{"id":165,"date":"2006-11-22T15:04:00","date_gmt":"2006-11-22T15:04:00","guid":{"rendered":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/2006\/11\/22\/bediuzzamana-iftira\/"},"modified":"2006-11-22T15:04:00","modified_gmt":"2006-11-22T15:04:00","slug":"bediuzzamana-iftira","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/2006\/haziran-2006\/bediuzzamana-iftira\/","title":{"rendered":"BED\u0130\u00dcZZAMAN&#8217;A \u0130FT\u0130RA"},"content":{"rendered":"<p>Prof.Dr. Y\u00fcmni Sezen\u2019in \u201cDinler aras\u0131 Diyalog ihaneti\u201d<a href=\"#_ftn1\">[1]<\/a> adl\u0131 kitab\u0131:<\/p>\n<p>a-\u00a0\u00a0\u00a0 Diyalog perdesi alt\u0131nda, y\u00fcce dinimizi dejenere etmeye y\u00f6nelik sinsi ve tehlikeli giri\u015fimlere dikkat \u00e7ekmesi.<\/p>\n<p>b-\u00a0\u00a0\u00a0 Fetullah G\u00fclen\u2019in karanl\u0131k d\u0131\u015f g\u00fc\u00e7ler taraf\u0131ndan, nas\u0131l kiral\u0131k bir fig\u00fcran olarak kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 belgelerle de\u015fifre etmesi.<\/p>\n<p>c-\u00a0\u00a0\u00a0 S\u00f6zde ifade etmeseler de, baz\u0131 kesimlerin fikren ve fiilen Bedi\u00fczzaan\u2019\u0131n \u015fahs\u0131n\u0131 ve Risale-i Nur Kulliyat\u0131n\u0131; Kur\u2019an, S\u00fcnnet ve icma-\u0131 \u00fcmmet esaslar\u0131na g\u00f6re anlamak ve yorumlamak yerine, bu eserleri tek ve mutlak \u00f6l\u00e7\u00fc kabul etme yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131n yanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermesi<\/p>\n<p>d-\u00a0\u00a0\u00a0 Ve \u00fclkemize y\u00f6nelik emperyalist ku\u015fatmay\u0131 g\u00f6zler \u00f6n\u00fcne sermesi bak\u0131m\u0131ndan yararl\u0131 ve ba\u015far\u0131l\u0131 bir eserdir. Bu y\u00f6nleriyle takdir ve tebrike de\u011ferdir.<\/p>\n<p>Ancak, \u201cBedi\u00fczzaman\u2019\u0131, Dinleraras\u0131 Diyalog dalaveresinin temellerini atan ve bu h\u0131yaneti bilerek ba\u015flatan birisi olarak g\u00f6sterme\u201d gibi alg\u0131lanabilecek yakla\u015f\u0131mlar elbette do\u011fru de\u011fildir ve o zat\u0131 t\u00f6hmet alt\u0131na sokacak tamamen haks\u0131z ve alakas\u0131z bir giri\u015fimdir.<\/p>\n<p>Evet, Milli duyarl\u0131 ve vicdani tutarl\u0131 bir ilim adam\u0131 olarak tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m\u0131z Sn. Y\u00fcmni Sezen\u2019in kendilerin de itiraf etti\u011fi gibi, \u201cDinler aras\u0131 Diyalog \u0130haneti\u201d kitab\u0131, Bedi\u00fczzaman\u2019\u0131 tahlil ve tenkit niyetiyle de\u011fil, Fetullahc\u0131lar\u0131n bu tehlikeli giri\u015fimlerinin perde arkas\u0131na dikkat \u00e7ekmek ve Y\u00fcce Dinimizin emperyalist emellere alet edilmesini belgelemek gayretiyle haz\u0131rlanm\u0131\u015f bir eserdir; ve bu konunun g\u00fcndeme ta\u015f\u0131nmas\u0131 ve perde arkas\u0131na projekt\u00f6r tutulmas\u0131 olduk\u00e7a \u00f6nemli ve gereklidir.<\/p>\n<p>Ancak, Bedi\u00fczzaman\u2019\u0131n bug\u00fcnk\u00fc Diyalog dalaveresine esas al\u0131nan veya sapt\u0131r\u0131l\u0131p istismara \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan baz\u0131 s\u00f6zlerinin, \u201cge\u00e7ti\u011fi konu b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7erisinde ve o d\u00f6nemin \u015fartlar\u0131 ve ihtiya\u00e7lar\u0131 \u00e7er\u00e7evesinde\u201d de\u011ferlendirilmesi laz\u0131m gelir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bu gibi tespit ve temenniler; bazen uluslar aras\u0131 stratejik ve ideolojik konular ve odaklar hakk\u0131ndaki bilgi eksikli\u011finden veya sinsi ve Siyonist hedeflerini sezememekten kaynaklanm\u0131\u015f ta olabilir. Zaten Said Nursi Hz.leri, \u201cEski Said\u201d dedi\u011fi, \u00f6nceki d\u00f6nemdeki baz\u0131 kanaat ve icraatlar\u0131n\u0131 bizzat kendisi terk ve tenkit etmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Kald\u0131 ki hi\u00e7bir \u015feriat alimi veya tarikat \u015feyhi: \u201cAsla hata yapmaz, yanl\u0131\u015fa kap\u0131lmaz, masum ve tart\u0131\u015f\u0131lmaz\u201d de\u011fildir. Bunun aksini iddia etmek ve \u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcnmek, \u015firk\u2019tir. Ama ne var ki, bir ilim erbab\u0131na, Kur\u2019an ve s\u00fcnneti esas almak, iyi niyet ve istikamette Hakk\u0131n r\u0131zas\u0131n\u0131 ve halk\u0131n maslahat\u0131n\u0131n aramak \u015fart\u0131yla, her t\u00fcrl\u00fc kanaat ve i\u00e7tihad\u0131nda, yan\u0131lsa bir sevap, do\u011fruyu bulsa iki sevap verilecektir.<\/p>\n<p>Bu noktada Kur\u2019anda ge\u00e7en \u015fu iki kavram\u0131 yeniden ve yeterli \u015fekilde anlamam\u0131z gerekir.<\/p>\n<p>Biri, \u201cEhli Kitap\u201d kavram\u0131d\u0131r. Bu kavram\u0131n sadece Yahudi ve H\u0131ristiyanlar i\u00e7in kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 sanmak yayg\u0131n bir yan\u0131lg\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Acaba Kur\u2019an \u201cYahudi ve Nasara\u201dy\u0131 s\u0131k\u00e7a zikretmesi yan\u0131nda, bir de ayr\u0131ca \u201cEhli Kitap\u201d kavram\u0131n\u0131 niye kullanmaktad\u0131r?<\/p>\n<p>Bize g\u00f6re: \u00dcstatlar\u0131n\u0131n, Hocalar\u0131n\u0131n, Mezhep ve me\u015frep kurucular\u0131n\u0131n yazd\u0131\u011f\u0131 kitaplar\u0131, ha\u015fa Kur\u2019an yerine koyan ve bunlar\u0131 \u0130slam\u0131n temel kayna\u011f\u0131 say\u0131p, kavlen ve resmen olmasa da fikren ve fiilen art\u0131k ayet ve hadislere ba\u015fvurma ihtiyac\u0131 duymayan; ahlaki, siyasi ve ilmi sorunlar\u0131n\u0131 Kur\u2019ana, S\u00fcnnete ve akl\u0131selime havale etmek yerine ellerindeki yaz\u0131lm\u0131\u015f kitaplarla \u00e7\u00f6zmeye kalk\u0131\u015fan b\u00fct\u00fcn M\u00fcsl\u00fcman gruplar da, Ehli Kitap kavram\u0131 i\u00e7inde ele al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130kincisi, Kur\u2019anda s\u0131k\u00e7a ge\u00e7en \u201cYahudi\u201d kavram\u0131, sadece bu isimle bilinen kavmi de\u011fil; Rabbini, nebilerini, Dinlerini ve Kutsal Metinlerini, sadece kendi kavimlerini y\u00fcceltme, \u0131rk\u00e7\u0131 emperyalist hedefleri i\u00e7in istismar etme gayesi ve gayreti g\u00fcden her taife \u201cYahudi\u201d kavram\u0131 kapsam\u0131ndad\u0131r. Ayn\u0131 \u0131rki heves ve hedeflerini ama\u00e7, ama Dinimizi ise bir ara\u00e7 sayan, yani; \u0130slam\u0131, Kur\u2019an\u0131 ve Res\u00fcl\u00fcllah&#8217;\u0131 toplum hayat\u0131n\u0131n motor mekanizmas\u0131 de\u011fil, Kaporta ve aksesuar\u0131 gibi kullanan T\u00fcrk\u00e7\u00fcler de, K\u00fcrt\u00e7\u00fcler de, Arabc\u0131lar da, h\u00fckmen ve fikren Yahudi gibi say\u0131l\u0131r. \u0130\u015fte bu y\u00fczdendir ki Moiz Kohen\u2019li\u011fi gizlenen \u00f6mr\u00fcn\u00fcn son iki y\u0131l\u0131n\u0131 Fransa\u2019n\u0131n Nice \u015fehrindeki \u00f6zel bir sinagogda haham olarak ge\u00e7irip, vasiyeti \u00fczerine Yahudi mezarl\u0131\u011f\u0131na g\u00f6m\u00fclen, ama hayat\u0131n\u0131 T\u00fcrklerin T\u00fcrkle\u015fmesine(!), yani \u0130slamdan kopar\u0131l\u0131p Yahudi gibi d\u00fc\u015f\u00fcnmesine hasreden Munis Tekinalp Yahudisiyle Ziya G\u00f6kalp\u2019\u0131n ve yine maalesef hala T\u00fcrk gen\u00e7li\u011fine rehber ve y\u00fcksek insan diye \u00f6v\u00fcl\u00fcp \u00f6rnek g\u00f6sterilen Nihal Ats\u0131z gibi ateistlerin hep ayn\u0131 Mason locas\u0131n\u0131n mensuplar\u0131 olmas\u0131 bir tesad\u00fcf san\u0131lmamal\u0131d\u0131r. \u00d6yle ya Kur\u2019an ve S\u00fcnnet \u00f6l\u00e7\u00fc al\u0131narak Yahudi ve H\u0131ristiyanlar\u0131 dost edindi\u011fi i\u00e7in Fetullah G\u00fclen (hakl\u0131 olarak) tenkit ediliyorsa, o halde Moiz Kohen Tekinalp gibi M\u00fcnaf\u0131k bir Yahudi Haham\u0131n\u0131n ve Nihal Ats\u0131z gibi m\u00fc\u015frik ve m\u00fcnkir bir insan\u0131n \u00f6nder ve \u00f6rnek al\u0131nmas\u0131 cehaletten do\u011fan bir hata m\u0131d\u0131r, yoksa itikadi bir hastal\u0131k m\u0131d\u0131r?<\/p>\n<p>Bu arada \u015funu da belirtelim ki, M\u00fcspet (yararl\u0131 ve yap\u0131c\u0131) Milliyet\u00e7ilik caizdir ve g\u00fczeldir.<\/p>\n<ul>\n<li>Yani; kendi kavmini ve dilini benimsemek ve daha yak\u0131n hissetmek<\/li>\n<li>Allah\u2019\u0131n takdir ve tanzimine te\u015fekk\u00fcr makam\u0131na bu mensubiyetiyle sevinmek<\/li>\n<li>\u00dclkesine, devletine, birlik ve dirli\u011fine, milli haysiyet ve h\u00fcrriyetine sahiplenmek ve savunabilmek<\/li>\n<li>Akla ve ahlaka ayk\u0131r\u0131 olmayan gelenek ve g\u00f6reneklerine ilgi ve sayg\u0131 g\u00f6stermek<\/li>\n<li>Tarihiyle, t\u00f6resiyle, l\u00fctfedilen f\u0131tri meziyet ve faziletleriyle onur duyup \u00f6v\u00fcnmek, m\u00fcspet milliyet\u00e7iliktir ve gereklidir.<\/li>\n<\/ul>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc cemiyetteki bu anlamda Milliyet\u00e7ilik, fertlerdeki \u201cnefis\u201d yerindedir. \u015eahsi hak ve h\u00fcrriyetlerini korumak, ba\u011f\u0131ms\u0131z ve \u015ferefli bir benlik-ki\u015filik kazanmak, her bak\u0131mdan olgunla\u015fmak ve daha iyiye ve g\u00fczele ula\u015fma yolunda ve m\u00fcspet rekabet duygusuyla \u00e7al\u0131\u015fmak i\u00e7in, bir insana \u201cnefis\u201d ne denli laz\u0131msa ve buna \u201cizzet-i nefis\u201d deniyorsa; bu mana ve maksatla bir toplumda da m\u00fcspet milliyet\u00e7ilik o denli gereklidir ve yerindedir. Tabiri caizse, \u0130slam elektrik(enerji), idman eden kavimler ise lamba yerindedir. Ayn\u0131 cereyan\u0131n, farkl\u0131 renk, \u015fekil ve b\u00fcy\u00fckl\u00fckteki lambalarda ayr\u0131 \u0131\u015f\u0131klar sa\u00e7mas\u0131 tabidir, ama asl\u0131 birdir.<\/p>\n<p>Sn Y\u00fcmni Sezen\u2019in; Risale\u2019i Nur eserlerini ve \u00fcstat Bedi\u00fczzaman\u2019\u0131n \u015fahsiyetini ve zihniyetini, dikkat ve hassasiyetle ara\u015ft\u0131r\u0131p anlamak yerine; bunlarla ilgili kas\u0131tl\u0131 ve sapt\u0131r\u0131c\u0131 baz\u0131 yorumlardan yola \u00e7\u0131karak de\u011ferlendirmek kolayc\u0131l\u0131\u011f\u0131na kayd\u0131\u011f\u0131 g\u00f6zlenmektedir.<\/p>\n<p>\u00d6nce, Sn Y\u00fcmni Sezen\u2019in, kitab\u0131n\u0131n ilk sayfas\u0131na koydu\u011fu ve pek \u00e7ok h\u00fckm\u00fcn\u00fc bunun \u00fczerine kurdu\u011fu ve 4. bask\u0131da d\u00fczeltip de\u011fi\u015ftirmek mecburiyetini duydu\u011fu \u015fu s\u00f6zler, Bedi\u00fczzaman\u2019a ait de\u011fildir.<\/p>\n<p><strong>\u201cBirinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131nda, bizimle sava\u015fm\u0131\u015f da olsa, bir H\u0131ristiyan \u00f6lm\u00fc\u015fse \u015fehit say\u0131l\u0131r, ahirette m\u00fckafat\u0131 vard\u0131r\u201d<a href=\"#_ftn2\"><strong>[2]<\/strong><\/a><\/strong><\/p>\n<p>Halbuki, o lahikada, b\u00f6yle bir s\u00f6z ge\u00e7medi\u011fi gibi, tam aksine \u015funlar s\u00f6ylenmektedir: <strong>\u201c\u0130nsan \u015fefkati, Rabbani merhametin bir cilvesi oldu\u011fundan <\/strong>(her mazluma ve ma\u011fdura ac\u0131r)<strong> Ancak, ilahi Rahmetin derecesini a\u015fmamak ve Rahmeten lil Alemin olan Hz. Peygamber Efendimizin \u015fefkatini ta\u015fmamak gerekir.<\/strong><\/p>\n<p><strong>E\u011fer a\u015fsa ve ta\u015fsa, o duygu \u015fefkat ve merhamet de\u011fil, bir nevi sap\u0131kl\u0131k alametidir.<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u201cBir ara, Harbi Umumi (1. D\u00fcnya sava\u015f\u0131) esnas\u0131nda d\u00fc\u015fmanlar\u0131m\u0131z\u0131n ehl-i \u0130slama ve \u00f6zellikle masum \u00e7oluk \u00e7ocuklar\u0131m\u0131za y\u00f6nelik zul\u00fcm ve katliamlar\u0131ndan dolay\u0131 ziyadesiyle \u00fcz\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcm bir s\u0131rada kalbime geldi ki:<\/strong><\/p>\n<p><strong>O masum olarak katledilen <\/strong>(M\u00fcsl\u00fcmanlar ve \u00e7ocuklar\u0131) <strong>bir nevi \u015fehit h\u00fckm\u00fcne ge\u00e7iyorlar ve d\u00fcnyaya kar\u015f\u0131l\u0131k ahireti kazan\u0131yorlar\u2026<\/strong><\/p>\n<p><strong>Hatta <\/strong>(d\u00fc\u015fmanlar\u0131n h\u00fccumuna u\u011frayan ehli \u0130slam i\u00e7indeki) <strong>mazlum ve masum insan\u0131, kafir bile olsa <\/strong>(bu musibet ve ma\u011fduriyetlere kar\u015f\u0131l\u0131k) <strong>ahirette umulur ki ilahi rahmet hazinesinden kendilerine bir m\u00fckafat vard\u0131r\u2026\u201d<a href=\"#_ftn3\"><strong>[3]<\/strong><\/a><\/strong><\/p>\n<p>\u015eimdi \u00dcstad Saidi Nursi\u2019nin bu tespitleriyle, Sn. Y\u00fcmni Sezen\u2019in kitab\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131na yerle\u015ftirdi\u011fi ve Bedi\u00fczzaman\u2019a ait oldu\u011funu iddia etti\u011fi s\u00f6zlerin herhangi bir ilgisi ve benzerli\u011fi var m\u0131d\u0131r? Bir ger\u00e7e\u011fi bu denli \u00e7arp\u0131tmak e\u011fer yar\u0131m ve yanl\u0131\u015f bilgiden kaynaklanm\u0131yorsa, mutlaka bir art niyet ta\u015f\u0131maktad\u0131r.<\/p>\n<p>Ve yine Sn. Y\u00fcmni Sezen\u2019in: 96. sayfada Ermenilerin ve di\u011fer gayri M\u00fcslimlerin nas\u0131l vali ve kaymam olabilecekleriyle ilgili bir soruya, Bedi\u00fczzaman\u2019\u0131n cevab\u0131n\u0131n sadece bir c\u00fcmlesini alarak h\u00fck\u00fcm y\u00fcr\u00fctmesi de yanl\u0131\u015ft\u0131r ve yan\u0131lt\u0131c\u0131d\u0131r. \u0130ttihat ve Terakki Y\u00f6netiminin baz\u0131 icraatlar\u0131n\u0131 ele\u015ftirerek y\u00f6neltilen:<\/p>\n<p>\u201c\u015eimdi Ermeniler kaymakam ve vali oluyorlar. Nas\u0131l olur?\u201d <strong>Sorusuna:<\/strong><\/p>\n<p>Bedi\u00fczzaman: \u201cSaat\u00e7i, makineci ve s\u00fcp\u00fcrgeci olduklar\u0131 gibi\u2026 Zira me\u015frutiyet, Hakimiyet-i Millettir. Me\u015frutiyet do\u011fru olursa; kaymakam ve vali, reis de\u011fil, \u00fccretli hizmetkar gibidir. <strong>Gayri M\u00fcslim reis olamaz, fakat hizmetkar olabilir..\u201d (M\u00fcnazarat) <\/strong>demi\u015ftir. Yani o g\u00fcnk\u00fc y\u00f6netim anlay\u0131\u015f\u0131nda vali ve kaymakamlar\u0131n \u201camir de\u011fil memur h\u00fckm\u00fcnde olduklar\u0131\u201d kanaatini belirtmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Kald\u0131 ki Bedi\u00fczzaman,\u00a0 Kastamonu Lahikas\u0131 45. sayfada:<\/p>\n<p>Eski Said dedi\u011fi d\u00f6nemde yazd\u0131\u011f\u0131 M\u00fcnazarat kitab\u0131nda, mevcut \u015fartlar\u0131n ve ortam\u0131n tesirinde kalarak baz\u0131 hatalar yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131 bizzat itiraf etmekte ve bunlardan pi\u015fmanl\u0131k duyup tevbekar oldu\u011funu s\u00f6ylemektedir.<\/p>\n<p><strong>Fetullah G\u00fclen\u2019in ve diyalogcu kesimlerin, Bedi\u00fczzaman\u2019\u0131n farkl\u0131 ortamlarda ve ba\u015fka maksatlar i\u00e7in s\u00f6yledi\u011fi baz\u0131 s\u00f6zleri, kendi nefsi ve sinsi hesaplar\u0131 i\u00e7in istismar ve suistimal ettikleri bir vak\u0131ad\u0131r. Ama bu y\u00fczden Bedi\u00fczzaman\u2019\u0131 su\u00e7lamak insafa ayk\u0131r\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc ayn\u0131 kesimler, hi\u00e7 utanmadan; Kur\u2019an ayetlerini ve hadisi \u015ferifleri de kendilerine ve keyiflerine g\u00f6re e\u011fip b\u00fckme\u011fe kalk\u0131\u015fmaktad\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>Prof. Y\u00fcmni Sezen\u2019in \u201cDiyalog \u0130haneti\u201d kitab\u0131nda, dikkatimizi \u00e7eken ve i\u00e7imize \u015f\u00fcphe d\u00fc\u015f\u00fcren bir husus da:<\/p>\n<p><strong>\u201cDinsizlik de, kom\u00fcnizm de, bunlar\u0131n z\u0131dd\u0131 gibi g\u00f6r\u00fcnen liberalizm de, di\u011fer bir\u00e7ok sek\u00fcler ve maddeci felsefe de, sistemli bir fikir manzumesi olarak H\u0131ristiyan d\u00fcnyas\u0131ndan do\u011fmu\u015ftur\u201d<a href=\"#_ftn4\"><strong>[4]<\/strong><\/a> <\/strong>diyerek hemen b\u00fct\u00fcn bozuk ve bat\u0131l d\u00fc\u015f\u00fcnceleri ortaya atanlar\u0131n ve H\u0131ristiyanl\u0131\u011f\u0131 da yozla\u015ft\u0131ranlar\u0131n asl\u0131nda Siyonist Yahudiler oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fini gizlemeye \u00e7al\u0131\u015fan tavr\u0131d\u0131r. Halbuki Dinleraras\u0131 diyalog safsatas\u0131n\u0131n arkas\u0131nda da, BOP\u2019un ard\u0131nda da ayn\u0131 \u015feytani \u015febeke bulunmaktad\u0131r.<\/p>\n<p><strong>\u201cD\u00fcnyadaki b\u00fct\u00fcn Siyonist ve Masonik tahribatlar\u0131n su\u00e7unu ba\u015fkalar\u0131na ve H\u0131ristiyan bat\u0131ya y\u00fckleyip, \u0130srail\u2019in d\u00fcnya hakimiyeti hedefini ve sinsi h\u0131yanetlerini gizlemek\u201d me\u015fhur Yahudi protokollerinin esaslar\u0131ndand\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>Sn. Y\u00fcmni Sezen\u2019in kitab\u0131nda bir kelime olsun Siyonizm\u2019den ve \u0130srail\u2019in ideolojisinden bahsetmemesi, sadece Yahudi olan Pavlus\u2019un H\u0131ristiyanl\u0131\u011f\u0131 yozla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmekle yetinmesi, \u00a0acaba sadece bilgi noksanl\u0131\u011f\u0131ndan m\u0131d\u0131r yoksa kas\u0131tl\u0131 ve hesapl\u0131 bir \u201cKetm etme- ger\u00e7e\u011fi \u00f6zenle gizleme\u201d olay\u0131 m\u0131d\u0131r?<\/p>\n<p><strong>Bu hususta Orhan D\u00fcndar\u2019\u0131n \u00f6nemli tespitleri vard\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p><strong>BOP ve Biz<\/strong><\/p>\n<p>1919 senesi Eyl\u00fcl\u2019\u00fcnde kaleme al\u0131nm\u0131\u015f olan \u201cR\u00fcyada Bir Hitabe\u201dde Bedi\u00fczzaman, 1. D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 sonras\u0131 ortaya \u00e7\u0131kmakta olan yeni siyasi d\u00fczeni ve \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n gelece\u011fini, o g\u00fcnk\u00fc geli\u015fmelerden hareketle ciddi bir tahlile tabi tutmaktad\u0131r. De\u011ferlendirmelerini, mevcut hakim medeniyet ile \u0130slam\u2019\u0131n tarif etti\u011fi medeniyeti, tarihi bir perspektif i\u00e7erisindeki mukayese zeminine oturtarak, istikbali de ku\u015fatacak bir \u015fekilde yapmaya \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Bedi\u00fczzaman, bu makalede<strong><em>, Osmanl\u0131 Devletinin Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131ndaki ma\u011flubiyetiyle ilgili olarak; \u2018Galip olsa idik, hasm\u0131m\u0131z ve d\u00fc\u015fman\u0131m\u0131z elindeki cereyan-\u0131 m\u00fcstebidaneye belki daha \u015fedidane kap\u0131lacak idik. Halbuki, o cereyan hem zalimane, hem tabiat\u0131 alem-i \u0130slam\u2019a m\u00fcnafi, hem ehl-i iman\u0131n ekseriyet-i mutlakas\u0131n\u0131n menfaatine m\u00fcbayin, hem \u00f6mr\u00fc k\u0131sa, par\u00e7alanmaya namzettir. E\u011fer ona yap\u0131\u015fsa idik, alem-i \u0130slam\u2019\u0131 f\u0131trat\u0131na; tabiat\u0131na muhalif bir yolda s\u00fcr\u00fckleyecek idik&#8230; \u0130ntibah-\u0131 be\u015ferle mahkum-u ink\u0131raz, sefih, m\u00fctemerrit, gaddar, manen vah\u015fi bir medeniyetin himayesini Asya\u2019da deruhte edecektik\u201d<a href=\"#_ftn5\"><strong>[5]<\/strong><\/a> <\/em><\/strong>\u015feklinde dikkat \u00e7ekici bir tespit yap\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Elbette, Osmanl\u0131 Devleti\u2019nin (Mason ittihat\u00e7\u0131lar eliyle) Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019na kat\u0131lmas\u0131n\u0131n da galiplerin taraf\u0131nda yer almas\u0131n\u0131n askeri ve siyasi stratejiler a\u00e7\u0131s\u0131ndan de\u011ferlendirilmesi farkl\u0131 bir inceleme konusudur. Bedi\u00fczzaman\u2019\u0131n \u00fczerinde durdu\u011fu temel konu, galibiyet halinde, Osmanl\u0131 Devletinin \u0130slam d\u00fcnyas\u0131 i\u00e7erisinde y\u00fcklenece\u011fi misyonun mahiyeti ile alakal\u0131d\u0131r. Bedi\u00fczzaman meseleyi, \u201creelpolitik\u201d ve her ne olursa olsun galiplerin saf\u0131nda yer almak a\u00e7\u0131s\u0131ndan de\u011fil, hakim g\u00fcc\u00fcn temsil etti\u011fi zihniyet ve sava\u015f sonras\u0131 ortaya \u00e7\u0131kacak d\u00fczenin \u0130slam d\u00fcnyas\u0131 ve insanl\u0131k i\u00e7in ne anlama geldi\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan sorgulamaktad\u0131r. Tahlillerinde politik ve stratejik tabirler yerine; \u201csefih ve gaddar medeniyet,\u201d \u201cvah\u015fi bir medeniyetin himayesi,\u201d ekseriyetin menfaati,\u201d \u201calem-i \u0130slam\u0131n tabiat\u0131\u201d gibi deyim ve kavramlar\u0131 kullanmas\u0131ndan anla\u015f\u0131laca\u011f\u0131 \u00fczere, sava\u015f\u0131n ve neticelerinin k\u00fclt\u00fcrel ve ahlaki boyutuna \u00f6ncelik vermektedir. Ayn\u0131 \u015fekilde, galibiyet halinde Osmanl\u0131n\u0131n y\u00fcklenece\u011fi misyonun \u0130slam aleminin yap\u0131s\u0131yla uyumu konusuna dikkat \u00e7ekmektedir.<\/p>\n<p>Bedi\u00fczzaman, Kastamonu Lahikas\u0131ndaki bir mektupta, ayn\u0131 konuya \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 vesilesiyle tekrar de\u011finir. \u201cmanen vah\u015fi bir medeniyetin himayesini\u00a0 Asya\u2019da deruhte etmek\u201d olarak belirtti\u011fi T\u00fcrkiye\u2019nin misyonu ile Cumhuriyetin ilk y\u0131llar\u0131nda ger\u00e7ekle\u015ftirilen uygulamalar aras\u0131nda bir ilgi, bir benzerlik kurarak konuya a\u00e7\u0131kl\u0131k getirir.<a href=\"#_ftn6\">[6]<\/a><strong> <\/strong><\/p>\n<p>\u00c7al\u0131\u015fmam\u0131z\u0131n hedefini, Tek Parti D\u00f6nemi icraatlar\u0131 \u00fczerine yap\u0131lacak tart\u0131\u015fmalarla sapt\u0131rmak istemiyoruz. Ancak, Radikal\u2019de yay\u0131nlanan bir makale, konuyu daha da netle\u015ftirecek yorum ve tespitleri ihtiva ediyor. Makalenin ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 \u201cOrtado\u011fu\u2019da (neo)Kemalizm.<\/p>\n<p>\u2018B\u00fcy\u00fck Ortado\u011fu Projesi ile Kemalizm aras\u0131ndaki ili\u015fki ya g\u00f6zden ka\u00e7\u0131yor, ya fark edilmiyor&#8230; Bu proje, muhatap \u00fclkelerin i\u00e7 ili\u015fkilerine m\u00fcdahaleyle mi uygulanacak, yoksa oralardaki ordularla ili\u015fki kurmak ve \u2018modernist\u2019 darbeler ger\u00e7ekle\u015ftirmek suretiyle mi i\u015flevsel hale getirilecek?<\/p>\n<p>\u201cBu sorular\u0131n hangisine olumlu yan\u0131t verilirse verilsin; ortaya \u00e7\u0131kacak olan durumu, Ortado\u011fu\u2019da \u2018neo Kemalist\u2019 d\u00f6nem diye nitelendirmek hi\u00e7 yanl\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor&#8230; Frans\u0131z siyaset bilimcisi Maurice Duverger\u2019den beri, Ortado\u011fu\u2019yla Kemalizm aras\u0131nda belli bir ili\u015fkinin kuruldu\u011funu biliyoruz.. .Ortado\u011fu siyasetini ve bu b\u00f6lgenin \u00f6zellikle \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 sonras\u0131ndaki politik olu\u015fumlar\u0131n\u0131 yak\u0131ndan izlemi\u015f ve de\u011ferlendirmi\u015f olan di\u011fer sosyal bilimcilerden Roger Owen, Kemalizm\u2019in; anti emperyalizm, ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k, ordu etkinli\u011fi ve arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla; toplumsal d\u00fczeni ve kurumsal yap\u0131y\u0131 de\u011fi\u015ftirmek, toplum \u00fczerinde elitistlerin vesayet\u00e7i bir bask\u0131 kurmas\u0131 gibi a\u00e7\u0131lardan bak\u0131l\u0131rsa bu ideolojinin, yani Kemalizm\u2019in Ortado\u011fu\u2019nun son d\u00f6nem geli\u015fiminde \u00f6nemli bir rol oynad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kitab\u0131nda a\u00e7\u0131k a\u00e7\u0131k dile getirir. Onu William Cleveland izler. Nihayet son olarak bu kervana kat\u0131lan Bobby Said de benzer \u015feyler s\u00f6yleyerek, Kemalizm\u2019in \u2018jenerik\u2019 (genel, soy,) bir kavram oldu\u011funu, Ortado\u011fudaki modernle\u015fme politikalar\u0131n\u0131n, bilhassa metot olarak Kemalizm\u2019den \u00e7ok \u015fey \u00f6\u011frendi\u011fini vurgular&#8230; \u015eimdi, Ortado\u011fu\u2019da bir kez daha benzeri bir senaryo g\u00fcndeme getiriliyor&#8230; Ortado\u011fu bir kez daha demokrasiye \u2018kavu\u015fturulmak\u2019 isteniyor. Fakat baz\u0131 hususlar unutuluyor.. .Bug\u00fcn, Ortado\u011fu\u2019da b\u00f6yle bir anlay\u0131\u015f hakim k\u0131l\u0131nacak ve T\u00fcrkiye ona \u00f6nc\u00fcl\u00fck edecekse do\u011facak olan yap\u0131n\u0131n, T\u00fcrkiye\u2019de \u00e7ok moda bir kavram\u2019la s\u00f6ylemek gerekirse \u2018jakoben\u2019 ve \u2018tepeden inme\u2019 olaca\u011f\u0131n\u0131 ve nice s\u0131k\u0131nt\u0131lar do\u011furaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmemek i\u00e7in k\u00f6r olmak gerekir<strong>.\u201d<a href=\"#_ftn7\"><strong>[7]<\/strong><\/a> <\/strong><\/p>\n<p><strong>Yazar burada kas\u0131tl\u0131 bir sapt\u0131rma yapmaktad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc Atat\u00fcrk\u00e7\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcnce ile, Moiz Kohen Tekinalp ve Abraham Galani gibi yerli Yahudilerce uydurulup \u0130n\u00f6n\u00fc d\u00f6neminde uygulanan ve \u00f6zellikle Siyonist Yahudi ve sabataist \u015febeke taraf\u0131ndan kullan\u0131lan \u201cKemalist ideoloji\u201d birbirinden tamamen farkl\u0131d\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>Bedi\u00fczzaman\u2019\u0131n bahsi ge\u00e7en makalesinin devam\u0131nda yer alan, <strong><em>\u201cBiz m\u00fcteharriki bizzat de\u011filiz, bilvas\u0131ta m\u00fcteharrikiz. Avrupa \u00fcfl\u00fcyor, biz burada oynuyoruz. O tenvim ile (uyutarak, uyu\u015fturarak) telkin eder biz kendimizden hayal edip, asammane (sa\u011f\u0131rcas\u0131na) tahribimizde eser-i telkini icra ederiz\u201d<\/em><\/strong><a href=\"#_ftn8\">[8]<\/a><strong> <\/strong>\u015feklindeki ifadeleri de stratejik a\u00e7\u0131dan \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r.<\/p>\n<p>Bu ifadelerde \u00f6ne \u00e7\u0131kar\u0131lan husus, \u201cm\u00fcteharrik-i bizzat\u201d olma niteli\u011fidir. Kendi ad\u0131na hareket edebilme ve geli\u015fmelerin faili (\u00f6znesi) olabilme iradesinin g\u00f6sterilebilmesidir. Aksi takdirde d\u0131\u015f telkinlerle al\u0131nacak pozisyonlar, bir milletin ve devletin bizzat kendini tahrip etme riskini de ta\u015f\u0131maktad\u0131r..<\/p>\n<p><strong>Bu tahliller birlikte dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, d\u00fcnya \u00fczerindeki hakim g\u00fcc\u00fcn; \u0130slam co\u011frafyas\u0131 \u00fczerinde uygulayaca\u011f\u0131 b\u00fcy\u00fck bir de\u011fi\u015fim projesine, \u201ckendimizi de tahrip edecek bir \u015fuursuzluk hali\u201d ile alet olma ihtimali, ya da riski g\u00f6z ard\u0131 edilemez. Elbette ki, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz T\u00fcrkiye\u2019si ile m\u00fctareke d\u00f6nemi Osmanl\u0131 devleti aras\u0131nda iktisadi, askeri ve ilmi bak\u0131mdan ve yeti\u015fmi\u015f insan g\u00fcc\u00fc a\u00e7\u0131s\u0131ndan k\u0131yaslanamayacak oranda olumlu farklar var. Ancak sosyok\u00fclt\u00fcrel ve zihni d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmler maddi alanlara g\u00f6re daha uzun s\u00fcre\u00e7ler gerektirdi\u011finden, g\u00fcn\u00fcm\u00fczde hala mandac\u0131 bir zihniyetin varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 da hesaba katmak gerekir.<\/strong><\/p>\n<p>Ayr\u0131ca,\u00a0 Bedi\u00fczzaman\u2019\u0131n Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 ile ilgili cevab\u0131 \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda ele ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u201c\u0131l\u0131ml\u0131 \u0130slam\u201d gibi bir kavram\u0131n ne anlama geldi\u011fini ayr\u0131 bir ba\u015fl\u0131k alt\u0131nda incelemelidir.<\/p>\n<p><strong>1. Il\u0131ml\u0131 \u0130slam ve Bedi\u00fczzaman<\/strong><\/p>\n<p>T\u00fcrkiye\u2019de giderek dozu artan bir tart\u0131\u015fma s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmektedir. Bu tart\u0131\u015fman\u0131n konusu, B\u00fcy\u00fck Ortado\u011fu Projesi ba\u011flam\u0131nda g\u00fcndeme ta\u015f\u0131nan \u201c\u0131l\u0131ml\u0131 \u0130slam\u201d kavram\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Diyanet \u0130\u015fleri Ba\u015fkan\u0131 Ali Bardako\u011flu\u2019nun, bir konferansa kat\u0131lmak \u00fczere gitti\u011fi ABD\u2019de, Ulusal G\u00fcvenlik Konseyi (NSC) yetkilileri ile \u201c\u0131l\u0131ml\u0131 \u0130slam\u201d konusunda g\u00f6r\u00fc\u015fmeler yapt\u0131\u011f\u0131 haberleri, konunun \u00fclke g\u00fcndeminin biraz daha \u00f6n s\u0131ralar\u0131na ta\u015f\u0131nmas\u0131na sebep olmu\u015ftu.<a href=\"#_ftn9\"><strong><strong>[9]<\/strong><\/strong><\/a><\/p>\n<p>ABD B\u00fcy\u00fckel\u00e7ili\u011fi ve \u0130stanbul Konsoloslu\u011funun; b\u00fcnyesinde yedi y\u00fcz civar\u0131nda vak\u0131f ve dernek bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenen G\u00f6n\u00fcll\u00fc K\u00fclt\u00fcr Te\u015fekk\u00fclleri ile B\u00fcy\u00fck Ortado\u011fu Projesi kapsam\u0131nda i\u015fbirli\u011fini ama\u00e7layan g\u00f6r\u00fc\u015fmeler yapmas\u0131 ve ABD misyonunun vak\u0131f ve derneklere y\u00f6nelik bire bir \u00e7al\u0131\u015fma ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 haberleri, tart\u0131\u015fmalar\u0131 yo\u011funla\u015ft\u0131rd\u0131.<a href=\"#_ftn10\">[10]<\/a><strong><\/strong><\/p>\n<p>\u0130srail\u2019de \u0130\u015f\u00e7i Partisinin lideri ve eski ba\u015fbakanlar dan \u015eimon Peres\u2019in, \u201cbug\u00fcn M\u00fcsl\u00fcman d\u00fcnyas\u0131nda, biri \u2018modern, M\u00fcsl\u00fcman T\u00fcrk e\u011filimi\u2019 ve di\u011feri \u2018fanatik, gerici e\u011filim\u2019 olmak \u00fczere iki e\u011filim bulunmaktad\u0131r\u201d iddias\u0131n\u0131 \u00f6ne s\u00fcrerek, \u201cM\u00fcsl\u00fcmanlar ve Araplar i\u00e7in dilerim ki T\u00fcrklerin yolu kazans\u0131n\u201d \u015feklindeki a\u00e7\u0131klamalar\u0131 da; konu hakk\u0131nda bir kere daha d\u00fc\u015f\u00fcnmeyi gerekli k\u0131lmaktad\u0131r.<a href=\"#_ftn11\">[11]<\/a><strong><\/strong><\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn bunlar, Ba\u015fbakan Erdo\u011fan\u2019\u0131n da \u201cdemokratik ortak\u201d s\u0131fat\u0131yla bir b\u00f6l\u00fcm\u00fcne kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131, Sea Island\u2019daki G-8\u2019lerin 2004 zirvesinden sonra a\u00e7\u0131klanan ortak bildiride yer alan uygulama program\u0131n\u0131n \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda, projede, bundan sonra, <strong>\u201csivil toplum kurulu\u015flar\u0131 ve dini cemaatlere daha \u00f6nemli roller bi\u00e7ildi\u011fi\u201d<\/strong> a\u00e7\u0131k bir bi\u00e7imde ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>ABD\u2019nin, M\u00fcsl\u00fcman toplumlardaki sivil toplum kurulu\u015flar\u0131na, \u0131l\u0131ml\u0131 \u0130slam kapsam\u0131ndaki projelere \u00f6nemli finansman deste\u011fi sa\u011flayaca\u011f\u0131 resmi olarak ortak bildiride belirtilmi\u015f durumdad\u0131r. Zirvede T\u00fcrkiye\u2019ye \u201cDemokratik Yard\u0131m Diyalogu\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 mekanizman\u0131n e\u015f ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 ile yap\u0131lacak ilk toplant\u0131s\u0131n\u0131n ev sahipli\u011fi g\u00f6revinin verilmesi de, T\u00fcrkiye\u2019nin projenin sivil kanad\u0131nda \u00f6nemli bir misyon y\u00fcklenmi\u015f oldu\u011funu g\u00f6stermektedir. Bu konudaki daha detayl\u0131 de\u011ferlendirmeler i\u00e7in, g\u00f6r\u00fc\u015fleri ABD y\u00f6netiminin politikalar\u0131 ile \u00f6nemli paralellikler arz eden Yasemin \u00c7ongar ile Cengiz \u00c7andar\u0131n zirve sonras\u0131 kaleme ald\u0131klar\u0131 yaz\u0131lara bakmak yeterli olabilir.<a href=\"#_ftn12\"><strong><strong>[12]<\/strong><\/strong><\/a><strong><\/strong><\/p>\n<p><strong>Irak\u2019ta ya\u015fananlar ortada iken, bizzat i\u015fgal g\u00fc\u00e7leri taraf\u0131ndan geli\u015ftirilen b\u00f6yle bir a\u00e7\u0131l\u0131m ile \u201c\u0131l\u0131ml\u0131 \u0130slam\u201d \u00fczerine yo\u011funla\u015f\u0131lmas\u0131n\u0131n hangi \u015feytani ama\u00e7lar ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 Bedi\u00fczzaman\u2019\u0131n ilgin\u00e7 bir tecr\u00fcbesinden anlamaya \u00e7al\u0131\u015fal\u0131m:<\/strong><\/p>\n<p>M\u00fctareke d\u00f6neminde Anglikan kilisesi dini matbaas\u0131 ba\u015fyazar\u0131 Arthur Bouthwood, d\u00f6nemin \u015eeyh\u00fclislam\u0131na bir mektup yazarak, \u0130slam hakk\u0131nda baz\u0131 sorular\u0131n\u0131n cevaplanmas\u0131n\u0131 istemi\u015ftir. Mektup, gere\u011fi yap\u0131lmak \u00fczere Dar\u00fc\u2019l-Hikmeti\u2019l-\u0130slamiye\u2019ye (D\u00f6nemin \u0130slam Akademisi) g\u00f6nderilmi\u015ftir.<a href=\"#_ftn13\">[13]<\/a> <strong><\/strong><\/p>\n<p>Mektupta, \u201cM\u00fcsl\u00fcmanl\u0131\u011f\u0131, do\u011fru ve sa\u011flam inan\u00e7l\u0131 olmakla beraber; modern hayat\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 ve meselelerini nazar-\u0131 itibara alan bir M\u00fcsl\u00fcman\u2019\u0131n kalbinde ve fikrinde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 gibi tan\u0131mak, \u0130slam\u2019\u0131n hakiki sesini i\u015fitmek\u201d iste\u011fi bildiriliyordu. Ayr\u0131ca, \u0130slam dininin ne oldu\u011fu, fikir ve hayata neler verdi\u011fi, zaman\u0131n \u00e7e\u015fitli s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131na (Sosyalizm, Bol\u015fevizm) kar\u015f\u0131 nas\u0131l bir \u00e7\u00f6z\u00fcm getirdi\u011fi ve d\u00fcnyan\u0131n i\u00e7inde bulundu\u011fu siyasi ve sosyal sars\u0131nt\u0131larla ilgili ne dedi\u011fi soruluyor ve \u201cotuz bin kelimelik\u201d bir cevap isteniyordu.<\/p>\n<p>Neticede \u0130smail Hakk\u0131 \u0130zmirli taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan bir eser yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.<a href=\"#_ftn14\">[14]<\/a><strong><\/strong><\/p>\n<p>Olay\u0131n tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 d\u00f6nemde Bedi\u00fczzaman, Dar\u00fc\u2019l Hikmeti\u2019l \u0130slamiye \u00fcyesi idi. Kendisinden de bir cevap haz\u0131rlamas\u0131 istenmi\u015fti:<strong><\/strong><\/p>\n<p><strong>\u201cAlt\u0131 y\u00fcz kelime ile de\u011fil, alt\u0131 kelime ile de de\u011fil, hafta bir kelime ile dahi de\u011fil, belki bir t\u00fck\u00fcr\u00fck ile cevap veriyorum. \u00c7\u00fcnk\u00fc o devlet (\u0130ngiltere), i\u015fte g\u00f6r\u00fcyorsunuz; aya\u011f\u0131n\u0131 bo\u011faz\u0131m\u0131za bast\u0131\u011f\u0131 dakikada, onun papaz\u0131 ma\u011frurane \u00fcst\u00fcm\u00fcze sual sormas\u0131na kar\u015f\u0131 t\u00fck\u00fcrmek laz\u0131m geliyor&#8230; T\u00fck\u00fcr\u00fcn o ehl-i zulm\u00fcn o merhamet y\u00fcz\u00fcne.\u201d<\/strong><\/p>\n<p>Asl\u0131nda masumane bir k\u0131l\u0131fla, \u0130slam\u2019\u0131n do\u011fru \u015feklini ortaya \u00e7\u0131karma arzusu gibi sunulan istek, Bedi\u00fczzaman taraf\u0131ndan bu \u015fekilde de\u011ferlendirilmi\u015fti. O, bu iste\u011fi, \u0130ngilizlerin \u0130stanbul\u2019u i\u015fgal etmi\u015f olmas\u0131 ve yak\u0131n ge\u00e7mi\u015fte \u0130ngiltere\u2019nin \u0130slam d\u00fcnyas\u0131nda uygulad\u0131\u011f\u0131 siyaseti dikkate alarak ele alm\u0131\u015ft\u0131. Bu sebepten, samimi bulmayarak yukar\u0131da ki a\u011f\u0131r cevab\u0131 vermi\u015fti.<\/p>\n<p>\u201cRadikal \u0130slam, k\u00f6kten dincilik, \u0130slam ter\u00f6r\u00fc\u201d ve benzeri tan\u0131mlardan sonra BOP ile birlikte yeniden canland\u0131r\u0131larak tedav\u00fcle sokulan bir kavram olan \u201c\u0131l\u0131ml\u0131 \u0130slam,\u201d ilk bak\u0131\u015fta olumlu ve cazip gibi g\u00f6r\u00fcnmektedir.<\/p>\n<p>\u201c\u0130slam birli\u011fi, \u0130slam devleti, \u0130slam karde\u015fli\u011fi\u201d gibi ifadeleri duyduklar\u0131nda kimi \u00e7evrelerin tela\u015fla \u201cT\u00fcrkiye laik bir \u00fclkedir&#8230;\u201d diye ba\u015flayan ideolojik ve standart s\u00f6ylemleri ve \u00f6fkeli tepki vermeleri ne kadar sa\u011fl\u0131ks\u0131z ve pe\u015fin\u2019 h\u00fck\u00fcml\u00fc bir davran\u0131\u015f ise, \u201c\u0130slam\u201d ifadesi ile manevi bir \u00e7ekicilik kat\u0131lm\u0131\u015f her pakete tebess\u00fcm ve heyecanla ko\u015fu\u015fturmak ta, ayn\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fc de sa\u011fl\u0131ks\u0131z bir davran\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>\u00dclke i\u00e7erisinde din, laiklik ve demokrasi zemininde ya\u015fanan \u00e7arp\u0131k ve yanl\u0131\u015f uygulamalar\u0131n besledi\u011fi toplumsal ve siyasi s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131n, bu t\u00fcr sa\u011fl\u0131ks\u0131z tepkilerin ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 \u00fczerindeki tesirleri k\u00fc\u00e7\u00fcmsenemez. Ancak, i\u00e7eride ya\u015fanan s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131n do\u011furdu\u011fu savunma refleksiyle, d\u0131\u015far\u0131dan telkin edilen projelere ve uzat\u0131lan yard\u0131m ellerine ihtiyats\u0131z bir iyimserlikle yakla\u015fman\u0131n \u00f6nemli riskleri de beraberinde ta\u015f\u0131yaca\u011f\u0131 unutulmamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Yeri geldi\u011finde d\u0131\u015f dinamiklerden de, dikkatli olmak \u015fart\u0131yla, yararlanabilece\u011fini g\u00f6z ard\u0131 etmemekle birlikte, kendi k\u00fclt\u00fcr miras\u0131m\u0131za ve insan\u0131m\u0131z\u0131n tabiat\u0131na uygun \u00e7\u00f6z\u00fcmler \u00fcretme inisiyatifini g\u00f6stermek daha ak\u0131lc\u0131 bir yakla\u015f\u0131md\u0131r. <\/strong><\/p>\n<p><strong>2. \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n demokratikle\u015fme ihtiyac\u0131<\/strong><\/p>\n<p>B\u00fcy\u00fck Ortado\u011fu Projesinin, en az\u0131ndan zahiri gerek\u00e7esi olarak, bu co\u011frafyada yer alan M\u00fcsl\u00fcman \u00fclkelerin siyasi rejimlerindeki eksiklikler g\u00f6steriliyor. \u201cM\u00fcsl\u00fcman \u00fclkelerdeki antidemokratik sistemlerin ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 sosyal yap\u0131n\u0131n, k\u00fcresel \u00f6l\u00e7ekte sistemi tehdit etti\u011fi ve bu \u00fclkelerdeki rejim ve sistemlerin, genel bar\u0131\u015f ve huzur ad\u0131na silah zoruyla da olsa de\u011fi\u015ftirilmesi gerekti\u011fi\u201d ifade ediliyor.<\/p>\n<p><strong>Bedi\u00fczzaman\u2019\u0131n, \u0130slam d\u00fcnyas\u0131nda anayasal sisteme ge\u00e7ilmesi, milli iradeye dayal\u0131 temsili bir siyasi yap\u0131lanman\u0131n te\u015fkili ve bask\u0131c\u0131 anlay\u0131\u015flar\u0131n her alanda terk edilmesi ihtiyac\u0131n\u0131 11 Eyl\u00fcl sald\u0131r\u0131lar\u0131ndan, yakla\u015f\u0131k, bir as\u0131r \u00f6nce ve hen\u00fcz ortada Taliban ve El-Kaide gibi te\u015fkilatlar yokken ortaya koydu\u011fu biliniyor.<\/strong><\/p>\n<p>Bu konudaki teklif ve tahlilleri sadece siyasi sistemle de s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmam\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6zellikle Divan-\u0131 Harb-i \u00d6rfi, M\u00fcnazarat, Hutbe-i \u015eamiye ve S\u00fcnuhat isimli eserlerinde, \u0130slam alemi i\u00e7in, \u201ctecdid ve ihya\u201d olan bir medeniyet projesinin esaslar\u0131n\u0131 s\u0131ralam\u0131\u015ft\u0131r. Konuyla ilgili g\u00f6r\u00fc\u015f ve tekliflerini bir yandan devrin padi\u015fah\u0131 ve \u00f6nde gelen siyasi liderlerine arz ederken, di\u011fer yandan bu g\u00f6r\u00fc\u015flerini hem gazeteler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla, hem de \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 seyahatlerde bire bir ve toplu g\u00f6r\u00fc\u015fmeler yoluyla topluma anlatm\u0131\u015ft\u0131r. Bu te\u015febb\u00fcslerini sadece \u0130stanbul ve Anadolu halk\u0131 ile de s\u0131n\u0131rl\u0131 tutmam\u0131\u015f, g\u00f6r\u00fc\u015flerini, \u015eam\u2019a giderek Arap alimlerine de aktarm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Bu g\u00f6r\u00fc\u015flere k\u0131saca da olsa de\u011finmek istiyorum. Zira, b\u00f6ylece, demokrasi ba\u011flam\u0131nda kendi kaynaklar\u0131m\u0131z\u0131n ne derece zengin bir birikime sahip oldu\u011funu okuyucuya daha a\u00e7\u0131k bir \u015fekilde iletebilece\u011fimi umuyorum:<\/p>\n<p>Bedi\u00fczzaman, 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015f\u0131nda, \u0130slam d\u00fcnyas\u0131 ile Bat\u0131\u2019n\u0131n genel durumlar\u0131n\u0131 mukayese ederek, \u201c Avrupal\u0131lar istikbale do\u011fru h\u0131zla terakki ederken bizler maddi cihette orta\u00e7a\u011fda durduk ve tevkif edildik\u201d tespitini yapm\u0131\u015ft\u0131r.<a href=\"#_ftn15\">[15]<\/a> Bu tablonun, \u0130slam toplumlar\u0131n\u0131n i\u00e7erisine d\u00fc\u015ft\u00fckleri yeis ve \u00fcmitsizlik psikolojisi ile, \u201cd\u00fcnya herkese ve ecnebilere terakki (ilerleme) d\u00fcnyas\u0131d\u0131r, fakat yaln\u0131z bi\u00e7are ehli \u0130slam i\u00e7in tedenni (gerileme) d\u00fcnyas\u0131 oldu\u201d \u015feklindeki bir teslimiyet\u00e7i anlay\u0131\u015fla kabullenilmesini yanl\u0131\u015f bulmaktad\u0131r.<a href=\"#_ftn16\"><strong><strong>[16]<\/strong><\/strong><\/a><strong><\/strong><\/p>\n<p>Yabanc\u0131 devletlerin \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131 fen ve sanayi silah\u0131yla bask\u0131 alt\u0131na alarak ezdi\u011fini ifade edip ayn\u0131 silahlar ile m\u00fccadele edilmesi, yeni bir sanayi ve teknoloji kalk\u0131nmas\u0131yla bunlar\u0131n yerli \u00fcretimine ge\u00e7ilmesi gerekti\u011fini vurgulam\u0131\u015ft\u0131r. Bu m\u00fccadelenin verilece\u011fi d\u00fc\u015fman, zannedildi\u011fi gibi sadece \u201cBarbar Bat\u0131\u201d de\u011fildir. Harici \u015fart ve tesirleri g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurmakla birlikte, b\u00fct\u00fcn k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerin havale edildi\u011fi \u201cd\u0131\u015f d\u00fc\u015fmanlar\u201d anlay\u0131\u015f\u0131 yan\u0131nda, en b\u00fcy\u00fck d\u00fc\u015fman\u0131 \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n kendi i\u00e7erisinde g\u00f6sterir: cehalet, fakirlik ve fikir ayr\u0131l\u0131klar\u0131.<\/p>\n<p>Bunu: <strong><em>\u201cFen ve sanat silah\u0131yla, ila-y\u0131 kelimetullah\u0131n en m\u00fcthi\u015f d\u00fc\u015fman\u0131 olan cehil ve fakr ve ihtilaf-\u0131 efkar\u2019la cihat edece\u011fiz<\/em><\/strong>.\u201d <a href=\"#_ftn17\"><strong><strong>[17]<\/strong><\/strong><\/a> s\u00f6zleriyle a\u00e7\u0131klamaktad\u0131r.<strong><\/strong><\/p>\n<p>\u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n i\u00e7inde bulundu\u011fu durumu toplumsal ve ahlaki boyutuyla da de\u011ferlendirir. \u00dcmitsizlik, \u0130slam toplumlar\u0131n\u0131 ku\u015fatarak tesiri alt\u0131na alm\u0131\u015ft\u0131r. Do\u011fruluk, d\u00fcr\u00fcstl\u00fck toplumsal ve siyasi alanlarda \u00f6lm\u00fc\u015ft\u00fcr. Tarafgirlik ve d\u00fc\u015fmanl\u0131k duygular\u0131 i\u00e7erisine d\u00fc\u015fen M\u00fcsl\u00fcman fertler, kendi aralar\u0131ndaki ba\u011flay\u0131c\u0131 de\u011ferleri unutmu\u015flard\u0131r. \u0130stibdat ve bask\u0131c\u0131 bir anlay\u0131\u015f toplum i\u00e7erisinde her alanda bula\u015f\u0131c\u0131 bir hastal\u0131k gibi yay\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu \u015fekilde \u00e7\u00f6z\u00fclen bir toplumda fertler tabii olarak \u015fahsi menfaatlerinin pe\u015fine tak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<a href=\"#_ftn18\"><strong><strong>[18]<\/strong><\/strong><\/a><strong><\/strong><\/p>\n<p>Avrupa\u2019n\u0131n, bu olumsuz durumun \u0130slam dininden kaynakland\u0131\u011f\u0131 \u015feklindeki bir fikre sahip olmas\u0131 b\u00f6yle propaganda yapmas\u0131 ve bu anlay\u0131\u015f\u0131n dine so\u011fuk ayd\u0131n\u0131m\u0131z taraf\u0131ndan da payla\u015f\u0131lmas\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda, kalben derin \u00fcz\u00fcnt\u00fc duyan<a href=\"#_ftn19\"><strong><strong>[19]<\/strong><\/strong><\/a><strong> <\/strong>Bedi\u00fczzaman, \u201cBu memleket insanlar\u0131n\u0131n makine-i tekemm\u00fclat\u0131n\u0131n buhar\u0131 diyanettir\u201d diyerek, ki\u015fisel ve toplumsal dinamikleri harekete ge\u00e7irici as\u0131l unsurun din oldu\u011funu hat\u0131rlatmaktad\u0131r.<a href=\"#_ftn20\"><strong><strong>[20]<\/strong><\/strong><\/a><strong><\/strong><\/p>\n<p>Bedi\u00fczzaman, \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n i\u00e7ine d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc \u015fiddetli ihtiya\u00e7 ve fakirlikten kaynaklanan s\u0131k\u0131nt\u0131 ve gerilimleri, \u00fcmitsizli\u011fin de\u011fil, bu durumdan \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131n temel dinamikleri olarak de\u011ferlendirmi\u015f<a href=\"#_ftn21\">[21]<\/a> <strong>\u201cAsya\u2019n\u0131n ve \u0130slamiyet\u2019in baht\u0131n\u0131 a\u00e7acak\u201d ana unsurun h\u00fcrriyet\u00e7i bir siyasi sitemin yap\u0131land\u0131r\u0131lmas\u0131 oldu\u011funu ifade etmi\u015ftir.<a href=\"#_ftn22\"><strong>[22]<\/strong><\/a> Yani Bedi\u00fczzaman, Avrupac\u0131 ve Amerikanc\u0131 de\u011fil, \u0130slamc\u0131 ve Asyac\u0131 bir tav\u0131r tak\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>Bedi\u00fczzaman, s\u0131kl\u0131kla kulland\u0131\u011f\u0131, \u201cme\u015frutiyet-i me\u015frua, h\u00fcrriyet-i \u015fer\u2019iye, me\u015fveret-i \u015fer\u2019iye\u201d gibi kavramlarla, sek\u00fcler bir anlay\u0131\u015fa kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. \u0130slam d\u00fcnyas\u0131nda tesis edilecek h\u00fcrriyet\u00e7i ve demokratik siyasi yap\u0131lanmalar\u0131n, \u0130slam dininin d\u00fcnyevile\u015ftirilerek (\u0131l\u0131ml\u0131 \u0130slam \u015feklinde dejenere edilerek), \u015fahsi \/ \u00f6zel alanda folklorik bir \u00f6\u011feye indirgenerek ger\u00e7ekle\u015ftirilmesine kar\u015f\u0131d\u0131r. B\u00f6yle bir tarz\u0131n M\u00fcsl\u00fcman toplumlar\u0131n tabii yap\u0131lar\u0131na uymayaca\u011f\u0131, aksine zarar verece\u011fi inanc\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131maktad\u0131r. Daha ziyade ideoloji temelli bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131na sahip kimi Bat\u0131l\u0131 \u00e7evreler ve i\u00e7erdeki elit z\u00fcmre taraf\u0131ndan dayat\u0131lan, \u201c\u0130slam\u2019\u0131n Protestanla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131\u201d tarz\u0131ndaki bir anlay\u0131\u015f\u0131n, yanl\u0131\u015f bir k\u0131yaslamaya dayand\u0131\u011f\u0131 tespitini yapm\u0131\u015ft\u0131r. Bu yanl\u0131\u015fl\u0131\u011fa, \u201cH\u0131ristiyanl\u0131k dininde yap\u0131lm\u0131\u015f olan, H\u0131ristiyan d\u00fcnya i\u00e7in olumlu g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc, reformasyon tecr\u00fcbesinin referans al\u0131nmas\u0131yla\u201d d\u00fc\u015f\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc kanaatindedir. \u0130slam toplumlar\u0131nda dinin r\u00fc\u015fvet verilerek\u2019 d\u00fcnyan\u0131n kazan\u0131lamayaca\u011f\u0131n\u0131 savunmaktad\u0131r.<a href=\"#_ftn23\"><strong><strong>[23]<\/strong><\/strong><\/a><\/p>\n<p><strong>Kanaatimize g\u00f6re Bedi\u00fczzaman\u2019\u0131n Protestanl\u0131\u011f\u0131n \u00e7\u0131kmas\u0131n\u0131 ve Katolik Vatikandan ayr\u0131lmas\u0131n\u0131, \u201cHristiyanl\u0131\u011f\u0131n tasaffi edip (safla\u015f\u0131p) hakikate ve tevhide yakla\u015fmas\u0131\u201d \u015feklinde g\u00f6rmesi ve sevinmesi de yan\u0131lmad\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc Protestanl\u0131k, faizi yasaklayan H\u0131ristiyanl\u0131\u011f\u0131 daha da yozla\u015ft\u0131rmak ve Siyonist sermaye hakimiyetini kolayla\u015ft\u0131rmak \u00fczere faizci vah\u015fi kapitalizmi uygulamak \u00fczere uydurulmu\u015f bir sap\u0131kl\u0131kt\u0131r ve bug\u00fcn Yahudi ve masonlarla as\u0131l i\u015fbirli\u011fi i\u00e7inde olan bu Protestanlar ve neo-con\u2019lard\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>Ona g\u00f6re, \u201cCumhuru, b\u00fcrhandan ziyade, me\u2019hazdaki kutsiyet imtisale sevk eder.\u201d<a href=\"#_ftn24\"><strong><strong>[24]<\/strong><\/strong><\/a> Yani, her hangi bir iddian\u0131n halk taraf\u0131ndan kabullenilip benimsenmesi i\u00e7in delil ve teorik izahlardan daha \u00e7ok, iddian\u0131n beslendi\u011fi kayna\u011f\u0131n kutsiyeti \u00f6nem ta\u015f\u0131r. M\u00fcsl\u00fcman halklar, temel \u00f6zelliklerini \u0130slam\u2019 dan almayan ve kayna\u011f\u0131nda mukaddeslerinin izine rastlanmayan bir projeyi kabule yana\u015fmayacaklard\u0131r. \u0130slam toplumunda uygulanacak bir i\u00e7timai, ya da siyasi projenin yap\u0131c\u0131 ve kal\u0131c\u0131 olabilmesi, anlam ve ruhunun \u0130slam\u2019\u0131n mukaddes kaynaklar\u0131yla uyum i\u00e7inde olmas\u0131na ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Bedi\u00fczzaman, ancak b\u00f6yle bir anlay\u0131\u015f ile, \u201cmedeniyeti istemenin insaniyeti istemek\u201d oldu\u011funu, h\u00fcrriyete kavu\u015fmu\u015f bir \u0130slam toplumunun \u201cEflatunlar\u0131, \u0130bn-i Sinalar\u0131, Bismarklar\u0131, Dekartlar\u0131 ve Taftazanileri\u201d geride b\u0131rakacak fertleri \u00e7\u0131karaca\u011f\u0131n\u0131 derin bir inan\u00e7la arzulamaktad\u0131r.<a href=\"#_ftn25\"><strong><strong>[25]<\/strong><\/strong><\/a><strong><\/strong><\/p>\n<p><strong>Son olarak, devletin \u201cher t\u00fcrl\u00fc inan\u00e7 kar\u015f\u0131s\u0131nda tarafs\u0131z\u201d kalarak din ve vicdan h\u00fcrriyetini temin etmesi \u015feklindeki bir laiklik anlay\u0131\u015f\u0131yla tesis edilecek h\u00fcr ve demokratik bir anayasal sistemi, \u201cAsya\u2019n\u0131n ve alem-i \u0130slam\u2019\u0131n istikbaldeki terakkisinin birinci kap\u0131s\u0131\u201d olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc a\u00e7\u0131klamaktad\u0131r.<a href=\"#_ftn26\"><strong>[26]<\/strong><\/a><\/strong><\/p>\n<p><strong>3. \u0130slam birli\u011fi ve \u201cmodel \u00fclke\u201d T\u00fcrkiye<\/strong><\/p>\n<p>Daha \u00f6nce \u00fc\u00e7 y\u0131l \u0130stanbul\u2019da kalm\u0131\u015f ve CIA\u2019da Ortado\u011fu\u2019yla ilgili, uzun vadeli ara\u015ft\u0131rmalar b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde ulusal istihbarat g\u00f6revlisi olarak \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f olan Graham E. Fuller, 1995 y\u0131l\u0131nda kaleme ald\u0131\u011f\u0131 eserinde, \u201c<strong><em>Ma\u011fdur durumdaki \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc D\u00fcnya \u00fclkeleri bir b\u00fct\u00fcn olarak kendi aralar\u0131nda politikalar\u0131n\u0131 daha iyi koordine edip b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde kendi \u00e7\u0131karlar\u0131na ayk\u0131r\u0131 bi\u00e7imde kuruldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fckleri bir d\u00fcnya d\u00fczenine kar\u015f\u0131 koyabilirler. Ku\u015fatma alt\u0131ndaki bu devletler davalar\u0131na bir lider ararken, bir zamanlar Cemal Abdunnas\u0131r\u2019\u0131n dedi\u011fi gibi, ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olarak \u2018akt\u00f6r\u00fcn\u00fc arayan bir rol\u2019 ortaya \u00e7\u0131kabilir. Hangi devlet \u00fcstlenecektir bu rol\u00fc?.. Bir devletin ya da devletler grubunun, yeni d\u00fcnya d\u00fczeninden ma\u011fdur olmu\u015f \u00fclkelerin liderli\u011fine soyunmas\u0131n\u0131 beklemeliyiz<\/em><\/strong>\u201d diye yazm\u0131\u015ft\u0131.<a href=\"#_ftn27\"><strong><strong>[27]<\/strong><\/strong><\/a><strong><\/strong><\/p>\n<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fczde de B\u00fcy\u00fck Ortado\u011fu Projesi \u00e7er\u00e7evesinde T\u00fcrkiye\u2019ye stratejik roller bi\u00e7iliyor. Wali Street Journal gazetesinin 24-26 Ekim 2003 tarihli say\u0131s\u0131nda yer alan Ronald Asmus ve \u00d6zdem Sanberk ortak imzal\u0131 \u201cAran\u0131yor: T\u00fcrkiye \u0130\u00e7in Yeni D\u00fc\u015f\u00fcnce\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 bir yaz\u0131da, \u201cBug\u00fcn ve g\u00f6r\u00fclebilir bir gelecek i\u00e7in Euro Atlantik camias\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcnde \u0130slam d\u00fcnyas\u0131 diyebilece\u011fimiz co\u011frafyadan kaynaklanan bir tehdit alg\u0131lamas\u0131 s\u00f6z konusu. Bu tehdit So\u011fuk Sava\u015f d\u00f6neminde bir Sovyet n\u00fckleer sald\u0131r\u0131s\u0131ndan daha g\u00fc\u00e7l\u00fc. Mevkii, T\u00fcrkiye\u2019yi, B\u00fcy\u00fck Ortado\u011fu\u2019yu ve bizleri tahrip edecek insanlar yeti\u015ftirmeyecek bi\u00e7imde tedavi etmeyi ama\u00e7layan bir Bat\u0131 stratejisinde, yeni bir temel ta\u015f olu\u015fturacak devlet yap\u0131yor. E\u011fer T\u00fcrkiye bir temel ta\u015f devlet (Keystone State) olacaksa, \u00f6yle d\u00fc\u015f\u00fcnmeye ve davranmaya ba\u015flamak zorundad\u0131r.\u201d<a href=\"#_ftn28\"><strong><strong>[28]<\/strong><\/strong><\/a> Yani Siyonist g\u00fcd\u00fcml\u00fc Bat\u0131, tehdit ve tehlike sayd\u0131\u011f\u0131 \u0130slam d\u00fcnyas\u0131na kar\u015f\u0131 kendilerinin jandarmal\u0131\u011f\u0131n\u0131 yapacak dindar ve demokrat bir T\u00fcrkiye sevdas\u0131ndad\u0131r.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye\u2019nin kendi d\u0131\u015f\u0131ndaki g\u00fc\u00e7ler ve kimi odaklar taraf\u0131ndan \u0130slam d\u00fcnyas\u0131na \u00f6rnek olarak g\u00f6sterilme gayretlerinin- bu gayretlerin esas maksad\u0131n\u0131n ne oldu\u011fu bir yana- \u00fclke ger\u00e7ekleri ile ne kadar \u00f6rt\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc olduk\u00e7a tart\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Ba\u015f \u00f6rt\u00fcs\u00fcn\u00fcn \u00fcst d\u00fczey sivil ve askeri b\u00fcrokrasi taraf\u0131ndan hatta milliyet\u00e7i ge\u00e7inen baz\u0131 ayd\u0131nlar taraf\u0131ndan \u201csiyasi simge\u201d olarak alg\u0131land\u0131\u011f\u0131 ve bu sebeple ba\u015fbakan\u0131n ve kabine \u00fcyelerinin e\u015flerinin resmi resepsiyonlara kat\u0131lamad\u0131\u011f\u0131; k\u0131z \u00f6\u011frencilerin \u00fcniversite \u00f6\u011frenimi yapma imkan\u0131 bulamad\u0131\u011f\u0131 bir \u00fclke, \u0130slam d\u00fcnyas\u0131na nas\u0131l \u00f6rnek olacakt\u0131? Farkl\u0131 kimlik ve inan\u00e7lar\u0131n ifade edilmesini, garip, tan\u0131ms\u0131z \u201ckamusal alan\u201d kavram\u0131yla siyasi ve sosyal zeminlerde g\u00f6r\u00fcnmez k\u0131lmak isteyen ve bu alandaki demokratik talepleri, \u00fclkeyi ve rejimi tehdit eden tehlikeler olarak g\u00f6ren bir siyasi yap\u0131y\u0131 hangi M\u00fcsl\u00fcman \u00fclke kendine \u00f6rnek alacakt\u0131?<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye bug\u00fcnk\u00fc haliyle ne din ve vicdan \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc a\u00e7\u0131s\u0131ndan, ne de insan haklar\u0131 ve demokrasi a\u00e7\u0131s\u0131ndan herhangi bir \u00fclke ya da topluma \u00f6rnek olma \u015fans\u0131na sahip g\u00f6z\u00fckm\u00fcyor. T\u00fcrkiye\u2019nin, ba\u015fkas\u0131na \u00f6rnek olmaktan \u00f6nce kendi meselelerine \u00e7\u00f6z\u00fcm bulmas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n<p><strong><em>\u201cT\u00fcrkiye\u2019nin tam anlam\u0131yla ne Avrupa\u2019da, ne de \u0130slam d\u00fcnyas\u0131nda iyi bir yere sahip oldu\u011funu s\u00f6yleyemeyiz&#8230; \u0130slam \u00fclkelerinin \u00e7o\u011fu T\u00fcrkiye\u2019yi \u00f6z\u00fcnden uzakla\u015fm\u0131\u015f bir toplum olarak g\u00f6r\u00fcyorlar. Baz\u0131 kurumlar\u0131n i\u00e7inde olsa da, Avrupa da tam olarak T\u00fcrkiye\u2019yi kabul etmi\u015f de\u011fil. Belki \u015feklen \u00f6yle, ama ruhen de\u011fil&#8230; S\u00f6zde M\u00fcsl\u00fcman\u2019\u0131z, ama adeta \u0130slam\u2019la ilgisi olmayan bir M\u00fcsl\u00fcman gibi davran\u0131yoruz.\u201d<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Bu s\u00f6zler Prof. Kemal Karpat\u2019a ait. Prof. Karpat, bu tavr\u0131n T\u00fcrkiye\u2019yi Do\u011fu\u2019da da, Bat\u0131\u2019da da \u201cmaskara\u201d yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u00e7\u00fcnk\u00fc gelene\u011fine, ge\u00e7mi\u015fine ve halk\u0131n\u0131n temel inan\u00e7lar\u0131na sayg\u0131 g\u00f6stermeyen bir devlete Avrupal\u0131lar\u0131n asla sayg\u0131 duymayaca\u011f\u0131n\u0131 kaydediyor. T\u00fcrkiye\u2019nin 75 y\u0131lda (2002 y\u0131l\u0131ndaki s\u00f6zleri) yapt\u0131klar\u0131n\u0131 kriti\u011fe tabi tutmas\u0131 gerekti\u011fini \u00f6neriyor. T\u00fcrkiye\u2019nin saltanattan, \u0130slam\u2019\u0131n \u00f6z\u00fcne daha uygun olan, cumhuriyete ge\u00e7mesini yerinde ve anlaml\u0131 buldu\u011funu, ama devletle halk aras\u0131ndaki birlikteli\u011fin Cumhuriyet d\u00f6neminde Osmanl\u0131dan daha k\u00f6t\u00fc bir noktaya gitti\u011fine dikkat \u00e7ekiyor. Karpat\u2019a g\u00f6re i\u00e7eride ve d\u0131\u015far\u0131da T\u00fcrkiye\u2019nin \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7acak \u201c\u0130slam siyaseti\u201d form\u00fcl\u00fc i\u00e7in uzaklara gitmeye gerek yok. Devletin, \u201cK\u00fclt\u00fcr\u00fcm\u00fcz, ki\u015fili\u011fimiz tarihte Osmanl\u0131 olarak \u0130slam\u2019la yo\u011frulup geli\u015fti. Biz bu k\u00fclt\u00fcre mensubuz\u2019 demesi yeterli. Halk ile eliti yakla\u015ft\u0131racak b\u00f6yle bir form\u00fcl yerine, en k\u00fc\u00e7\u00fck \u0130slami tutumu \u201cyobazl\u0131k\u201d diye nitelemesi yanl\u0131\u015f.<a href=\"#_ftn29\"><strong><strong>[29]<\/strong><\/strong><\/a> (Siyonist Yahudi Graham Fuller ile, Prof. Kemal Karpat\u2019\u0131n, \u0131l\u0131ml\u0131 \u0130slam safsatas\u0131na destek sa\u011flad\u0131klar\u0131, \u0130srail siyonizmi ve ABD emperyalizmiyle uyumlu bir \u201cdindar-demokrat T\u00fcrkiye\u201d modelini hararetle savunduklar\u0131 dikkatlerden ka\u00e7mamaktad\u0131r. (M.\u00c7.))<strong><\/strong><\/p>\n<p>Cumhuriyet devri modernle\u015fme ve Bat\u0131l\u0131la\u015fma politikalar\u0131na, d\u00f6nemin ba\u015f\u0131nda, Bedi\u00fczzaman taraf\u0131ndan yap\u0131lan bir de\u011ferlendirmeyi g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde bulundurarak bakmak bu seksen y\u0131ll\u0131k s\u00fcrecin do\u011fru analiz edilmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan fayda sa\u011flayacakt\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Bedi\u00fczzaman, 1923\u2019te, y\u0131l\u0131n ilk aylar\u0131nda Ankara\u2019da milletvekillerine y\u00f6nelik yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 bir beyannamede, \u201cMadem \u015fark\u0131 intibaha getirdiniz; (\u015fimdi \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n ve Asya\u2019n\u0131n) f\u0131trat\u0131na muvaf\u0131k bir cereyan veriniz\u201d demi\u015fti. Ona g\u00f6re, \u201cAvrupa medeniyet-i habisesinden (Kirli ve tehlikeli Bat\u0131 medeniyetlerinden) s\u00fcz\u00fclen bir cereyan-\u0131 bid\u2019akarane (uydurma ve bozuk ideolojiler) \u201d \u0130slam aleminin sinesinde yer tutamazd\u0131.<\/strong><\/p>\n<p><strong>Milletvekillerine, milli m\u00fccadelenin zaferle neticelenmesini kastederek, \u201cSizin muzafferiyetinizi ve hizmetinizi takdir eden ve sizi seven cumhur-u m\u00fcminindir ve sa\u011flam M\u00fcsl\u00fcmanlard\u0131r; size minnettard\u0131r\u201d diyerek, bundan sonra takip edilecek siyasette \u0130slam\u2019\u0131 d\u0131\u015flay\u0131p, \u201cAvrupa meftunu Frenk mukallitlerini\u201d (Bat\u0131 taklit\u00e7ili\u011fini) tercih etmemelerini, aksi takdirde \u0130slam aleminin, nazarlar\u0131n\u0131 ba\u015fka tarafa \u00e7evirece\u011fi ikaz\u0131n\u0131 yapm\u0131\u015ft\u0131.<\/strong><\/p>\n<p><strong>\u201cCumhuriyet \u0130nk\u0131lab\u0131n\u0131n temel ta\u015flar\u0131 sa\u011flam gerek\u201d ikaz\u0131ndan sonra \u00f6nemli bir de tavsiyede bulunmu\u015f tu: \u201c\u015eu meclis-i alinin \u015fahsiyet-i maneviyesi manay-\u0131 saltanat\u0131 deruhte etmi\u015ftir. Mana-i hilafeti dahi vekaleten deruhte etmelidir.\u201d <\/strong><\/p>\n<p><strong>Hilafetin kurumsal yap\u0131s\u0131n\u0131 de\u011fil de, fonksiyonunu ifade eden \u201chilafet manas\u0131\u201d kavram\u0131 ile kastetti\u011fi; milletin manevi ve dini ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131lanaca\u011f\u0131 tatminkar bir sistemin kurulmas\u0131d\u0131r. Bunu da meclisin sorumlulu\u011funda g\u00f6rmektedir. Ancak bu \u015fekildedir ki, millet ile yeni kurulmakta olan sis temin b\u00fct\u00fcnle\u015fmesi sa\u011flanacak, \u00fcstelik di\u011fer M\u00fcsl\u00fcman milletler de T\u00fcrkiye\u2019ye y\u00f6nelecek veya onu \u00f6rnek alabileceklerdir.<\/strong><\/p>\n<p>Beyanname, \u201cHarice kar\u015f\u0131 kazand\u0131\u011f\u0131n\u0131z iyili\u011fi, dahildeki fenal\u0131kla bozmay\u0131n\u0131z. Zaruri vazifeniz \u0130slam\u2019\u0131n \u015feairini ihya ve muhafaza etmektir. Yoksa \u015fuursuz olarak \u015fuurlu d\u00fc\u015fmana yard\u0131md\u0131r\u201d s\u00f6zleriyle tamamlanmaktad\u0131r.<a href=\"#_ftn30\"><strong><strong>[30]<\/strong><\/strong><\/a><strong><\/strong><\/p>\n<p>Bu beyanname, Saltanat\u0131n yeni kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131, Cumhuriyetin ise hen\u00fcz ilan edilmedi\u011fi kritik bir kav\u015fakta tarihe d\u00fc\u015f\u00fclen \u00f6nemli bir nottur. Girilmekte olan d\u00f6nemde, yeniden in\u015fa edilecek sistemin kal\u0131c\u0131 ve g\u00fc\u00e7l\u00fc olmas\u0131 i\u00e7in devlet-millet b\u00fct\u00fcnle\u015fmesini merkeze alan temel kurallar hat\u0131rlat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r:<\/p>\n<ul>\n<li><strong>Saltanat\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131, siyasi g\u00fcc\u00fc meclise transfer eden olumlu bir geli\u015fmedir, ayn\u0131 \u015fekilde, hilafetin ifade etti\u011fi anlam da meclis kanal\u0131yla s\u00fcrd\u00fcr\u00fclmelidir.<\/strong><\/li>\n<li><strong>Me\u015fruiyetini meclisten almayan kuvvet kullan\u0131m\u0131 b\u00f6l\u00fcnmeye sebebiyet verir.<\/strong><\/li>\n<li><strong>Meclisin dayanmas\u0131 gereken esas ve en b\u00fcy\u00fck g\u00fc\u00e7 milli iradedir.<\/strong><\/li>\n<li><strong>Kazan\u0131lan zaferin bo\u015fa gitmemesi ve kal\u0131c\u0131 olmas\u0131 i\u00e7in, yeni te\u015fkil edilecek sistemin milletin yap\u0131s\u0131 ve k\u00fclt\u00fcrel de\u011ferleriyle uyum i\u00e7inde olmas\u0131 gereklidir.<\/strong><\/li>\n<li><strong>Din alan\u0131nda yap\u0131lacak ihmaller, d\u0131\u015f g\u00fc\u00e7ler taraf\u0131ndan \u00fclke zarar\u0131na kullan\u0131lacak giri\u015fimlere f\u0131rsat verecektir.<\/strong><\/li>\n<li><strong>Meclis, milleti ba\u015fka aray\u0131\u015flara itmeyecek bir siyaset takip etmelidir.<\/strong><\/li>\n<li><strong>\u00dclke i\u00e7indeki birli\u011fin ve \u0130slam alemindeki dayan\u0131\u015fman\u0131n temel harc\u0131 \u0130slami de\u011ferlerin ya\u015fanabilir k\u0131l\u0131nmas\u0131ndan ge\u00e7mektedir.<\/strong><\/li>\n<\/ul>\n<p>Muhtevas\u0131n\u0131 k\u0131sa ba\u015fl\u0131klar halinde s\u0131ralamakla &#8211; yetindi\u011fimiz bu beyanname, seksen y\u0131ll\u0131k tarihi tecr\u00fcbenin \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda yap\u0131lacak kapsaml\u0131 bir \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n konusudur.<\/p>\n<p>Tabi, Bedi\u00fczzaman Hz.leri Mustafa Kemal\u2019in \u0130slam\u2019\u0131 de\u011fil, yerle\u015fik hurafe ve yobazl\u0131\u011f\u0131 hedef ald\u0131\u011f\u0131n\u0131; bazen sert tedbirlerle ger\u00e7ekle\u015ftirdi\u011fi devrim ve de\u011fi\u015fimlerle, temelde \u0130slam ahlak\u0131na ve Milli hars\u0131na ba\u011fl\u0131 kalm\u0131\u015f ama \u00e7a\u011fda\u015f \u015fartlara ve ihtiya\u00e7lara da uyum sa\u011flam\u0131\u015f, b\u00f6ylece yeni bir medeniyet merkezi olma \u015fans\u0131n\u0131 yakalam\u0131\u015f bir T\u00fcrkiye ama\u00e7lad\u0131\u011f\u0131n\u0131, bu hedef i\u00e7in malum i\u00e7 ve d\u0131\u015f dengeleri (Siyonist ve sabataist \u015febekeyi) idare etmek mecburiyetiyle, k\u0131sa vadede zararl\u0131, uzun vadede karl\u0131 ve yararl\u0131 baz\u0131 tavizleri vermek durumunda kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark edemeyip, yine dini bir gayret ve vicdani bir mesuliyetle baz\u0131 hususlarda kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmas\u0131 konusunda \u00e7ok ciddi ve derinlikli tespit ve tahlillere ihtiya\u00e7 vard\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Bedi\u00fczzaman T\u00fcrkiye\u2019ye \u00f6zel bir \u00f6nem vermektedir. Maruz kald\u0131\u011f\u0131 b\u00fct\u00fcn bask\u0131, i\u015fkence, s\u00fcrg\u00fcn ve tecrit uygulamalar\u0131na ra\u011fmen, T\u00fcrkiye\u2019den ayr\u0131lmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmemi\u015ftir. \u015eam ve Hicaz taraf\u0131na gitmesini teklif eden dostlar\u0131na, \u2018Mekke\u2019de olsam da buraya gelmek laz\u0131md\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc, en ziyade burada ihtiya\u00e7 var. Binler ruhum olsa, binler hastal\u0131klara m\u00fcptela olsam ve zahmetler \u00e7eksem, yine bu milletin iman\u0131na ve saadetine hizmet i\u00e7in burada kalmaya Kur\u2019an\u2019dan ald\u0131\u011f\u0131m dersle karar verdim\u201d diye cevap vermi\u015ftir.<a href=\"#_ftn31\"><strong>[31]<\/strong><\/a><\/strong><\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn \u00f6mr\u00fc boyunca T\u00fcrkiye s\u0131n\u0131rlar\u0131 i\u00e7inde do\u011fuda bir \u00fcniversite a\u00e7\u0131lmas\u0131 i\u00e7in m\u00fccadele etmi\u015fti. Plan\u0131, \u0130slam co\u011frafyas\u0131n\u0131n ortas\u0131nda yer alacak bu \u00fcniversitede fen ve din ilimlerinin birlikte okutulmas\u0131 ve \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n her k\u00f6\u015fesinden \u00f6\u011frenci kabul edilmesiydi. Bu \u015fekilde \u201cmektep\u201d ve \u201cmedrese\u201d anlay\u0131\u015flar\u0131n\u0131n (laik ve dini e\u011fitim) ittifak\u0131n\u0131 hedeflemi\u015fti. Ayn\u0131 zamanda M\u00fcsl\u00fcman milletlerin \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131k fikri taraf\u0131ndan \u201cifsat\u201d edilmesinin \u00f6n\u00fcne ge\u00e7meyi d\u00fc\u015f\u00fcnmekteydi.<a href=\"#_ftn32\"><strong><strong>[32]<\/strong><\/strong><\/a><strong><\/strong><\/p>\n<p>Bedi\u00fczzaman\u2019\u0131n \u0131srarla takip\u00e7isi oldu\u011fu b\u00f6yle bir \u00fcniversitenin in\u015fa, edilmesini istedi\u011fi mevkiin ve hizmet edece\u011fi co\u011frafyan\u0131n jeopolitik konumu ile hedefledi\u011fi siyasi ve k\u00fclt\u00fcrel misyon stratejik bir \u00f6neme sahiptir.<\/p>\n<p>Bu a\u00e7\u0131dan, Araplarla T\u00fcrklerin ittifak\u0131na \u00f6zel bir \u00f6nem vermi\u015ftir. Di\u011fer M\u00fcsl\u00fcman topluluklar\u0131n ve \u00f6zellikle K\u00fcrt halk\u0131n\u0131n d\u00fcnya ve ahiret mutluluklar\u0131n\u0131 da, bu ittifaka ba\u011fl\u0131 g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fcr. \u0130slam toplumunun iki ana unsuru olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc T\u00fcrkler ve Araplar\u0131n anla\u015fmazl\u0131k ve uyu\u015fmazl\u0131\u011f\u0131ndan di\u011fer M\u00fcsl\u00fcman toplumlar\u0131n da zarar g\u00f6rd\u00fcklerini s\u00f6ylemi\u015ftir.<a href=\"#_ftn33\">[33]<\/a><\/p>\n<p>Bedi\u00fczzaman, \u0130slam d\u00fcnyas\u0131n\u0131n birli\u011fi ve dayan\u0131\u015fmas\u0131n\u0131, Bat\u0131ya kar\u015f\u0131 d\u00fc\u015fmanca bir cephe kurulmas\u0131 olarak ta ele almam\u0131\u015ft\u0131r. Bu birli\u011fin me\u015frebinin, temel vasf\u0131n\u0131n muhabbet ve sevgi oldu\u011funu, d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n ise cahilli\u011fe, \u00e7aresizli\u011fe ve nifaka kar\u015f\u0131 oldu\u011funu s\u00f6ylemi\u015ftir. B\u00f6yle bir \u0130slam dayan\u0131\u015fmas\u0131 ve ittifak\u0131ndan, Bat\u0131n\u0131n tedirgin olmamas\u0131 i\u00e7in de, \u201cGayr-i m\u00fcslimler emin olsunlar ki, bu ittihad\u0131m\u0131z, bu \u00fc\u00e7 s\u0131fata (cehalet, zaruret ve ihtilaf) h\u00fccumdur. Gayr-i m\u00fcslime kar\u015f\u0131 hareketimiz(in y\u00f6ntemi) iknad\u0131r. Zira onlar\u0131 medeni biliriz\u201d a\u00e7\u0131klamas\u0131n\u0131 getirmi\u015ftir. <a href=\"#_ftn34\">[34]<\/a><strong><\/strong><\/p>\n<p><strong> <\/strong><\/p>\n<p>\u00a0<\/p>\n<p> <br clear=\"all\" \/>  <\/p>\n<hr \/>\n<p><a href=\"#_ftnref1\">[1]<\/a> (Kelam yay\u0131nlar\u0131 \u0130ST: 2006. 2. Bask\u0131- Giri\u015f B\u00f6l\u00fcm\u00fc)<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref2\">[2]<\/a> Kastamonu Lahikas\u0131:45<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref3\">[3]<\/a> (Kastamonu Lahikas\u0131 sh:45 (Sadele\u015ftirerek)<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref4\">[4]<\/a> (Bak: Sh:95)<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref5\">[5]<\/a> Divan\u0131 Harbi \u00d6rfi ve S\u00fcnuhat, s. 111-112.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref6\">[6]<\/a> Bedi\u00fczzaman Said Nursi, Kastamonu Lahikasi, Yeni Asya Ne\u015friyat:\u0130stanbul, 2000, s.19.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref7\">[7]<\/a> H. B\u00fclent Kahraman radikal gazetesi, 12 Mart 2004<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref8\">[8]<\/a> Divani Harbi \u00d6rfi ve S\u00fcnuhat, s. 117.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref9\">[9]<\/a> Radikal gazetesi, 27 \u015eubat 2004<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref10\">[10]<\/a> \u0130brahim Karag\u00fcl, Yeni \u015eafak gazetesi, 09 Mart 2004<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref11\">[11]<\/a> Yeni \u015eafak gazetesi, 25 \u015eubat 2004.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref12\">[12]<\/a> Milliyet gazetesi, 10-11-14 Haziran 2004; Terc\u00fcman gazetesi, 09-13 Haziran 2004<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref13\">[13]<\/a> Dar\u00fc-l -Hikmetil- \u0130slam hakk\u0131nda detayl\u0131 bilgi i\u00e7in Bkz. Sad\u0131k Albayrak, Son Devrin \u0130slam Akademisi, Yeni Asya Yay\u0131nlar\u0131: \u0130stanbul, 1973, II. Bask\u0131.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref14\">[14]<\/a> \u0130smail Hakk\u0131 \u0130zmirli, Anglikan Kilisesine Cevap, TDV Yay\u0131nlar\u0131.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref15\">[15]<\/a>Hutbe-i \u015eamiye, s. 21<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref16\">[16]<\/a> A.g.e., s. 34.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref17\">[17]<\/a> A.g.e., s. 73.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref18\">[18]<\/a> A.g.e., s. 21.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref19\">[19]<\/a> Divan-i Harb-i \u00d6rfi, s. 20.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref20\">[20]<\/a> A.g.e., s. 73.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref21\">[21]<\/a> Hutbe-i \u015eamiye, s. 32.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref22\">[22]<\/a> A.g.e, s. 52.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref23\">[23]<\/a> A.g.e, s. 33.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref24\">[24]<\/a> Divan-\u0131 Harb-i \u00d6rfi ve S\u00fcnuhat s. 101<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref25\">[25]<\/a> A.g.e., s. 66.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref26\">[26]<\/a> A.g.e., s. 44.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref27\">[27]<\/a> Graham. E. Fuller, Jan O. Lesser, Ku\u015fat\u0131lanlar Sabah Kitaplar\u0131, s.122.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref28\">[28]<\/a> Cengiz \u00c7andar, Terc\u00fcman gazetesi, 06 Ocak 2004.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref29\">[29]<\/a> Prof. Dr.. Kemal Karpat, Aksiyon dergisi, say\u0131: 375, 09 \u015eubat 2002.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref30\">[30]<\/a> Bedi\u00fczzaman Said Nursi, Tarih\u00e7e-i Hayat, Yeni Asya Ne\u015friyat:\u0130stanbul, 2000, s. 125-127.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref31\">[31]<\/a> Emirda\u011f Lahikas\u0131 s. 169.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref32\">[32]<\/a> A.g.e, s. 439.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref33\">[33]<\/a> Hutbe-i \u015eamiye, s. 40,49<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref34\">[34]<\/a> A.g.e, s. 75<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Prof.Dr. Y\u00fcmni Sezen\u2019in \u201cDinler aras\u0131 Diyalog ihaneti\u201d<a href=\"#_ftn1\">[1]<\/a> adl\u0131 kitab\u0131:<\/p>\n<p>a-\u00a0\u00a0\u00a0 Diyalog perdesi alt\u0131nda, y\u00fcce dinimizi dejenere etmeye y\u00f6nelik sinsi ve tehlikeli giri\u015fimlere dikkat \u00e7ekmesi.<\/p>\n<p>b-\u00a0\u00a0\u00a0 Fetullah G\u00fclen\u2019in karanl\u0131k d\u0131\u015f g\u00fc\u00e7ler taraf\u0131ndan, nas\u0131l kiral\u0131k bir fig\u00fcran olarak kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 belgelerle de\u015fifre etmesi.<\/p>\n<p>c-\u00a0\u00a0\u00a0 S\u00f6zde ifade etmeseler de, baz\u0131 kesimlerin fikren ve fiilen Bedi\u00fczzaan\u2019\u0131n \u015fahs\u0131n\u0131 ve Risale-i Nur Kulliyat\u0131n\u0131; Kur\u2019an, S\u00fcnnet ve icma-\u0131 \u00fcmmet esaslar\u0131na g\u00f6re anlamak ve yorumlamak yerine, bu eserleri tek ve mutlak \u00f6l\u00e7\u00fc kabul etme yakla\u015f\u0131m\u0131n\u0131n yanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermesi<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[34],"tags":[],"class_list":["post-165","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-haziran-2006"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/165","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=165"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/165\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=165"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=165"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=165"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}