{"id":3713,"date":"2016-03-30T15:48:22","date_gmt":"2016-03-30T15:48:22","guid":{"rendered":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/2016\/03\/30\/anadoluda-inanc-tahribati-ve-pesaver-geceleri-safsatasi-4\/"},"modified":"2016-03-30T15:48:22","modified_gmt":"2016-03-30T15:48:22","slug":"anadoluda-inanc-tahribati-ve-pesaver-geceleri-safsatasi-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/2016\/nisan-2016\/anadoluda-inanc-tahribati-ve-pesaver-geceleri-safsatasi\/","title":{"rendered":"Anadolu\u2019da \u0130nan\u00e7 Tahribat\u0131 ve \u201cPE\u015eAVER GECELER\u0130\u201d SAFSATASI"},"content":{"rendered":"\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">&Ccedil;ok de\u011ferli ve dini gayretli karde\u015fim Hac\u0131 Ramazan Y\u0131ld\u0131r\u0131m; &ldquo;PE\u015eAVER GECELER\u0130- \u015eiilik-S&uuml;nnilik &Uuml;zerine M&uuml;nazara&rdquo; isimli, saf \u0130slam inanc\u0131n\u0131 ve sa\u011flam Ehli S&uuml;nnet itikad\u0131n\u0131 bozmak ama&ccedil;l\u0131 haz\u0131rlanan, s&ouml;zde delilleri yalan ve uydurma kaynaklara dayand\u0131r\u0131lan sa&ccedil;ma sapan iddialarla dolu bir kitab\u0131 bize ula\u015ft\u0131rd\u0131. (Kevser yay\u0131nlar\u0131, 1. Bask\u0131. \u0130stanbul 2004) Hem &ldquo;Seyyid Muhammed Musevi&rdquo; diye tan\u0131t\u0131lan kitab\u0131n yazar\u0131n\u0131n, hem de kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 konu\u015fup tart\u0131\u015f\u0131yorlar havas\u0131 verilen &ldquo;Haf\u0131z&rdquo; ve &ldquo;Davetci&rdquo; gibi \u015fah\u0131slar\u0131n uydurma olduklar\u0131, bu sapk\u0131nl\u0131k ve \u015fa\u015fk\u0131nl\u0131k \u015fahikas\u0131 hezeyanlar\u0131n kas\u0131tl\u0131 &ccedil;evrelerce &ouml;zel olarak haz\u0131rlan\u0131p \u015eia kitaplar\u0131na dayand\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131 &ldquo;\u0130mam Suyuti, M&uuml;fessir Fahri Razi, Taberani, \u0130mam Nesai, \u0130mam Gazali, \u0130mam \u015eafii, \u0130bn Hacer&uuml;l Askalani, \u0130bni Cevzi Ebi Davud, Beyhaki, \u0130bni Mace, \u0130mam Nevevi&rdquo; gibi Ehli S&uuml;nnet ulemas\u0131n\u0131n baz\u0131 rivayet ve kanaatlerinin ise, ya eksik anlat\u0131p i\u015flerine gelen k\u0131sm\u0131n\u0131n aktar\u0131ld\u0131\u011f\u0131 veya asl\u0131ndan &ccedil;arp\u0131t\u0131ld\u0131\u011f\u0131 s\u0131r\u0131tan bu kitab\u0131 ba\u015ftan sona inceleyip i&ccedil;indeki sapk\u0131n iddialar\u0131 ve iftiralar\u0131 ortaya koymam\u0131z laz\u0131md\u0131. <\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\">A- Hz. Ali&rsquo;nin (ha\u015fa) N&uuml;b&uuml;vvet, hatta ul&ucirc;hiyet mertebesine &ccedil;\u0131kar\u0131lmas\u0131!<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Bu kitab\u0131n 474. sayfas\u0131nda: <strong><em>&ldquo;Ali&rsquo;ye itaat bana itaattir, bana itaat ise Allah&rsquo;a itaattir. Ali&rsquo;yi ink&acirc;r beni ink&acirc;rd\u0131r, beni ink&acirc;r ise Allah&rsquo;\u0131 ink&acirc;rd\u0131r&rdquo;<\/em><\/strong> gibi uydurma hadislerle, akla mant\u0131\u011fa ve Kur&rsquo;an&rsquo;a ayk\u0131r\u0131 d&uuml;zmecelerle Hz. Ali N&uuml;b&uuml;vvet, hatta ul&ucirc;hiyet makam\u0131na &ccedil;\u0131kar\u0131lmaktad\u0131r. Oysa Ali \u0130mran Suresi 31. ayetinde, Allah&rsquo;a iman edip sevenlerin, sadece Hz. Peygamber Efendimize itaat etmeleri gerekti\u011fi buyrulmaktad\u0131r. Ve yine Bakara 165. ayetinde, <strong><em>&ldquo;Ba\u015fkalar\u0131n\u0131 Allah gibi sevmenin \u015firk ve sap\u0131kl\u0131k oldu\u011fu&rdquo; <\/em><\/strong>uyar\u0131lmaktad\u0131r. &Ccedil;&uuml;nk&uuml; Allah&rsquo;\u0131n d\u0131\u015f\u0131nda herkesi ve her \u015feyi, ha\u015fa <strong>&ldquo;Allah gibi de\u011fil, sadece Allah i&ccedil;in sevmek&rdquo;<\/strong> laz\u0131md\u0131r.<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Bu kitab\u0131n 527. sayfas\u0131nda: <strong><em>&ldquo;Hz. Ali&rsquo;nin Nurani yarat\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131n Hz. Peygamberle aynen ortak oldu\u011fu&rdquo;<\/em><\/strong> iddias\u0131 ortaya at\u0131lmakta (Bak. Sh: 173), buna dayanarak <strong><em>&ldquo;Hz. Ali&rsquo;ye kar\u015f\u0131 &ccedil;\u0131kan\u0131n ve has\u0131ml\u0131k yapan\u0131n dinden &ccedil;\u0131kaca\u011f\u0131, aynen Allah&rsquo;\u0131 ve Peygamberi ink&acirc;r etmi\u015f say\u0131laca\u011f\u0131&rdquo;<\/em><\/strong> yaz\u0131lmaktad\u0131r. (Bak. Sh: 547) <strong><em>&ldquo;Hz. Ali&rsquo;nin b&uuml;t&uuml;n fazilet ve Kemal&rsquo;de Hz. Peygamberle &ouml;zde\u015f ve e\u015fit oldu\u011fu&rdquo;<\/em><\/strong> (Sf: 305) safsatalar\u0131yla a&ccedil;\u0131k&ccedil;a k&uuml;fre kay\u0131lmakta ve saf insanlar\u0131m\u0131z kand\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. <strong><em>&ldquo;Ali&rsquo;yi sevmek hasenedir&rdquo;<\/em><\/strong> (sevap ve ibadettir) ve bir kula yeterlidir. <strong><em>&ldquo;H&uuml;seyin&rsquo;e a\u011flayana cennet vaciptir<\/em><\/strong>.<strong>&rdquo; <\/strong>(Sh: 352) gibi as\u0131ls\u0131z iddialarla insanlar avutulmakta dini sorumluluklardan so\u011futulmaktad\u0131r. <\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><em><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">&ldquo;Ali&rsquo;nin bana nisbeti, Harun&rsquo;un Musa&rsquo;ya nisbeti gibidir&rdquo;<\/span><\/em><\/strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\"> hadisini kendilerince delil g&ouml;sterip, Hz. Ali&rsquo;nin de (ha\u015fa) Hz. Harun gibi peygamber oldu\u011fu savunulmaktad\u0131r. (Sh: 161-170 ve 179)<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\">B- Ba\u015fta Hz. Ebubekir ve di\u011fer muhterem halifelere ve Sahabelere iftira at\u0131lmas\u0131!<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><em><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">&ldquo;Hz. Ebubekir S\u0131dd\u0131k&rsquo;\u0131n Hz. Peygamber Efendimize s\u0131rda\u015f ve yolda\u015f olmak i&ccedil;in de\u011fil, (ha\u015fa) O&rsquo;nu m&uuml;\u015friklere gammazlamak ve yakalatmak &uuml;zere ve istenmedi\u011fi halde, Hicrette ilk s\u0131\u011f\u0131n\u0131lan ma\u011faraya gitti\u011fini ve bu bilgiyi de Hz. Ali&rsquo;nin kendisine verdi\u011fini&rdquo;<\/span><\/em><\/strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\"> s&ouml;yleyen (Bak. Sh: 231-232 ve 233 ve devam\u0131) utanmaz iftirac\u0131lara sormak laz\u0131md\u0131: Madem Hz. Ali N&uuml;b&uuml;vvete ortak bir velayet ve Kemalat sahibi idi, neden Hz. Ebubekir&rsquo;in h\u0131yanet niyetini sezememi\u015f ve Hz. Resul&uuml;llah&rsquo;\u0131n sakland\u0131\u011f\u0131 yeri Ona haber vermi\u015fti? Yoksa ha\u015fa o da m\u0131 h\u0131yanete ortak olmaktayd\u0131?<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Hz. &Ouml;mer&#8217;in (RA) sava\u015f meydanlar\u0131nda kahramanl\u0131k g&ouml;steremeyip s\u0131v\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131<\/span><\/strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\"> <strong>(Bak. Sh: 261 ve devam\u0131) ve baz\u0131 Sahabelerin gizli \u015farap sofralar\u0131nda sarho\u015f olduklar\u0131 (Sh: 405 ve devam\u0131), Uhud&rsquo;da n&ouml;bet yerlerini b\u0131rakmalar\u0131 ve Huneyn g&uuml;n&uuml; bozulup ka&ccedil;malar\u0131 (Bak. Sh: 429 ve devam\u0131) konular\u0131na gelince: Bir&ccedil;o\u011fu abart\u0131lar ve haks\u0131z ithamlarla kar\u0131\u015f\u0131k aktar\u0131lan bu durumlar asl\u0131nda normaldir ve do\u011fald\u0131r. &Ccedil;&uuml;nk&uuml; Sahabe-i Kiram&rsquo;dan hi&ccedil;birisi g&uuml;nahtan ve hatadan masum san\u0131lmamal\u0131d\u0131r ve masumiyet sadece Peygamberlere hast\u0131r. Allah&rsquo;\u0131n r\u0131zas\u0131 ve Resul&uuml;llah&rsquo;\u0131n hat\u0131r\u0131 i&ccedil;in sahabenin (RA) tamam\u0131n\u0131 hasbelbe\u015fer kusur ve kabahatlar\u0131yla birlikte sevmek ve sahiplenmek hakiki muhabbetin ve \u0130slamiyet&rsquo;in alameti say\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Elbette Sahabe-i Kiram da nefis ta\u015f\u0131makta, bir tak\u0131m imtihanlara tabi tutulmakta, baz\u0131 zaafiyet ve acziyet durumlar\u0131 ortaya &ccedil;\u0131kmakta ama her \u015feye ra\u011fmen son merhalede Allah&rsquo;\u0131n h&uuml;km&uuml;ne ve Resul&uuml;llah&rsquo;\u0131n hakemli\u011fine ba\u011fl\u0131 kal\u0131nmaktad\u0131r. Sahabe olan (Yani Hz. Peygambere tabi ve taraf olup &ouml;l&uuml;nceye kadar \u0130slam dairesinde kalan) se&ccedil;kin zevat\u0131n, baz\u0131 haks\u0131zl\u0131k ve yanl\u0131\u015fl\u0131klara bula\u015fsalar ve Hz. Muaviye gibi bir tak\u0131m siyasi entrikalara ba\u015fvursalar dahi ba\u011f\u0131\u015flanacaklar\u0131na; &ouml;rne\u011fin Muhacir ve Ensar\u0131n ve Ehl-i Bi&rsquo;at-ur R\u0131dvan&rsquo;\u0131n Allah kat\u0131nda makbul olduklar\u0131na dair ayeti kerimelerden utanmal\u0131 ve Sahabe-i Kiram&rsquo;a dil uzat\u0131lmamal\u0131d\u0131r. Evet Hz. Ali Efendimize baz\u0131 haks\u0131zl\u0131klar yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131, hilafetini &ouml;nlemek &uuml;zere kumpaslar haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131 konusundaki iddialarda do\u011fruluk pay\u0131 da vard\u0131r; ancak bunlar\u0131 yapanlar\u0131n hesab\u0131n\u0131 Allah soracakt\u0131r ve b&ouml;yle davrananlar\u0131n ha\u015fa k&acirc;fir say\u0131lmas\u0131 \u015feytana u\u015fakl\u0131kt\u0131r<\/strong>.<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong><em><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\">&ldquo;(Sahabeden) &Ouml;ne ge&ccedil;en Muhacirler ve Ensar ile onlara g&uuml;zellikle uyanlar; Allah onlardan ho\u015fnut olmu\u015ftur, onlar da O&#8217;ndan ho\u015fnut olmu\u015flard\u0131r ve (Allah) onlara, i&ccedil;inde ebedi kalacaklar\u0131, alt\u0131ndan \u0131rmaklar akan cennetler haz\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131r. \u0130\u015fte b&uuml;y&uuml;k &#8216;kurtulu\u015f ve mutluluk&#8217; budur.&rdquo;<\/span><\/em><\/strong><strong><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> (Tevbe: 100)<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong><em><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\">&ldquo;\u0130man edenler, hicret edenler ve Allah yolunda mallar\u0131yla ve canlar\u0131yla cihad edenlerin Allah kat\u0131nda b&uuml;y&uuml;k dereceleri vard\u0131r. \u0130\u015fte &#8216;kurtulu\u015fa ve mutlulu\u011fa&#8217; erenler bunlard\u0131r. Rableri onlara kat\u0131ndan bir rahmeti, bir ho\u015fnutlu\u011fu ve onlar i&ccedil;in, kendisine s&uuml;rekli bir nimet bulunan cennetleri m&uuml;jdeleyip (haz\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131r).&rdquo;<\/span><\/em><\/strong><strong><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> <em>&ldquo;Onda ebedi kal\u0131c\u0131d\u0131rlar. \u015e&uuml;phesiz Allah, b&uuml;y&uuml;k m&uuml;k&acirc;fat kat\u0131nda oland\u0131r.&rdquo;<\/em> (Tevbe: 20 &#8211; 22)<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong><em><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\">&ldquo;(Ey Resul&uuml;m) Andolsun ki, Allah; (Hudeybiye&rsquo;de) o a\u011fac\u0131n alt\u0131nda sana biat ederlerken m&uuml;&#8217;minlerden raz\u0131 olmu\u015ftur, kalplerinde olan\u0131 bilmi\u015f ve b&ouml;ylece &uuml;zerlerine &#8216;g&uuml;ven duygusu ve huzur&#8217; indirmi\u015ftir ve onlara yak\u0131n bir fethi sevap (kar\u015f\u0131l\u0131k) olarak vermi\u015ftir.&rdquo;<\/span><\/em><\/strong><strong><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> (Fetih: 18)<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Bu net ve kesin ayetlere ra\u011fmen, bizzat Cenab\u0131 Hakk\u0131n ma\u011ffiret etti\u011fi ve cennetle m&uuml;jdeledi\u011fi Muhacir ve Ensar&rsquo;dan ve Hudeybiye&rsquo;de haz\u0131r bulunan sahabeye dil uzatanlar, kesinlikle Allah&rsquo;a ve Kur&rsquo;an&rsquo;a kar\u015f\u0131 &ccedil;\u0131km\u0131\u015f sap\u0131klard\u0131r.<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Kald\u0131 ki Hz. Ali Efendimizin Ra\u015fit halifelerin sonuncusu olmas\u0131, Onun i&ccedil;in bir meziyet noksanl\u0131\u011f\u0131 de\u011fil, tam aksine fazilet makam\u0131d\u0131r. &Ccedil;&uuml;nk&uuml; Hz. Peygamber Efendimizden sonra sad\u0131k sahabelerin azalmas\u0131 ve ba\u015fka &uuml;lkelere da\u011f\u0131lmas\u0131yla fitne ve fesad\u0131n ad\u0131m ad\u0131m yayg\u0131nla\u015fma f\u0131rsat\u0131 kollamas\u0131 ve gizli nifak\u0131n makam ve menfaat h\u0131rs\u0131n\u0131 k\u0131z\u0131\u015ft\u0131rmas\u0131 neticesinde toplumdaki yozla\u015fma ve kutupla\u015fma e\u011filimi &ouml;ylesine artm\u0131\u015f ve az\u0131tm\u0131\u015ft\u0131 ki, Hz. Ali gibi &ccedil;ok y&uuml;ksek dirayet ve velayet sahibi birisi o s&uuml;re&ccedil;te halife olmasayd\u0131, belki de \u0130slamiyet&rsquo;in mana k&ouml;kleri kurutulup k\u0131s\u0131rla\u015ft\u0131r\u0131lacak ve &uuml;mmetin temel akidesi bozulacakt\u0131. Herhalde i\u015fte bu y&uuml;zden ilahi kader Onu en sona saklam\u0131\u015ft\u0131.<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Bu sap\u0131k d&uuml;\u015f&uuml;nceleri benimseyen fas\u0131k ve kafadan ka&ccedil;\u0131k kimselerin, bir d&ouml;nem: &ldquo;Bat\u0131l sistemin partilerine girmek, Bat\u0131 icad\u0131 siyasete ve demokrasiye y&ouml;nelmek k&uuml;f&uuml;rd&uuml;r&rdquo; diyerek Milli G&ouml;r&uuml;\u015fe ba\u011fl\u0131 insanlar\u0131 so\u011futmaya &ccedil;al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131 halde, \u015fimdi nas\u0131l hararetle AKP&rsquo;ye sahip &ccedil;\u0131kmalar\u0131, bu Ha&ccedil;l\u0131 Avrupa heveslisi, bu faizci, bu zina serbestcisi, bu ABD ve Siyonizm i\u015fbirlik&ccedil;isi iktidara u\u015fakl\u0131k ve \u015fak\u015fak&ccedil;\u0131l\u0131k yapmalar\u0131 da bunlar\u0131n ayar\u0131n\u0131 ve amac\u0131n\u0131 ortaya koymaktad\u0131r. Bunlar\u0131n &acirc;lim ve bilgi&ccedil; ge&ccedil;inen tak\u0131m\u0131na haber g&ouml;nderip: <em>&ldquo;Geliniz bir a&ccedil;\u0131k oturum yaparak veya televizyona &ccedil;\u0131karak b&uuml;t&uuml;n halk\u0131n &ouml;n&uuml;nde bunlar\u0131 tart\u0131\u015fal\u0131m, delillerimizi ortaya koyal\u0131m ve kimin sap\u0131k ve m&uuml;naf\u0131k oldu\u011funu a&ccedil;\u0131\u011fa &ccedil;\u0131karal\u0131m&rdquo;<\/em> teklifinde bulundu\u011fumuzda hepsi uyduruk bahanelerle kaytar\u0131p ka&ccedil;m\u0131\u015ft\u0131r, &ccedil;&uuml;nk&uuml; nas\u0131l bir azg\u0131nl\u0131k ve Sahabeye kar\u015f\u0131 sayg\u0131s\u0131zl\u0131k ve ahlaks\u0131zl\u0131k i&ccedil;inde olduklar\u0131n\u0131n kendileri de fark\u0131ndad\u0131r.<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\">&ldquo;Muta&rdquo; (para kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 ge&ccedil;ici nik&acirc;h) m&uuml;bah say\u0131lmakta ve reklam\u0131 yap\u0131lmaktad\u0131r!<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Bu fitne fesat kitab\u0131n\u0131n 568. sayfas\u0131nda muta nik&acirc;h\u0131 k\u0131yman\u0131n yani para kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 bir anl\u0131k, bir haftal\u0131k veya ayl\u0131k ge&ccedil;ici evlilik yapman\u0131n caiz, hatta gerekli oldu\u011fu savunulmakta ve Hz. Ali&rsquo;nin <em>&ldquo;E\u011fer &Ouml;mer Mutay\u0131 kald\u0131rmas\u0131yd\u0131, baz\u0131 k&ouml;t&uuml; adamlar d\u0131\u015f\u0131nda, zina bu kadar yayg\u0131nla\u015fmazd\u0131&rdquo;<\/em> s&ouml;yledi\u011fi iftiras\u0131nda bulunulmaktad\u0131r. Mutan\u0131n yasaklanmas\u0131 y&uuml;z&uuml;nden fuh\u015fun ve zinan\u0131n ehl-i s&uuml;nnet aras\u0131nda giderek artt\u0131\u011f\u0131 iddias\u0131nda bulunan kitapta (Bak. Sh: 353) a&ccedil;\u0131k&ccedil;a MUTA nik&acirc;h\u0131 reklam\u0131 yap\u0131lmaktad\u0131r. Madem bu t&uuml;r ge&ccedil;ici nik&acirc;h m&uuml;baht\u0131 ve Hz. &Ouml;mer kald\u0131rm\u0131\u015ft\u0131, peki o halde Hz. Ali neden Hz. &Ouml;mer&rsquo;e kar\u015f\u0131 &ccedil;\u0131kt\u0131\u011f\u0131 ve yanl\u0131\u015f yapt\u0131\u011f\u0131 konusunda hi&ccedil;bir tarihi kayda rastlanmam\u0131\u015ft\u0131? Yoksa Hz. Ali sa\u011fl\u0131\u011f\u0131nda Hz. &Ouml;mer&rsquo;den korkup ger&ccedil;e\u011fi saklam\u0131\u015f, &ouml;l&uuml;m&uuml;nden sonra m\u0131 cesaret kazanm\u0131\u015ft\u0131? Hz. Ali (RA) gibi bir Hak sevdal\u0131s\u0131na ve hakikat kahraman\u0131na b&ouml;ylesi korkak tav\u0131rlar yak\u0131\u015f\u0131r m\u0131yd\u0131? Hem bu kitab\u0131 ve i&ccedil;indeki sap\u0131k iddialar\u0131 savunan ve da\u011f\u0131tanlara soral\u0131m: Muta (&uuml;cret kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131 ge&ccedil;ici nikah) ge&ccedil;erli ve gerekli ise, evlerinizde dul ve bek&acirc;r k\u0131zlar\u0131n\u0131z\u0131, bac\u0131lar\u0131n\u0131z\u0131 ve di\u011fer yak\u0131nlar\u0131n\u0131z\u0131 b&ouml;yle ge&ccedil;ici nikahla kiralamak isteyenlere vermeye ger&ccedil;ekten haz\u0131r ve raz\u0131 m\u0131yd\u0131n\u0131z? E\u011fer de\u011filseniz, sizin vicdanen ve ahlaken kendinize yak\u0131\u015ft\u0131ramad\u0131\u011f\u0131n\u0131z bir durumu ba\u015fka M&uuml;sl&uuml;manlara reva g&ouml;rmeniz nas\u0131l bir &ccedil;irkef tav\u0131r ve &ccedil;ifte standartt\u0131r?<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Hz. Ai\u015fe validemize y&ouml;nelik hakaretler ve Hz. Nuh&rsquo;un ve Hz. Lut&rsquo;un e\u015flerine benzetme k&uuml;stahl\u0131\u011f\u0131!<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Hz. Ai\u015fe validemizin masum ve su&ccedil;suz oldu\u011fu ve ifk hadisesinin bir iftira olarak uyduruldu\u011fu (Nur:11) gibi ayetlerle kesinlik kazanmas\u0131na ve Hz. Ai\u015fe temize &ccedil;\u0131kar\u0131lmas\u0131na ve h&acirc;l&acirc; bu ahlaks\u0131z iddialara inanan ve konu\u015fanlar\u0131n Allah&rsquo;\u0131n kahr\u0131na ve gadab\u0131na u\u011frayacaklar\u0131 (Bak. Nur: 4 ile 21 ayetleri (17 ayet)) ikaz\u0131 yap\u0131lmas\u0131na ra\u011fmen, bu kitapta Hz. Ai\u015fe validemiz ha\u015fa Hz. Nuh&rsquo;un ve Hz. Lut&rsquo;un k&acirc;fir ve hain e\u015fleriyle bir tutulmaktad\u0131r (Bak: sh. 501-503-504 ve devam\u0131). Ve tabi kendilerini hakl\u0131 &ccedil;\u0131karmak ve yalanlar\u0131n\u0131 kapatmak i&ccedil;in Buhari ve M&uuml;slim gibi b&uuml;t&uuml;n sahih hadis kitaplar\u0131n\u0131n uydurma rivayetlerle dolduruldu\u011fu ortaya at\u0131lmaktad\u0131r. (Bak. Sh: 113)<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Sadece \u015eia rivayetlerinin do\u011fru oldu\u011fu kanaatini yaymak i&ccedil;in de <em>&ldquo;imamet makam\u0131n\u0131n, N&uuml;b&uuml;vveti ammeden (genel peygamberlik makam\u0131ndan) daha &uuml;st&uuml;n oldu\u011fu&rdquo; <\/em>safsatas\u0131 ve sap\u0131kl\u0131\u011f\u0131 savunulmaktad\u0131r! Hz. Ali evlad\u0131n\u0131n ve \u015eia imamlar\u0131n\u0131n, Hz. Muhammed&rsquo;den (SAV) a\u015fa\u011f\u0131 ama di\u011fer peygamberlerden yukar\u0131 oldu\u011fu savunularak (Bak. Sh: 157-158) sa&ccedil;ma sapan iddialarla M&uuml;sl&uuml;manlar\u0131n kafas\u0131 kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. Hz. Ali&rsquo;nin isminin bile g&ouml;kten meleklerce bir levha &uuml;zerinde babas\u0131 Ebu Talib&rsquo;e indirildi\u011fi (Bak. Sh: 574) b&uuml;t&uuml;n gayb ilimlerinin peygamberlere ve vasilere (Hz. Ali ve s&uuml;lalesine) bildirildi\u011fi (Bak. Sh: 632) gibi hezeyanlarla y&uuml;ce Dinimiz yozla\u015ft\u0131r\u0131lmaya ve M&uuml;&rsquo;minler yoldan &ccedil;\u0131kar\u0131lmaya &ccedil;al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Hz. Ali (RA) Efendimizin, kendisini ilahla\u015ft\u0131ran veya Peygamber makam\u0131na &ccedil;\u0131karan Abdullah \u0130bni Sebe (Yahudi d&ouml;nmesi) ve taraftar\u0131 olan z\u0131nd\u0131klar\u0131, hatta yakalad\u0131klar\u0131n\u0131 yakarak cezaland\u0131rd\u0131\u011f\u0131 rivayetleri vard\u0131r.[1]&nbsp;Ve Allame \u0130bni Teymiye de \u0130bni Sebe fitnesini \u015eia sapk\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ba\u015flang\u0131c\u0131 saymaktad\u0131r.[2]<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\">Sahabenin Azalmas\u0131 ve Zenginli\u011fin Artmas\u0131 Sonucu Fitnelerin Az\u0131tmas\u0131!<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Hz. Osman on iki y\u0131l halifelik yapm\u0131\u015f, ilk alt\u0131 y\u0131l\u0131nda insanlar\u0131n ona y&ouml;nelik olumsuz tavr\u0131 s&ouml;z konusu olmam\u0131\u015ft\u0131. Aksine daha yumu\u015fak huylulu\u011fu ve s&uuml;rekli insanlarla ileti\u015fim halinde olmas\u0131 sebebiyle Kurey\u015f&rsquo;liler onu Hz. &Ouml;mer&rsquo;den &ccedil;ok seviyorlard\u0131. Hicri Otuz ve Otuz be\u015f y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda, Hz. Osman&rsquo;\u0131n halifeli\u011finin ikinci a\u015famas\u0131nda O&rsquo;nun &ouml;ld&uuml;r&uuml;lmesiyle sonu&ccedil;lanan bir&ccedil;ok olumsuz olay ortaya &ccedil;\u0131km\u0131\u015f ve tarih&ccedil;iler bu olaylara &ldquo;fitne&rdquo; ad\u0131n\u0131 takm\u0131\u015flad\u0131r.[3]<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\">Hz. Ebu Bekir ve Hz. &Ouml;mer iktidar\u0131nda ve Hz. Osman&rsquo;\u0131n halifeli\u011finin ilk yar\u0131s\u0131nda \u0130slam toplumunun &uuml;st&uuml;n nitelikleri \u015funlard\u0131:<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">1- Tam manas\u0131yla bir \u0130slam toplumu vard\u0131. \u0130nsanlar\u0131n Allah ve ahiret inan&ccedil;lar\u0131 son derece sa\u011flamd\u0131. Tam bir ciddiyet ve g&ouml;n&uuml;lden ba\u011fl\u0131l\u0131kla Allah&rsquo;\u0131n (cc) emirleri uygulanmaktayd\u0131. K&ouml;t&uuml;l&uuml;klerin en az g&ouml;r&uuml;ld&uuml;\u011f&uuml; toplumdu. Din, hayat\u0131n kendisiydi, insanlar\u0131n ruhlar\u0131na i\u015flemi\u015fti. Zaman zaman hat\u0131rlad\u0131klar\u0131 bir b&uuml;t&uuml;nl&uuml;k de\u011fildi. Yaln\u0131zca ibadetleri yerine getirme d&uuml;\u015f&uuml;ncesi ta\u015f\u0131m\u0131yorlar, dini do\u011fru bi&ccedil;imde, hakk\u0131yla ya\u015famay\u0131 hedefliyorlard\u0131. Ahlak, d&uuml;\u015f&uuml;nce, &ouml;nemli olan\u0131n belirlenmesi, de\u011ferlinin tespiti, sosyal ili\u015fkiler, aile ba\u011flar\u0131, kom\u015fularla m&uuml;nasebetler, al\u0131\u015f veri\u015f, r\u0131zk i&ccedil;in &ccedil;al\u0131\u015fma, emanete riayet, kefalet, iyili\u011fi emredip k&ouml;t&uuml;l&uuml;\u011f&uuml; yasaklama ve idarecilerin uygulamalar\u0131na boyun e\u011fme konular\u0131nda dinin talepleri do\u011frultusunda hareket ediyorlard\u0131. \u0130slam toplumu i&ccedil;inde m&uuml;naf\u0131klar da vard\u0131. Onlar, M&uuml;sl&uuml;man gibi g&ouml;r&uuml;n&uuml;p, d&uuml;\u015fman\u0131n menfaati i&ccedil;in &ccedil;al\u0131\u015f\u0131yorlard\u0131. Toplumda zay\u0131f inan&ccedil;l\u0131, yava\u015f davranan, hainlik yapan vs. &ccedil;ok farkl\u0131 nitelikte insanlar vard\u0131. Fakat bunlar\u0131n toplumda kayda de\u011fer bir a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 ve toplumun gidi\u015fat\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirecek imk&acirc;nlar\u0131 olmam\u0131\u015ft\u0131.<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">2- &ldquo;&Uuml;mmet&rdquo; kavram\u0131 tam olarak bu toplumda manas\u0131n\u0131 bulmaktayd\u0131. &Uuml;mmet dil, vatan ve menfaat birli\u011fine dayanmazd\u0131, bu cahiliye d&ouml;neminin anlay\u0131\u015f\u0131yd\u0131. <\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">3- O toplum, ahlak odakl\u0131yd\u0131 ve Kur&rsquo;an ahlak\u0131na ve dinin emirlerine dayanmaktayd\u0131. Bu ahlak yaln\u0131zca iki cins aras\u0131ndaki ili\u015fkileri d&uuml;zenlemiyordu. \u0130slam ahlak\u0131, siyaseti, ekonomiyi, toplumu, d&uuml;\u015f&uuml;nceyi ve ifadeyi kapsayan geni\u015f bir yelpazeye dayanmaktayd\u0131. <\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">4- O toplum, ciddi ve ger&ccedil;ek&ccedil;i bir yap\u0131dayd\u0131. \u0130nsanlar i\u015fleriyle me\u015fgul oluyorlard\u0131. Ciddiyet, herhangi bir zorunluluktan kaynaklanm\u0131yordu. Fakat M&uuml;sl&uuml;manlarda i\u015flerini &ouml;nemseyen, aktif olmaya, &ccedil;al\u0131\u015fmaya, &uuml;retmeye y&ouml;nelten bir ruh vard\u0131. <\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">5- O toplum cihad i&ccedil;in haz\u0131r bekleyen ordu gibi insanlardan olu\u015fmaktayd\u0131. Onlar\u0131n hayatlar\u0131nda Allah yolunda cihad\u0131n yeri ve &ouml;nemi esast\u0131. <\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">6- Asr\u0131 Saadet ve sonras\u0131 toplum ibadet eden insanlardan olu\u015fmaktayd\u0131. \u0130badet ruhu, yaln\u0131zca farzlarda de\u011fil, b&uuml;t&uuml;n tasarruflarda ortaya &ccedil;\u0131kmaktayd\u0131. Allah r\u0131zas\u0131 i&ccedil;in nafile ibadetler yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi, her i\u015fe ibadet bilinciyle sar\u0131lmaktayd\u0131. Bunlar, Hz. Ebu Bekir ve Hz. &Ouml;mer d&ouml;neminde \u0130slam toplumunun temel &ouml;zellikleriydi. Belirtilen &ouml;zellikler Hz. Peygamber d&ouml;nemine yakla\u015ft\u0131k&ccedil;a g&uuml;&ccedil;lenmekte, ondan uzakla\u015ft\u0131k&ccedil;a zay\u0131flamaktayd\u0131. <\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\">Ba\u015f g&ouml;steren fitne ve fesad\u0131n en &ouml;nemli sebepleri ise \u015funlard\u0131:<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">1- Artan Bolluk, Rahatl\u0131k ve Bunun Toplumsal Tahribat\u0131<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Hz. Peygamber kendisine yard\u0131m eden sahabenin fakirlik ve mahrumiyete kar\u015f\u0131 onlara sab\u0131r tavsiye ediyor ve onlara fakirli\u011fin fazla devam etmeyece\u011fini, d&uuml;nya hazinelerinin ve hay\u0131rlar\u0131n kap\u0131lar\u0131n\u0131n kendilerine a&ccedil;\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 haber veriyordu. Resul&uuml;llah (s.a.v.) d&uuml;nyal\u0131kla me\u015fgul olup salih ameli ve Allah yolunda cihad\u0131 b\u0131rakan ki\u015fiyi uyarmaktayd\u0131. Hz. &Ouml;mer bu uyar\u0131y\u0131 &ccedil;ok iyi bir \u015fekilde anlam\u0131\u015ft\u0131. Bundan dolay\u0131 M&uuml;sl&uuml;manlar\u0131 mal sahibi olma fitnesinden ve d&uuml;nyal\u0131k s&uuml;slerden korumak, Hz. &Ouml;mer&rsquo;in dikkatle uygulad\u0131\u011f\u0131 bir esast\u0131. Yeni fethedilen b&ouml;lgelerde valilerin veya M&uuml;sl&uuml;man halk\u0131n hakl\u0131 bir gerek&ccedil;e yokken mali durumlar\u0131 gere\u011finden fazla iyile\u015ftirmeleri yasaklanm\u0131\u015ft\u0131. Sahabenin &ouml;nce gelenleri, Ensar ve Muhacir de bu yasa\u011fa kat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Hz. Osman d&ouml;neminde ise do\u011fuda ve bat\u0131da fetihler geni\u015fleyerek devam ediyordu. Ganimetler neticesinde Beyt-&uuml;l mal dolup ta\u015fm\u0131\u015ft\u0131. \u0130nsanlar\u0131n elleri ve evleri de dolmu\u015ftu.[4]&nbsp;Bu zenginlik toplumsal de\u011fi\u015fmelere sebep olmu\u015ftur. Bolluk ve rahatl\u0131k artm\u0131\u015f, insanlar d&uuml;nyal\u0131k i\u015flere y&ouml;nelmeye ba\u015flam\u0131\u015flard\u0131. M&uuml;sl&uuml;manlar zenginlik yar\u0131\u015f\u0131na girmi\u015fler. &Ouml;zellikle imanlar\u0131 g&ouml;n&uuml;llerini ayd\u0131nlatmam\u0131\u015f olanlar, takva s&uuml;s&uuml;yle s&uuml;slenmemi\u015f olan &ccedil;&ouml;l Araplar\u0131, sonradan \u0130slam&rsquo;a girmi\u015f ancak d&uuml;nyal\u0131k pe\u015fine ko\u015fmaktan kendisini alamam\u0131\u015f ki\u015filer zenginlik yar\u0131\u015f\u0131na kap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Hz. Osman bu durumu g&ouml;rd&uuml; ve halka g&ouml;nderdi\u011fi mektuplarda bu gidi\u015fat\u0131n tehlikeli sonu&ccedil;lar\u0131na i\u015faret ederek \u015f&ouml;yle dedi: &Uuml;&ccedil; &ouml;zelli\u011fin ortaya &ccedil;\u0131kmas\u0131ndan sonra &uuml;mmetin bid&rsquo;atlere d&uuml;\u015fmesi ka&ccedil;\u0131n\u0131lmazd\u0131r. Bunlar: Zenginli\u011fin artmas\u0131, evlatlar\u0131n &ccedil;o\u011falmas\u0131, bedevilerin ve Arap olmayanlar\u0131n Kur&rsquo;an okumalar\u0131 ve ayetleri yanl\u0131\u015f ve alakas\u0131z yorumlamalar\u0131d\u0131r.[5]&nbsp;Hatta baz\u0131 insanlar sarho\u015f edici maddeler kullanmaya ba\u015flam\u0131\u015flard\u0131. Hz. Osman bu durumu da g&ouml;zetlemek &uuml;zere \u015fik&acirc;yet edilen b&ouml;lgelere g&ouml;revliler yollam\u0131\u015f, yap\u0131lan tespitler do\u011frultusunda, sarho\u015f edici madde kullananlar cezaland\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Hz. Osman bu t&uuml;r \u015ferlere kar\u015f\u0131 gerekeni hemen yapmaktayd\u0131. Bask\u0131yla insanlar\u0131 s\u0131k\u0131\u015ft\u0131ranlar\u0131, silah\u0131n\u0131 yanl\u0131\u015f maksatlar i&ccedil;in kullananlar\u0131, Medine&rsquo;den &ccedil;\u0131karmaktayd\u0131. Bu durum, Medine&rsquo;den s&uuml;r&uuml;lenlerin kabilelerinde rahats\u0131zl\u0131k olu\u015fturmu\u015ftu.[6]&nbsp;Hz. Osman&rsquo;\u0131n israf eden, ahlaki bozulmaya y&ouml;nelik davran\u0131\u015flar sergileyen zengin aile &ccedil;ocuklar\u0131n\u0131 cezaland\u0131rmas\u0131 devlet ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 yetkisine ba\u011fl\u0131 tazir cezas\u0131 niteli\u011fi ta\u015f\u0131maktayd\u0131. Ancak kendilerine ceza uygulananlar Hz. Osman&rsquo;a kar\u015f\u0131 olumsuz tav\u0131r alm\u0131\u015flard\u0131. <\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">2- Hz. Osman D&ouml;nemindeki Sosyal De\u011fi\u015fimin Tabiat\u0131<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">&Ccedil;ok derinden ve sessizce devam eden olumsuz sosyal de\u011fi\u015fiklikler Hz. Osman d&ouml;neminin ikinci yar\u0131s\u0131nda ortaya &ccedil;\u0131km\u0131\u015ft\u0131 ve zirvelere ula\u015fan de\u011fi\u015fim &ccedil;\u0131\u011fl\u0131klar\u0131, Hz. Osman&rsquo;\u0131n \u015fehit edilmesine kadar uzanm\u0131\u015ft\u0131.[7]&nbsp;&Ccedil;&uuml;nk&uuml; \u0130slam devleti geni\u015flemeyle birlikte fethedilen b&ouml;lgelerdeki \u0131rklar\u0131n, renklerin, dillerin, k&uuml;lt&uuml;rlerin, adetlerin, d&uuml;zenlerin, d&uuml;\u015f&uuml;ncelerin, edebiyat\u0131n, sanat\u0131n ve di\u011fer b&uuml;t&uuml;n alanlar\u0131n miras&ccedil;\u0131s\u0131 olmu\u015f b&ouml;ylece kimi yerlerde uyumsuz yap\u0131lanmalar ortaya &ccedil;\u0131km\u0131\u015ft\u0131. Toplumsal de\u011fi\u015fimden en &ccedil;ok etkilenen \u015fehirler, \u015eam, M\u0131s\u0131r, Basra, K&ucirc;fe, Mekke ve Medine&rsquo;ydi. B&uuml;y&uuml;k \u015fehirler, fetihler i&ccedil;in b&uuml;y&uuml;k ordular g&ouml;nderiyor ve d&ouml;n&uuml;\u015fte de ordular\u0131 kar\u015f\u0131l\u0131yordu. Sava\u015flar sonucunda bu b&ouml;lgelerdeki yerli halk\u0131n say\u0131s\u0131 &ouml;l&uuml;mlerle azalm\u0131\u015f, bunlar\u0131n yerine fethedilen b&ouml;lgelerden gelen \u0130ranl\u0131, Rum, K\u0131bt&icirc;, K&uuml;rt, Berber&icirc; ve T&uuml;rklerle yabanc\u0131 say\u0131s\u0131 artm\u0131\u015ft\u0131. Sonradan gelenlerin &ccedil;o\u011fu \u0130ranl\u0131 veya Yahudi ya da H\u0131ristiyan Araplardan olu\u015fmaktayd\u0131. Genellikle bu durumdaki insanlar sahabeden de de\u011fillerdi, dolay\u0131s\u0131yla Hz. Peygamber&rsquo;in dizinin dibinde yeterince e\u011fitim almam\u0131\u015flard\u0131. Sahabe ya fetihlerle me\u015fguld&uuml; ya da ileriki d&ouml;nemler d&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;ld&uuml;\u011f&uuml;nde, &ccedil;o\u011fu Rabbine kavu\u015fmu\u015ftu. Sahabe d&ouml;nemindeki toplumsal doku, sonraki d&ouml;nemlerde de\u011fi\u015fikli\u011fe u\u011fram\u0131\u015ft\u0131. Toplumda fethedilen b&ouml;lge halklar\u0131, bedeviler, dinden tekrar \u0130slam&rsquo;a girenler, Yahudiler ve H\u0131ristiyanlar vard\u0131. <\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\">Toplumsal Dokuda De\u011fi\u015fikli\u011fe Neden Olan Unsurlar \u015eunlard\u0131:<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">1- Toplum farkl\u0131 gruplardan olu\u015fmaktayd\u0131. Sah&acirc;be ve t&acirc;bi&icirc;n toplumun temel unsurlar\u0131yd\u0131. Ancak gerek fetihler sebebiyle \u015fehit olduklar\u0131 i&ccedil;in, gerekse fetihlerden sonra ba\u015fka \u015fehirlere da\u011f\u0131ld\u0131klar\u0131 i&ccedil;in olduk&ccedil;a azalm\u0131\u015flard\u0131. Kalan az say\u0131daki Sahabi de K&ucirc;fe, Basra, \u015eam ve M\u0131s\u0131r gibi yeni fethedilen b&ouml;lgelere g&ouml;nderiliyordu. Kimisi Arap yar\u0131madas\u0131nda &ccedil;\u0131k\u0131yor ve sonra geri getiriliyordu.[8]<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">2- Fethedilen b&ouml;lgelerin sakinlerine oranla, oraya fetihten sonra gelip yerle\u015fenlerin say\u0131lar\u0131 olduk&ccedil;a azd\u0131. Sah&acirc;be ve T&acirc;bi&icirc;n b&ouml;lgeyi idare edip, i\u015flerin y&uuml;r&uuml;y&uuml;\u015f&uuml;ne, ahlaki, fikr&icirc; ve edeb&icirc; gidi\u015fata y&ouml;n verseler de say\u0131 olarak az\u0131nl\u0131kta kalmaktayd\u0131. Bazen, bu b&ouml;lgedeki insanlar ba\u015fka b&ouml;lgelere kayd\u0131r\u0131lmaktayd\u0131. \u0130slam&rsquo;a yeni girmi\u015f ve hen&uuml;z &ouml;z&uuml;msememi\u015f baz\u0131 ki\u015filer, valilerin emri gere\u011fi ticari, ilmi veya idari maksatlarla b&uuml;y&uuml;k \u0130slam \u015fehirlerine veya ba\u015fkente yollanmaktayd\u0131. E\u011fer gittikleri b&ouml;lgelerde fesat &ccedil;\u0131karm\u0131yorlarsa, bu t&uuml;r \u015fehirleraras\u0131nda intikalleri yasaklayan bir kanun bulunmamaktayd\u0131.[9]&nbsp;Bu gibi fethedilen b&ouml;lgelerden b&uuml;y&uuml;k \u0130slam \u015fehirlerine gelenler, fitnenin en h\u0131zl\u0131 kaynaklar\u0131yd\u0131. &Ccedil;&uuml;nk&uuml; bunlar\u0131n &ccedil;o\u011fu fetihler s\u0131ras\u0131nda ma\u011flup olmu\u015f, akrabalar\u0131 &ouml;ld&uuml;r&uuml;lm&uuml;\u015f kimselerdi ve intikam i&ccedil;in f\u0131rsat kollamaktayd\u0131. Bir&ccedil;ok sebeple fitnenin h\u0131zla yay\u0131lmas\u0131 i&ccedil;in faaliyet ba\u015flatm\u0131\u015flard\u0131. Bu sebeplerden baz\u0131lar\u0131n\u0131 \u015f&ouml;yle s\u0131ralayabiliriz.<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">&bull;&nbsp;<\/span><\/strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Cahil olmalar\u0131 ve k\u0131sa s&uuml;re &ouml;nce zenginlik ve izzet i&ccedil;inde olduklar\u0131n\u0131 ancak ellerinde ne varsa hepsinin al\u0131nd\u0131\u011f\u0131n\u0131 d&uuml;\u015f&uuml;nmeleri.<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\"><strong style=\"line-height: 21.3333px; text-align: justify; text-indent: 37.7953px;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: Arial, sans-serif;\">&bull;&nbsp;<\/span><\/strong>Yabanc\u0131 olmalar\u0131ndan ya da ba\u015fka sebeplerden dolay\u0131 dini yeterince idrak edememeleri.<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\"><strong style=\"line-height: 21.3333px; text-align: justify; text-indent: 37.7953px;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: Arial, sans-serif;\">&bull;&nbsp;<\/span><\/strong>Irk&ccedil;\u0131l\u0131k yapmalar\u0131 ve Araplar\u0131 k&ouml;t&uuml; g&ouml;rmeleri.<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\"><strong style=\"line-height: 21.3333px; text-align: justify; text-indent: 37.7953px;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: Arial, sans-serif;\">&bull;&nbsp;<\/span><\/strong>Baz\u0131lar\u0131 k\u0131l\u0131&ccedil;tan ve cizyeden korktuklar\u0131 i&ccedil;in \u0130slam&rsquo;a girmi\u015flerdi. Ancak \u0130slam toplumunda \u015fer i&ccedil;in &ccedil;al\u0131\u015f\u0131p, M&uuml;sl&uuml;manlara tuzak kurmaya &ccedil;al\u0131\u015f\u0131yorlar ve her t&uuml;rl&uuml; fitne hareketinin ba\u015f\u0131n\u0131 &ccedil;ekiyorlard\u0131.<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\"><strong style=\"line-height: 21.3333px; text-align: justify; text-indent: 37.7953px;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: Arial, sans-serif;\">&bull;&nbsp;<\/span><\/strong>Heva ve heveslerinin ard\u0131na d&uuml;\u015fm&uuml;\u015flerdi. Bu sebeple de fitne ortam\u0131 olu\u015fturmaya &ccedil;al\u0131\u015f\u0131yorlard\u0131.<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">3- Toplum i&ccedil;indeki bedevi Araplar iyice \u015f\u0131marm\u0131\u015ft\u0131. Onlar\u0131n i&ccedil;inde takva sahibi M&uuml;sl&uuml;manlar oldu\u011fu gibi, k&acirc;firler ve m&uuml;naf\u0131klar da vard\u0131. Ve bunlar Kur&rsquo;an&rsquo;\u0131 keyfi yorumlamaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131.<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">4- \u0130slam toplumunun yap\u0131s\u0131nda yer alan di\u011fer bir unsur da \u0130slam&rsquo;dan d&ouml;n&uuml;p daha sonra zorunluluk gere\u011fi tekrar \u0130slam&rsquo;a giren insanlard\u0131. Onlar\u0131n M&uuml;sl&uuml;manl\u0131k s&uuml;releri olduk&ccedil;a k\u0131sayd\u0131. Tabi&icirc; ki onlardan kimisi nefsini ar\u0131nd\u0131rm\u0131\u015f ve ger&ccedil;ekten M&uuml;sl&uuml;man olmaya karar vermi\u015f durumdayd\u0131. Ancak &ccedil;o\u011fu iman\u0131n tad\u0131n\u0131 alamam\u0131\u015f insanlardan olu\u015fmaktayd\u0131. Fitne havas\u0131n\u0131n olu\u015fmas\u0131nda dinden d&ouml;nenlerin rol&uuml; a&ccedil;\u0131kt\u0131. Hz. Ebubekir ve Hz. &Ouml;mer d&ouml;nemlerinde de m&uuml;rtedler vard\u0131. Ancak Hz. Osman&rsquo;\u0131n m&uuml;rtedlere y&ouml;nelik siyaseti &ouml;nceki iki halifeden farkl\u0131yd\u0131. Hz. Ebubekir valilerine g&ouml;nderdi\u011fi talimatlarda cihad s\u0131ras\u0131nda m&uuml;rtetlerden yard\u0131m al\u0131nmamas\u0131n\u0131 yazm\u0131\u015ft\u0131. Hz. &Ouml;mer d&ouml;neminde bu siyasete bir miktar hafifleme ba\u015flam\u0131\u015f, &ccedil;&uuml;nk&uuml; dinden &ccedil;\u0131k\u0131p tekrar \u0130slam&rsquo;a girenler, Irak ve \u015eam&rsquo;\u0131n fethine kat\u0131lm\u0131\u015flard\u0131.[10]&nbsp;Hz. Osman&rsquo;\u0131n dinden d&ouml;n&uuml;p sonradan tekrar M&uuml;sl&uuml;man olanlara &ouml;nemli g&ouml;revler vermesi ise K&ucirc;fe&rsquo;de halk\u0131n de\u011fi\u015fmesine yol a&ccedil;m\u0131\u015ft\u0131 ve kendi ba\u015f\u0131na bela olmu\u015flard\u0131.<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">5- &Ccedil;o\u011funlu\u011fu Arap yar\u0131madas\u0131ndan &ccedil;\u0131kar\u0131lm\u0131\u015f olan Yahudi ve H\u0131ristiyanlar K&ucirc;fe ve Basra gibi b&uuml;y&uuml;k \u015fehirlere ta\u015f\u0131nm\u0131\u015flard\u0131. Fetihler s\u0131ras\u0131nda &ouml;zellikle Yahudiler, al\u0131\u015f\u0131lm\u0131\u015f oldu\u011fu &uuml;zere ara&ccedil; ve y&ouml;ntemlerle mali bask\u0131 yap\u0131yorlar ve her t&uuml;rl&uuml; entrikaya ba\u015fvuruyorlard\u0131.[11]<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\">K&uuml;lt&uuml;rel Dokudaki Yeni Olu\u015fumlar ve Yozla\u015fmalar<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">B&uuml;t&uuml;n bunlar\u0131n &ouml;tesinde, bunlardan daha &ouml;nemli ve tehlikeli bir alan vard\u0131r ki; o da k&uuml;lt&uuml;rel kayna\u015fmad\u0131r. Farkl\u0131 k&uuml;lt&uuml;rler, fikirler, d&uuml;zenler ve gelenekler h\u0131zla \u0130slam toplumuna bula\u015fm\u0131\u015f, b&ouml;ylece b&uuml;y&uuml;k bir k&uuml;lt&uuml;rel yozla\u015fma ortaya &ccedil;\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. Fethedilen b&ouml;lgelerde her ne kadar M&uuml;sl&uuml;manlar bulunsalar da di\u011fer gruplar &ccedil;o\u011funlu\u011fu olu\u015fturmaktayd\u0131. M&uuml;sl&uuml;manlar di\u011fer gruplar\u0131n i&ccedil;erisinde ya\u015f\u0131yor, onlar\u0131n k\u0131zlar\u0131yla evleniyor, dillerini konu\u015fuyor, giysilerini kullan\u0131yor ve adetlerini &ouml;\u011freniyorlard\u0131. Fethedilen b&ouml;lgelerdeki insanlar yeterince e\u011fitim alamam\u0131\u015f, Ensar ve Muhacirlerin sahip oldu\u011fu ruhu kavrayamam\u0131\u015flard\u0131. Yeni fethedilen &uuml;lkelerdeki insanlar\u0131n e\u011fitimi g&ouml;revini &uuml;stlenen Ensar ve Muhacir, insanlar\u0131n M&uuml;sl&uuml;man olmadan &ouml;nceki d&uuml;\u015f&uuml;ncelerini ve adetlerini tamamen hayatlar\u0131ndan s&ouml;k&uuml;p atamad\u0131klar\u0131n\u0131 dikkate almaktayd\u0131. \u0130slam&rsquo;\u0131 &ouml;\u011fretmekle g&ouml;revli olanlar, &ouml;ylesine b&uuml;y&uuml;k k&uuml;lt&uuml;r dalgalar\u0131yla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yayd\u0131lar ki; bunlarla ba\u015f etmeleri imk&acirc;ns\u0131zd\u0131. &Uuml;stelik e\u011fitim faaliyetini s&uuml;rd&uuml;recek olan sahabenin &ccedil;o\u011funlu\u011fu sava\u015f meydanlar\u0131nda \u015fehit olmu\u015flard\u0131. Kalan az say\u0131daki sahabenin etraf\u0131nda da sadece ilim sevdal\u0131s\u0131 insanlar kalm\u0131\u015ft\u0131. Tabi&icirc;nin de &ccedil;o\u011fu samimi insanlardan olu\u015fmaktayd\u0131, ancak onlar da sava\u015f meydanlar\u0131ndayd\u0131 ve cihad edip can veriyorlard\u0131.[12]&nbsp;\u0130slam&rsquo;\u0131n derinlemesine &ouml;\u011fretilmesi i&ccedil;in yeterli zaman daralm\u0131\u015ft\u0131. Bu ve benzeri sebeplerle \u0130slam devletinden istikrar sa\u011flanamam\u0131\u015ft\u0131 ve bu durum Hz. Osman d&ouml;neminde a&ccedil;\u0131k&ccedil;a g&ouml;r&uuml;lebilir durumdayd\u0131<\/span><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">.[13]<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Yeni Bir Neslin Ortaya &Ccedil;\u0131kmas\u0131.<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">\u0130slam toplumundaki en b&uuml;y&uuml;k de\u011fi\u015fme, yeni bir neslin ortaya &ccedil;\u0131kmas\u0131yd\u0131. Bu nesil toplumda &ouml;nemli bir yer tutmaya ba\u015flad\u0131. Bunlar sahabe neslinden farkl\u0131 ve d&uuml;nyaya merakl\u0131 bir nesil olu\u015fturmaktayd\u0131. Onlar sahabe asr\u0131nda ya\u015famam\u0131\u015flar ve onlar gibi olgunla\u015fmam\u0131\u015flard\u0131. \u0130slam devletinin y&uuml;k&uuml;n&uuml; omuzlar\u0131nda ta\u015f\u0131yan ilk nesle g&ouml;re bu yeni nesil olduk&ccedil;a zay\u0131f ve sorumsuz davranmaktayd\u0131.[14]&nbsp;Yeni nesil kendinden &ouml;nceki Sahabenin sevin&ccedil;le kar\u015f\u0131lad\u0131\u011f\u0131, raz\u0131 oldu\u011fu \u015feyleri kabul etmiyor, refah ve rahatl\u0131k pe\u015finde ko\u015fuyorlard\u0131. Yeni neslin adetleri, sahabenin adetlerinden &ccedil;ok farkl\u0131yd\u0131. Yeni bir yakla\u015f\u0131m ve yeni bir hayat anlay\u0131\u015f\u0131 olu\u015fturmu\u015flard\u0131. Art\u0131k ilk halifeler d&ouml;neminde &uuml;st&uuml;n tutulan de\u011ferler ve hedefler hafife al\u0131nmaktayd\u0131. Yeni nesil, sahabenin d&uuml;\u015f&uuml;nce bi&ccedil;imini ve yakla\u015f\u0131mlar\u0131n\u0131 anlayam\u0131yor, hikmetleri kavrayam\u0131yordu. Bu sebeple, yeni nesilden baz\u0131lar\u0131 yanl\u0131\u015f anlay\u0131\u015flara sap\u0131yor ve fitne hareketlerine kat\u0131l\u0131yorlard\u0131. <\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Toplumun, Yalan Haberleri Kabule Haz\u0131r Hale Gelmi\u015f Olmas\u0131<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Bu s&uuml;re&ccedil;te toplumda \u0130slam&rsquo;\u0131n &ouml;z&uuml;yle uyumsuz bir yap\u0131lanma ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. B&ouml;yle olunca toplum kar\u0131\u015f\u0131kl\u0131k ve s\u0131k\u0131nt\u0131lar i&ccedil;in m&uuml;sait bir ortam halini alm\u0131\u015ft\u0131. Toplum yap\u0131s\u0131, yalan haberleri, as\u0131ls\u0131z s&ouml;zleri ve \u015fayialar\u0131 kabul edecek bir konuma ta\u015f\u0131nm\u0131\u015ft\u0131.[15]&nbsp;Hz. Osman ve Hz. Ali d&ouml;nemlerinde iyilikle k&ouml;t&uuml;l&uuml;\u011f&uuml; birbirine kar\u0131\u015ft\u0131ran insanlar &ccedil;o\u011falm\u0131\u015ft\u0131. Bunlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131 \u015fehvetlerine ve d&uuml;nya nimetlerine tak\u0131lm\u0131\u015f, dinlerine ve imanlar\u0131na \u015f&uuml;phe katm\u0131\u015flard\u0131. Ba\u015fta baz\u0131 vilayetlerde g&ouml;r&uuml;len bu durum ileriki d&ouml;nemlerde yayg\u0131nla\u015fm\u0131\u015ft\u0131. Takvas\u0131zl\u0131k, itaatsizlik, heveslere uyma ve g&uuml;nahlara saplanma gibi sebeplerle fitneler ortaya &ccedil;\u0131km\u0131\u015ft\u0131. Her grup sadece kendilerinin iyili\u011fi emredip k&ouml;t&uuml;l&uuml;\u011f&uuml; yasaklad\u0131klar\u0131na, hak ve adalet &uuml;zere olduklar\u0131na inanmaktayd\u0131. Bu da zanna ve heveslere uymakt\u0131r. Taraflar\u0131n birisinin hakka daha yak\u0131n olmas\u0131n\u0131n bu durumda &ccedil;ok fazla &ouml;nemi kalmam\u0131\u015ft\u0131. Hz. Ali ile halktan bir ki\u015finin \u015fu diyalo\u011fu meseleyi a&ccedil;\u0131k bi&ccedil;imde ortaya koymaktayd\u0131. Adam<em> &ldquo;\u0130nsanlar Hz. Ebubekir ve Hz. &Ouml;mer &uuml;zerinde ayr\u0131l\u0131\u011fa d&uuml;\u015fmedikleri halde neden sende ayr\u0131l\u0131\u011fa d&uuml;\u015f&uuml;yorlar&rdquo;<\/em> deyince. Hz. Ali <em>&ldquo;Onlar benim gibi insanlar\u0131n halifeleriydi. Ben ise senin gibi insanlar\u0131n halifesiyim de ondan&rdquo; <\/em>cevab\u0131n\u0131 verip susturmaktayd\u0131.[16]<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Hz. Osman&rsquo;\u0131n Hz. &Ouml;mer&rsquo;den Sonra Halife Olmas\u0131<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Hz. Osman ve Hz. &Ouml;mer&rsquo;in tabiatlar\u0131 birbirinden olduk&ccedil;a farkl\u0131yd\u0131. Buna ba\u011fl\u0131 olarak, idare bi&ccedil;imleri ve halka yakla\u015f\u0131mlar\u0131 da ayn\u0131 olmam\u0131\u015ft\u0131. Hz. &Ouml;mer hem kendisi hem de g&ouml;revlendirdi\u011fi ki\u015filer i&ccedil;in son derece sert ve otoriter bir tav\u0131r sergilerken, Hz. Osman olduk&ccedil;a yumu\u015fak ve m&uuml;samahak&acirc;rd\u0131.[17]&nbsp;Hz. &Ouml;mer&rsquo;in sertli\u011fi kar\u015f\u0131s\u0131nda Hz. Osman&rsquo;\u0131n yumu\u015fak davranmas\u0131 ilk a\u015famada insanlar\u0131 memnun ettiyse de bu yumu\u015fakl\u0131k hilafetinin son d&ouml;nemlerinde kendi ba\u015f\u0131na bela olacakt\u0131.<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Sahabenin &Ouml;nde Gelenlerinin Medine&rsquo;den &Ccedil;\u0131kmalar\u0131<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Hz. &Ouml;mer Sahabenin &ouml;nde gelenlerine Medine d\u0131\u015f\u0131na &ccedil;\u0131kma izni vermiyordu. &Ccedil;&uuml;nk&uuml;, Sahabenin yeni fethedilen b&ouml;lgelere da\u011f\u0131lmas\u0131ndan ve b&ouml;yle Kur&rsquo;an&rsquo;\u0131 ve Resul&uuml;llah&rsquo;\u0131 anlayan ve aktaran kayna\u011f\u0131n kurumas\u0131ndan korkuyordu. Medine&rsquo;de kalmas\u0131 emredilen Ensar&rsquo;dan bir sahabe gelip, Medine d\u0131\u015f\u0131na &ccedil;\u0131kmak i&ccedil;in izin isteyince, Hz. &Ouml;mer \u015fu cevab\u0131 veriyordu: <strong><em>Hz. Peygamber d&ouml;neminde kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda cihadlarla b&uuml;y&uuml;k sevaplar kazand\u0131n. Bug&uuml;n, ganimet elde etmektense yak\u0131n\u0131m\u0131zda bulunman senin i&ccedil;in daha hay\u0131rl\u0131d\u0131r<\/em><\/strong>.[18]&nbsp;Fakat Hz. Osman sahabenin Medine&rsquo;den &ccedil;\u0131kmalar\u0131na m&uuml;saade etmi\u015f, onlara yumu\u015fak davranm\u0131\u015ft\u0131. \u015ea&rsquo;bi \u015f&ouml;yle aktarm\u0131\u015ft\u0131: Hz. Osman halife oldu\u011funda Medine&rsquo;deki sahabeye oradan &ccedil;\u0131kmas\u0131na engel olmam\u0131\u015f, Sahabenin her birisi farkl\u0131 vilayetlere da\u011f\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Bundan dolay\u0131 Sahabe aras\u0131nda, Hz. Osman Hz. &Ouml;mer&rsquo;den &ccedil;ok sevilip say\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.[19]&nbsp;Bunun sonucu olarak baz\u0131 sahabeler gittikleri yerlerde d&uuml;nyal\u0131k i\u015flere bula\u015fm\u0131\u015f insanlar da onlar\u0131n etraf\u0131nda toplanm\u0131\u015ft\u0131.[20]<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Cahiliye Irk&ccedil;\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n K\u0131z\u0131\u015fmas\u0131<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">\u0130bn Haldun \u015f&ouml;yle diyordu: Fetihler tamamlan\u0131p, yeterince mal topland\u0131ktan sonra Araplar K&ucirc;fe, Basra, \u015eam ve M\u0131s\u0131r gibi \u015fehirlere yo\u011funla\u015fm\u0131\u015ft\u0131. Bu \u015fehirlerde sahabeye, Hicazl\u0131lara ve Kurey\u015flilere &ouml;zel bir ilgi vard\u0131. Ancak Bekr bin V&acirc;il, Abdulkays, S&acirc;irrab&icirc;a, Ezd, K&uuml;nde, Temim ve Kud&acirc;a kabilelerin mensuplar\u0131 bu kadar ilgi g&ouml;rm&uuml;yorlard\u0131. Oysa bu kabileler fetihlerde ba\u015far\u0131lar kazand\u0131klar\u0131n\u0131 ve &ouml;n plana &ccedil;\u0131kt\u0131klar\u0131n\u0131 san\u0131p hasetli\u011fe ba\u015flam\u0131\u015flard\u0131. Bundan dolay\u0131 sahabe kadar de\u011fer g&ouml;rmeleri ve haklar\u0131n\u0131n kendilerine verilmesi gerekti\u011fini d&uuml;\u015f&uuml;n&uuml;yorlar ve fitne ate\u015fini k&ouml;r&uuml;kl&uuml;yorlard\u0131. <\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Fetihlerin Durmas\u0131<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Hz. Osman d&ouml;neminin sonlar\u0131na do\u011fru, gerek do\u011fal sebeplerle, gerekse insan unsuruna ba\u011fl\u0131 sebeplerle fetihler hem Kafkasya&rsquo;da hem de di\u011fer taraflarda duraksam\u0131\u015ft\u0131. B&ouml;yle olunca, ganimet ak\u0131\u015f\u0131 da azalm\u0131\u015ft\u0131. Bedeviler, &ouml;nceki ganimetlerin ne oldu\u011funu soru\u015fturmaya ba\u015flam\u0131\u015f, kendilerinin de haklar\u0131n\u0131n bulundu\u011fu iddas\u0131yla, fethedilmi\u015f araziler kimlere aktar\u0131lm\u0131\u015f? diye sormaktayd\u0131.[21]&nbsp;Hz. Osman aleyhinde as\u0131ls\u0131z haberler h\u0131zla yay\u0131lmaya &ccedil;al\u0131\u015f\u0131lmaktayd\u0131. \u0130nsanlar, halifeyi, vak\u0131f arazilerini kendi arzular\u0131na g&ouml;re kullanmakla, fethedilen arazileri diledi\u011fine aktarmakla su&ccedil;lamaktayd\u0131. Bunun Bedeviler &uuml;zerinde olumsuz etkileri vard\u0131. Bedevilerin d&uuml;zenli i\u015fleri yoktu, b&uuml;t&uuml;n vakitleri bo\u015ftu. G&uuml;nlerinin bir k\u0131sm\u0131n\u0131 uyku ve yemekle, di\u011fer k\u0131sm\u0131n\u0131 da Hz. Osman&rsquo;\u0131n tasarruflar\u0131n\u0131 konu\u015fmakla ge&ccedil;iriyorlard\u0131. Bu konu\u015fmalar\u0131 k\u0131z\u0131\u015ft\u0131ranlar da \u0130bn Sebe taraftarlar\u0131yd\u0131. Abdullah bin &Acirc;mir bu durumu haber ald\u0131 ve halifeyi uyard\u0131. Hz. Osman valilere b&ouml;yle gruplar\u0131 susturmak ve fesat &ccedil;\u0131karmalar\u0131na engel olmak &uuml;zere talimatlar yollam\u0131\u015ft\u0131.[22]<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Yanl\u0131\u015f Takva Anlay\u0131\u015f\u0131&nbsp;&nbsp; <\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">\u0130slam&rsquo;da takva esast\u0131r hatta, k&ouml;t&uuml; olmad\u0131\u011f\u0131 halde, k&ouml;t&uuml;l&uuml;\u011fe g&ouml;t&uuml;rmesinden korkulan \u015feylerden bile uzak durmakt\u0131r. Yani harama g&ouml;t&uuml;r&uuml;r endi\u015fesiyle baz\u0131 helallerden uzakla\u015fmakt\u0131r. As\u0131l itibariyle takva, Allah i&ccedil;in haramlardan ve haks\u0131zl\u0131klardan sak\u0131nmakt\u0131r. Bir ki\u015fi takval\u0131 olmaya y&ouml;nelik davran\u0131\u015flar\u0131 ile olgunla\u015facakt\u0131r. Ancak tehlikeli ve bid&rsquo;at cinsinden baz\u0131 takva saplant\u0131lar\u0131 \u015funlard\u0131r. Cahilin takvas\u0131: Bunun &ouml;zelli\u011fi, cahil ki\u015finin takva ad\u0131na mubah bir fiili haram veya farz saymas\u0131d\u0131r. Fitnecilerin i&ccedil;ine d&uuml;\u015ft&uuml;kleri tehlikeli takva anlay\u0131\u015f\u0131d\u0131r.[23]&nbsp;\u0130slam d&uuml;\u015fmanlar\u0131, M&uuml;sl&uuml;manlara bu yandan yakla\u015farak, onlar\u0131 kand\u0131rmaya u\u011fra\u015fm\u0131\u015f ve ba\u015farm\u0131\u015flard\u0131r. Bu alanda &ccedil;\u0131kan k&uuml;&ccedil;&uuml;k k\u0131v\u0131lc\u0131mlar alevlensin diye &uuml;fleyip durmu\u015flard\u0131r. Hz. Osman&rsquo;\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 mubah i\u015fleri veya M&uuml;sl&uuml;manlar\u0131n maslahatlar\u0131na y&ouml;nelik uygulamalar\u0131 bile dinden &ccedil;\u0131kma sebebi olarak sunmu\u015flar, onu Hz. Peygamber&rsquo;in s&uuml;nnetini ve sistemini de\u011fi\u015ftirmekle su&ccedil;lam\u0131\u015flar, bu meseleleri cahillerin g&ouml;zlerinde b&uuml;y&uuml;lt&uuml;p azd\u0131rm\u0131\u015flard\u0131r. O kadar ileri gitmi\u015fler ki; bu yorumlara dayanarak halifenin &ouml;ld&uuml;r&uuml;lmesini dahi mubah sayanlar &ccedil;\u0131km\u0131\u015f ve g&uuml;n&uuml;m&uuml;ze kadar devam eden b&uuml;y&uuml;k bir fitnenin kap\u0131s\u0131n\u0131 a&ccedil;m\u0131\u015flard\u0131r. G&uuml;n&uuml;m&uuml;zde de bu cahil takvas\u0131n\u0131 savunan, dinin h&uuml;k&uuml;mlerini istedikleri gibi, adetleri ve geleneklerine g&ouml;re uygulayan bir&ccedil;ok insana rastlanmaktad\u0131r.[24]<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">\u0130nsanlar\u0131n H\u0131rslar\u0131 ve D&uuml;nya Arzular\u0131<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Sahabeden sonraki ikinci nesilden kendisini idarecili\u011fe uygun g&ouml;ren bir&ccedil;ok ki\u015fi vard\u0131. Bunlar, &ouml;nlerindeki yolun kapal\u0131 oldu\u011funu g&ouml;r&uuml;yorlard\u0131. B&ouml;yle ki\u015filer, ama&ccedil;lar\u0131na ula\u015fmak i&ccedil;in &ouml;nlerine &ccedil;\u0131kan hi&ccedil;bir f\u0131rsat\u0131 ka&ccedil;\u0131rm\u0131yorlard\u0131. Hedefe ula\u015fmak i&ccedil;in nas\u0131l de\u011fi\u015fiklikler yapmak gerekiyorsa, bu konuda hi&ccedil;bir f\u0131rsat\u0131 ka&ccedil;\u0131rm\u0131yorlard\u0131.<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\">Nefretle Dolu ve Siyaset-Riyaset Tutkulu \u0130nsanlar\u0131n Entrikalar\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">\u0130slam&rsquo;a girmi\u015f zeki m&uuml;naf\u0131klar vard\u0131. Bunlar \u0130slam toplumunda g&ouml;rd&uuml;kleri zay\u0131f noktalar\u0131 tespit ediyorlard\u0131. Bulduklar\u0131 zay\u0131f noktalar &uuml;zerinde fitne &ccedil;\u0131kar\u0131yorlar, toplumun huzurunu bozmaya y&ouml;nelik &ccedil;al\u0131\u015fmalar s&uuml;rd&uuml;r&uuml;yorlard\u0131. Kendilerini dikkatle dinleyecek ve onlar\u0131n yolunda ilerleyecek insanlar bulmakta hi&ccedil; zorlanm\u0131yorlard\u0131. Bunun toplum i&ccedil;inde bir&ccedil;ok sonucu ortaya &ccedil;\u0131km\u0131\u015ft\u0131.[25]&nbsp;Daha &ouml;nce \u0130slam toplumu i&ccedil;inde Yahudilerin, H\u0131ristiyanlar\u0131n ve \u0130ranl\u0131lar\u0131n oldu\u011fu anlat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Belirtilen bu gruplar, \u0130slam&rsquo;a, \u0130slam devletine ve M&uuml;sl&uuml;manlara y&ouml;nelik &ouml;fkeleri ve kinleriyle tan\u0131nmaktayd\u0131lar. Rezalet onlar\u0131n meziyeti olmu\u015ftu.[26]&nbsp;Anar\u015fi ve karga\u015fa onlar\u0131n hayat tarz\u0131yd\u0131. Kendilerinde asalet ve fazilet nam\u0131na hi&ccedil;bir \u015fey bulunmamaktayd\u0131.[27]&nbsp;Onlar art\u0131k \u015feytan\u0131n aleti olmu\u015flard\u0131.[28]&nbsp;Kitaplarda entrikac\u0131lar\u0131n ba\u015f\u0131 olarak Yahudi Abdullah bin Sebe anlat\u0131lmaktad\u0131r. Daha sonra g&ouml;r&uuml;n&uuml;\u015fte M&uuml;sl&uuml;man olmu\u015f, ancak y\u0131k\u0131c\u0131 &ccedil;al\u0131\u015fmalar\u0131na ara vermeden devam etmi\u015f, \u0130slam vilayetlerini s\u0131ras\u0131yla gezmi\u015f ve \u015fer odaklar\u0131 olu\u015fturmaya &ccedil;al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r<\/span><\/strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\"><strong>.[29]<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Hz. Osman&rsquo;a Kar\u015f\u0131 \u0130syan \u0130&ccedil;in \u015eeytani Planlar\u0131n Yap\u0131lmas\u0131 ve Yeterli Tedbirlerin Al\u0131nmamas\u0131<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Toplumda sonradan ortaya &ccedil;\u0131kan unsurlara ba\u011fl\u0131 olarak, insanlar as\u0131ls\u0131z s&ouml;zleri ve yalan haberleri kabul edecek k\u0131vama yakla\u015fm\u0131\u015ft\u0131. B&ouml;lge \u015fartlar\u0131 ve toplum yap\u0131s\u0131 da baz\u0131 &ccedil;atlamalara m&uuml;sait bir hal alm\u0131\u015ft\u0131. Fitneciler valileri ve halifeyi &ldquo;iyili\u011fi emretme ve k&ouml;t&uuml;l&uuml;\u011f&uuml; yasaklama&rdquo; bahanesiyle nefretle k\u0131nama ve halk\u0131 k\u0131\u015fk\u0131rtma noktas\u0131nda g&ouml;r&uuml;\u015f birli\u011fine varm\u0131\u015flard\u0131. Ancak bu \u015fekilde insanlar\u0131 kendi saflar\u0131na &ccedil;ekebilecek ve \u0130slam ordusunun komutan\u0131, M&uuml;sl&uuml;manlar\u0131n halifesi Hz. Osman&rsquo;\u0131n otoritesini sarsacaklard\u0131. Halife Hz. Osman&rsquo;a y&ouml;nelik ele\u015ftirileri be\u015f grupta toplayabiliriz:<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">1- Halife olmadan &ouml;nceki \u015fahsi konumu: Baz\u0131 sava\u015flarda ve olaylarda bulunmamas\u0131.<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">2- Mali siyasetindeki icraatlar\u0131: Atiye ve meralar konusunda yak\u0131n akrabalar\u0131n\u0131 devlete ve d&uuml;zene ba\u011fl\u0131 kal\u0131rlar &uuml;midiyle ayr\u0131cal\u0131k tan\u0131mas\u0131.<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">3- \u0130dari siyasetindeki i&ccedil;tihatlar\u0131: Akrabalar\u0131n\u0131 vali ve komutan olarak atamas\u0131 ve liyakat\u0131 ikinci plana atmas\u0131.<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">4- &Uuml;mmetin maslahat\u0131 i&ccedil;in yapt\u0131\u011f\u0131 i&ccedil;tihatlar\u0131n kendi aleyhinde kullan\u0131lmas\u0131: Mina&rsquo;da namaz\u0131n k\u0131salt\u0131lmadan d&ouml;rt rek&acirc;t k\u0131l\u0131nmas\u0131, Kur&rsquo;an&rsquo;\u0131n &ccedil;o\u011falt\u0131lmas\u0131, M&uuml;sl&uuml;manlara dar gelmesi sebebiyle Mescid-i Nebi&rsquo;nin y\u0131k\u0131l\u0131p geni\u015fletilerek yeniden yap\u0131lmas\u0131 gibi.<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">5- Hz. Osman&rsquo;\u0131n baz\u0131 sahabeye kar\u015f\u0131 kat\u0131 ve k\u0131r\u0131c\u0131 davran\u0131\u015flar\u0131; Ammar, Eb&ucirc; Zer ve \u0130bn Mes&rsquo;&ucirc;d gibi zatlar\u0131 s&uuml;rg&uuml;ne yollamas\u0131.<\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">\u0130bn Teymiye, Hz. Osman&rsquo;\u0131n da masum olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirterek \u015fu kanaatini a&ccedil;\u0131klamaktad\u0131r: \u0130nanmam\u0131z gereken, Hz. Peygamber&rsquo;den sonra kimsenin g&uuml;nahs\u0131z ve hatalardan korunmu\u015f olmad\u0131\u011f\u0131d\u0131r. Hz. Muhammed&rsquo;in (SAV) d\u0131\u015f\u0131nda kalan di\u011fer insanlar ve halifeler de hata yapabilir ve g&uuml;nah i\u015fleyebilir konumdad\u0131r. T&ouml;vbe eder, Allah&rsquo;tan ba\u011f\u0131\u015flanma dilerlerse, i\u015fledikleri sevaplarla, g&uuml;nahlar\u0131 &ouml;rt&uuml;lecek ve ba\u015flar\u0131na gelen baz\u0131 musibetler g&uuml;nahlar\u0131n\u0131n kefareti olacakt\u0131r. Hz. Osman&rsquo;\u0131n yanl\u0131\u015flar\u0131 olarak rivayet edilenlerin tamam\u0131 hata ve g&uuml;nah olsa dahi, kendisi bir&ccedil;ok y&ouml;nden ba\u011f\u0131\u015flanma sebepleri ta\u015f\u0131maktad\u0131r. O, ilk M&uuml;sl&uuml;manlar i&ccedil;erisindedir, sa\u011flam bir inanca sahiptir, Allah yolunda cihad etmi\u015f, Allah&rsquo;a ve el&ccedil;isine itaat etmi\u015f se&ccedil;kin bir zatt\u0131r. B&uuml;t&uuml;n bunlar, onun ba\u011f\u0131\u015flanmas\u0131 ve sayg\u0131 duyulmas\u0131 i&ccedil;in yeterli say\u0131lmal\u0131d\u0131r. Hz. Peygamber kendisine ba\u015f\u0131na gelecek fitneleri haber vermi\u015f ve gelen musibetlere sabretmesi sebebiyle cennetlik olaca\u011f\u0131n\u0131 m&uuml;jdelemi\u015f m&uuml;barek ve muhterem bir insand\u0131r<\/span><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">.[30]<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">\u0130nsanlar\u0131n Nefsani Duygular\u0131n\u0131 Heyecanland\u0131ran Ara&ccedil; ve Y&ouml;ntemlerin Kullan\u0131lmas\u0131<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Uydurma iftiralar\u0131n etrafta yay\u0131lmas\u0131 bu y&ouml;ntemlerden en &ouml;nemli olan\u0131yd\u0131. Ortaya at\u0131lan iftiralar ve yalan haberler hemen duyuluyor ve insanlarda \u015f&uuml;pheler olu\u015fuyor, insanlar\u0131n &ouml;n&uuml;nde, halife hakk\u0131nda m&uuml;nazaralar ve tart\u0131\u015fmalar yap\u0131l\u0131yordu. Tart\u0131\u015fmalar, m&uuml;nazaralar, yalanlar\u0131n toplum i&ccedil;inde yay\u0131lmas\u0131, fitnecilerin di\u011fer y&ouml;ntemleriydi. \u0130nsanlar\u0131n &ouml;n&uuml;nde valileri ve halifeyi ele\u015ftiriyorlard\u0131. Sahte yaz\u0131lar d&uuml;zenleyerek insanlar\u0131 kand\u0131rmaya &ccedil;al\u0131\u015f\u0131yorlard\u0131. Sahabenin dilini kullanarak hayal &uuml;r&uuml;n&uuml; s&ouml;zler ortaya at\u0131yorlard\u0131. Yalan iddialar ortaya at\u0131p bunlar\u0131, Hz. Ai\u015fe, Hz. Ali, Talha (r.a.) veya Z&uuml;beyr (r.a.) s&ouml;yl&uuml;yormu\u015f gibi sunarak insanlar\u0131 kand\u0131r\u0131yorlard\u0131. Yalanlar\u0131ndan birisi de Hz. Ali&rsquo;nin Hz. Peygamber&rsquo;in vasisi oldu\u011fu ve asl\u0131nda onun halife olmas\u0131 gerekti\u011fi y&ouml;n&uuml;ndeki s&ouml;zleriydi. K&ucirc;fe, Basra ve M\u0131s\u0131r&rsquo;da ayr\u0131l\u0131k&ccedil;\u0131 gruplar olu\u015fturuyorlard\u0131. Medineliler gelen grubun, Sahabenin davetiyle geldi\u011fini, b&ouml;lgelerindeki durumlar\u0131 arz edeceklerini zannediyorlar, gelenlerin Hz. Osman&rsquo;\u0131 &ouml;ld&uuml;rme niyeti ta\u015f\u0131d\u0131klar\u0131n\u0131 bilmiyorlard\u0131.[31]<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Fitne arac\u0131 olarak bir&ccedil;ok y&ouml;ntem kullanan k&ouml;t&uuml; niyetliler, \u0130slam&rsquo;\u0131n \u015fiarlar\u0131n\u0131 kullanmaktan da geri durmuyorlard\u0131. &ldquo;Tekbir&rdquo; birinci ara&ccedil;lar\u0131yd\u0131. Allah i&ccedil;in zalimlere kar\u015f\u0131 m&uuml;cadele ettiklerini iddia ediyorlard\u0131. Buna g&ouml;re yapt\u0131klar\u0131 i\u015f &ldquo;iyili\u011fi emredip, k&ouml;t&uuml;l&uuml;\u011f&uuml; yasaklamakt\u0131&rdquo; Valilerin g&ouml;revden al\u0131nmalar\u0131n\u0131 ve yeni valilerin atanmalar\u0131n\u0131 istiyorlard\u0131. Bu istekler, Hz. Osman&rsquo;\u0131n g&ouml;revini b\u0131rakmas\u0131 y&ouml;n&uuml;ndeki taleplere kadar uzanm\u0131\u015ft\u0131. Daha da ileri giderek, Hz. Osman&rsquo;\u0131 &ouml;ld&uuml;rmeye kalk\u0131\u015fm\u0131\u015f, Hz. Ali ve o\u011fullar\u0131, Hz. Hasan ve H&uuml;seyin Efendilerimiz d\u0131\u015f\u0131nda kendisine samimiyet ve cesaretle sahip &ccedil;\u0131kan kalmam\u0131\u015ft\u0131. Fitneciler, &ouml;zellikle b&uuml;y&uuml;k \u0130slam vilayetlerinden halifeye yard\u0131m i&ccedil;in askerlerin geldi\u011fi haberlerini duyunca iyice azg\u0131nla\u015f\u0131p Hz. Osman&rsquo;\u0131 \u015fehit etme \u015fenaatini h\u0131zland\u0131rm\u0131\u015flard\u0131.[32]<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><span style=\"font-size: 14pt;\"><strong><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\">Fitne Olaylar\u0131nda Yahudi K&ouml;kenli \u0130bni Sebe&rsquo;nin K\u0131\u015fk\u0131rtmalar\u0131<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; text-align: justify; text-indent: 1cm; line-height: 16pt;\"><strong><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'Arial',sans-serif;\">Sa\u011flam tarih&ccedil;iler Sebeiyye&rsquo;nin hayalden ibaret olmay\u0131p, ger&ccedil;ekten ya\u015fam\u0131\u015f bir fitne oda\u011f\u0131 oldu\u011funu belgelerle yazm\u0131\u015flard\u0131r. Ancak Bat\u0131l\u0131 oryantalistler, baz\u0131 Arap yeni yetmeler ve \u015eiilerin &ccedil;o\u011funa g&ouml;re Abdullah bin Sebe ger&ccedil;ekte hi&ccedil; ya\u015famam\u0131\u015f olan hayal &uuml;r&uuml;n&uuml; bir \u015fah\u0131st\u0131r. Oysa bu s&ouml;zler ancak gaflet ve cehalet eseri safsatalard\u0131r. &Ccedil;&uuml;nk&uuml; Abdullah bin Sebe&rsquo;nin hayat hik&acirc;yesi tarih kitaplar\u0131nda ayr\u0131nt\u0131lar\u0131yla anlat\u0131lm\u0131\u015f, raviler onun yapt\u0131klar\u0131n\u0131 sonraki nesillere aktarm\u0131\u015flard\u0131r. Abdullah bin Sebe hem Hz. Osman suikast\u0131n\u0131n, hem Hz. Ali&rsquo;ye kar\u015f\u0131 as\u0131ls\u0131z iddialar\u0131n kayna\u011f\u0131d\u0131r, hem de baz\u0131 \u015eii inan&ccedil;lar\u0131n\u0131 kendi Yahudi &ouml;\u011fretilerinden esinlenip ortaya atm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/strong><\/p>\n<p><span style=\"font-size: 10pt;\"><\/span><\/p>\n<hr style=\"text-align: left;\" size=\"1\" width=\"33%\" \/>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref1\" id=\"ftnref1\" name=\"ftn1\" style=\"vertical-align: super;\">[1]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> Bak. Tahkik&uuml; Mevaki Fissahabe C.1- Sh. 290<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref2\" id=\"ftnref2\" name=\"ftn2\" style=\"vertical-align: super;\">[2]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> Bak: Mecmuul Fetava C.28 Sh:493<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref3\" id=\"ftnref3\" name=\"ftn3\" style=\"vertical-align: super;\">[3]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> \u0130bn Sa&rsquo;d, Tabakat, c.1, s. 39-47<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref4\" id=\"ftnref4\" name=\"ftn4\" style=\"vertical-align: super;\">[4]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> A.g.e.<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref5\" id=\"ftnref5\" name=\"ftn5\" style=\"vertical-align: super;\">[5]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> T&acirc;r&icirc;hu&rsquo;t-Taber&icirc;, c. V, s.245<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref6\" id=\"ftnref6\" name=\"ftn6\" style=\"vertical-align: super;\">[6]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> A.g.e. c. V, s.416<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref7\" id=\"ftnref7\" name=\"ftn7\" style=\"vertical-align: super;\">[7]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> El-devlet&ucirc;l-Emeviyye m&uuml;fter&acirc; aleyh&acirc;, s.166<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref8\" id=\"ftnref8\" name=\"ftn8\" style=\"vertical-align: super;\">[8]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> A.g.e.<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref9\" id=\"ftnref9\" name=\"ftn9\" style=\"vertical-align: super;\">[9]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> A.g.e.<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref10\" id=\"ftnref10\" name=\"ftn10\" style=\"vertical-align: super;\">[10]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> Abdullah bin Sebe ve eseruh&ucirc; f&icirc; ahd&acirc;si&rsquo;l-fitne, s.156<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref11\" id=\"ftnref11\" name=\"ftn11\" style=\"vertical-align: super;\">[11]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> Dir&acirc;s&acirc;t f&icirc; ahdi&rsquo;n-n&uuml;b&uuml;vve ve&rsquo;l-hilafeti&rsquo;r-r&acirc;\u015fide, s.381<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref12\" id=\"ftnref12\" name=\"ftn12\" style=\"vertical-align: super;\">[12]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> E\u015f-\u015e&uuml;c&acirc;&rsquo;, el-Yemen fi sadri&rsquo;l-\u0130sl&acirc;m, s. 334<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref13\" id=\"ftnref13\" name=\"ftn13\" style=\"vertical-align: super;\">[13]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> Tahk&icirc;k-u mev&acirc;k\u0131f&icirc;&rsquo;s-sahabe fi&rsquo;l-fitne, c. 1, s. 359<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref14\" id=\"ftnref14\" name=\"ftn14\" style=\"vertical-align: super;\">[14]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> Y&ucirc;suf el-A\u015f, ed-Devlet&uuml;&rsquo;l-Emeviyye, s. 132<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref15\" id=\"ftnref15\" name=\"ftn15\" style=\"vertical-align: super;\">[15]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> Dir&acirc;s&acirc;t f&icirc; ahdi&rsquo;n-n&uuml;b&uuml;vve ve&rsquo;l-hil&acirc;feti&rsquo;r-r&acirc;\u015fide, s. 382<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref16\" id=\"ftnref16\" name=\"ftn16\" style=\"vertical-align: super;\">[16]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> Et_temh&icirc;d ve&rsquo;l-bey&acirc;n, c.64<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref17\" id=\"ftnref17\" name=\"ftn17\" style=\"vertical-align: super;\">[17]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> T&acirc;rihu&rsquo;t-Taberi, c. V, s. 418<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref18\" id=\"ftnref18\" name=\"ftn18\" style=\"vertical-align: super;\">[18]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> T&acirc;rihu&rsquo;t-Taberi, c. V, s. 414<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref19\" id=\"ftnref19\" name=\"ftn19\" style=\"vertical-align: super;\">[19]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> A.g.e.<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref20\" id=\"ftnref20\" name=\"ftn20\" style=\"vertical-align: super;\">[20]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> A.g.e.<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref21\" id=\"ftnref21\" name=\"ftn21\" style=\"vertical-align: super;\">[21]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> Tahk&icirc;k-u mev&acirc;k\u0131f&icirc;&rsquo;s-sahabe fi&rsquo;l-fitne, c. 1, s. 344<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref22\" id=\"ftnref22\" name=\"ftn22\" style=\"vertical-align: super;\">[22]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> T&acirc;rihu&rsquo;t-Taberi, c. II, s. 340<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref23\" id=\"ftnref23\" name=\"ftn23\" style=\"vertical-align: super;\">[23]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> el-Es&acirc;s fi&rsquo;s-s&uuml;nne, c. IV, s. 1676<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref24\" id=\"ftnref24\" name=\"ftn24\" style=\"vertical-align: super;\">[24]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> Ehd&acirc;s ve eh&acirc;d&icirc;s-&uuml; fitneti&rsquo;l-herc, s.517<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref25\" id=\"ftnref25\" name=\"ftn25\" style=\"vertical-align: super;\">[25]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> A.g.e.<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref26\" id=\"ftnref26\" name=\"ftn26\" style=\"vertical-align: super;\">[26]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> \u015eezer&acirc;t&uuml;&rsquo;z-zeheb, c. I, s. 40<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref27\" id=\"ftnref27\" name=\"ftn27\" style=\"vertical-align: super;\">[27]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> \u015eerh-u Sah&icirc;h-i M&uuml;slim, 15, 148, 149<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref28\" id=\"ftnref28\" name=\"ftn28\" style=\"vertical-align: super;\">[28]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> T&acirc;rihu&rsquo;t-Taberi, c. V, s. 327<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref29\" id=\"ftnref29\" name=\"ftn29\" style=\"vertical-align: super;\">[29]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> Dir&acirc;s&acirc;t f&icirc; ahdi&rsquo;n-n&uuml;b&uuml;vveti ve&rsquo;l-hil&acirc;feti&rsquo;r-r&acirc;\u015fide, s. 394<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref30\" id=\"ftnref30\" name=\"ftn30\" style=\"vertical-align: super;\">[30]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> M&uuml;slim, Fez&acirc;il&uuml;&rsquo;s-saha&acirc;be, 1867, 1869<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref31\" id=\"ftnref31\" name=\"ftn31\" style=\"vertical-align: super;\">[31]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> Dir&acirc;s&acirc;t f&icirc; ahdi&rsquo;n-n&uuml;b&uuml;vveti ve&rsquo;l-hil&acirc;feti&rsquo;r-r&acirc;\u015fide, s. 401<\/span><\/span><\/p>\n<p style=\"margin-bottom: 0.0001pt; line-height: normal;\"><span style=\"font-size: 10pt;\"><a href=\"#ftnref32\" id=\"ftnref32\" name=\"ftn32\" style=\"vertical-align: super;\">[32]<\/a><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"> A.g.e.<\/span><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>&nbsp; &Ccedil;ok de\u011ferli ve dini gayretli karde\u015fim Hac\u0131 Ramazan Y\u0131ld\u0131r\u0131m; &ldquo;PE\u015eAVER GECELER\u0130- \u015eiilik-S&uuml;nnilik &Uuml;zerine M&uuml;nazara&rdquo; isimli, saf \u0130slam inanc\u0131n\u0131 ve sa\u011flam Ehli S&uuml;nnet itikad\u0131n\u0131 bozmak ama&ccedil;l\u0131 haz\u0131rlanan, s&ouml;zde delilleri yalan ve uydurma kaynaklara dayand\u0131r\u0131lan sa&ccedil;ma sapan iddialarla dolu bir kitab\u0131 bize ula\u015ft\u0131rd\u0131. (Kevser yay\u0131nlar\u0131, 1. Bask\u0131. \u0130stanbul 2004) Hem &ldquo;Seyyid Muhammed Musevi&rdquo; diye tan\u0131t\u0131lan kitab\u0131n [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":51,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[187],"tags":[],"class_list":["post-3713","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-nisan-2016"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3713","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/51"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3713"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3713\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3713"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3713"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3713"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}