{"id":1487,"date":"2009-01-29T10:10:14","date_gmt":"2009-01-29T10:10:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/2009\/01\/29\/somurgecilik-ve-isbirlikcilik-beraber-cokuyor\/"},"modified":"2009-01-29T10:10:14","modified_gmt":"2009-01-29T10:10:14","slug":"somurgecilik-ve-isbirlikcilik-beraber-cokuyor","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/2009\/subat-2009\/somurgecilik-ve-isbirlikcilik-beraber-cokuyor\/","title":{"rendered":"S\u00d6M\u00dcRGEC\u0130L\u0130K VE \u0130\u015eB\u0130RL\u0130K\u00c7\u0130L\u0130K BERABER \u00c7\u00d6K\u00dcYOR"},"content":{"rendered":"<p><strong>ABD&#8217;li i\u015f\u00e7iler ve i\u015fsizler: Sava\u015fa, Borsa&#8217;ya para varsa, bize de olmal\u0131.!. diye ba\u015fkald\u0131r\u0131yor! <\/strong><\/p>\n<p>ABD&#8217;de otomotiv sekt\u00f6r\u00fcne destek plan\u0131n\u0131n kabul edilmemesine tepki g\u00f6steren i\u015f\u00e7iler &#8220;Sava\u015fa, Wall Street&#8217;e milyarlarca dolar harcayabiliyorlarsa, bize de yard\u0131mc\u0131 olabilirler&#8221; diye konu\u015fmaya ve ba\u015fkald\u0131rmaya ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p> <\/p>\n<p>ABD&#8217;de \u00fc\u00e7 b\u00fcy\u00fck otomotiv \u015firketini kurtarmak i\u00e7in haz\u0131rlanan 14 milyar dolarl\u0131k paketin Senato&#8217;da Cumhuriyet\u00e7ilerin kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmas\u0131 nedeniyle kabul edilmemesi b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyada borsalar\u0131n d\u00fc\u015fmesine ve durgunlu\u011fun derinle\u015febilece\u011fi endi\u015felerine yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131. Senato \u00c7o\u011funluk Lideri Demokrat Harry Reid, plan\u0131n kabul edilmemesi \u00fczerine yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, &#8221;art\u0131k bitti, yolun sonuna gelindi&#8221; diye s\u0131zlanm\u0131\u015ft\u0131. Plan\u0131n reddinin &#8221;\u00fclke i\u00e7in kay\u0131p oldu\u011fu&#8221; yorumunu yapan Reid, &#8221;yar\u0131n Wall Street&#8217;in halini g\u00f6rmekten \u00e7ekiniyorum. Ho\u015f bir manzara olmayacak. Sadece otomotiv i\u015f\u00e7ileri, araba satan insanlar, araba galerileri, arabalarda \u00e7al\u0131\u015fan insanlar de\u011fil milyonlarca Amerikal\u0131 bu durumdan etkilenecek&#8221; diye uyarm\u0131\u015ft\u0131. Bu arada Beyaz Saray yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, Kongre&#8217;den bir sonu\u00e7 \u00e7\u0131kmamas\u0131n\u0131 ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131k olarak tan\u0131mlam\u0131\u015f ve b\u00fct\u00fcn se\u00e7eneklerin de\u011ferlendirece\u011fini hat\u0131rlatm\u0131\u015ft\u0131. Reid ve Temsilciler Meclisi Ba\u015fkan\u0131 Demokrat Partili Nancy Pelosi, Bush&#8217;a, finans sekt\u00f6r\u00fc i\u00e7in Ekim ay\u0131nda haz\u0131rlanan 700 milyar dolarl\u0131k kurtarma paketi dahil, derhal k\u0131sa vadeli finansal yard\u0131m i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131n\u0131 yapm\u0131\u015ft\u0131. Bush y\u00f6netimi Demokratlar\u0131n bu y\u00f6nde bir ad\u0131m at\u0131lmas\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131 yan\u0131ts\u0131z b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131.. Hazine Bakanl\u0131\u011f\u0131ndan bir s\u00f6zc\u00fc de plan\u0131n reddinden sonra yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamada, 700 milyar dolarl\u0131k kurtarma plan\u0131n\u0131n sadece finans sekt\u00f6r\u00fcne yard\u0131m i\u00e7in kullan\u0131laca\u011f\u0131 y\u00f6n\u00fcndeki tav\u0131rlar\u0131n\u0131n de\u011fi\u015fmedi\u011fini vurgulam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>Cumhuriyet\u00e7iler, Birle\u015fik Otomotiv \u0130\u015f\u00e7ileri Sendikas\u0131n\u0131n (UAW) \u00fcyelerinin \u00fccretlerinin gelecek y\u0131l ABD&#8217;deki Japon otomotiv \u015firketlerinde \u00e7al\u0131\u015fan i\u015f\u00e7ilerin \u00fccretleri seviyesine \u00e7ekilmesini kabul etmemesi \u00fczerine sekt\u00f6r\u00fc kurtarma plan\u0131na yana\u015fmam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p><strong>\u0130\u015f\u00e7ilerin k\u0131zg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 art\u0131yor<\/strong><\/p>\n<p>\u00d6te yandan sekt\u00f6r\u00fc kurtarma plan\u0131n\u0131n Senato&#8217;da kabul edilmemesi bu sekt\u00f6rde \u00e7al\u0131\u015fan i\u015f\u00e7ileri k\u0131zd\u0131rm\u0131\u015ft\u0131. Detroit&#8217;te Chrysler fabrikas\u0131ndaki i\u015finden \u00e7\u0131kar\u0131lan i\u015f\u00e7iler, siyasi \u00e7eki\u015fmenin kendilerini de\u011fil sermaye sahiplerini kurtarmaya y\u00f6nelik oldu\u011fundan yak\u0131nm\u0131\u015ft\u0131. \u0130\u015f\u00e7iler: &#8221;E\u011fer onlar sava\u015fa ve Wall Street&#8217;e milyarlarca dolar harcayabiliyorlarsa, o zaman bizim ekmek kap\u0131m\u0131z olan fabrikalara da yard\u0131mc\u0131 olabilir. Buna ihtiyac\u0131m\u0131z var.&#8221; Sekt\u00f6r\u00fcn y\u00f6netici tabakas\u0131n\u0131n ve onlar\u0131n s\u00fcper l\u00fcks ya\u015famlar\u0131n\u0131n, \u00fc\u00e7 nesildir insanl\u0131\u011fa i\u015f olana\u011f\u0131 yaratan end\u00fcstri kurumlar\u0131n\u0131n iflasa s\u00fcr\u00fcklenmesinin hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131na yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyerek &#8221;Hi\u00e7bir zaman hayat\u0131m\u0131zda bu \u015firketlerin \u00e7ak\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rece\u011fimizi d\u00fc\u015f\u00fcnmemi\u015ftik&#8221; diye \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131klar\u0131n\u0131 aktarm\u0131\u015flard\u0131. Ohio eyaletinde Lordstown b\u00f6lgesinde GM fabrikas\u0131ndaki i\u015f\u00e7ileri temsil eden UAW&#8217;\u0131n B\u00f6lge Ba\u015fkan\u0131 David Gren ise: i\u015f\u00e7ilerin, geleceklerini b\u00fcy\u00fck bankalar\u0131n kurtar\u0131lmas\u0131na destek veren milletvekillerinin tart\u0131\u015fmas\u0131na k\u0131zg\u0131n olduklar\u0131n\u0131 ve b\u00fcy\u00fck patlamalar\u0131n yakla\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 vurgulam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p><strong>GM, Chrysler ve Ford gibi devler y\u0131k\u0131l\u0131yor<\/strong><\/p>\n<p>GM, Chrysler ve Ford, h\u00fck\u00fcmetten \u00f6nce 25 milyar dolar ve sonra 34 milyar dolar yard\u0131m istemek zorunda kalm\u0131\u015flard\u0131.<\/p>\n<p><strong>Mehmet Do\u011fan \u00dc\u00e7ok&#8217;un \u00f6nemli tespitleriyle:<\/strong><\/p>\n<p><strong>K\u00fcresel Tefecilik bat\u0131yor:<\/strong><\/p>\n<p>John Perkins, Bir Ekonomik Tetik\u00e7inin itiraflar\u0131 isimli kitab\u0131nda Ekonomik Tetik\u00e7ilerin ne i\u015f yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klamaktad\u0131r:<\/p>\n<p>&#8220;Ekonomik Tetik\u00e7iler (ET&#8217;ler), yerk\u00fcre \u00fczerindeki \u00fclkeleri trilyonlarca dolar doland\u0131ran y\u00fcksek \u00fccretli profesyonellerdir. D\u00fcnya Bankas\u0131, ABD Uluslararas\u0131 Kalk\u0131nma Ajans\u0131 (USAID) ve di\u011fer yabanc\u0131 &#8220;yard\u0131m&#8221; kurulu\u015flar\u0131ndan b\u00fcy\u00fck \u015firketlerin kasalar\u0131na ve gezegenimizin do\u011fal kaynaklar\u0131n\u0131 kontrol eden birka\u00e7 varl\u0131kl\u0131 ailenin ceplerine para aktar\u0131rlar. Kulland\u0131klar\u0131 ara\u00e7lar aras\u0131nda sahte finansal raporlar, hileli se\u00e7imler, r\u00fc\u015fvet, zorbal\u0131k, seks ve cinayet bulunmaktad\u0131r. Oynad\u0131klar\u0131 oyun imparatorluklar kadar eski olmas\u0131na ra\u011fmen, g\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki k\u00fcreselle\u015fme s\u00fcrecinde yeni ve korkutucu bir boyuta ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Nereden mi biliyorum; ben de bir ET idim.<\/p>\n<p>Perkins&#8217;in kitab\u0131 bir komplo teorisi de\u011fildir; bir itirafnamedir. Bu makale, yukar\u0131daki al\u0131nt\u0131da ge\u00e7en &#8220;sahte finansal raporlar, hileli se\u00e7imler, r\u00fc\u015fvet, zorbal\u0131k, seks ve cinayet&#8221; k\u0131s\u0131mlar\u0131yla ilgili de\u011fildir ve bunlarla ilgilenmemektedir. Bu makalenin Perkins&#8217;in kitab\u0131yla ilgilenmesinin ana nedeni k\u00fcreselle\u015fme s\u00fcrecinde \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc D\u00fcnya&#8217;ya dayat\u0131lan y\u00f6ntemdir; bor\u00e7land\u0131rma ve ba\u011f\u0131ml\u0131 hale getirme y\u00f6ntemi. A\u015fa\u011f\u0131da, bu y\u00f6ntemin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc d\u00fcnya \u00fclkelerine ger\u00e7ekten hi\u00e7 yabanc\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclecektir.<\/p>\n<p>Bu makalenin i\u015faret etti\u011fi en temel nokta; &#8216;\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc D\u00fcnya&#8217; olarak adland\u0131r\u0131lan \u00fclkelerin, ba\u015fka bir deyi\u015fle &#8220;\u00c7evre&#8217;nin&#8221; bor\u00e7land\u0131r\u0131larak &#8216;Merkez&#8217;e ba\u011f\u0131ml\u0131 hale getirilmesi ve bor\u00e7 bata\u011f\u0131na (bor\u00e7 sarmal\u0131na) \u00e7ekilmesidir. Ba\u011f\u0131ml\u0131 hale getirilecek ve sonra s\u00f6m\u00fcr\u00fclecek olan hedef \u00fclkelere, sadece altyap\u0131 de\u011fil, enerji ihtiya\u00e7lar\u0131 i\u00e7in de (hidroelektrik santralleri, n\u00fckleer santral vb.) milyarlarca dolarl\u0131k bor\u00e7lar verilir. Bunun i\u00e7in (yabanc\u0131) \u00f6zel dan\u0131\u015fmanlar, devlet y\u00f6neticilerine ekonomik b\u00fcy\u00fcme \u00f6ng\u00f6r\u00fc raporlar\u0131 haz\u0131rlarlar ve bir yandan milyonlarca dolar al\u0131rlarken, bir yandan da son derece abart\u0131lm\u0131\u015f enerji gereklili\u011fi raporlar\u0131 ortaya koyarlar.<\/p>\n<p>John Perkins, kitab\u0131nda, kendisinin ge\u00e7mi\u015fte bu i\u015fleri yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 itiraf etmektedir ve &#8216;hedef \u00fclkelere yap\u0131lanlar\u0131 birer birer s\u0131ralamaktad\u0131r. \u00d6rne\u011fin bir \u00fclkenin enerji ihtiyac\u0131 bir y\u0131lda hi\u00e7bir zaman y\u00fczde 7 il\u00e2 9&#8217;dan fazla artmam\u0131\u015f olmas\u0131na ra\u011fmen, kendileri birer Ekonomik Tetik\u00e7i (ET) olan \u00f6zel dan\u0131\u015fmanlar\u0131n y\u00fczde 17 il\u00e2 19 gibi rakamlar \u00f6ng\u00f6rd\u00fcklerini anlatmaktad\u0131r. B\u00f6ylece hedef \u00fclkeler a\u015f\u0131r\u0131 derecede bor\u00e7land\u0131r\u0131lmaktad\u0131rlar. Yap\u0131lan tahminlerin abart\u0131l\u0131 olmas\u0131n\u0131n ET&#8217;ler i\u00e7in sorun olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yleyen John Perkins&#8217;in \u015eefi kitapta \u015f\u00f6yle ifade ediyor: Yirmi be\u015f y\u0131l ilerisini kim g\u00f6rebilir ki. ET&#8217;lerin \u015fefi, John Perkins&#8217;e, bir Ekonomik Tetik\u00e7i&#8217;nin i\u015finde iki amac\u0131 oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyor. Perkins, ge\u00e7mi\u015fte kendi vazifesi olarak icra etti\u011fi bu iki amac\u0131 \u015f\u00f6yle \u00f6zetliyor:<\/p>\n<p>Birincisi, devasa m\u00fchendislik ve in\u015faat projeleri arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla, paray\u0131 MAIN ve di\u011fer Amerikan \u015firketlerine (Bechtel, Halliburton, Stone&amp;Webster ve Brown&amp;Root gibi) geri d\u00f6nd\u00fcrecek b\u00fcy\u00fck uluslararas\u0131 kredileri hakl\u0131 g\u00f6sterecektim. \u0130kincisi bu kredileri alan \u00fclkeleri ifl\u00e2s ettirmek i\u00e7in (tabii ki, MAIN ve di\u011fer Amerikan \u015firketlerine olan bor\u00e7lar\u0131n\u0131 \u00f6dedikten sonra) u\u011fra\u015facak, b\u00f6ylece alacakl\u0131lar\u0131na sonsuza kadar bor\u00e7lu kal\u0131p, askeri \u00fcsler, BM oylar\u0131 veya petrol ve di\u011fer do\u011fal kaynaklara eri\u015fim gibi bir yard\u0131ma ihtiyac\u0131m\u0131z oldu\u011funda kolay birer hedef olmalar\u0131n\u0131 sa\u011flayacakt\u0131m.<\/p>\n<p>Frans\u0131z Ara\u015ft\u0131rmac\u0131 Jaques Adda da \u00fclkelerin nas\u0131l bor\u00e7 bata\u011f\u0131na \u00e7ekildikleriyle ilgili olarak \u015funlar\u0131 yazmaktad\u0131r:<\/p>\n<p>B\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde devlet bor\u00e7lanmas\u0131yla al\u0131nan yard\u0131mlardan olu\u015fan yabanc\u0131 sermaye, en iyi durumda, ihra\u00e7 edilecek hammaddeleri (maden ya da tar\u0131msal) merkeze ula\u015ft\u0131racak yolu sa\u011flamak i\u00e7in kurulacak altyap\u0131y\u0131 (demiryolu, yol, liman) finanse eder.<\/p>\n<p>Bu al\u0131nt\u0131, \u00c7evre&#8217;den Merkez&#8217;e de\u011fer aktar\u0131m\u0131n\u0131n nas\u0131l ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini g\u00f6stermektedir. &#8220;Verilen bor\u00e7 ne kadar b\u00fcy\u00fck olursa o kadar iyiydi. Bir \u00fclkenin omuzlar\u0131na binen bor\u00e7 y\u00fck\u00fcn\u00fcn o \u00fclkenin en fakir vatanda\u015flar\u0131n\u0131 onlarca y\u0131l sa\u011fl\u0131k, e\u011fitim ve di\u011fer sosyal hizmetlerden yoksun b\u0131rakaca\u011f\u0131 ise dikkate al\u0131nmazd\u0131&#8221; \u015feklinde ekliyor Perkins. \u00d6rne\u011fin, &#8220;bu bor\u00e7 y\u00fck\u00fcnden kurtulmak i\u00e7in Ekvador&#8217;un tek \u015fans\u0131 ya\u011fmur ormanlar\u0131n\u0131 petrol \u015firketlerine satmakt\u0131r&#8221;. &#8216;BOR\u00c7 TUZA\u011eI&#8217; SARMALI bu \u015fekilde i\u015flemektedir.<\/p>\n<p>\u00dclkeler, \u00f6zel dan\u0131\u015fmanlar\u0131n haz\u0131rlad\u0131klar\u0131 a\u015f\u0131r\u0131 derecede abart\u0131lm\u0131\u015f \u00f6ng\u00f6r\u00fc raporlar\u0131na inand\u0131r\u0131larak veya o \u00fclkelerin devlet adamlar\u0131 &#8216;sat\u0131n al\u0131narak&#8217; bor\u00e7land\u0131r\u0131l\u0131yorlar. Daha sonra, Merkez &#8216;diyetini istiyor&#8217;: &#8220;E\u011fer bir ET ger\u00e7ekten ba\u015far\u0131l\u0131 ise, verilen bor\u00e7 miktar\u0131 o kadar fazla olur ki, bor\u00e7lu \u00fclke birka\u00e7 sene sonra \u00f6demelerini yapamaz hale gelir. \u0130\u015fte o zaman da biz, aynen mafya gibi, diyetimizi isteriz. Frans\u0131z ara\u015ft\u0131rmac\u0131 Jaques Adda, &#8216;diyet istemenin&#8217; nas\u0131l ger\u00e7ekle\u015fti\u011fini anlat\u0131yor:<\/p>\n<p>Bor\u00e7 kasalar\u0131 kurulur ve Avrupal\u0131 devlet memurlar\u0131 taraf\u0131ndan y\u00f6netilir. Bunlar himaye alt\u0131na giren devletin kaynaklar\u0131n\u0131n tahsisat\u0131n\u0131 kontrol ederler, bu da g\u00fcn\u00fcm\u00fczde IMF ve D\u00fcnya Bankas\u0131&#8217;n\u0131n dayatt\u0131\u011f\u0131 \u015fartnamelerin habercisi olan bir d\u00fczendir.<\/p>\n<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fcz\u00fcn &#8216;k\u00fcreselle\u015fen d\u00fcnyas\u0131nda&#8217; burada anlat\u0131lanlar ger\u00e7ekle\u015fmektedir. \u00d6nemle bir kez daha belirtmek gerekir ki; Perkins&#8217;in kitab\u0131 bir kurgu veya komplo teorisi de\u011fildir. Perkins&#8217;in kitab\u0131, kendisi bizzat bir ET olarak, \u00f6zel dan\u0131\u015fmanl\u0131k g\u00f6revini y\u0131llarca yapm\u0131\u015f bir ki\u015finin itiraflard\u0131r. Perkins&#8217;in kitab\u0131, Joseph Stiglitz&#8217;in\u00a0\u00a0 &#8220;K\u00fcreselle\u015fme: B\u00fcy\u00fck Hayal K\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131&#8221; kitab\u0131nda, kendisinin de bir zamanlar Ba\u015fkan Yard\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131 g\u00f6revini yapm\u0131\u015f oldu\u011fu D\u00fcnya Bankas\u0131&#8217;n\u0131n i\u00e7 y\u00fcz\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131karmas\u0131n\u0131n &#8216;bir ad\u0131m \u00f6tesidir&#8217;.<\/p>\n<p><strong>\u0130kiz kurulu\u015flar olarak nitelendirilen D\u00fcnya Bankas\u0131 ve IMF&#8217;nin &#8220;faaliyetleri gittik\u00e7e daha \u00e7ok birbiri i\u00e7ine girmeye&#8221; ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r: &#8220;1980&#8217;lerde, D\u00fcnya Bankas\u0131 sadece projelere (yol, baraj projeleri gibi) kredi vermekten \u00f6teye ge\u00e7ti ve yap\u0131sal uyum kredileri alt\u0131nda daha geni\u015f kapsaml\u0131 destek sa\u011flamaya ba\u015flad\u0131; ama bunu yaln\u0131zca IMF onay verince yap\u0131yordu; tabii bu onayla birlikte IMF&#8217;nin \u00fclkeye dayatt\u0131\u011f\u0131 \u015fartlar geliyordu&#8221;.<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u015eimdiye kadar bu makalede yaz\u0131lan ve yaz\u0131lacak olan belki de hi\u00e7bir \u015fey, ger\u00e7e\u011fi, Nelson A. Rockefeller&#8217;in ABD Ba\u015fkan\u0131 EISENHOWER&#8217;a yazd\u0131\u011f\u0131 mektuptaki (1956) kadar a\u00e7\u0131k ve net olarak ortaya koyamaz:<\/strong><\/p>\n<p><strong>Biz askeri paktlar\u0131m\u0131z\u0131 kurmay\u0131 ve sa\u011flamla\u015ft\u0131rmay\u0131 hedef alan tedbirlere devam etmeliyiz&#8230; B\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde politik ve askeri n\u00fcfuzu garantileyecek geni\u015flikte bir ekonomik yay\u0131lma plan\u0131n\u0131 Asya, Afrika ve di\u011fer azgeli\u015fmi\u015f b\u00f6lgelerde uygulamak zorunday\u0131z&#8230; Bu \u00fclkelere yap\u0131lacak yard\u0131mlar ve a\u00e7\u0131lacak krediler \u00f6ncelikle askeri nitelikte olmal\u0131d\u0131r. Oltaya yakalanm\u0131\u015f bal\u0131\u011f\u0131n yeme ihtiyac\u0131 yoktur. <\/strong><\/p>\n<p><strong>T\u00fcrkiye ekonomisi ve bor\u00e7 sarmal\u0131<\/strong><\/p>\n<p>Milli gelir hesaplar\u0131nda yeni seriye ge\u00e7ilmesiyle T\u00fcrkiye ekonomisi d\u00fcnya s\u0131ralamas\u0131nda on dokuzunculuktan on be\u015fincili\u011fe y\u00fckselmi\u015ftir. 2008&#8217;de 941.6 milyar dolarl\u0131k sat\u0131n alma g\u00fcc\u00fc paritesiyle gayri safi yurti\u00e7i has\u0131laya (GSYH) ula\u015facak olan T\u00fcrkiye, d\u00fcnya ekonomileri s\u0131ralamas\u0131nda 15. b\u00fcy\u00fck ekonomidir. Ancak, bununla birlikte T\u00fcrkiye &#8220;Bor\u00e7 Tuza\u011f\u0131 Sarmal\u0131&#8221; i\u00e7indedir.<\/p>\n<p>2008 y\u0131l\u0131 i\u00e7in b\u00fct\u00e7e g\u00f6r\u00fc\u015fmelerinin son g\u00fcn\u00fc CHP ad\u0131na konu\u015fan \u0130lhan Kesici, TBMM&#8217;deki konu\u015fmas\u0131nda \u00e7ok \u00e7arp\u0131c\u0131 bilgiler vermi\u015ftir. 1975 den 1999&#8217;a \u00f6denen faiz toplam\u0131: 127 milyar dolard\u0131r. 2002-2007 aras\u0131nda T\u00fcrkiye&#8217;nin \u00f6dedi\u011fi faiz tam 184 milyar dolard\u0131r. (184 milyar dolar = 60 adet Atat\u00fcrk Baraj\u0131). Son 25 y\u0131lda 127 milyar dolar, son 5 y\u0131lda 184 milyar dolar faiz \u00f6denmi\u015ftir. 2002&#8217;de toplam bor\u00e7 218 milyar dolarken bu oran 2007&#8217;de 436 milyar dolar olmu\u015ftur. Art\u0131\u015f tam olarak iki kat olarak ger\u00e7ekle\u015fmi\u015ftir.<\/p>\n<p>\u00d6zellikle &#8220;24 Ocak Kararlar\u0131&#8221; sonras\u0131nda yo\u011fun olarak d\u0131\u015f kaynak temin edilmi\u015f ve d\u00f6vize dayal\u0131 bor\u00e7lanma ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015ftir. Ayr\u0131ca, bu d\u00f6nemde d\u00f6viz fiyat\u0131 da s\u00fcrekli olarak artm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>&#8220;T\u00fcrkiye&#8217;de 2004 y\u0131l\u0131nda, Orta Gelirli \u00dclkeler ortalamas\u0131ndan 2 kat, d\u00fc\u015f\u00fck gelirli \u00fclkeler ortalamas\u0131ndan 5 kat, Avrupa ve Merkez Asya \u00dclkeleri ortalamas\u0131ndan 1.6 kat, Latin Amerika ve Pasifik \u00fclkeleri ortalamas\u0131ndan 1.5 kat, Do\u011fu Asya ve Pasifik \u00fclkeleri ortalamas\u0131ndan 3.7 kat, Ortado\u011fu ve Pasifik \u00dclkeleri ortalamas\u0131ndan 2.7 kat kadar daha y\u00fcksek bir gelirin, bor\u00e7 \u00f6demesinin yerine getirilmesi i\u00e7in kullan\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011funu g\u00f6stermektedir. Bu, T\u00fcrkiye&#8217;de d\u0131\u015f bor\u00e7lanma s\u00fcrecinin d\u00fcnyadaki di\u011fer d\u0131\u015f bor\u00e7 sorunu ya\u015fayan \u00fclkelere g\u00f6re daha y\u00fcksek oranl\u0131 bir kayna\u011f\u0131 \u00fclke d\u0131\u015f\u0131na transfer etmek suretiyle bor\u00e7 veren \u00fclkeler lehine, daha y\u00fcksek oranda fakirle\u015fme s\u00fcreci ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koymaktad\u0131r&#8221;.<\/p>\n<p>Ekonomist Yi\u011fit Bulut&#8217;un bug\u00fcnk\u00fc kur \u00fczerinden hesaplad\u0131\u011f\u0131 \u015fu saptamas\u0131 da \u00f6nemlidir: &#8220;Son be\u015f y\u0131l i\u00e7inde rekor 2004 y\u0131l\u0131na ait. 150 katrilyonluk 2004 y\u0131l\u0131 konsolide b\u00fct\u00e7esinin 66 katrilyonu faiz \u00f6demesine ayr\u0131ld\u0131. Bug\u00fcn g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz kur ile hesaplad\u0131\u011f\u0131m\u0131zda basit faizini dahi koymadan \u00f6dedi\u011fimiz miktar tam olarak 52 milyar dolar. 52 milyar\u0131 52 haftaya b\u00f6lersek buldu\u011fumuz sonu\u00e7; haftada 1 milyar dolar, g\u00fcnde 166 milyon dolar&#8221; ve &#8220;1999-2007 ba\u015f\u0131 aras\u0131nda \u00f6dedi\u011fimiz faiz haftal\u0131k 700 milyon dolar ile 1 milyar dolar aras\u0131nda de\u011fi\u015fti ve 2004 y\u0131l\u0131nda 1 milyar dolar\u0131 dahi ge\u00e7erek tepe noktas\u0131na ula\u015ft\u0131&#8221;.<\/p>\n<p>Bu tablo neden bu \u015fekildedir? Yukar\u0131da g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz (son 5 y\u0131lda 184 milyar dolar) bor\u00e7 faizi \u00f6demeleri, T\u00fcrkiye de bor\u00e7 tuza\u011f\u0131 sarmal\u0131 i\u00e7inde oldu\u011fundan dolay\u0131 b\u00f6yledir.<\/p>\n<p><strong>Dibe \u00e7eken bir sarmal: bor\u00e7 tuza\u011f\u0131<\/strong><\/p>\n<p><strong>Harry Magdoff yabanc\u0131 bor\u00e7lara s\u00fcrekli ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011fa yol a\u00e7an &#8216;Bor\u00e7 Tuza\u011f\u0131&#8217;n\u0131 \u015f\u00f6yle a\u00e7\u0131klamaktad\u0131r: &#8220;E\u011fer bir \u00fclke, diyelim ki, y\u0131lda 1.000 dolar bor\u00e7 al\u0131rsa&#8230; \u00e7ok ge\u00e7meden bor\u00e7 faizlerinin \u00f6demesi her y\u0131l para ak\u0131\u015f\u0131ndan daha y\u00fcksek olacakt\u0131r&#8221;. &#8220;Y\u0131ll\u0131k 1.000 dolarl\u0131k bir borcun, y\u00fczde 5 faizle &#8220;20 y\u0131l i\u00e7inde e\u015fit taksitlerle \u00f6denmesi&#8221; basit \u00f6rne\u011fini varsayd\u0131\u011f\u0131m\u0131zda, be\u015finci y\u0131lda y\u0131ll\u0131k borcun a\u015fa\u011f\u0131 yukar\u0131 y\u00fczde 50&#8217;sinin bor\u00e7 faizine gidece\u011fi; onuncu y\u0131lda borcun a\u015fa\u011f\u0131 yukar\u0131 y\u00fczde 90&#8217;\u0131n\u0131n bor\u00e7 faizine gidece\u011fi; on be\u015finci y\u0131lda&#8230; borcun kendisinden b\u00fcy\u00fck olaca\u011f\u0131&#8230;&#8221; Bu durum, T\u00fcrkiye&#8217;nin ve di\u011fer bir\u00e7ok \u00fclkenin i\u00e7inde bulundu\u011fu &#8216;Bor\u00e7 Tuza\u011f\u0131 Sarmal\u0131&#8217;d\u0131r. Bu tuzak, bor\u00e7 alan her \u00fclkeyi s\u00fcrekli olarak daha fazla bor\u00e7 faizi \u00f6demeye mahk\u00fbm etmektedir.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Bu s\u0131rada s\u00f6z konusu borcu olan \u00fclke, e\u011fer b\u00fct\u00e7e a\u00e7\u0131\u011f\u0131 da veriyorsa, ekonomik durum tamamen bir &#8216;harabeye&#8217; d\u00f6n\u00fc\u015fmektedir: &#8220;B\u00fct\u00e7e a\u00e7\u0131\u011f\u0131 verdi\u011finiz s\u00fcrece, faiz harcamalar\u0131ndan daha d\u00fc\u015f\u00fck faiz d\u0131\u015f\u0131 fazla verseniz dahi, borcunuzun vadesi geldi\u011finde, h\u00e2l\u00e2 hem anapara hem de faizin bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc i\u00e7in bor\u00e7lanmak durumunda kal\u0131yorsunuz&#8221;.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Yukar\u0131daki iki paragraftaki ekonomik durumu birle\u015ftirdi\u011fimizde \u015f\u00f6yle bir son durum ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r: B\u00fct\u00e7e a\u00e7\u0131\u011f\u0131 veriliyor, b\u00f6ylece hem anapara (ilk bor\u00e7 ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z miktar) hem de (\u00f6demek durumunda oldu\u011funuz) bor\u00e7 faizinin bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc i\u00e7in bor\u00e7lan\u0131l\u0131yor. Ayr\u0131ca, e\u011fer her y\u0131l anaparan\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda da 1000 dolar bor\u00e7 al\u0131yorsan\u0131z, bunun i\u00e7in de on be\u015finci y\u0131ldan sonra her y\u0131l bor\u00e7 olarak ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z miktardan daha fazla bir miktar\u0131 her y\u0131l bor\u00e7 faizi olarak \u00f6d\u00fcyorsunuz.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Ac\u0131 sonu\u00e7:<\/strong><\/p>\n<p>T\u00fcrkiye, i\u00e7inde bulundu\u011fu &#8220;bor\u00e7 tuza\u011f\u0131 sarmal\u0131ndan&#8221; dolay\u0131 s\u00fcrekli olarak bor\u00e7lanmaktad\u0131r. Bununla birlikte \u00fcretti\u011fi art\u0131-de\u011feri ve kaynaklar\u0131, faiz \u00f6demeleri olarak yurt d\u0131\u015f\u0131na akmakta, transfer edilmektedir. Sistem bor\u00e7-verenler lehine kurulmu\u015ftur ve \u00c7evre bor\u00e7 tuza\u011f\u0131na \u00e7ekilmektedir. Rockefeller&#8217;in ABD Ba\u015fkan\u0131 EISENHOWER&#8217;a yazd\u0131\u011f\u0131 mektupta net olarak ortaya konuldu\u011fu gibi &#8220;oltaya yakalanm\u0131\u015f bal\u0131\u011f\u0131n yeme ihtiyac\u0131 yoktur&#8221;. Buradaki olta, bor\u00e7 tuza\u011f\u0131 sarmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Neoliberal d\u00f6nemde, kaynaklar\u0131n ve \u00fcretilen art\u0131-de\u011ferin \u00c7evre&#8217;den Merkez&#8217;e \u00e7ekilmesi ger\u00e7ekle\u015fmektedir. De\u011fer aktar\u0131m\u0131 \u00c7evre&#8217;den Merkez&#8217;e ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi i\u00e7in ortada bir kaybeden ve bir kazanan vard\u0131r; Wallerstein bu durumu \u015fu c\u00fcmlelerle ifade etmektedir:<\/p>\n<p>&#8220;Ger\u00e7ekte olup biten, \u00fcretilmekte olan k\u00e2r\u0131n (ya da art\u0131\u011f\u0131n) bir k\u0131sm\u0131n\u0131n bir b\u00f6lgeden di\u011ferine aktar\u0131lmas\u0131d\u0131r. Bu t\u00fcr bir ili\u015fki merkez-\u00e7evre olu\u015f ili\u015fkisidir. Geni\u015fletirsek, yitiren b\u00f6lgeye &#8220;\u00e7evre&#8221;, kazanan b\u00f6lgeye de &#8220;merkez&#8221; diyebiliriz. Bu adlar ger\u00e7ekte iktis\u00e2di ak\u0131\u015flar\u0131n co\u011frafi yap\u0131s\u0131n\u0131 yans\u0131tmaktad\u0131r&#8221;.<\/p>\n<p>Merkez&#8217;e s\u00fcrekli olarak akan art\u0131-de\u011fer ve kaynak transferi ile daha da kuvvetlenen yabanc\u0131 sermaye, art\u0131k ulus-devletlerin sanayilerini ve ekonomilerinin kilit noktalar\u0131n\u0131 (\u00f6rne\u011fin bankalar ve sermaye piyasalar\u0131), k\u0131y\u0131lar\u0131n\u0131, limanlar\u0131n\u0131, telekomlar\u0131n\u0131, tekellerini ve art\u0131-de\u011fer \u00fcretebilecek t\u00fcm potansiyelini sat\u0131n almaktad\u0131r. A\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fclmektedir ki Merkez, sadece &#8216;art\u0131-de\u011fer transferi&#8217; yapmakla kalmamaktad\u0131r, sermaye-birikimleri ile art\u0131k \u00c7evre&#8217;yi sat\u0131n almaktad\u0131r!<\/p>\n<p><strong>&#8220;Bunun ad\u0131 hacizdir!&#8221;<\/strong><\/p>\n<p>Bug\u00fcn T\u00fcrkiye&#8217;de sermaye piyasalar\u0131n\u0131n %72&#8217;si ve bankac\u0131l\u0131k sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn %51&#8217;i yabanc\u0131lar\u0131n elindedir. &#8216;\u00d6zelle\u015ftirmeler&#8217; ad\u0131 alt\u0131nda en stratejik sanayi noktalar\u0131 &#8216;yabanc\u0131ya&#8217; sat\u0131lmaktad\u0131r. Sanayici Dr. Nevzat Demir&#8217;in ifadesiyle &#8220;T\u00fcrkiye haczedilmektedir&#8221;. &#8216;Geli\u015fmi\u015f&#8217; \u00fclkeler ve \u00fclke topluluklar\u0131 (\u00f6rne\u011fin AB) bu derecede &#8216;neo-liberal politikalar\u0131&#8217; kendi i\u00e7 pazarlar\u0131na kesinlikle uygulamamakta, uygulatt\u0131rmamakta ve kendi i\u00e7 pazarlar\u0131n\u0131 korumaktad\u0131rlar..<\/p>\n<p>Sistem, e\u011fer tam olarak k\u00fcresel anlamda kurulabilirse -ki bu ger\u00e7ekle\u015fme a\u015famas\u0131ndad\u0131r-, &#8220;D\u00fcnyan\u0131n Efendileri&#8221; oturduklar\u0131 koltuklar\u0131ndan rahatl\u0131kla t\u00fcm d\u00fcnyay\u0131 y\u00f6netebilecek ve d\u00fcnyan\u0131n her k\u00f6\u015fesinde \u00fcretilen art\u0131-de\u011fer&#8217;i kendi \u00fclkelerine \u00e7ekebileceklerdir, artan sermayeleri ile de \u00e7evre&#8217;nin varl\u0131klar\u0131na tek tek sahip olacaklar ve kaynaklara daha da kolay ve ucuz olarak el koyabileceklerdir. Bu ba\u011flamda, &#8216;K\u00fcreselle\u015fme&#8217;, \u00f6z\u00fc itibariyle bu sistemin oturtulmas\u0131d\u0131r; bu d\u00fczenin tam bir hegemonya ile kurulmas\u0131 ve i\u015fler hale getirilmesidir.<\/p>\n<p>Bug\u00fcn\u00fcn d\u00fcnyas\u0131 hakk\u0131nda Blair&#8217;in D\u0131\u015f Politika Ba\u015fdan\u0131\u015fman\u0131 Robert Cooper&#8217;in \u015fu s\u00f6zleri &#8220;Neoliberal d\u00f6nemde&#8221;, Merkez&#8217;in \u00c7evre&#8217;ye bak\u0131\u015f mant\u0131\u011f\u0131n\u0131 ortaya koymaktad\u0131r:<\/p>\n<p>Biz kendi aram\u0131zda, hukuk ve a\u00e7\u0131k i\u015fbirli\u011fine dayanan g\u00fcvenlik prensipleriyle i\u015f g\u00f6r\u00fcyoruz; ama postmodern Avrupa k\u0131tas\u0131n\u0131n d\u0131\u015f\u0131ndan eski moda devletlerle i\u015ftigal edecek oldu\u011fumuzda, daha \u00f6nceki bir d\u00f6nemin kat\u0131 y\u00f6ntemlerine geri d\u00f6nmemiz gerekir. G\u00fc\u00e7 kullan\u0131m\u0131na, \u00f6nleyici sald\u0131r\u0131lara, hileye, h\u00e2l\u00e2 19&#8217;uncu y\u00fczy\u0131l\u0131n her devlet kendisi i\u00e7indir d\u00fcnyas\u0131nda ya\u015fayanlarla ilgilenmek i\u00e7in gereken her neyse ona ba\u015fvurmal\u0131y\u0131z. Kendi aram\u0131zda hukuku koruyoruz, ama yolumuz ormana d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcnde, orman kanunlar\u0131n\u0131 da kullanabilmeliyiz.<\/p>\n<p>Bir ba\u015fka ki\u015fi, &#8220;Harvard \u00dcniversitesi, Kennedy School of Government&#8217;ta \u0130nsan Haklar\u0131 Profes\u00f6r\u00fc olan Michael Ignatieffin, 28 Temmuz 2002&#8217;de, New York Times Magazine&#8217;de yazd\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re&#8221;:<\/p>\n<p>Emperyalizm beyaz adam\u0131n y\u00fck\u00fc olmu\u015ftur. Bu da ona k\u00f6t\u00fc bir \u00fcn kazand\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. Ama emperyalizm politik olarak do\u011fru olmamas\u0131 nedeniyle gerekli olmaktan \u00e7\u0131kmam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Bu noktada emperyalizmin bitip bitmedi\u011fini tekrar sormak gerekmektedir. Emperyalizm g\u00fcn\u00fcm\u00fczde askerleriyle de\u011fil, &#8220;Emperyal Kasalara&#8221; daha fazla de\u011fer yollamakla g\u00f6revlendirilmi\u015f, devletin ve \u00f6zel sekt\u00f6r\u00fcn kaynaklar\u0131n\u0131n tahsisat\u0131n\u0131 kontrol eden &#8220;Haciz Memurlar\u0131yla&#8221; gelmektedir. Bor\u00e7lar acilen kapat\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 veya azalt\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 takdirde, bor\u00e7 tuza\u011f\u0131na yakalanan \u00fclke, bor\u00e7 batakl\u0131\u011f\u0131na her ge\u00e7en g\u00fcn daha fazla saplan\u0131r. Bundan dolay\u0131, &#8220;Emperyal Haciz&#8221;in boyutlar\u0131 da b\u00fcy\u00fcr ve ekonomik anlamda ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k tamamen yok olur. Bu, ayn\u0131 zamanda, otomatik olarak di\u011fer alanlardaki (siyasi, k\u00fclt\u00fcrel vb.) ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131klar\u0131n da erimesi anlam\u0131na gelir. Bu noktada, T\u00fcrkiye&#8217;nin ekonomisini y\u00f6netenler, Atat\u00fcrk&#8217;\u00fcn s\u00f6zlerini ivediyetle hat\u0131rlamak zorundad\u0131r; &#8220;Bu \u00fclkenin halk\u0131 \u00fczerinde kimsenin egemenlik kurma hakk\u0131 yoktur; ama bu \u00fclkeyi ba\u015fkalar\u0131na el a\u00e7madan ge\u00e7indirmek ve ya\u015fatmak da size d\u00fc\u015fen bir \u00f6devdir&#8221;.<a name=\"_ftnref1\" href=\"#_ftn1\" title=\"_ftnref1\">[1]<\/a><\/p>\n<p><strong>Alt\u0131 y\u0131l\u0131n \u00f6zelle\u015ftirmesi bir y\u0131ll\u0131k borca yetmedi<\/strong><\/p>\n<p><strong>Milli ve stratejik varl\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131 satmak, bor\u00e7lar\u0131 kapatmad\u0131!<\/strong><\/p>\n<p>T\u00fcrkiye&#8217;nin bor\u00e7 \u00e7ilesi bitmek bilmiyor. Rakamlar, y\u0131llard\u0131r biriken bor\u00e7lar\u0131n varl\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131 nas\u0131l bir \u00e7\u0131rp\u0131da yuttu\u011funu g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne seriyor. Say\u0131\u015ftay&#8217;\u0131n raporuna g\u00f6re, 2002-2007 aral\u0131\u011f\u0131nda \u00f6zelle\u015ftirmeden gelen 18 milyar 387 milyon dolarl\u0131k gelir, 2007 y\u0131l\u0131ndaki di\u011ferleri hari\u00e7 sadece 19 milyar 31 milyon dolarl\u0131k d\u0131\u015f borcu \u00f6demeye bile yetmedi. Devletin bor\u00e7lar\u0131 dipsiz kuyu gibi. Y\u0131llar\u0131n birikimi olan kamu kurumlar\u0131n\u0131n \u00f6zelle\u015ftirilmesinden elde edilen gelirler sadece bor\u00e7lara gidiyor ama alt\u0131 y\u0131ll\u0131k \u00f6zelle\u015ftirme geliri tek bir y\u0131l\u0131n sadece d\u0131\u015f borcunu bile kar\u015f\u0131layam\u0131yor.<\/p>\n<p>Say\u0131\u015ftay&#8217;\u0131n &#8220;Kamu \u0130\u015fletmeleri Raporu&#8221; verileri, bor\u00e7lardaki k\u0131s\u0131r d\u00f6ng\u00fcy\u00fc ortaya koyuyor. Rapora g\u00f6re, T\u00fcrkiye 2002-2007 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda s\u0131ras\u0131yla 451, 281, 1.309, 3.090, 8.307 ve 4.949 milyon dolar \u00f6zelle\u015ftirme geliri elde etti. B\u00f6ylece devletin kasas\u0131na 2002 y\u0131l\u0131 ba\u015f\u0131ndan 2008 y\u0131l\u0131 ba\u015f\u0131na kadar toplam 18 milyar 387 milyon dolar girmi\u015f oldu. \u00d6zle\u015ftirme \u0130daresi Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 bu geliri, &#8220;\u00f6zelle\u015ftirme tahsilat\u0131, blok sat\u0131\u015f, i\u015fletme ve tesis sat\u0131\u015f\u0131, halka arz, \u0130MKB&#8217;de sat\u0131\u015flar, varl\u0131k sat\u0131\u015flar\u0131, bedelli devirler&#8221; gibi \u00f6zelle\u015ftirme y\u00f6ntemlerinden sa\u011flad\u0131.<\/p>\n<p><strong>Tek bir y\u0131l gelirleri yutuverdi<\/strong><\/p>\n<p>Buna kar\u015f\u0131l\u0131k, Merkez Bankas\u0131&#8217;n\u0131n verilerine g\u00f6re T\u00fcrkiye sadece 2007 y\u0131l\u0131nda ve sadece d\u0131\u015f bor\u00e7 olarak 19 milyar 31 milyon dolarl\u0131k \u00f6deme ger\u00e7ekle\u015ftirdi. Ge\u00e7en y\u0131lki \u00f6demelerin 11 milyar 374.4 milyon dolar\u0131n\u0131 Hazine, 794.9 milyon dolar\u0131n\u0131 ise Merkez Bankas\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirdi. Di\u011fer kamu kesimi 1 milyar 138.2 milyon dolarl\u0131k d\u0131\u015f bor\u00e7 \u00f6demesinde bulunurken, IMF&#8217;ye de toplam 5 milyar 723.3 milyon dolar \u00f6deme yap\u0131ld\u0131. Bu verilere g\u00f6re, \u00e7o\u011fu Cumhuriyet&#8217;le ya\u015f\u0131t olan kamu kurumlar\u0131n\u0131n y\u0131llara yay\u0131lan \u00f6zelle\u015ftirme uygulamalar\u0131ndan sa\u011flanan 18 milyar 387 milyon dolarl\u0131k gelir, 19 milyar 31 milyon dolarl\u0131k 2007 y\u0131l\u0131 d\u0131\u015f bor\u00e7 \u00f6demelerini kar\u015f\u0131layamad\u0131. Devlet, \u00f6zelle\u015ftirme gelirlerine k\u0131yasla 2007 d\u0131\u015f bor\u00e7 \u00f6demesinde 644 milyon dolarl\u0131k a\u00e7\u0131k vermi\u015f oldu. Say\u0131\u015ftay raporunda, \u00f6zelle\u015ftirme gelirlerinin bor\u00e7 \u00f6demelerinde kullan\u0131lmak \u00fczere Hazine hesaplar\u0131na kaydedildi\u011fi hat\u0131rlat\u0131larak, &#8220;\u00d6zelle\u015ftirme gelirleri \u00f6zellikle 2006 ve 2007 y\u0131llar\u0131nda merkez\u00ee y\u00f6netim b\u00fct\u00e7esinin finansman\u0131nda \u00f6nemli bir paya sahip olmu\u015ftur&#8221; denildi.<\/p>\n<p><strong> Devlet, gayrimenkul\u00fcn\u00fc K\u00f6rfez \u00fclkelerine satacak; kendi binas\u0131nda kirac\u0131 olacak<\/strong><\/p>\n<p><strong>Ekonomi y\u00f6netiminin k\u00fcresel krize kar\u015f\u0131 ald\u0131\u011f\u0131 tedbirlere her ge\u00e7en g\u00fcn bir yenisi ekleniyor. Bir\u00e7ok \u00f6nlemi devreye sokan h\u00fck\u00fcmet, \u015fimdi de rotay\u0131 K\u00f6rfez sermayesine \u00e7evirdi.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Kira sertifikas\u0131 ve gayrimenkul ortakl\u0131\u011f\u0131 senetlerine ili\u015fkin taslak Ba\u015fbakanl\u0131k&#8217;a g\u00f6nderildi. Hazine y\u00f6netimi taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan \u00e7al\u0131\u015fmaya g\u00f6re kamu kendi binas\u0131nda kirac\u0131 olacak. Bina, arsa, otoyol, k\u00f6pr\u00fc ve baraj gibi gayrimenkuller kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda \u00e7\u0131kar\u0131lacak kira sertifikalar\u0131 ve yat\u0131r\u0131m ortakl\u0131\u011f\u0131 senetleri K\u00f6rfez ve Asya \u00fclkeleri ba\u015fta olmak \u00fczere sat\u0131\u015fa \u00e7\u0131kar\u0131lacak. K\u00f6rfez sermayesinin faiz \u00e7ekincesini ortadan kald\u0131racak d\u00fczenleme kapsam\u0131nda ilk etapta 1 milyar TL&#8217;lik k\u00e2\u011f\u0131t \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131 planlan\u0131yor. <\/strong><\/p>\n<p><strong>Hazine y\u00f6netimi taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan \u00e7al\u0131\u015fmaya g\u00f6re kamu kurulu\u015flar\u0131 her y\u0131l oturdu\u011fu bina i\u00e7in belirli miktarda kira \u00f6deyecek. \u00d6rne\u011fin, Maliye Bakanl\u0131\u011f\u0131&#8217;n\u0131n binas\u0131 i\u00e7in 100 milyon TL&#8217;lik de\u011fer belirlenmesi halinde bu miktarda kira sertifikas\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131lacak. Binalar\u0131n k\u00e2\u011f\u0131t \u00fczerindeki sahibi yat\u0131r\u0131mc\u0131lar olurken, kamu kurulu\u015flar\u0131 i\u00e7in belirli miktarda kira \u00f6denecek. Bakanlar Kurulu taraf\u0131ndan kapsama al\u0131nan kurulu\u015flar\u0131n, bedeli Hazine&#8217;ye irat kaydedilmek \u00fczere, ta\u015f\u0131nmaz mallar ile kamu mallar\u0131na ili\u015fkin imtiyazlar ve i\u015fletme haklar\u0131 i\u00e7in \u00f6demeleri gerekecek kira ve geri al\u0131m bedelleri, Hazine M\u00fcste\u015farl\u0131\u011f\u0131&#8217;n\u0131n veya kirac\u0131 kurum ve kurulu\u015flar\u0131n ilgili mali b\u00fct\u00e7esine konulacak \u00f6denek ile kar\u015f\u0131lanacak. \u0130\u015flemleri y\u00fcr\u00fctmek i\u00e7in Hazine M\u00fcste\u015farl\u0131\u011f\u0131&#8217;na ba\u011fl\u0131 olarak \u00e7al\u0131\u015facak Kamu Varl\u0131klar\u0131 Y\u00f6netimi A.\u015e. ad\u0131nda bir \u015firket kurulacak. Personel say\u0131s\u0131 5&#8217;i ge\u00e7meyecek olan bu \u015firket kamu ta\u015f\u0131nmazlar\u0131n\u0131n kira i\u015flemlerini takip edecek. \u0130lgili bakan, l\u00fczumu halinde kanun kapsam\u0131nda al\u0131nan kamu varl\u0131klar\u0131n\u0131n ve bu varl\u0131klara ili\u015fkin kira bedellerinin de\u011ferlemesini ba\u011f\u0131ms\u0131z gayrimenkul ekspertiz \u015firketlerine yapt\u0131racak. Bu kapsamda \u00e7\u0131kar\u0131lacak k\u00e2\u011f\u0131tlar Kurumlar Vergisi haricinde her t\u00fcrl\u00fc vergi, resim, har\u00e7, fon ve di\u011fer mali y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerden muaf olacak. <\/strong><\/p>\n<hr \/>\n<p><a name=\"_ftn1\" href=\"#_ftnref1\" title=\"_ftn1\">[1]<\/a> Jeopolitik \/ Kas\u0131m 2008<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p><strong>ABD&#8217;li i\u015f\u00e7iler ve i\u015fsizler: Sava\u015fa, Borsa&#8217;ya para varsa, bize de olmal\u0131.!. diye ba\u015fkald\u0131r\u0131yor! <\/strong><\/p>\n<p>ABD&#8217;de otomotiv sekt\u00f6r\u00fcne destek plan\u0131n\u0131n kabul edilmemesine tepki g\u00f6steren i\u015f\u00e7iler &#8220;Sava\u015fa, Wall Street&#8217;e milyarlarca dolar harcayabiliyorlarsa, bize de yard\u0131mc\u0131 olabilirler&#8221; diye konu\u015fmaya ve ba\u015fkald\u0131rmaya ba\u015flad\u0131.<\/p>\n","protected":false},"author":9,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[92],"tags":[],"class_list":["post-1487","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-subat-2009"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1487","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/9"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1487"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1487\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1487"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1487"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1487"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}