{"id":1735,"date":"2010-01-24T15:55:06","date_gmt":"2010-01-24T15:55:06","guid":{"rendered":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/2010\/01\/24\/31-mart-vakasindan-ergenekon-dalgasina\/"},"modified":"2010-01-24T15:55:06","modified_gmt":"2010-01-24T15:55:06","slug":"31-mart-vakasindan-ergenekon-dalgasina","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/2010\/subat-2010\/31-mart-vakasindan-ergenekon-dalgasina\/","title":{"rendered":"31 MART VAK\u2019ASINDAN ERGENEKON DALGASINA"},"content":{"rendered":"

\u015eu benzerlik dikkat \u00e7ekiyordu:<\/strong><\/span><\/p>\n

O g\u00fcnk\u00fc \u0130ttihat\u00e7\u0131lar da, bu g\u00fcnk\u00fc Ergenekoncular da, \u0130slam kar\u015f\u0131t\u0131 bir T\u00fcrk \u0131rk\u00e7\u0131s\u0131 ve \u015eamanizm hayran\u0131 tak\u0131l\u0131yordu\u2026 \u015eu Farkla ki, Ergenekoncular \u015eamanizm\u2019e Kemalizm k\u0131l\u0131f\u0131 da ge\u00e7iriyordu.<\/strong><\/span><\/p>\n

\u0130rtica 100 ya\u015f\u0131na bas\u0131yordu<\/strong><\/span><\/p>\n

13 Nisan 1909’da \u0130stanbul’da ayaklananlar, Me\u015frutiyet y\u00f6netiminin ho\u015fnutsuzlu\u011fa itti\u011fi i\u00e7in ittihat\u00e7\u0131 ajanlarca k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131lan medrese \u00f6\u011frencileri, alayl\u0131 subaylar, “\u015feriat isteriz” diye ba\u011f\u0131ran er ve erba\u015flard\u0131. Hareket Ordusu’nca bast\u0131r\u0131lan isyan, T\u00fcrk tarihinde gerici ayaklanmalar\u0131n sembol\u00fc yap\u0131ld\u0131. \u0130rtica kelimesi, ilk defa bu olaydan sonra kullan\u0131lmaya ba\u015fland\u0131. <\/strong><\/span><\/p>\n

\u0130syana haz\u0131rl\u0131k nas\u0131l yap\u0131l\u0131yordu?<\/strong><\/span><\/p>\n

31 Mart Vakas\u0131 (13 Nisan 1909) me\u015fruti rejime d\u00f6n\u00fcld\u00fckten sekiz ay sonra ortaya \u00e7\u0131kan ve giderek kar\u015f\u0131devrimci \u00f6zellikler kazanm\u0131\u015f olan bir ayaklanma gibi g\u00f6steriliyordu. Kendileri de Me\u015frutiyet yanl\u0131s\u0131 olmakla birlikte, \u0130ttihat ve Terakki Cemiyeti’nin h\u00e2l\u00e2 gizli bir \u00f6rg\u00fct bi\u00e7iminde \u00e7al\u0131\u015farak devlet i\u015flerine kar\u0131\u015fmas\u0131na kar\u015f\u0131 olan, bu \u00f6rg\u00fct\u00fcn baz\u0131 ter\u00f6rist uzant\u0131lar\u0131n\u0131n i\u015fledikleri cinayetleri sert bir bi\u00e7imde k\u0131nayan ve Meclis-i Mebusan’daki \u0130ttihat ve Terakki \u00e7o\u011funlu\u011funun Anayasay\u0131 t\u00fcm\u00fcyle se\u00e7ilmi\u015fler lehine de\u011fi\u015ftirmesinden ku\u015fkulanan muhalefetin k\u0131\u015fk\u0131rtt\u0131\u011f\u0131, ancak sonradan denetleyemedi\u011fi bir hareket\u201d olarak sunuluyordu. Oysa b\u00fct\u00fcn bu olaylar\u0131 tezg\u00e2hlayan Sabataist ve Mason \u0130ttihat ve Terakki Cemiyeti oluyordu.<\/strong><\/span><\/p>\n

H\u00fcseyin Hilmi Pa\u015fa H\u00fck\u00fcmeti’nin kurulmas\u0131yla (14 \u015eubat 1909) birlikte muhalif gazetelerin \u00fcslubu sertle\u015fiyor, ayn\u0131 zamanda ho\u015fnutsuz \u00e7evrelerin \u00e7e\u015fitli derneklerin \u00e7at\u0131s\u0131 alt\u0131nda \u00f6rg\u00fctlenmeleri h\u0131zlan\u0131yordu. Bu \u00f6rg\u00fctlerden \u0130ttihad-\u0131 Muhammedi Cemiyeti’nin kurucusu Dervi\u015f Vahdeti, yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 Volkan gazetesindeki yaz\u0131lar\u0131yla y\u00f6netimi en sert bir dille ele\u015ftirenlerin ba\u015f\u0131nda geliyordu.<\/strong><\/span><\/p>\n

\u0130syan ba\u015flad\u0131ktan sonra da muhalefet yanl\u0131s\u0131 gazeteler isyan\u0131 hakl\u0131 g\u00f6steriyor ve bir\u00e7ok \u015fiddet olay\u0131na kar\u015f\u0131n isyan\u0131n gayet d\u00fczenli ve disiplinli bir bi\u00e7imde geli\u015fti\u011fini yaz\u0131yordu.<\/strong><\/span><\/p>\n

Bardak ta\u015f\u0131yordu<\/strong><\/span><\/p>\n

\u0130stanbul’daki ayaklanma \u00f6ncesindeki gergin havada barda\u011f\u0131 ta\u015f\u0131ran son damla, \u0130ttihat ve Terakki Cemiyeti’ne sert ele\u015ftiriler y\u00f6nelten ve bir s\u00fcredir tehdit mektuplar\u0131 alan Serbesti gazetesi yazar\u0131 Hasan Fehmi Bey’in Galata k\u00f6pr\u00fcs\u00fcnde \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesi (6 Nisan 1909) olmu\u015ftu. Katilin \u00fcniformal\u0131 biri olmas\u0131, cinayetin \u0130ttihat ve Terakki \u00dcyesi bir subay oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcyordu. Muhalefetin gazetelerinden Osmanl\u0131, cenazenin kald\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn ilgin\u00e7 bir ba\u015f sayfayla yay\u0131mlanarak, bas\u0131n \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcne vurulan darbeyi \u00f6ne \u00e7\u0131kar\u0131yordu. Sonraki g\u00fcnlerde katilin bulunamamas\u0131 gerginli\u011fi daha da artt\u0131r\u0131yordu.<\/span><\/p>\n

Sultan’\u0131n ilgisi yoktu<\/strong><\/span><\/p>\n

Abd\u00fclhamit’in ayaklanmayla ili\u015fkisi yoktur. Hatta Me\u015frutiyete kar\u015f\u0131 ba\u015flat\u0131lm\u0131\u015f bir isyan\u0131n kendi i\u015fine yarayaca\u011f\u0131 i\u00e7in bulan\u0131k suda bal\u0131k avlamaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 bile s\u00f6ylenemez. Bu t\u00fcr olaylardan son derece korkan II. Abd\u00fclhamit, Asar-\u0131 Tevfik z\u0131rhl\u0131s\u0131 komutan\u0131 Binba\u015f\u0131 Ali Kabuli Bey’in de g\u00f6z\u00fcn\u00fcn \u00f6n\u00fcnde \u00f6ld\u00fcr\u00fclmesi \u00fczerine dizginleri elinden tamamen ka\u00e7\u0131rarak isyanc\u0131lara kar\u015f\u0131 bir devlet ba\u015fkan\u0131ndan beklenecek dirayeti g\u00f6sterememi\u015f ve daha ileri gitmelerini \u00f6nleyip k\u0131\u015flalar\u0131na d\u00f6nmelerini sa\u011flayabilmek i\u00e7in kendilerini affetti\u011fini s\u00f6yleyerek, tam tersine, iyice \u015f\u0131marmalar\u0131na neden olmu\u015ftur.<\/span><\/p>\n

\u0130syan\u0131n ba\u015flamas\u0131ndan sonra Meclis-i Mebusan’\u0131n bir t\u00fcrl\u00fc toplanamamas\u0131 da, isyanc\u0131 askerlerin giderek sultana yaslanmalar\u0131 sonucunu vermi\u015f, bu geli\u015fme de bir\u00e7ok \u00e7evrede mutlak\u0131yete d\u00f6n\u00fc\u015f tehlikesinin do\u011fdu\u011fu inanc\u0131n\u0131 yaratarak, II. Abd\u00fclhamit’in tahttan indirilmesine yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. II. Abd\u00fclhamit’in tahttan indirilmesini kolayla\u015ft\u0131ran ba\u015fka bir etken de kendi \u00e7evresinden baz\u0131 i\u015fg\u00fczar ki\u015filerin isyanc\u0131lara yak\u0131n durmalar\u0131 ve sultan\u0131n yeniden iktidara el koyabilmesi i\u00e7in fiili durumdan faydalanmaya \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131d\u0131r.<\/span><\/p>\n

Ayaklanmay\u0131 ba\u015flatanlar, \u0130ttihat ve Terakki Cemiyeti’nin (\u0130TC) 1. Ordu birliklerine g\u00fcvenmedi\u011fi i\u00e7in Makedonya’daki 3. Ordu’dan \u0130stanbul’a nakledilmelerini sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 avc\u0131 taburlar\u0131na mensup er ve erba\u015flard\u0131r. Bu y\u00fczden, Sultan II. Abd\u00fclhamit yanl\u0131s\u0131 olan Mizanc\u0131 Murat Bey, ayaklanmay\u0131 daha \u00f6nce sultan\u0131 tahttan indirmeyi ba\u015faramayan \u0130ttihat\u00e7\u0131lar\u0131n \u00e7\u0131kartt\u0131klar\u0131 iddias\u0131nda hakl\u0131d\u0131r. Ancak, isyanc\u0131 askerlerin hemen 13 Nisan g\u00fcn\u00fc i\u015fledi\u011fi baz\u0131 cinayetler ve dile getirdikleri istekler, bu iddian\u0131n do\u011frulu\u011funu ispatlamaktad\u0131r.<\/span><\/p>\n

\u0130ttihat\u00e7\u0131lar, baz\u0131 gruplar\u0131 ta\u015feron olarak kullan\u0131yordu<\/strong><\/span><\/p>\n

\u0130syanc\u0131 askerlerin aras\u0131na iki gruptan bireylerin de kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 biliniyordu. Bunlar\u0131n ilkini, medrese \u00f6\u011frencileri olu\u015fturuyordu. Hukuk sisteminin de\u011fi\u015fim s\u00fcrecinde 19. y\u00fczy\u0131l ortalar\u0131ndan beri ya\u015fanan geli\u015fmeler dolay\u0131s\u0131yla kad\u0131l\u0131k gibi \u00f6nemli bir mesle\u011fi yitirmeye y\u00fcz tutmu\u015f medrese \u00e7evreleri de, II. Abd\u00fclhamit mutlak\u0131yeti s\u00fcresince seslerini \u00e7\u0131karam\u0131yordu. Me\u015frutiyetin ilan\u0131ndan sonra, medrese \u00f6\u011frencilerinin askerlikten muaf olmalar\u0131na k\u0131s\u0131tlama getirilece\u011fi duyurulmu\u015ftu. Me\u015frutiyet’ten yana, ama iktidara da kar\u015f\u0131 olduklar\u0131ndan, bir\u00e7ok medrese \u00f6\u011frencisi isyana kat\u0131l\u0131rken bir\u00e7o\u011fu da olaylar\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda kal\u0131yordu.<\/span><\/p>\n

\u0130syanc\u0131 askerlere kat\u0131lan ikinci grubu ise alayl\u0131 subaylar te\u015fkil ediyordu. Bunlar da, mesleklerinde y\u00fckselme olanaklar\u0131n\u0131n kalmamas\u0131 nedeniyle Me\u015frutiyet y\u00f6netiminin ho\u015fnutsuzlar saf\u0131na itti\u011fi bir gruptu. \u0130ttihat ve Terakki mensuplar\u0131 aras\u0131nda \u00e7ok say\u0131da okullu subay oldu\u011funu bildiklerinden, bunlar \u00f6rg\u00fcte mesafeli duruyordu, ama k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131l\u0131p kullan\u0131ld\u0131klar\u0131n\u0131 \u00e7o\u011fu fark etmiyordu.<\/span><\/p>\n

13 Nisan g\u00fcn\u00fc boyunca askeri k\u0131\u015fk\u0131rtanlar, genellikle \u0130ttihad-\u0131 Muhammedi Cemiyeti’ne yak\u0131n bir tak\u0131m medrese \u00f6\u011frencileri ve ordudan uzakla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f alayl\u0131 subaylar olmu\u015ftu. Bunlar\u0131n aras\u0131nda hoca k\u0131yafetine girenler oldu\u011fu saptand\u0131\u011f\u0131 gibi, baz\u0131 ittihat\u00e7\u0131 subaylar\u0131n da er veya erba\u015f k\u0131yafetiyle isyanc\u0131lar\u0131n aras\u0131na kat\u0131ld\u0131klar\u0131 biliniyordu.<\/span><\/p>\n

\u015eeriat\u00e7\u0131l\u0131k istismar ediliyordu<\/strong><\/span><\/p>\n

\u0130syanc\u0131lar\u0131n en \u00e7ok \u201c\u015eeriat isteriz\u201d slogan\u0131n\u0131 kullanm\u0131\u015f olmas\u0131, 31 Mart\u2019\u0131n dinsel bir hareket, hatta \u201c\u015feriat\u00e7\u0131l\u0131k\u201d olarak de\u011ferlendirilmesine, bu y\u00fczden de din \u00e7evrelerinin, \u00f6zellikle de uleman\u0131n k\u0131\u015fk\u0131rtt\u0131\u011f\u0131 bir hareket bi\u00e7iminde g\u00f6r\u00fclmesine neden olmu\u015ftu.<\/span><\/p>\n

Bu yakla\u015f\u0131m do\u011fru de\u011fildir. \u0130syanc\u0131lar\u0131 harekete ge\u00e7irmek i\u00e7in din \u00f6\u011fesi kullan\u0131lm\u0131\u015f ve ulemadan baz\u0131lar\u0131 isyanc\u0131lar\u0131n s\u00f6zc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc yapm\u0131\u015fsa da, \u00fcst d\u00fczey ulema \u00e7evreleri olay\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda kal\u0131yordu. Bu \u00e7evreler, her ne kadar \u0130ttihat ve Terakki Cemiyetinden ve bu cemiyetin temsil etti\u011fi de\u011ferlerden ho\u015flanm\u0131yorlar idiyseler de, mutlak\u0131yet y\u00f6netiminden \u00e7ok \u00e7ekmi\u015f olmalar\u0131 ve temsili rejimin kendi yararlar\u0131na olaca\u011f\u0131na inand\u0131klar\u0131 i\u00e7in Me\u015frutiyet taraf\u0131nda yer al\u0131yordu. Ama isyanc\u0131lar\u0131n tutuklan\u0131p yarg\u0131lanmas\u0131n\u0131n \u0130ttihat ve Terakkinin i\u015fine yarayaca\u011f\u0131n\u0131 anlad\u0131klar\u0131ndan, Hareket Ordusunun \u0130stanbul\u2019a girmesini \u00f6nlemeye de \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015flard\u0131.<\/span><\/p>\n

“Yanl\u0131\u015f” cinayetler, \u0130ttihat\u00e7\u0131lara hakl\u0131l\u0131k kazand\u0131rmak i\u00e7in i\u015fleniyordu<\/strong><\/span><\/p>\n

\u0130syanc\u0131lar\u0131n, \u0130ttihat ve Terakki yanl\u0131s\u0131 gazeteler Tanin ve \u015euray\u0131 \u00dcmmet\u2019in y\u00f6netim merkezlerini basarak k\u0131r\u0131p d\u00f6kmeleri veya \u0130ttihat\u00e7\u0131lar\u0131n keskinlikleriyle tan\u0131nan \u0130stanbul Mebuslar\u0131 Ahmet R\u0131za ve H\u00fcseyin Cahit Beyler aleyhine sloganlar atmalar\u0131, ba\u015fkalar\u0131 taraf\u0131ndan y\u00f6nlendirildiklerini g\u00f6steriyordu. Nitekim Lazkiye Mebusu Emir Arslan Bey, isyan\u0131n ilk g\u00fcn\u00fcnde H\u00fcseyin Cahit Bey san\u0131larak \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcyordu. \u0130syanc\u0131larca ayn\u0131 g\u00fcn \u00f6ld\u00fcr\u00fclen Adliye Naz\u0131r\u0131 N\u00e2z\u0131m Pa\u015fan\u0131n da, Ahmet R\u0131za Bey san\u0131larak \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc, ak\u0131llarda ciddi bir iddia olarak kal\u0131yordu. \u0130syanc\u0131lar, birka\u00e7 g\u00fcn i\u00e7inde yirmi kadar mektepli subay\u0131 da \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcyordu ve bunlar\u0131n hepsi Mason ve Sabataist \u0130ttihat\u00e7\u0131lara yar\u0131yordu.<\/span><\/p>\n

\u201cHareket Ordusu\u201dna gerek\u00e7e haz\u0131rlan\u0131yordu<\/strong><\/span><\/p>\n

\u0130syana, dolay\u0131s\u0131yla da mutlak\u0131yete geri d\u00f6n\u00fc\u015f olas\u0131l\u0131\u011f\u0131na kar\u015f\u0131 \u0130ttihat\u00e7\u0131lar\u0131n ilk tepkileri, 14 Nisan\u2019da g\u00f6r\u00fcl\u00fcyordu. Selanik’te d\u00fczenlenen Me\u015frutiyet yanl\u0131s\u0131 miting, \u0130stanbul’a Me\u015frutiyet’i kurtarmaya gitme karar\u0131yla sonu\u00e7land\u0131 ve g\u00f6n\u00fcll\u00fcler haz\u0131rlanmaya ba\u015flan\u0131yordu. Ertesi g\u00fcn bir\u00e7ok ta\u015fra kentinden \u0130stanbul’a protesto telgraflar\u0131 ya\u011f\u0131yordu. Selanik’teki 3. Ordu Komutan\u0131 Mahmut \u015eevket Pa\u015fa, “Hareket Ordusu” ad\u0131yla, hem muvazzaf askerlerden hem de g\u00f6n\u00fcll\u00fc sivillerden olu\u015fan bir ordu kurulmas\u0131n\u0131 \u00f6neriyordu. An\u0131lar\u0131nda bu ad\u0131 kendisinin koydu\u011funu s\u00f6yleyen Kola\u011fas\u0131 Mustafa Kemal Bey’in kurmay ba\u015fkan\u0131 atand\u0131\u011f\u0131 ordunun ilk birlikleri, Binba\u015f\u0131 Muhtar Bey komutas\u0131nda 15 Nisan gecesi Selanik’ten trenle yola \u00e7\u0131k\u0131yordu.<\/span><\/p>\n

Bu orduya kat\u0131lmak \u00fczere, daha sonra Erzincan, \u0130zmir, \u0130zmit gibi bir\u00e7ok yerden g\u00f6n\u00fcll\u00fcler de harekete ge\u00e7iriliyordu. Hareket Ordusunun komutan\u0131 H\u00fcseyin H\u00fcsn\u00fc Pa\u015fa olmu\u015ftu. Ama ordunun ba\u015fkente iyice yakla\u015fmas\u0131ndan sonra, komutanl\u0131k kademesinde nedense ani bir de\u011fi\u015fiklik oldu. Selanik’teki ittihat ve Terakki Cemiyeti y\u00f6neticileri, Almanya’daki askeri ata\u015felik g\u00f6revini b\u0131rakarak alelacele oraya gelen Binba\u015f\u0131 Enver Bey’in de deste\u011fiyle, Mahmut \u015eevket Pa\u015fay\u0131 Hareket Ordusunun ba\u015f\u0131na ge\u00e7meye ikna ediyordu. Enver Bey de kurmay heyetine dahil olmu\u015ftu.<\/span><\/p>\n

Ye\u015filk\u00f6y Meclisi kuruluyordu<\/strong><\/span><\/p>\n

Hareket Ordusunun \u0130stanbul’a iyice yakla\u015fmas\u0131, baz\u0131 mebuslara cesaret veriyor ve bir\u00e7ok mebus 19 Nisan\u2019dan itibaren Ye\u015filk\u00f6y’de toplanmaya ba\u015fl\u0131yordu. 21 Nisan’da say\u0131lar\u0131 epey artan mebuslar, Ayan Meclisi’ni de Ye\u015filk\u00f6y’e davet ederek Meclis-i Milli olarak toplanma karar\u0131 al\u0131yordu. Ertesi g\u00fcn ger\u00e7ekle\u015fen bu tarihi toplant\u0131da Sultan II. Abd\u00fclhamit’in tahttan indirilmesi konusu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fclmeye ba\u015flan\u0131yordu.<\/span><\/p>\n

Hareket Ordusu, Mahmut \u015eevket Pa\u015fa’n\u0131n verdi\u011fi emirle 24 Nisan g\u00fcn\u00fc \u0130stanbul’u i\u015fgal ediyordu. \u0130syanc\u0131 askerlerin bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc Anadolu yakas\u0131na ka\u00e7arken, teslim olanlar da \u00e7\u0131k\u0131yordu. Bir\u00e7ok isyanc\u0131 da kentin \u00e7e\u015fitli y\u00f6relerinde direniyordu. En \u00e7etin \u00e7arp\u0131\u015fmalar Fatih’te ve ancak topa tutularak ele ge\u00e7irilebilen Bab\u0131\u00e2li’de ya\u015fan\u0131yordu. Bu arada, kentin bir\u00e7ok yerinde asayi\u015f g\u00f6revi jandarma kuvvetlerine b\u0131rak\u0131l\u0131yordu.<\/span><\/p>\n

\u0130ngilizler irticaya oynuyordu<\/strong><\/span><\/p>\n

31 Mart Vakas\u0131 \u00f6ncesi ve s\u0131ras\u0131nda Me\u015frutiyet aleyhtarlar\u0131na gizli ve a\u00e7\u0131k destek veren \u0130ngiltere, isyanc\u0131lar\u0131n 15 Nisan’da kurdurdu\u011fu kabineyi de g\u00fcvenoyu almadan tan\u0131y\u0131vermi\u015fti. D\u00f6nemle ilgili raporlar \u0130ngiliz ar\u015fivlerinden ay\u0131klanm\u0131\u015f oldu\u011fundan, onlar\u0131n ger\u00e7ek niyetini ve hangi taraf\u0131 destekledi\u011fini belgelemek imk\u00e2ns\u0131z hale gelmi\u015fti. <\/strong><\/span><\/p>\n

Me\u015frutiyet’e d\u00f6n\u00fc\u015fle birlikte \u0130ngiltere, yeni rejimin kendini en yak\u0131n hissetti\u011fi b\u00fcy\u00fck devlet konumuna gelmi\u015fti. Ama bu balay\u0131, \u0130ngiliz B\u00fcy\u00fckel\u00e7ili\u011fi’nin ve ba\u015f terc\u00fcman Gerald Fitzmaurice’in “kendi adamlar\u0131” olarak g\u00f6rd\u00fckleri K\u00e2mil Pa\u015fa’n\u0131n 13 \u015eubat 1909’da sadrazaml\u0131ktan d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesiyle sona ermi\u015fti.<\/strong><\/span><\/p>\n

\u0130ttihat ve Terakki Cemiyeti’nin, yeni kabinenin Londra’yla iyi ili\u015fkilerden yana oldu\u011funa dair verdi\u011fi g\u00fcvenceye kar\u015f\u0131n, Fitzmaurice’i yat\u0131\u015ft\u0131rmak m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131. Bu arada \u0130ngiliz D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 da K\u00e2mil Pa\u015fa kabinesinin d\u00fc\u015fmesini, “askeri despotluk” yolunda at\u0131lan bir ad\u0131m olarak nitelemi\u015f, ama “daha \u0131l\u0131ml\u0131” bir y\u00f6netimin i\u015fba\u015f\u0131na gelmesine kadar sab\u0131r g\u00f6sterilmesini \u00f6nermi\u015fti. B\u00fcy\u00fckel\u00e7ilik ise \u0130stanbul’da Ahrar F\u0131rkas\u0131’n\u0131 kullanarak entrika \u00e7evirmeye giri\u015fmi\u015fti. Ama Ahrarc\u0131lar\u0131n \u00f6nderi konumuna ge\u00e7en Berat (Arnavutluk) Mebusu \u0130smail Kemal Bey, B\u00fcy\u00fckel\u00e7i Gerard Lowther’a, Meclis’te yaln\u0131zca elli oy sa\u011flayabilece\u011fini iletmi\u015fti. Meclis-i Mebusan’da ittihat\u00e7\u0131lara kar\u015f\u0131 bir \u015fey yapamayaca\u011f\u0131n\u0131 anlayan Lowther, “\u0130\u015flerin kendili\u011finden yoluna girece\u011fini \u00fcmit etmek istiyorum ama bir miktar kan d\u00f6k\u00fclecek gibi g\u00f6z\u00fck\u00fcyor” demi\u015fti.<\/strong><\/span><\/p>\n

26 Nisan g\u00fcn\u00fc, ele ge\u00e7irilen isyanc\u0131lar\u0131 yarg\u0131lamak i\u00e7in askeri bir mahkeme kurulmu\u015ftu. Ertesi g\u00fcn ise, art\u0131k \u0130stanbul’da toplanan Meclis-i Milli, II. Abd\u00fclhamit’in tahttan indirilmesine karar veriyordu. Tahta ayn\u0131 g\u00fcn V. Mehmet Re\u015fat ge\u00e7iyordu. Daha sonra askeri mahkeme, Abd\u00fclhamit’i de yarg\u0131lamak istemi\u015fse de, \u0130ttihat\u00e7\u0131 h\u00fck\u00fcmet bunu kabul etmiyor ve halk\u0131n tepkisinden \u00e7ekiniyordu. Askeri mahkeme, aralar\u0131nda Dervi\u015f Vahdeti’nin de bulundu\u011fu bir\u00e7ok ki\u015fiyi idama mahk\u00fbm ediyordu.<\/strong><\/span><\/p>\n

\u201c\u0130rtica kavram\u0131\u201d Masonlar\u0131n ma\u015fas\u0131 oluyordu<\/strong><\/span><\/p>\n

31 Mart Olay\u0131, dilimize \u201cirtica\u201d, \u201cticaiyyun” ve “m\u00fcrteci” s\u00f6zc\u00fcklerini kazand\u0131r\u0131yordu. 1908’in Ekim ay\u0131nda \u0130stanbul’da meydana gelen iki olayla ilgili gazetelerde “hareket-i irticaiyye” deyimine rastlanm\u0131\u015ft\u0131. Ama “r\u00fccu”, yani “geri d\u00f6nme” k\u00f6k\u00fcnden t\u00fcretilmi\u015f olan “irtica” ve “m\u00fcrteci” s\u00f6zc\u00fckleri ilk defa 31 Mart’tan sonra g\u00fcnl\u00fck dilimize yerle\u015fip s\u00f6zl\u00fcklere giriyordu. Art\u0131k irtica, Masonlar\u0131n dilinde \u0130slam d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in kullan\u0131l\u0131yordu. <\/strong><\/span><\/p>\n

\u0130stanbul\u2019daki isyan \u00fczerine, Adana\u2019da katliam ba\u015fl\u0131yordu<\/strong><\/span><\/p>\n

31 Mart vakas\u0131n\u0131n ertesi g\u00fcn\u00fc, 14 Nisan\u2019da patlak veren olaylarda bir\u00e7o\u011fu Ermeni, 22 bin ki\u015fi \u00f6ld\u00fcr\u00fcl\u00fcyordu. Mahkeme 47 M\u00fcsl\u00fcman ve 30 Ermeniyi idama mahk\u00fbm ediyordu. 29 Ermeni\u2019nin cezas\u0131 m\u00fcebbete \u00e7evriliyor, ama aralar\u0131nda Bah\u00e7e M\u00fcft\u00fcs\u00fc\u2019n\u00fcn da bulundu\u011fu M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n ve bir Ermeni\u2019nin cezalar\u0131 infaz ediliyordu.<\/span><\/p>\n

Pe\u015f pe\u015fe<\/strong> \u00e7\u0131kan \u0130stanbul ve Adana olaylar\u0131n\u0131n birbiriyle ilgili ve organize olduklar\u0131 anla\u015f\u0131l\u0131yordu. \u0130stanbul’da gayrim\u00fcslimlere ve yabanc\u0131lara kar\u015f\u0131 herhangi bir olay g\u00f6r\u00fclmez ve \u015fiddet sadece ittihat\u00e7\u0131larla mektepli subaylara y\u00f6nelik iken; Adana’da binlerce Ermeni ve M\u00fcsl\u00fcman \u00f6l\u00fcyor, 30 binden fazla kad\u0131n ve \u00e7ocuk evsiz barks\u0131z kal\u0131yordu.<\/strong><\/span><\/p>\n

Bunca \u00f6l\u00fcme ve maddi zarara ra\u011fmen, H\u0131n\u00e7aklar\u0131n, Ta\u015fnaklar\u0131n, Protestan misyonerlerin ve b\u00fcy\u00fck g\u00fc\u00e7lerin, ge\u00e7mi\u015f \u00f6rneklere k\u0131yasla, bu olaya tepkisiz kalmalar\u0131 kafa kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131yordu. Ermeni mebuslar\u0131n tepkilerinden, Kahire ve Paris’te d\u00fczenlenen birka\u00e7 g\u00f6steriden ba\u015fka bir protesto giri\u015fimine rastlanm\u0131yordu. Bu tav\u0131r, II. Abd\u00fclhamit’in tahttan indirilmesinden duyulan memnuniyetin di\u011fer t\u00fcm olumsuzluklar\u0131 g\u00f6lgeledi\u011fini ve \u0130ttihat\u00e7\u0131 kadrolara g\u00fcvenin devam etti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcyordu.<\/strong><\/span><\/p>\n

Me\u015fruti rejime ve ittihat ve Terakki Cemiyeti’ne duyulan g\u00fcven ancak Balkan Harbi s\u0131ras\u0131nda ve sonras\u0131nda sars\u0131lmaya ba\u015fl\u0131yor, onlar da kullan\u0131ld\u0131ktan sonra harcan\u0131yordu. <\/strong><\/span><\/p>\n

\u00c7avu\u015f \u00fcniformas\u0131 giyen y\u00fczba\u015f\u0131lar: \u201c\u015eeriat isteriz\u201d diye ba\u011f\u0131r\u0131yordu!<\/strong><\/span><\/p>\n

Bir ara askerlerden\u00a0 \u201c\u0130fademiz var…” diye birka\u00e7 ki\u015fi geldi. Onlar\u0131 Meclis salonuna almamak i\u00e7in Birinci \u015eube odas\u0131na gittik. Mebuslar oturdular. Ba\u015fkan “Ne istiyorsunuz?” diye sordu. \u00c7avu\u015flar: “\u015eeriat istiyoruz” dediler. O s\u0131rada Kanun-\u0131 Esas\u0131 de\u011fi\u015fiklik tasar\u0131s\u0131 bas\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Gerek\u00e7esini Elmal\u0131l\u0131 Hamdi Efendi yazm\u0131\u015ft\u0131. Oradaki mebuslardan Kosoval\u0131 S\u00fcleyman Efendi besmele ile ba\u015flayan bu tasar\u0131y\u0131 g\u00f6stererek Biz de \u015eeriat h\u00fck\u00fcmlerini uygulamaktan ba\u015fka bir \u015fey yapm\u0131yoruz. Bak\u0131n, yazd\u0131\u011f\u0131m\u0131z kanun tasar\u0131s\u0131 -okuyarak- Bismillah ile ba\u015fl\u0131yor” dedi. \u00c7avu\u015flardan biri: Bizim ordu i\u00e7t\u00fcz\u00fc\u011f\u00fc de besmele ile ba\u015flar ama Almancadan \u00e7evrilmi\u015ftir” dedi. Bir \u00e7avu\u015fun bu bilgisine \u015fa\u015ft\u0131m. Sonradan bu gencin, \u00e7avu\u015f k\u0131yafetine girmi\u015f bir y\u00fczba\u015f\u0131 -hem de Almanya’da \u00f6\u011frenim g\u00f6rm\u00fc\u015f bir y\u00fczba\u015f\u0131- oldu\u011funu \u00f6\u011frendik. As\u0131lanlar aras\u0131nda idi. (Yusuf Kemal Tengir\u015fenk, Vatan Hizmetinde, Ankara. 1967)<\/span><\/p>\n

\u0130slam \u0130lim Derne\u011fi: \u201cMe\u015frutiyet\u2019e can\u0131m\u0131z feda\u201d beyannamesi yay\u0131nl\u0131yordu<\/strong><\/span><\/p>\n

Cemiyet-i ilmiyye-i \u0130slamiyye’nin beyannamesi (15 Nisan 1909):<\/span><\/p>\n

\u201c\u2026Sayg\u0131de\u011fer mebuslardan baz\u0131lar\u0131n\u0131n can g\u00fcvenlikleri konusunda endi\u015feye d\u00fc\u015ferek istifa etmek niyetinde bulunduklar\u0131 ve halk\u0131m\u0131zca istibdad\u0131n geri gelme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan korkulmaya ba\u015fland\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin baz\u0131 izlenimler olu\u015ftu\u011fu anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131ndan me\u015fveret ve Me\u015frutiyetin \u0130slam \u015feriat\u0131n\u0131n kurallar\u0131na kesinlikle uygun oldu\u011fundan zerre kadar teredd\u00fcd\u00fc olmayan ve istibdat d\u00f6neminde \u0130slami kitaplar\u0131m\u0131z\u0131n k\u00fclhanlarda yak\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 hen\u00fcz unutmayan Cemiyet-i \u0130lmiyye-i \u0130slamiyye’nin \u015feriat kurallar\u0131na hizmet edecek Meclis-i Mebusan\u0131m\u0131zla me\u015fru Me\u015frutiyetimizin savunulmas\u0131 u\u011frunda b\u00fct\u00fcn bireyleriyle son dereceye kadar \u00e7al\u0131\u015fmaya azmetmi\u015f oldu\u011fu ve Me\u015frutiyet’in savunulmas\u0131 i\u00e7in can\u0131n\u0131 vermeyi dinsel bir gereklilik bildi\u011fi… arz ve beyan olunur.”<\/span><\/p>\n

Mebuslar Mesudiye z\u0131rhl\u0131s\u0131na s\u0131\u011f\u0131n\u0131yordu<\/strong><\/span><\/p>\n

31 Mart ayaklanmas\u0131ndan ka\u00e7abilen 70’in \u00fcst\u00fcnde Mebusan ve Ayan Meclisi \u00fcyesi 21 Nisan 1909\u2019da Antalya mebusu me\u015fhur gazeteci ve yay\u0131mc\u0131 Eb\u00fczziya Tevfik’in ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131nda Ayastefanos Yat Kul\u00fcb\u00fcnde bir araya gelip, Sait Pa\u015fa, Ahmet R\u0131za Bey ve Talat Bey’in de ertesi g\u00fcn kendilerine kat\u0131lmalar\u0131yla Meclis-i Milli halinde toplanmaya karar verirler. Selanik\u2019ten gelen 50 kadar polis korumakla g\u00f6revlendirilmi\u015f ve Hareket Ordusu Makrik\u00f6y\u2019\u00fc (Bak\u0131rk\u00f6y) tutmu\u015fsa da mebuslar Yat Kul\u00fcb\u00fc’n\u00fcn a\u00e7\u0131klar\u0131nda demirlemi\u015f, Mesudiye z\u0131rhl\u0131s\u0131n\u0131n kimin taraf\u0131nda oldu\u011fundan emin olmak istemi\u015flerdir. Bunun \u00fczerine, donanmay\u0131 Eb\u00fczziya Tevfik’in deyimiyle “iskandil etmeye karar verirler ve birka\u00e7 mebusla Ayan\u2019\u0131n prestijli \u00fcyelerinden Gazi Ahmet Muhtar Pa\u015fay\u0131 gemiye yollarlar. Heyetin d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyle y\u00fczler g\u00fclmeye ba\u015flar. \u00c7\u00fcnk\u00fc Mesudiye z\u0131rhl\u0131s\u0131 Me\u015frutiyetin ve dolay\u0131s\u0131yla Meclisin yan\u0131ndad\u0131r sultan\u0131n de\u011fil.[1]<\/a><\/span><\/p>\n

31 Mart mant\u0131\u011f\u0131 bug\u00fcn de tezg\u00e2hlan\u0131yordu!<\/strong><\/span><\/p>\n

Tarihi, bo\u015f s\u00f6zlerle y\u00e2d etmeyi b\u0131rak\u0131p, ara\u015ft\u0131rma ve anlama \u00e7abas\u0131 i\u00e7inde olmazsak, yalan-yanl\u0131\u015f bize sunulanlar\u0131 yutarsak; \u00f6n\u00fcm\u00fcze konanlar\u0131n do\u011frulu\u011fundan \u015f\u00fcphe etmez, ba\u011flant\u0131lar\u0131 anlamaya \u00e7al\u0131\u015fmazsak, \u015fu an i\u00e7inde bulundu\u011fumuz bilgi kirlili\u011finden ve rahat\u00e7a y\u00f6nlendirilmekten ka\u00e7mam\u0131z m\u00fcmk\u00fcn olamayacakt\u0131r.<\/span><\/p>\n

\u201cOsmanl\u0131 Devleti y\u0131k\u0131ld\u0131, T\u00fcrkiye Cumhuriyeti kuruldu\u201d derken, biri tamamen ve t\u00fcm izleriyle ortadan kalkt\u0131 ve sonra di\u011feri tamamen beyaz bir sayfada ba\u015flad\u0131 san\u0131lmamal\u0131d\u0131r. Tarihin ak\u0131\u015f\u0131yla birlikte, \u00f6nceki bir\u00e7ok sorunlar ve h\u0131yanet unsurlar\u0131 aynen aktar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bug\u00fcn tart\u0131\u015f\u0131lan bir\u00e7ok suni olgunun ge\u00e7mi\u015fi, 100-150 sene \u00f6ncelere dayanmaktad\u0131r. Bu sebeple, ge\u00e7mi\u015fi bir “hat\u0131ra kartpostal”\u0131 gibi de\u011fil de, bir “k\u0131ssadan hisse” gibi okumak laz\u0131md\u0131r.<\/span><\/p>\n

31 Mart olay\u0131n\u0131 ele alal\u0131m. Belli bir kli\u015feye mahk\u00fbm ve yanl\u0131\u015f aktar\u0131lmaktan malul bir tarihi ger\u00e7eklikle kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yay\u0131z. Bu yanl\u0131\u015f aktarma, asl\u0131nda olay\u0131 da bir bak\u0131ma “adi bir vaka”ya indirgemi\u015f oluyor. Olay \u00f6rg\u00fcs\u00fc ve neden-sonu\u00e7 ili\u015fkisini anlamay\u0131 g\u00fc\u00e7le\u015ftiren bir \u00f6rt\u00fc iniyor \u00fczerine b\u00f6ylelikle.<\/span><\/p>\n

31 Mart olay\u0131n\u0131n \u015fu an i\u00e7inde bulundu\u011fumuz s\u00fcre\u00e7le benze\u015fen y\u00f6nleri de olmakla birlikte, s\u00fcrekli olarak bir “gerici” ayaklanma oldu\u011fundan bahsedilmi\u015ftir. Elbette, burada s\u00f6z\u00fc edilen “gerici” yaftas\u0131na kar\u015f\u0131 bir antitez \u00fcretmekten ziyade bu olay\u0131n as\u0131l sebebi bizim ilgimizi \u00e7ekmektedir.<\/span><\/p>\n

Bilindi\u011fi \u00fczere, \u0130ttihat ve Terakki’nin sinsi ve sindirmeci iktidar\u0131na muhalif baz\u0131 unsurlar, yine onlar taraf\u0131ndan k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131larak 13 Nisan 1909 g\u00fcn\u00fc \u0130stanbul’da ayaklanm\u0131\u015flard\u0131r. Bu unsurlara ve sahip olduklar\u0131 ili\u015fkiler a\u011f\u0131na bakmak bizi ger\u00e7e\u011fe daha \u00e7ok yakla\u015ft\u0131r\u0131r. \u0130ttihat ve Terakki g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015fte; Almanya’ya yak\u0131n bir politika takip ediyor, savundu\u011fu ulus\u00e7uluk (Nam\u0131k Kemal’in T\u00fcrk\u00e7\u00fcl\u00fck konusundaki s\u00f6ylemleri \u00e7ok etkili olmu\u015ftur. Ancak, sonradan bu “ulus\u00e7u” s\u00f6ylemin de \u0130mparatorlu\u011fu ya\u015fatmayaca\u011f\u0131, tersine etnik unsurlar\u0131 harekete ge\u00e7irece\u011fini anlam\u0131\u015flard\u0131r. Bunun yerine, Osmanl\u0131c\u0131l\u0131k fikrini devreye sokmu\u015flard\u0131r.) fikri sebebiyle de \u0130ngiltere’yi kar\u015f\u0131s\u0131na alm\u0131\u015ft\u0131r. Tahmin edilece\u011fi \u00fczere, uluculuk bir s\u00f6m\u00fcrge imparatorlu\u011fu olan \u0130ngiltere i\u00e7in bir k\u00e2bustan farks\u0131zd\u0131r. Bu sebeple, \u0130ttihat ve Terakki’nin muhalifleri \u0130ngiltere taraf\u0131ndan desteklenmi\u015ftir\u201d kanaati bir yan\u0131lg\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u0130ttihat ve Terakki Cemiyeti, \u00f6zellikle sabataist ve masonlardan, Yahudi, Rum ve Ermeni unsurlardan olu\u015fturulmu\u015f bir h\u0131yanet ve cinayet \u015febekesidir ve Siyonistlerin g\u00fcd\u00fcm\u00fcndeki t\u00fcm \u00fclkelerce desteklenmektedir.<\/span><\/p>\n

Bu muhaliflerin en ba\u015f\u0131nda \u00e2demimerkeziyet fikriyat\u0131n\u0131n ate\u015fli savunucusu Prens Sabahattin vard\u0131. Ahrar F\u0131rkas\u0131, Serbesti gazetesi (31 Mart 1909 g\u00fcn\u00fc kendi ifadesiyle “Bizi bizden ziyade” d\u00fc\u015f\u00fcnen \u0130ngilizlerin \u00f6\u011f\u00fctlerine yer veriyordu. Bir keresinde de, \u0130ttihat ve Terakki’ye muhalefet etme pahas\u0131na Rumlar’\u0131n T\u00fcrkler taraf\u0131ndan katledildi\u011fini yazm\u0131\u015ft\u0131. Tabii, sonradan bu iddia as\u0131ls\u0131z \u00e7\u0131kt\u0131), Volkan gazetesi (Olaylar\u0131n ba\u015f sorumlusu olarak g\u00f6r\u00fclen Dervi\u015f Vahdeti’ye aittir) ve Mizan gazetesi ba\u015fl\u0131ca muhalifler aras\u0131ndayd\u0131. Bir de yard\u0131mc\u0131 unsurlar vard\u0131; bunlar da medrese \u00f6\u011frencileri (askerlik yapmak istemiyorlard\u0131), kadro d\u0131\u015f\u0131 b\u0131rak\u0131lan alayl\u0131 subaylar (mektepli subaylar\u0131n n\u00fcfuzunun artmas\u0131yla eskisi gibi itibar g\u00f6rm\u00fcyorlar ve meslekte ilerlemelerinin \u00f6n\u00fc kesiliyordu) ve Arnavut milliyet\u00e7ileri bulunmaktayd\u0131.<\/span><\/p>\n

S\u00fcrekli ve sistemli bir \u015fekilde, “gerici” ayaklanma olarak sunulan 31 Mart olay\u0131nda,\u00a0 “\u015eeriat isteriz!” sloganlar\u0131 dini kullanarak as\u0131l amac\u0131 gizleyip, \u00f6rtbas etmenin bir vas\u0131tas\u0131d\u0131r. As\u0131l ama\u00e7lanan, \u201c\u0130ttihat ve Terakki’yi askeri bir darbe ile ala\u015fa\u011f\u0131 etmek\u201d isteyenlerin bu heves ve hedeflerini istismar edip isyan \u00e7\u0131kartarak, Sultan Abd\u00fclhamit\u2019i indirecek Hareket Ordusuna gerek\u00e7e kazand\u0131rmakt\u0131r. Ba\u015f sorumlulardan biri olan Dervi\u015f Vahdeti de bunu, Divan-\u0131 Harp’teki: “31 Mart’taki kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131\u011f\u0131n irtica de\u011fil, bir f\u0131rka kavgas\u0131ndan ibaret oldu\u011funu zannederim” (Sina Ak\u015fin, J\u00f6n T\u00fcrkler ve \u0130ttihat ve Terakki) s\u00f6z\u00fc ile a\u00e7\u0131\u011fa vurmaktad\u0131r. Yani 31 Mart: \u0130ktidardakilerle muhalefettekilerin ve onlar\u0131n da perde gerisindeki destek\u00e7ilerinin giri\u015fti\u011fi bir g\u00fc\u00e7 kavgas\u0131n\u0131n yans\u0131mas\u0131d\u0131r.<\/strong><\/span><\/p>\n

Bug\u00fcnle benzer yan\u0131na gelince, \u00f6ncelikle \u201cderin g\u00fc\u00e7 odaklar\u0131n\u0131n bir \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131\u201d oldu\u011fu a\u00e7\u0131kt\u0131r. Di\u011feri; bir “rol de\u011fi\u015fimi” oldu\u011fu da muhakkakt\u0131r. Eskiyen akt\u00f6rler, yenileriyle de\u011fi\u015fmek zorundad\u0131r. O d\u00f6nemde, \u0130ttihat ve Terakki’nin Almanc\u0131l\u0131\u011f\u0131 ve \u0130ngiltere taraf\u0131ndan desteklenen bir muhalefet s\u00f6z konusuyken, bug\u00fcn i\u00e7in Amerika\u2019ya dayananlarla Avrasyac\u0131l\u0131k pe\u015finde ko\u015ftu\u011fu san\u0131lanlar\u0131n g\u00fc\u00e7 kavgas\u0131 ya\u015fan\u0131yor demek yanl\u0131\u015f olmayacakt\u0131r. Alternatif aray\u0131\u015flar\u0131n\u0131n neticesinde olur olmaz (d\u0131\u015f kaynakl\u0131) m\u00fcdahalelere maruz kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z ortadad\u0131r. 28 \u015eubat bunun son kan\u0131t\u0131d\u0131r. Tarihe g\u00f6z gezdirip bug\u00fcne bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda, Ergenekon benzeri dalgalar\u0131n “temiz eller” operasyonundan ziyade bir “tasfiye” ve “yenisini ikame” etme giri\u015fimi oldu\u011fu s\u0131r\u0131tmaktad\u0131r.<\/strong>[2]<\/strong><\/strong><\/a><\/span><\/p>\n

Bug\u00fcn Mason \u0130ttihat\u00e7\u0131 Komitac\u0131lar\u0131n yerinde Ergenekoncular, \u0130ngiliz destekli 31 Mart\u2019\u00e7\u0131lar\u0131n yerinde ABD destekli AKP ve yanda\u015flar\u0131 bulunmaktad\u0131r. \u201c\u015eeriat isteriz\u201d teranesiyle Sultan Abd\u00fclhamit\u2019in kuyusunu kazan Dervi\u015f Vahdeti\u2019lerle, bug\u00fcn \u201c\u0131l\u0131ml\u0131 \u0130slam\u2019\u0131 getirece\u011fiz\u201d diye Erbakan \u0130slam Birli\u011fi ve Adalet D\u00fczeni projelerinin \u00f6n\u00fcn\u00fc t\u0131kamaya \u00e7al\u0131\u015fan Fetullah G\u00fclenciler ayn\u0131 \u015feytani odaklar\u0131n fig\u00fcranlar\u0131d\u0131r. Ne var ki, o g\u00fcn Abd\u00fclhamit\u2019e gelip gidenler, bug\u00fcn Erbakan\u2019a ma\u011flup ve mahcup olacaklard\u0131r.<\/strong><\/span><\/p>\n

\u015eu benzerlik dikkat \u00e7ekiyordu:<\/strong><\/span><\/p>\n

O g\u00fcnk\u00fc \u0130ttihat\u00e7\u0131lar da, bu g\u00fcnk\u00fc Ergenekoncular da, \u0130slam kar\u015f\u0131t\u0131 bir T\u00fcrk \u0131rk\u00e7\u0131s\u0131 ve \u015eamanizm hayran\u0131yd\u0131. \u015eu Farkla ki, Ergenekoncular \u015eamanizm\u2019e Kemalizm k\u0131l\u0131f\u0131 da ge\u00e7iriyordu!<\/strong><\/span><\/p>\n

<\/strong><\/span><\/p>\n

<\/strong><\/span><\/p>\n


<\/span> <\/p>\n

\n

[1]<\/a> NTV Tarih Nisan 2009<\/span><\/p>\n

[2]<\/a> Burak K\u0131ll\u0131o\u011flu \/ Milli Gazete<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u015eu benzerlik dikkat \u00e7ekiyordu: O g\u00fcnk\u00fc \u0130ttihat\u00e7\u0131lar da, bu g\u00fcnk\u00fc Ergenekoncular da, \u0130slam kar\u015f\u0131t\u0131 bir T\u00fcrk \u0131rk\u00e7\u0131s\u0131 ve \u015eamanizm hayran\u0131 tak\u0131l\u0131yordu\u2026 \u015eu Farkla ki, Ergenekoncular \u015eamanizm\u2019e Kemalizm k\u0131l\u0131f\u0131 da ge\u00e7iriyordu. \u0130rtica 100 ya\u015f\u0131na bas\u0131yordu 13 Nisan 1909’da \u0130stanbul’da ayaklananlar, Me\u015frutiyet y\u00f6netiminin ho\u015fnutsuzlu\u011fa itti\u011fi i\u00e7in ittihat\u00e7\u0131 ajanlarca k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131lan medrese \u00f6\u011frencileri, alayl\u0131 subaylar, “\u015feriat isteriz” diye ba\u011f\u0131ran […]<\/p>\n","protected":false},"author":12,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[105],"tags":[],"class_list":["post-1735","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-subat-2010"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1735","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/12"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1735"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1735\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1735"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1735"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1735"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}