\u0130slam tasavvufunun en \u00f6nemli yararlar\u0131ndan birisi de samimi ve seviyeli tan\u0131\u015f\u0131kl\u0131klara ve \u00e7ok de\u011ferli dostluklara vesile olmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n
Arkada\u015fl\u0131k, genel islam karde\u015fli\u011fi i\u00e7inde, yak\u0131n sevgi ve sayg\u0131 ba\u011flar\u0131 ile kurulan \u00f6zel bir samimiyet ve dostluk halidir. Bu \u00f6zel arkada\u015fl\u0131klar\u0131n olu\u015fmas\u0131nda, ortak kaderler, ortak hevesler ve ortak hedefler gibi m\u00fc\u015fterek duygu ve d\u00fc\u015f\u00fcnceler \u00f6nemli rol oynar.<\/p>\n
\u0130nsan ve toplum hayat\u0131nda bu \u00f6zel dostluklar\u0131n \u00e7ok \u00f6nemli bir yer tuttu\u011fu inkar edilmez.,<\/p>\n
Hz. Peygamber efendimiz: “Allah kime hay\u0131r murad ederse, ona salih ve sad\u0131k bir dost bah\u015feder ki, Allah’\u0131 unuttu\u011funda ona hat\u0131rlat\u0131r, hay\u0131rl\u0131 hizmet ve ibadetlerinde ise ona yard\u0131mc\u0131 olur.” buyurmakla bu ger\u00e7e\u011fi ifade etmektedir.<\/p>\n
Ba\u015fka bir hadisi \u015ferifte ise “Allah’u taalan\u0131n yery\u00fcz\u00fcnde bir k\u0131s\u0131m nazargahlar\u0131 vard\u0131r ki, bunlar g\u00f6n\u00fcllerdir. Allah\u0131n en sevdi\u011fi g\u00f6n\u00fcller ise, g\u00fcnahlardan en temiz bulunan\u0131, dininde \u00e7ok dikkatli ve gayretli, dostlar\u0131na kar\u015f\u0131 ise en merhametli ve en \u015fefkatli olan\u0131d\u0131r.” buyrulmu\u015ftur.<\/p>\n
B\u00f6ylesi ger\u00e7ek dostlar pek az bulunabilmekte ve bu t\u00fcr dostluklar \u00e7ok zor kurulabilmekte oldu\u011fu i\u00e7in dostlar\u0131m\u0131z\u0131n k\u0131ymetini bilmeli, onlar\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fck bir nimet ve ganimet olarak g\u00f6rmeliyiz.<\/p>\n
\u0130bn-\u00fcl M\u00fcbarek: “Lezzetlerin en g\u00fczeli dostlarla oturmak, onlarla sohbet ve muhabbet etmektir. D\u00fcnyada Allah i\u00e7in kurulan ve devaml\u0131 korunan b\u00f6yle bir dostluktan daha b\u00fcy\u00fck bir saadet d\u00fc\u015f\u00fcnemiyorum.” demi\u015ftir.<\/p>\n
Y\u00fczlerini g\u00f6r\u00fcnce ferahlayaca\u011f\u0131m\u0131z, bilgi ve becerilerinden yararlanaca\u011f\u0131m\u0131z b\u00f6yle dostlar\u0131n\u0131z bulunmuyorsa, d\u00fcnyada sizden daha talihsiz kimse yoktur.<\/p>\n
S\u0131rlar\u0131n\u0131z\u0131 a\u00e7aca\u011f\u0131n\u0131z, her t\u00fcrl\u00fc s\u0131k\u0131nt\u0131da kendileriyle konu\u015faca\u011f\u0131n\u0131z, mutluluklar\u0131n\u0131z\u0131 payla\u015faca\u011f\u0131n\u0131z, salih ve samimi dostlar\u0131n\u0131zdan mahrum kalmak, hayat boyu h\u00fccre hapsine mahkum olmaktan farks\u0131zd\u0131r.<\/p>\n
Bir ayeti kerimede “…Evinin anahtarlar\u0131n\u0131 ald\u0131\u011f\u0131n\u0131z arkada\u015flar\u0131n\u0131z\u0131n\u00a0 ve sad\u0131k dostlar\u0131n\u0131z\u0131n (evlerinde rahatl\u0131kla yiyebilirsiniz).”[1]<\/a> Buyurmakla ki\u015finin “evinin anahtarlar\u0131n\u0131 teslim edebilece\u011fi”, yani evini ve evinde saklad\u0131\u011f\u0131 her \u015feyini g\u00fcvenebilece\u011fi kimselerin ancak ger\u00e7ek dostlar\u0131 olabilece\u011fi vurgulanm\u0131\u015ft\u0131r. Tabi bu durum nikah\u0131m\u0131z d\u00fc\u015fen bir han\u0131m\u0131n, beyi bulunmad\u0131\u011f\u0131 halde o eve girebilece\u011fimiz \u015feklinde anla\u015f\u0131lmas\u0131 yanl\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n Bu arada dostlar\u0131m\u0131z\u0131n da nihayet bir insan oldu\u011funu onlar\u0131n da nefis ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve herkes gibi devaml\u0131 \u015feytan\u0131n hile ve vesveselerine\u00a0 maruz kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 tabiat\u0131yla bir tak\u0131m zaaflar\u0131 ve kusurlar\u0131 bulunaca\u011f\u0131n\u0131 unutulmamal\u0131 ve “dostumuzun bir g\u00fcn has\u0131m olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnerek sev. (sevgide a\u015f\u0131r\u0131 gitme) d\u00fc\u015fman\u0131n\u0131z\u0131n da bir g\u00fcn dost olabilece\u011fini hesaba katarak bu\u011fz et.” hadisinin ihtar\u0131 da dikkate al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n Hem “kusursuz dost arayan, asla dost bulamaz” Atalar\u0131m\u0131z “K\u0131yas’\u0131 nefs mizan\u0131 adalettir” yani arkada\u015flar\u0131m\u0131z\u0131 kendimizin yerine koyarak, ho\u015fg\u00f6r\u00fc ile hareket edilmeli s\u00f6z\u00fc ne kadar yerindedir. Kusurlar\u0131ndan dolay\u0131 dostlar\u0131n\u0131 tepeleyenler, bir g\u00fcn kendilerinin de terk edilece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnmelidir.<\/p>\n \u00c7ok uzun y\u0131llar sonucu \u00e7e\u015fitli tecr\u00fcbelerle zar zor tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve bir k\u0131s\u0131m zaaflar\u0131na ve kusurlar\u0131na vak\u0131f oldu\u011fumuz eski dostlar\u0131m\u0131z, \u015fimdilik y\u00fcz\u00fcm\u00fcze g\u00fclen ve ho\u015f g\u00f6r\u00fcnen yeni tan\u0131d\u0131klar\u0131m\u0131za tercih edilmelidir. \u015eayet bunlar\u0131 da ayn\u0131 d\u00f6nemlerden ve denemelerden ge\u00e7irdi\u011fimizde, boyalar\u0131n\u0131n d\u00f6k\u00fcl\u00fcp foyalar\u0131n\u0131n s\u0131r\u0131taca\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclecektir.<\/p>\n \u015eeytanlar\u0131n ve m\u00fcnaf\u0131klar\u0131n en \u00e7ok u\u011fra\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u015feylerden birisi de, Allah i\u00e7in kurulan bu t\u00fcr dostluklar\u0131 bozmak ve y\u0131kmakt\u0131r. Bu konuda gayet uyan\u0131k bulunmal\u0131, dostlar\u0131m\u0131za ve arkada\u015flar\u0131m\u0131za kar\u015f\u0131 daima ho\u015fg\u00f6r\u00fc ve h\u00fcsn\u00fcniyet i\u00e7inde olmal\u0131y\u0131z. K\u0131zg\u0131nl\u0131klar\u0131n k\u0131rg\u0131nl\u0131klara, k\u0131rg\u0131nl\u0131klar\u0131n darg\u0131nl\u0131klara, darg\u0131nl\u0131klar\u0131n ise d\u00fc\u015fmanl\u0131klara d\u00f6n\u00fc\u015fmesine f\u0131rsat vermemeliyiz. “Gidilmeyen yolar\u0131n dikenlerle kaplanaca\u011f\u0131” unutulmamal\u0131d\u0131r. Bu gibi durumlarda feragat ve fedak\u00e2rl\u0131\u011f\u0131 kar\u015f\u0131 taraftan beklemek yerine, kendimiz yapmal\u0131y\u0131z. Efendimizin buyurdu\u011fu gibi “Ger\u00e7ek iyilik ve insanl\u0131k, seni mahrum edene vermen, sana gelmeyene gitmen, senden ka\u00e7an\u0131 aray\u0131p sormand\u0131r.”<\/p>\n Hz. Ali “Dostlar\u0131ma bir dirhem iyilik etmeyi, ba\u015fkalar\u0131na bin dirhem sadaka vermekten daha \u00fcst\u00fcn tutar\u0131m” buyurmu\u015ftur.<\/p>\n Dostlar\u0131m\u0131za yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z herhangi bir iyili\u011fi ise, hemen unutmal\u0131, ama bize yap\u0131lanlar\u0131 asla hat\u0131rdan \u00e7\u0131karmamal\u0131y\u0131z. “Ey iman edenler, hay\u0131r ve iyiliklerinizi ba\u015fa kalkmak ve eziyet etmek suretiyle bo\u015fa \u00e7\u0131karmay\u0131n\u0131z.”[2]<\/a><\/p>\n Zira “Ger\u00e7ek m\u00fcminler, Allah i\u00e7in karde\u015flerine verdikleri \u015feylerden dolay\u0131 nefislerinde bir kayg\u0131 ve pi\u015fmanl\u0131k duymazlar (severek ve isteyerek iyilik ederler) ve karde\u015flerini kendi nefislerine tercih ederler.”[3]<\/a><\/p>\n Dostlar\u0131ndan birisi \u0130bn-i \u015eirme’ye bir \u015feyler getirdi. \u00dcstad: -bu nedir? Diye sorunca, dostu: “-bana yapt\u0131\u011f\u0131n iyili\u011fe kar\u015f\u0131 bir hediyedir deyince, \u0130bn-i \u015eirme \u00e7ok \u00fcz\u00fcld\u00fc ve “mal\u0131n\u0131 geri al, o dostun \u00fczerine d\u00f6rt adet Tekbir getir (cenaze namaz\u0131 k\u0131l) ve art\u0131k onu \u00f6l\u00fclerden say.) dedi.<\/p>\n “Biz size sadece Allah r\u0131zas\u0131 i\u00e7in yedirip i\u00e7irdik. Sizden ne bir kar\u015f\u0131l\u0131k ne de bir te\u015fekk\u00fcr istemiyoruz.”[4]<\/a> ayeti bize salih ve halis dostlar\u0131n halini haber vermektedir.<\/p>\n Dostlar en \u00e7ok gereken vefa duygusudur. Caferi Sad\u0131k Hz. Leri “Bir g\u00fcn\u00fcn samimiyeti ahbapl\u0131k, bir ayl\u0131k ahbapl\u0131k ise arkada\u015fl\u0131kt\u0131r. Bir y\u0131ll\u0131k samimi arkada\u015fl\u0131k ise samimi akrabal\u0131k gibidir. Kim onlardan yard\u0131m\u0131 ve alakay\u0131 keserse, Allah da onlardan rahmet ve nusretini keser.” buyurmaktad\u0131r. Defalarca affedildikleri halde, yine h\u0131yanet ve hakarete kalk\u0131\u015fanlar ise ayr\u0131d\u0131r. Bu gibilerden uzak durmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n Ancak uzun y\u0131llar yolda\u015f ve s\u0131rda\u015f oldu\u011fu arkada\u015flar\u0131n\u0131, arabas\u0131 d\u00fcze \u00e7\u0131k\u0131nca terk edip yar\u0131 yolda b\u0131rakmak ise vefas\u0131zl\u0131k ve vicdans\u0131zl\u0131kt\u0131r.<\/p>\n “Demek siz i\u015f ba\u015f\u0131na gelecek (imkan ve iktidar sahibi) olursan\u0131z, yery\u00fcz\u00fcnde bozgunculuk yapacak, ahbap ve arkada\u015flar\u0131n\u0131zla alakay\u0131 keseceksiniz \u00f6ylemi?”[5]<\/a> ayeti b\u00f6yle vefas\u0131zlar\u0131 ve fesat\u00e7\u0131lar\u0131 \u015fiddetle k\u0131namaktad\u0131r.<\/p>\n Aleyhisselatu Vesselam Efendimiz, huzurlar\u0131na gelen ihtiyar bir kad\u0131na iltifat ve ikramda bulundular bu davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131n hikmetlerini ise : “O kad\u0131n bize Haticenin sa\u011fl\u0131\u011f\u0131nda gelir giderdi.” \u015eekline de a\u00e7\u0131klam\u0131\u015flar ve m\u00fcbarek zevceleri Hz.Haticenin hat\u0131r\u0131na onun dostlar\u0131na iyilik etmenin bir vefa borcu oldu\u011funu g\u00f6stermi\u015flerdir.<\/p>\n Dostlar\u0131m\u0131za kar\u015f\u0131 bilerek veya bilmeyerek yapaca\u011f\u0131m\u0131z haks\u0131zl\u0131k ve hakaretlerden sonra, mutlaka \u00f6z\u00fcr dilemesini, g\u00f6n\u00fcl almas\u0131n\u0131 bilmek, onlar\u0131n \u00f6z\u00fcrlerini kabul edip ba\u011f\u0131\u015flamak insanl\u0131k icab\u0131d\u0131r. Cenab\u0131 Hakk\u0131n Hz. Yusuf’a: “Sen karde\u015flerini ba\u011f\u0131\u015flad\u0131\u011f\u0131n i\u00e7in sana peygamberlik r\u00fctbesini verdim.” Dedi\u011fi eski kitaplarda kaydedilmektedir. Efendimiz (SAV): “Arkada\u015flar\u0131n\u0131n \u00f6z\u00fcrlerini kabul etmeyenlerinin Allah kat\u0131nda mazeretleri kabul edilmeyecektir.” buyurmaktad\u0131r.<\/p>\n Samimi arkada\u015flar aras\u0131nda haset ve k\u0131skan\u00e7l\u0131k olmamal\u0131, dostlar\u0131m\u0131z\u0131n g\u0131pta damar\u0131n\u0131 tahrik edecek g\u00f6steri\u015f ve \u00f6v\u00fcnmelerden \u015fiddetle sak\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n “Halbuki ilim ve hikmet verilmi\u015f (nice kimseler) kendilerine a\u00e7\u0131k deliller geldikten sonra, s\u0131rf aralar\u0131ndaki k\u0131skan\u00e7l\u0131ktan dolay\u0131 anla\u015fmazl\u0131\u011fa d\u00fc\u015ft\u00fcler ve birbirlerine girdiler.”[6]<\/a> ayeti bu ger\u00e7e\u011fe dikkatimiz \u00e7ekmektedir.<\/p>\n B\u00fcy\u00fcklerimizden birisi: “Kim kendisini dostlar\u0131ndan \u00fcst\u00fcn tutarsa, hem ona hem dostlar\u0131na yaz\u0131k olmu\u015ftur. Kim ki kendisini dostlar\u0131 ayar\u0131nda g\u00f6r\u00fcr ve bu dostlu\u011fu k\u00fc\u00e7\u00fcmser ise, her iki tarafta bo\u015funa yorulmu\u015ftur. Her kim de nefsini karde\u015flerinden a\u015fa\u011f\u0131 bilir ve bu beraberli\u011fe \u00f6nem verirse, i\u015fte bu dostlukta hay\u0131r ve huzur bulunur” demi\u015ftir.<\/p>\n Birisi gelip C\u00fcneydi Ba\u011fdadiye: “Zaman\u0131m\u0131zda ger\u00e7ek dostlar azald\u0131” diye s\u0131zland\u0131. Hz. C\u00fcneyd: “E\u011fer dost diye y\u00fck\u00fcn\u00fc ta\u015f\u0131yacak ve senin s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131na katlanacak birini ar\u0131yorsan, b\u00f6yle ahmak zor bulursun. Bulsan da tez ka\u00e7\u0131r\u0131rs\u0131n. Ancak kendisine Allah i\u00e7in hizmet ve\u00a0 h\u00fcrmet edece\u011fin ve derdine ortak olabilece\u011fin birilerini ar\u0131yorsan, herkes senin dostundur.” Kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131 verdi.<\/p>\n Dostlu\u011fumuza zarar verecek l\u00fczumsuz m\u00fccadele ve m\u00fcnaka\u015falardan da \u015fiddetle sak\u0131nmal\u0131, bizim y\u00fcz\u00fcm\u00fczden k\u00fclfete ve zahmete girmelerine de sebep olmal\u0131d\u0131r. Allah korusun, dostlar\u0131m\u0131zdan birinin aya\u011f\u0131 kayarda g\u00fcnaha batar ve haktan saparsa, bu durumda bile arkada\u015f\u0131m\u0131z\u0131 terk etmemeli, onun islah\u0131na \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131 ve devaml\u0131 dua etmelidir. Zira m\u00fcminin m\u00fcmin karde\u015fi i\u00e7in, onun g\u0131yab\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 dua kabuld\u00fcr. Ashaptan Ebu Derda (ra) : “Bazen 70 ki\u015finin ismini sayarak karde\u015flerime dua etti\u011fim olur.” buyurmu\u015flad\u0131r.<\/p>\n Dostlar\u0131m\u0131z\u0131n g\u00fcnahlar\u0131n\u0131 ve hatalar\u0131n\u0131 en m\u00fcnasip bir \u015fekilde hat\u0131rlatmal\u0131, onlar\u0131n yanl\u0131\u015flar\u0131na g\u00f6z yumarak hadiste buyruldu\u011fu gibi “karde\u015flerimiz aleyhine \u015feytana yard\u0131mc\u0131 olmamal\u0131y\u0131z.”<\/p>\n Efendimiz : ” M\u00fcmin m\u00fcminin aynas\u0131d\u0131r.” buyurdular. \u00c7\u00fcnk\u00fc insan aynaya, ancak y\u00fcz\u00fcndeki ay\u0131plar\u0131 g\u00f6rmek ve d\u00fczeltmek i\u00e7in bakar. Ki\u015fi dostunun dini ve huyu \u00fczeredir.” Arkada\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n, baz\u0131 be\u011fenmedi\u011fimiz hallerinin bir nevi kendi kusurlar\u0131m\u0131zdan kaynakland\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnmekte bir\u00a0 fazilettir.<\/p>\n Bir Allah dostu \u015f\u00f6yle nasihat ediyor: “Arkada\u015f\u0131n\u0131n verdi\u011fi s\u0131k\u0131nt\u0131ya katlanmak, ona \u00e7\u0131k\u0131\u015fmaktan hay\u0131rl\u0131d\u0131r. Ona ba\u011f\u0131r\u0131p \u00e7a\u011f\u0131rmak ise, alakay\u0131 kesmekten hay\u0131rl\u0131d\u0131r. Alakay\u0131 kesmek ve\u00a0 k\u00fcsmek ise, hadise \u00e7\u0131karmaktan ve kavga etmekten daha hay\u0131rl\u0131d\u0131r.” Konumuzu iki hadisi \u015ferif mealinde kapatal\u0131m.<\/p>\n “M\u00fcmin \u00fclfet eden (ba\u015fkalar\u0131 ile ho\u015f ge\u00e7inen) ve \u00fclfet edilen, (kendisi de sevilen) kimsedir. Kendisi ile uyu\u015fulmayan, ba\u015fkalar\u0131yla da anla\u015famayacakt\u0131r. Ve dostlar\u0131 bulunmayan sevimsiz ve ge\u00e7imsiz kimselerden hay\u0131r yoktur.”<\/p>\n “S\u0131rf Allah r\u0131zas\u0131 i\u00e7in bulu\u015fan Allah i\u00e7in birbirlerini aray\u0131p soran ve hi\u00e7bir kar\u015f\u0131l\u0131k beklemeden birbirlerinin derdine ve ne\u015fesine ortak olan sad\u0131k dostlar, Allah\u0131n sevgisini ve esirgemesini hak etmi\u015flerdir.”<\/p>\n Bu t\u00fcr dostluklar\u0131n ve samimi arkada\u015fl\u0131klar\u0131n\u0131n kazan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 en verimli ortamlardan birisi de, \u015f\u00fcphesiz tarikat ba\u011f\u0131 ve tekke ortakl\u0131\u011f\u0131d\u0131r. \u0130nsanlar\u0131m\u0131z aras\u0131nda samimi ve daimi bir sevgi ve sayg\u0131n\u0131n yeniden kurulmas\u0131 i\u00e7in, bu muhabbet ocaklar\u0131n\u0131n atalet ve istismardan kurtar\u0131l\u0131p \u0130slami ve insani \u00f6l\u00e7\u00fclere g\u00f6re yeniden canland\u0131r\u0131lmas\u0131 ve yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, insan\u0131m\u0131za en hay\u0131rl\u0131 hizmet olacakt\u0131r.<\/p>\n <\/p>\n [1]<\/a> Nur: 61<\/p>\n [2]<\/a> Bakara:246<\/p>\n [3]<\/a> Ha\u015fr:9<\/p>\n
\n