (FED), Japonya Merkez Bankas\u0131 (BOJ), Kanada Merkez Bankas\u0131 ve \u0130svi\u00e7re Merkez Bankalar\u0131yla birlikte likidite artt\u0131r\u0131c\u0131 ortak \u00f6nlemler almay\u0131 kararla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bulunuyor. <\/p>\n Merkez bankalar\u0131n\u0131n ortak \u00f6nlemleri, piyasadaki ABD Dolar\u0131 s\u0131k\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n\u0131 gidermek ve dolay\u0131s\u0131yla nakit s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 i\u00e7indeki piyasalara likidite sa\u011flayarak rahatlatmay\u0131 ama\u00e7l\u0131yor. <\/p>\n 180 milyar dolarl\u0131k ge\u00e7ici d\u00f6viz takas\u0131 (farkl\u0131 para birimlerinden olu\u015fan iki ayr\u0131 anaparan\u0131n, vade tarihinde, orijinal birimleri ve \u00f6nceden \u00fczerinde anla\u015f\u0131lm\u0131\u015f bir kur \u00fczerinden geri \u00f6denmek \u00fczere birbirleriyle de\u011fi\u015ftirilmesi) \u015feklinde likidite sa\u011flama yetkisi bulunan FED, bu ortak hareketle piyasalara daha \u00e7ok dolar s\u00fcrmeye haz\u0131rlan\u0131yor. <\/p>\n Avrupa Merkez Bankas\u0131, ABD Dolar\u0131 a\u00e7\u0131\u011f\u0131n\u0131 gidermek i\u00e7in BOJ ile koordineli fonlama haz\u0131rl\u0131yor. <\/p>\n FED ile BOJ, 60 milyar dolara kadar, Kanada Merkez Bankas\u0131 ile 10 milyar dolara kadar ge\u00e7ici d\u00f6viz takas anla\u015fmas\u0131 yap\u0131yor. <\/p>\n Avrupa Merkez Bankas\u0131n\u0131n 110 milyar dolarl\u0131k d\u00f6viz takas yetkisi bulunuyor. <\/p>\n \u0130ngiltere Merkez Bankas\u0131 da, bug\u00fcn ilk olarak piyasay\u0131 40 milyar dolara kadar fonlayacak. FED, yapm\u0131\u015f oldu\u011fu ge\u00e7ici d\u00f6viz takas anla\u015fmalar\u0131n\u0131n 30 Ocak 2009'a kadar ge\u00e7erli olaca\u011f\u0131n\u0131 da bildiriyor <\/p>\n Tektonik finans krizinin yakla\u015fmas\u0131\u00a0 <\/strong> <\/p>\n Tektonik \u00e7arp\u0131\u015fma, k\u0131talar aras\u0131 deprem anlam\u0131na gelmekteymi\u015f. Ge\u00e7en haftalarda uluslararas\u0131 yat\u0131r\u0131m bankalar\u0131n\u0131n uzmanlar\u0131 yakla\u015fmakta olan krize dair \u00f6ng\u00f6r\u00fcler yazarken bu tabiri tercih etmi\u015flerdi. <\/p>\n O yorumlar ve \u00f6ng\u00f6r\u00fclere g\u00f6re bir y\u0131l\u0131 a\u015fk\u0131n bir s\u00fcredir Amerika'da ba\u015flay\u0131p dalga dalga b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyaya yay\u0131lmakta olan finans krizi asl\u0131nda ger\u00e7ek krizin sadece ve sadece haberci sinyalleriymi\u015f. Esas kriz tektonik \u00e7apta olacakm\u0131\u015f Yani k\u0131talar\u0131 birbiriyle \u00e7arp\u0131\u015ft\u0131ran depremler gibi finans piyasalar\u0131nda sars\u0131nt\u0131lar meydana gelecekmi\u015f. <\/p>\n Bu \u00f6ng\u00f6r\u00fclerin ne anlama geldi\u011fini Amerika'dan yay\u0131lan haberler ete kemi\u011fe b\u00fcr\u00fcnd\u00fcrmeye ba\u015flad\u0131. Amerika'n\u0131n en b\u00fcy\u00fck yat\u0131r\u0131m bankalar\u0131ndan birisi olan Lehman Brothers iflas etti\u011fini a\u00e7\u0131klad\u0131. Hafta sonu boyunca Lehman'\u0131 kurtarmak i\u00e7in yap\u0131lan b\u00fct\u00fcn giri\u015fimler sonu\u00e7suz kald\u0131. Bu a\u00e7\u0131klama Asya piyasalar\u0131nda tektonik etkiler g\u00f6sterdi. Borsalar adeta yerle bir oldu. T\u00fcrkiye'de benzeri bir manzara sergilemekteydi. <\/p>\n Amerika'da konut kredisi alacaklar\u0131 \u00fczerine in\u015fa edilen t\u00fcrev ka\u011f\u0131tlar\u0131n konut kredisi alacaklar\u0131n\u0131n tahsil edilememesi \u00fczerine b\u00fct\u00fcn de\u011ferini yitirmesiyle ba\u015flayan krizin 1929-30 buhran\u0131na benzer bir tahribat yapaca\u011f\u0131 konusunda art\u0131k hemen hemen b\u00fct\u00fcn uzmanlar hemfikir. Amerika'da ba\u015flayan tektonik finans depreminin tsunami etkisiyle faizci-kapitalist s\u00f6m\u00fcr\u00fc sisteminin b\u00fct\u00fcn dengelerini alt \u00fcst edece\u011fe benziyor. <\/p>\n Krizin ilk sinyalleri ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131ndan bu yana Amerikan Hazine Bakanl\u0131\u011f\u0131 zorda olan finans kurulu\u015flar\u0131n\u0131 ayakta tutabilmek i\u00e7in bol bol likitide verdi. Yetmedi, iflasa do\u011fru gidenleri devletle\u015ftirdi. \u00d6yle ki, serbet pazar ekonomisinin mabedinde d\u00fcnya tarihinin en b\u00fcy\u00fck devletle\u015ftirmeleri ger\u00e7ekle\u015ftirildi. Evvelki hafta, konut kredilerinin y\u00fczde ellisinden fazlas\u0131n\u0131 garanti eden Freddie Mac ve Fanny Mae'in devletle\u015ftirilmesi \u00fczerine bu krizin gelece\u011fini y\u0131llard\u0131r yaz\u0131 ve yorumlar\u0131yla haber vermekte olan New York \u00dcniversitesi profes\u00f6rlerinden Roubini Amerika'n\u0131n art\u0131k USSRA (United Socialist States of Republic of America)'a yani ‘Amerika Sosyalist Devletler Birli\u011fi Cumhuriyeti'ne d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc yaz\u0131yordu. <\/p>\n Bu krizde Amerikan devlet kurumlar\u0131n\u0131n ve Avrupa h\u00fck\u00fcmetlerinin neler yapt\u0131\u011f\u0131na k\u0131saca bir g\u00f6z att\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman asl\u0131nda 2001 krizi s\u0131ras\u0131nda T\u00fcrk ekonomisine nas\u0131l bir operasyon ger\u00e7ekle\u015ftirildi\u011fini anlam\u0131\u015f oluruz. \u00d6rne\u011fin 2001 krizi s\u0131ras\u0131nda h\u00fck\u00fcmetin ekonomi politikalar\u0131na destek sa\u011flamak amac\u0131yla devlet ka\u011f\u0131tlar\u0131 alan; daha sonra nakit s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131na d\u00fc\u015fen bankalara Merkez Bankas\u0131 taraf\u0131ndan bir miktar nakit sa\u011flanm\u0131\u015f olsayd\u0131 o bankalar batmayacakt\u0131. Pek \u00e7ok ba\u015fka banka da ufak tefek nakit bor\u00e7 verilerek ayakta tutulabilecek ve krizin kamuya maliyetinin bu derece devasa hale gelmesi \u00f6nlenecekti. <\/p>\n Ama ama\u00e7 onlar\u0131 bat\u0131rmak; kamuya olan zararlar\u0131n\u0131 derinle\u015ftirmek ve ard\u0131ndan da AKP taraf\u0131ndan b\u00fct\u00fcn bankalar\u0131n yabanc\u0131lara sat\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flamakm\u0131\u015f. Oysa Amerika'daki krizin ba\u015f\u0131ndan beri Amerikan Hazine Bakanl\u0131\u011f\u0131 krizin zararlar\u0131n\u0131 m\u00fcmk\u00fcn mertebe azaltabilmek i\u00e7in piyasalara nakit pompal\u0131yor. Bankalar\u0131n ellerinde bulunan ve de\u011feri kalmam\u0131\u015f ka\u011f\u0131tlar\u0131 \u00fczerlerindeki nominal de\u011ferleriyle sat\u0131n al\u0131yor. Hazine paras\u0131yla batanlar\u0131n kurtar\u0131lmas\u0131 i\u00e7in birle\u015fmeleri te\u015fvik ediyor vs. Oysa 2001'de IMF, Merkez Bankas\u0131'n\u0131n benzeri giri\u015fimler yapmas\u0131n\u0131 ‘serbest piyasa ekonomisine ayk\u0131r\u0131' diyerek izin vermemi\u015fti. Demek ki, Amerika serbest piyasa de\u011fil, bu mant\u0131\u011fa g\u00f6re… <\/p>\n Almanya ise zora d\u00fc\u015fen \u015firketlerini yabanc\u0131 h\u00fck\u00fcmetlerin resmi fonlar\u0131n\u0131n almas\u0131na izin vermeyece\u011fini a\u00e7\u0131klad\u0131 ve bununla ilgili kanuni d\u00fczenleme yapt\u0131. Yani Arap devlet fonlar\u0131, zora d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f Alman \u015firketlerini \u00f6lm\u00fc\u015f e\u015f\u015fek fiyat\u0131na alamayacak. Daha do\u011frusu hi\u00e7 alamayacak. Amerika'da zora d\u00fc\u015fen \u015firketleri bu t\u00fcrden fonlar\u0131n almas\u0131 ihtimaline kar\u015f\u0131 sesler \u00e7oktan y\u00fckseldi bile… <\/p>\n T\u00fcrkiye ise temel sekt\u00f6rlerin (bankac\u0131l\u0131k-finans, perakende, telekom\u00fcnikasyon vs) yabanc\u0131lara hesaps\u0131z kitaps\u0131z sat\u0131lmas\u0131n\u0131 serbest piyasan\u0131n gere\u011fi diye alg\u0131layan bir zihniyetin kontrol\u00fcnde. Ama sat\u0131lacak bir \u015fey kalmam\u0131\u015f olmas\u0131 ve tektonik finans depreminin yans\u0131malar\u0131 bu zihniyeti ve bu kadroyu epeyce zorlayacak gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor.6[1]<\/a> <\/p>\n <\/p>\n ABD ekonomisindeki \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f, erken d\u00fczelme bekleme d\u00fc\u015fleriyle oyalananlar\u0131 e\u015fi g\u00f6r\u00fclmedik hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131na u\u011fratarak h\u0131zlan\u0131yordu.<\/strong> <\/p>\n De\u011fil bir y\u0131l, \u00fc\u00e7 ay \u00f6nce bile bu kurulu\u015flar\u0131n 2007'de ba\u015flay\u0131p s\u00fcregelen bunal\u0131m\u0131n kurban\u0131 olaca\u011f\u0131n\u0131 pek az kimse tahmin ediyordu.<\/strong> <\/p>\n D\u00fcnya kapitalizmi bundan \u00f6nce bunun benzeri bir b\u00fcy\u00fck krizi, bundan 78 y\u0131l \u00f6nce 1929 y\u0131l\u0131nda ge\u00e7irmi\u015f ve bundan II. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131'n\u0131n silah sat\u0131\u015flar\u0131n\u0131 \u015fi\u015firmesi sayesinde k\u0131l pay\u0131 kurtulmu\u015ftu. Ancak bu krizden ders almay\u0131 unutmu\u015f, hatta "art\u0131k b\u00f6yle bir kriz olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 kalmad\u0131" diyerek s\u00f6m\u00fcr\u00fcy\u00fc art\u0131rmay\u0131 ve kriz gelince "yeni para basma" yoluyla onu ertelemeyi marifet san\u0131p yan\u0131l\u0131yordu.<\/strong> <\/p>\n Sonunda \u00e7e\u015fitli yama \u00f6nlemlerle s\u00fcrd\u00fcr\u00fclen kapitalizm teknesi 2007'de "bat\u0131r\u0131c\u0131" dalgalar gelince \u00f6nlenemez bir sonun i\u00e7erisinde kendisini bulmu\u015ftu.<\/strong> <\/p>\n O kriz i\u00e7inde bocal\u0131yorlar, daha da bocalayacaklar.<\/strong> <\/p>\n Kriz \u0130talya'ya s\u0131\u00e7rad\u0131 <\/strong> <\/p>\n Yap\u0131 Kredi Bankas\u0131'n\u0131n b\u00fcy\u00fck orta\u011f\u0131 \u0130talyan Unicredit borsada y\u00fczde 51 de\u011fer kaybetti. Hisseleri 3 kez i\u015fleme kapat\u0131ld\u0131.<\/strong> <\/p>\n Avrupa bankac\u0131l\u0131k kesiminde esen sert r\u00fczgar T\u00fcrkiye'deki yabanc\u0131 bankalardan Ko\u00e7'un orta\u011f\u0131 \u0130talyan Unicredit'i de etkiledi. \u0130talya'n\u0131n en b\u00fcy\u00fck bankas\u0131 konumundaki UniCredit de krizden a\u011f\u0131r yara alan bankalar aras\u0131na kat\u0131ld\u0131.<\/strong> <\/p>\n \u0130zlanda Bat\u0131yor <\/strong> <\/p>\n Global kredi krizinin son kurban\u0131 \u0130zlanda'yd\u0131. Birle\u015fmi\u015f Milletler'in (BM) refah seviyesi en y\u00fcksek \u00fclkeler listesinde ilk s\u0131rada yer alan \u0130zlanda, batmaya ba\u015flad\u0131.<\/strong> <\/p>\n T\u00fcrk Amerikanc\u0131larda kriz \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131\u011f\u0131<\/strong> <\/p>\n Krizin Avrupa'y\u0131 etkisi alt\u0131na almas\u0131, hele de \u0130ngiltere'deki geli\u015fmeler, T\u00fcrkiye'deki Amerikana kalemleri \u00e7ok korkuttu. \u0130lk olarak s\u00f6z Mehmet Altan'\u0131n: <\/p>\n "\u00dcrkt\u00fcm… \u00c7\u00fcnk\u00fc ba\u015flang\u0131\u00e7tan beri korktu\u011fum ba\u015f\u0131m\u0131za gelebilir… Yani ABD'deki k\u00fcresel kriz, y\u0131l\u0131n sonuna do\u011fru bizi de derinden etkisi alt\u0131na alabilir. \u0130\u015fsizli\u011fin, yoksullu\u011fun tavan yapt\u0131\u011f\u0131 bir \u00fclkede, on alt\u0131 y\u0131ld\u0131r b\u00fcy\u00fcyen \u0130ngiltere'ye \u00e7elme atacak g\u00fc\u00e7teki bir \u015fiddetli dalga, \u00e7ok daha a\u011f\u0131r tahribat yapabilir… <\/p>\n \u0130ngiltere durgunlu\u011fa diriyorsa, T\u00fcrkiye'nin de ciddi sorunlar\u0131 olabilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnmek gerek." (Star, 25 A\u011fustos 2008) <\/p>\n Eser Karaka\u015f yine Bat\u0131 ekonomilerindeki a\u011f\u0131r sorunlar\u0131 anlatt\u0131ktan sonra yaz\u0131s\u0131n\u0131n sonunu "Hi\u00e7 akl\u0131mdan \u00e7\u0131km\u0131yor" dercesine bak\u0131n nereye ba\u011fl\u0131yor: "Krizin \u00fczerimize b\u00fct\u00fcn a\u011fr\u0131l\u0131\u011f\u0131yla \u00e7\u00f6kmesinin siyasi g\u00fcndemi de de\u011fi\u015ftirece\u011fini, Ergenekon meselesi gibi \u00e7ok ciddi bir konunun dahi g\u00fcme gidebilece\u011fini de hat\u0131rlatal\u0131m." (Star; 26 A\u011fustos 2008) <\/p>\n Ve son olarak Ahmet Altan. O da uzun uzun \u00c7in ve Rusya'n\u0131n nas\u0131l \u00fcst\u00fcn gelmekte oldu\u011funu, tabii pek \u00fcz\u00fclerek yaz\u0131yor. Bat\u0131 ekonomisi i\u00e7in de \u015f\u00f6yle diyor: <\/p>\n "Ekonomik olarak \u00e7ok zorlanaca\u011f\u0131 bir d\u00f6neme giren Bat\u0131, bir buzul \u00e7a\u011f\u0131nda \u00e7ok ciddi ac\u0131lar ya\u015far, yeni bir 1929 kriziyle kar\u015f\u0131la\u015fabilir." (Taraf, 27 A\u011fustos 2008) <\/p>\n Kendi konutunda oturabilecek kadar \u015fans\u0131 ve paras\u0131 olmayan bir vatanda\u015f\u0131m\u0131z\u0131n kiras\u0131, y\u0131lba\u015f\u0131ndan bu yana ortalama 7,3 oran\u0131nda zamland\u0131. Ayn\u0131 d\u00f6nemde \u0130stanbul'da \u015fehir hatlar\u0131 vapur \u00fccretleri y\u00fczde 48,2, T\u00fcrkiye genelinde \u015fehirleraras\u0131 tren \u00fccreti y\u00fczde 23,9, otob\u00fcs \u00fccreti 16,3, dolmu\u015f \u00fccretleriyse ortalama 13,9 oran\u0131nda artt\u0131. Yine ayn\u0131 d\u00f6nemde sabit telefon g\u00f6r\u00fc\u015fme \u00fccretlerine y\u00fczde 12 zam yap\u0131ld\u0131,\u00a0\u00a0\u00a0 <\/p>\n Ekimde, ekonomi patlamaya haz\u0131r bomba gibi<\/strong> <\/p>\n Sorunlar, "kartopunun ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 \u00e7\u0131\u011f" gibi, giderek b\u00fcy\u00fcyor. 450 milyar dolara ula\u015fan toplam bor\u00e7 sto\u011fu, 100 milyar YTL'yi a\u015fan t\u00fcketici kredileri, 290 binlere ula\u015fan kredi kart\u0131 bor\u00e7lular\u0131, ekonomide i\u015flerin hi\u00e7 de iyiye gitmedi\u011fini a\u00e7\u0131k\u00e7a ortaya koyuyor.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/p>\n \u0130\u015f d\u00fcnyas\u0131na ve uzmanlara g\u00f6re, kritik ay Ekim. ABD'de ba\u015flayarak t\u00fcm d\u00fcnya piyasalar\u0131na yans\u0131yan durgunluk(resesyon); T\u00fcrkiye gibi d\u0131\u015fa ba\u011f\u0131ml\u0131 \u00fclkelerin ekonomilerinde, y\u0131l\u0131n son \u00e7eyre\u011finde krize d\u00f6n\u00fc\u015fecek. D\u0131\u015f kaynakl\u0131 para deste\u011finin kesilece\u011fi ba\u011f\u0131ml\u0131 ekonomiler, finans sekt\u00f6rlerinden ba\u015flamak \u00fczere t\u00fcm sekt\u00f6rlerde a\u011f\u0131r darbeler alacak. Bu tehlikenin fark\u0131nda olan i\u015f d\u00fcnyas\u0131 ve ekonomistler, h\u00fck\u00fcmeti acil tedbirler almaya \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yor. <\/p>\n Devletin elinde ne varsa sat\u0131l\u0131\u011fa \u00e7\u0131kar\u0131lacak<\/strong> <\/p>\n AKP ekonomiyi de tamamen yabanc\u0131lara emanet etmeye haz\u0131rlan\u0131yor. AKP devletin elinde kalan b\u00fct\u00fcn kurumlar\u0131 sat\u0131l\u0131\u011fa \u00e7\u0131karmay\u0131 planl\u0131yor. \u0130\u015fte AKP'nin AB'ye taahh\u00fctleri:<\/strong> <\/p>\n – Devletin bankac\u0131l\u0131k (k\u0131sa v\u00e2de: Halk Bankas\u0131; orta v\u00e2de: Halkbank tecr\u00fcbesinin ard\u0131ndan strateji belirlenmek \u00fczere Ziraat Bankas\u0131 ve Vak\u0131flar Bankas\u0131), hava ve deniz ula\u015f\u0131m\u0131 ile lokomotif ve vagon \u00fcretimi, et-bal\u0131k \u00fcr\u00fcnleri piyasas\u0131, \u015feker, t\u00fct\u00fcn ve \u00e7ay \u00fcr\u00fcnlerinin i\u015flenmesi, petro-kimya sanayi, malzeme al\u0131m\u0131, elektrik da\u011f\u0131t\u0131m ve toptan ticareti, \u015fans oyunlar\u0131, \u0130MKB, alt\u0131n borsas\u0131, \u00e7e\u015fitli kamu hizmetleri (ara\u00e7 muayene istasyonlar\u0131, otoyol\/k\u00f6pr\u00fc i\u015fletmecili\u011fi, belediye-\u00e7\u00f6p\/at\u0131k toplama ve yeniden de\u011ferlendirme), telekom\u00fcnikasyon ve turizm alanlar\u0131ndan tamamen \u00e7ekilmesi;<\/strong> <\/p>\n – Elektrik \u00fcretimi, su \u015febekesi, kanalizasyon altyap\u0131s\u0131, sa\u011fl\u0131k, e\u011fitim, savunma, radyo-televizyon yay\u0131nc\u0131l\u0131\u011f\u0131, do\u011fal gaz piyasas\u0131, k\u00f6m\u00fcr ve di\u011fer maden i\u015fletmecili\u011finde devletin pay\u0131n\u0131n en aza indirilmesi.<\/strong> <\/p>\n – \u0130thalattan al\u0131nan KDV'den tamamen vazge\u00e7ilmesi<\/strong> <\/p>\n – Yabanc\u0131lara m\u00fclk sat\u0131\u015f\u0131 \u00f6n\u00fcndeki kotalar\u0131n hafifletilmesi<\/strong> <\/p>\n – 2011 y\u0131l\u0131ndan itibaren tar\u0131mda te\u015fvikin \u00fcr\u00fcne de\u011fil, \u00fcretimden ba\u011f\u0131ms\u0131z olarak \u00e7iftlik arazilerinin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcne g\u00f6re verilmesi.<\/strong> <\/p>\n Ba\u015fkas\u0131n\u0131n akl\u0131yla hareket edenlerin sonunun h\u00fcsran oldu\u011funu biliyoruz.<\/strong> <\/p>\n Ama ders almak istemeyenler ya da \u00e7aresizler i\u00e7in bu son ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz. <\/strong> <\/p>\n G\u00fcn\u00fcm\u00fcz ve tarih, "anlamak istemeyenlerin" ba\u015f\u0131nda patlayan davul \u00f6rnekleriyle dolu. <\/strong> <\/p>\n Kapitalist kutbun sonu..<\/strong> <\/p>\n T\u00fcrk siyasal tarihinde, Atat\u00fcrk'ten sonra bunu \u00e7ok ya\u015fad\u0131k. <\/p>\n Siyasal ve ekonomik proje \u00fcretemeyenler, yabanc\u0131lar\u0131n projelerinin arkas\u0131na gizlenerek halk\u0131 oyalay\u0131p durdular. \u0130\u015fte AB projesi, i\u015fte ABD s\u00f6zde m\u00fcttefikli\u011fi, i\u015fte ekonomideki her d\u00f6nem de\u011fi\u015fen politikalar. <\/p>\n Bunlardan biri de "\u00f6zelle\u015ftirme!" <\/p>\n D\u00fcnya iki kutupluyken; kapitalist kutup, kom\u00fcnist kutbu yok etti. Kendisinin ilelebet payidar kalaca\u011f\u0131n\u0131 sand\u0131 ve onun propagandas\u0131n\u0131 yapt\u0131. Giderek vah\u015file\u015fti. Emperyalist oldu, yok etti.. <\/p>\n \u015eimdi kapitalist kutup da y\u0131k\u0131l\u0131yor!.. <\/p>\n Trilyon dolarl\u0131k devletle\u015ftirmeler yap\u0131l\u0131yor<\/strong> <\/p>\n Evet, Kapitalizmin kurucusu ABD, d\u00fcnya tarihinin en b\u00fcy\u00fck devletle\u015ftirmesini ger\u00e7ekle\u015ftiriyor! <\/p>\n Y\u0131llarca t\u00fcm d\u00fcnyaya ve bize "\u00d6zelle\u015ftirin, \u00f6zelle\u015ftirin" dediler. <\/p>\n "Devletin elinde bir \u015fey kalmas\u0131n" istediler. <\/p>\n Bizimkiler de onlara inand\u0131lar. Kendilerini \u015firin g\u00f6stermek, onlara sevdirmek i\u00e7in (nevrotizm hastal\u0131\u011f\u0131), "Devlet ayakkab\u0131c\u0131l\u0131k yapmaz, vs" gevelediler. <\/p>\n Ellerinde ne varsa \u00f6zele devrettiler, pe\u015fke\u015f \u00e7ektiler.. <\/p>\n "Babalar gibi satmaya!" devam ettiler.. <\/p>\n Derkeeen.. <\/p>\n Kapitalizmin babas\u0131, liberal ekonominin ustas\u0131 ABD, d\u00fcnya tarihinin en b\u00fcy\u00fck "devletle\u015ftirmesini" yapmaya mecbur kal\u0131yor! <\/p>\n 12 trilyon dolarl\u0131k bir devletle\u015ftirmeye gidiyor. <\/p>\n 12 trilyon dolarl\u0131k!.. <\/p>\n Tekrar s\u00f6yl\u00fcyorum. <\/p>\n D\u00fcnyan\u0131n etraf\u0131n\u0131 birka\u00e7 kez dola\u015facak b\u00fcy\u00fckl\u00fckte bir rakamdan s\u00f6z ediyoruz. <\/p>\n Milyon de\u011fil, milyar de\u011fil. <\/p>\n 12 trilyon dolar!.. <\/p>\n Morg\u0131\u00e7 denen, taksitli ev alma kampanyalar\u0131 yapan iki bankaya -batt\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in- devlet el koyuyor! <\/p>\n Bunun hacminin yukar\u0131daki rakam kadar oldu\u011fu a\u00e7\u0131klan\u0131yor. <\/p>\n Bak\u0131n patron kim oldu?..<\/strong> <\/p>\n \u00a0Bize "\u00d6zelle\u015ftirin, \u00f6zelle\u015ftirin" diyenler, kendileri stratejik kurulu\u015flar\u0131n\u0131 satmazken; bizim elimizde ne varsa al\u0131nd\u0131. \u015eimdilik sadece T\u00fcrk Ordusu kalm\u0131\u015ft\u0131. <\/p>\n \u00d6zelle\u015ftirme nas\u0131l ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131? <\/p>\n Bunun bir "siyasal kampanya" olarak ortaya \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131 1979'da \u0130ngiltere Ba\u015fbakan\u0131 Thatcher ile ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. \u00d6zal da, T\u00fcrkiye'de uygulam\u0131\u015ft\u0131. <\/p>\n O zamanki felsefesi, yani yalana dayal\u0131 propagandas\u0131 \u015fuydu: <\/p>\n \u00a0"Halk kapitalizmi olacak", "Sermaye tabana yay\u0131lacak", "\u0130\u015f\u00e7i \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u015firketin patronu olacak!.." <\/p>\n Ama sonunda patron kim oldu g\u00f6rd\u00fck!.. <\/p>\n T\u00fcrkiye'de yabanc\u0131lar elimizde ne varsa ald\u0131. <\/p>\n ABD'de ise devlet en b\u00fcy\u00fck patron oldu!.."7[2]<\/a> Ama o "devlet"te Siyonist Yahudi Lobilerinin ta\u015feronuydu!… <\/p>\n \u0130slami kurallar insanl\u0131\u011f\u0131n kurtulu\u015fudur <\/strong> <\/p>\n \u0130nsanl\u0131k tarihinde iki b\u00fcy\u00fck ekonomi ink\u0131l\u00e2b\u0131 olmu\u015ftur. Birincisinde, Hazreti Nuh zaman\u0131nda insanlar g\u00f6\u00e7ebe hayat\u0131ndan kent hayat\u0131na ge\u00e7mi\u015flerdir. \u0130nsanl\u0131k ancak Nuh Tufan\u0131 ile o b\u00fcy\u00fck ink\u0131l\u00e2b\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirebilmi\u015ftir. \u0130kincisi de ve \u015fimdi ya\u015famakta oldu\u011fumuz \u00e7a\u011fda tar\u0131m d\u00f6neminden sanayi d\u00f6nemine ge\u00e7ilmektedir. \u0130nsanlar art\u0131k kendi \u00fcrettikleri ile ge\u00e7inmiyor; \u00fcrettiklerini\u00a0 sat\u0131yor, ald\u0131klar\u0131 para ile ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 sat\u0131n al\u0131yorlar. Bu d\u00f6nemin en zor taraf\u0131, kimin ne i\u015f yapaca\u011f\u0131n\u0131n tayinidir. Daha \u00f6nce insanlar ge\u00e7imlerini kendi \u00fcrettikleri ile kar\u015f\u0131l\u0131yor, \u00e7ok az k\u0131sm\u0131n\u0131 sat\u0131yor ve al\u0131yorlard\u0131. Kasabada oturanlar\u0131n bile k\u00f6yde tarlalar\u0131 vard\u0131. Bu tarlalardan elde ettikleri gelir, kasabadaki gelirlerine ek mahiyetinde idi. \u015eimdi ise herkes t\u00fcm \u00fcrettiklerini sat\u0131yor, elde etti\u011fi gelirle ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 al\u0131yor. Bu sorunun \u00e7\u00f6z\u00fclmesi i\u00e7in sermaye tekeli olu\u015ftu. Ancak faiz yoluyla k\u00e2r\u0131 azamiye \u00e7\u0131karmakla u\u011fra\u015fan sermaye dengeyi kuramad\u0131. Sermayenin kar\u015f\u0131s\u0131nda devlet tekeli ortaya \u00e7\u0131kt\u0131 ve 70 y\u0131ll\u0131k sosyalizm\/ kom\u00fcnizm uygulamas\u0131 ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131kla sonu\u00e7land\u0131. \u00c7a\u011f\u0131m\u0131z insan\u0131 her g\u00fcn korku i\u00e7indedir; ya i\u015fsiz kal\u0131rsam ne yapaca\u011f\u0131m? \u0130\u015fsizlik sigortalar\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015f ama sadece \u00f6demeleri yapanlar sigortal\u0131 olmaktad\u0131r. Arada krizler insanl\u0131\u011f\u0131 vurmakta, bir taraftan \u00fcretilen mallar sat\u0131lamamakta, di\u011fer taraftan insanlar a\u00e7 kalmaktad\u0131r. Kur'an i\u015fte bu sorunlar\u0131 k\u00f6k\u00fcnden \u00e7\u00f6zecek kurallar\u0131 ortaya koymaktad\u0131r. <\/p>\n Kur'an'\u0131n getirdi\u011fi ekonomik tedbirler: <\/strong> <\/p>\n 1. En ba\u015fta faiz yasak, ticaret serbesttir. Faiz, birinin zarar etmesi ihtimaline kar\u015f\u0131l\u0131k, di\u011ferinin garantili kazanmas\u0131d\u0131r. \u0130\u015fyerlerinde \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n emek orta\u011f\u0131 say\u0131lmay\u0131p sabit \u00fccrete ba\u011flanmas\u0131, sabit kira, sabit k\u00e2r ve sabit vergi uygulamas\u0131, faiz say\u0131l\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc; Faiz paran\u0131n para kazanmas\u0131d\u0131r. K\u00e2r ise paran\u0131n mal\u0131 art\u0131rmas\u0131d\u0131r. <\/p>\n 2. \u00dcretimde sabit \u00fccret, sabit kira, sabit k\u00e2r, sabit vergi faizdir ve haramd\u0131r. Faiz demek, toplulukta biri zarar etme ihtimali ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya iken, di\u011fer taraf\u0131n garantili olarak kazanmas\u0131 demektir. Bu, toplulu\u011fun ekonomisini tekele g\u00f6t\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in haram edilmi\u015ftir. Bunun yerine ‘faizsiz kredile\u015fme sistemi' getirilmi\u015ftir. Ki\u015finin bankada ne kadar zaman ve miktarda faizsiz olarak paras\u0131 durursa, o kadar s\u00fcreyle de kendisi faizsiz olarak kullan\u0131r. <\/p>\n 3. Gelir vergisi yoktur, \u00fcretim vergisi vard\u0131r. Gelir vergisi, artan paradan vergi almakt\u0131r. \u00dcretim vergisi, artan maldan vergi almad\u0131r. Gelir vergisi demek, mill\u00ee h\u00e2s\u0131lada meydana gelen art\u0131\u015f\u0131n, kamu pay\u0131n\u0131n sermaye taraf\u0131ndan b\u00f6l\u00fc\u015f\u00fclmesi, bunun sonucu da sermaye tekeli demektir. Kur'an bunu \u00f6nlemek i\u00e7in sermayede % 2,5 sabit vergi koymaktad\u0131r. Bu, "kontrol alt\u0131na al\u0131nan sermaye konumuna" g\u00f6re tekeli \u00f6nler, ama serbest rekabeti de koruyup te\u015fvik edecek bir kurald\u0131r. <\/p>\n 4. Sanayiden ve in\u015faattan be\u015fte bir vergi al\u0131n\u0131r. Yap\u0131dan, yap\u0131ld\u0131ktan sonra vergi al\u0131n\u0131r. Halk\u0131n elinde para yoktur. Halktan vergi olarak para istemek demek, halk\u0131 sermayeye k\u00f6le yapmak demektir. Halk vergisini \u00f6deyebilmek i\u00e7in mal\u0131n\u0131 yok pahas\u0131na satar. Sonra devletin paraya de\u011fil mala ihtiyac\u0131 vard\u0131r. Kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z bas\u0131lan para denizdeki su gibidir, adeta sonsuz gibidir. Ama kar\u0131nlar\u0131 doyurmamaktad\u0131r. <\/p>\n 5. Tar\u0131m sekt\u00f6r\u00fcnden onda bir vergi al\u0131n\u0131r. Sanayide kamu hazinesi yani madenler ve enerji t\u00fcketilmektedir. Oysa tar\u0131mda sadece kira kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 vergi al\u0131nmaktad\u0131r. Bundan dolay\u0131 tar\u0131mdaki pay yar\u0131lanmaktad\u0131r. <\/p>\n 6. Ticaret mallar\u0131ndan, paradan, merada yay\u0131lan hayvanlardan, bir y\u0131ldan fazla bekletilen yiyeceklerden k\u0131rkta bir vergi al\u0131n\u0131r. Vergi verenler o oranda kredi hakk\u0131 kazan\u0131r. <\/p>\n 7. Yery\u00fcz\u00fc insanl\u0131\u011f\u0131nd\u0131r. Herkesin \u00fcretimde kira pay\u0131 vard\u0131r, \u00e7al\u0131\u015fmasa da ya\u015fama hakk\u0131na sahiptir. Al\u0131nan vergilerle primsiz sosyal g\u00fcvenlik sa\u011flanmaktad\u0131r. Askerlik bedeli ve sigorta pay\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda ki\u015fiden vergi al\u0131nmas\u0131 haks\u0131zl\u0131k ve zorbal\u0131kt\u0131r. <\/p>\n 8. Topraktan, yap\u0131lardan, tesislerden ve ara\u00e7lardan vergi al\u0131nmaz. Bunlar \u00fcretime yard\u0131mc\u0131d\u0131r, kendileri \u00fcretim yapmazlar. Ki\u015fiye \u00f6dedi\u011fi vergi kadar kredi hakk\u0131 sa\u011flan\u0131r. Ama \u00f6nce kazan\u0131yor ve vergi veriyor, sonra kredi al\u0131yor. Dolay\u0131s\u0131yla zarar etme rizikosu bulunmamaktad\u0131r. <\/p>\n 9. Ge\u00e7mi\u015fte \u00f6denen vergi kadar faizsiz kredi verilir. Kamu krediyi kar\u015f\u0131l\u0131ks\u0131z vermiyor, krediyi vergi kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 veriyor. Kredide faiz yoktur, kredile\u015fme vard\u0131r. <\/p>\n 10. Cebri icra yoktur. Borcunu \u00f6deyemeyenin bor\u00e7lanma ehliyeti sak\u0131t olur. Bor\u00e7lu \u00f6nce borcunu \u00f6der, sonra kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 al\u0131r.8[3]<\/a> <\/p>\n [1]<\/a> Hasan \u00dcnal \/ Milli Gazete <\/p>\n
\n