{"id":511,"date":"2006-11-29T03:20:39","date_gmt":"2006-11-29T03:20:39","guid":{"rendered":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/2006\/11\/29\/sanlara-kar-saygi-ve-sorumluluklarimiz\/"},"modified":"2006-11-29T03:20:39","modified_gmt":"2006-11-29T03:20:39","slug":"insanlara-karsi-saygi-ve-sorumluluklarimiz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/2005\/subat-2005\/insanlara-karsi-saygi-ve-sorumluluklarimiz\/","title":{"rendered":"\u0130NSANLARA KAR\u015eI SAYGI VE SORUMLULUKLARIMIZ"},"content":{"rendered":"<p>\u00a0  <\/p>\n<p align=\"center\"> &#160; <\/p>\n<p> \u0130nsan yery\u00fcz\u00fcnde Allah&#39;\u0131n temsilcisi ve halifesi olacak bir yetenek ve sorumlulukla yarat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<a name=\"_ftnref1\" href=\"#_ftn1\" title=\"_ftnref1\">[1]<\/a>  <\/p>\n<p> Bu gayeyi ger\u00e7ekle\u015ftirebilmesi i\u00e7in de, insan, zahiri g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f ve v\u00fccut bi\u00e7imi olarak en g\u00fczel ve en m\u00fckemmel \u015fekilde yarat\u0131lm\u0131\u015f ve ona iyilik ve k\u00f6t\u00fcl\u00fck yapma kabiliyeti ilham edilmi\u015ftir.<a name=\"_ftnref2\" href=\"#_ftn2\" title=\"_ftnref2\">[2]<\/a> \u00a0Ve kendisine ak\u0131l, d\u00fc\u015f\u00fcnme ve de\u011ferlendirme yetene\u011fi verilmi\u015ftir.  <\/p>\n<p> \u0130nsano\u011flu, Allah (cc) taraf\u0131ndan \u00e7ok \u00f6zel bir ikrama ve iltifata mazhar yarat\u0131lm\u0131\u015f, karada, (havada) ve denizde en rahat vas\u0131talarla gezip dola\u015facak imk\u00e2nlar bah\u015fedilmi\u015f, en temiz ve leziz r\u0131z\u0131klarla beslenmi\u015f ve yarat\u0131klar\u0131n pek \u00e7o\u011fundan \u00fcst\u00fcn ve faziletli k\u0131l\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<a name=\"_ftnref3\" href=\"#_ftn3\" title=\"_ftnref3\">[3]<\/a>  <\/p>\n<p> <\/p>\n<hr \/>\n<p> <a name=\"_ftn1\" href=\"#_ftnref1\" title=\"_ftn1\">[1]<\/a>\u00a0 Bakara: 30  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn2\" href=\"#_ftnref2\" title=\"_ftn2\">[2]<\/a> \u015eems:7-8  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn3\" href=\"#_ftnref3\" title=\"_ftn3\">[3]<\/a>\u00a0 \u0130sra:70  <\/p>\n<p>  \u00a0  <\/p>\n<p> Elbette, insan asla ba\u015f\u0131bo\u015f ve gayesiz b\u0131rak\u0131lmam\u0131\u015f<a name=\"_ftnref1\" href=\"#_ftn1\" title=\"_ftnref1\">[1]<\/a> ve ancak Hz. Allah&#39;a kulluk etmek i\u00e7in yarat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<a name=\"_ftnref2\" href=\"#_ftn2\" title=\"_ftnref2\">[2]<\/a>  <\/p>\n<p> \u0130nsanlar, birbirleriyle tan\u0131\u015fmada ve yard\u0131mla\u015fmada kolayl\u0131k olsun diye kavim ve kabilelere ayr\u0131lm\u0131\u015f, ancak Allah kat\u0131nda takva \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcnden ba\u015fka hi\u00e7 kimseye hi\u00e7bir ayr\u0131cal\u0131k tan\u0131nmam\u0131\u015f,<a name=\"_ftnref3\" href=\"#_ftn3\" title=\"_ftnref3\">[3]<\/a> Evrensel hukuk kar\u015f\u0131s\u0131nda herkes e\u015fit say\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.  <\/p>\n<p> Hz. Allah, sonsuz ya\u015famak \u00fczere cenneti yaratm\u0131\u015f ve bir nevi onu sat\u0131l\u0131\u011fa \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r. Cennetin fiyat\u0131, mal ve can ile cihatt\u0131r, ibadet ve istikamet \u00fczerinde sebatt\u0131r. Cennete sadece iman edenler m\u00fc\u015fteri \u00e7\u0131km\u0131\u015f, m\u00fc\u015fteri olmak ta yetmemi\u015f fiyat\u0131n\u0131 verenler sat\u0131n alm\u0131\u015ft\u0131r.<a name=\"_ftnref4\" href=\"#_ftn4\" title=\"_ftnref4\">[4]<\/a>  <\/p>\n<p> \u0130sl\u00e2m&#39;a g\u00f6re ahiret saadetine ula\u015fmak i\u00e7in M\u00fcsl\u00fcman olmak gerekti\u011fi halde, d\u00fcnyada huzur ve g\u00fcven i\u00e7inde ya\u015famak i\u00e7in sadece &quot;insan olmak&quot; yeterli say\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.  <\/p>\n<p> Dini, dili, rengi, k\u00f6keni ne olursa olsun, insan olan herkes can, mal ve namus emniyetine, din ve d\u00fc\u015f\u00fcnce h\u00fcrriyetine sahiptir. \u0130sl\u00e2m&#39;da cihat; z\u00fcl\u00fcm d\u00fczenlerini ve tahakk\u00fcm rejimlerini ortadan kald\u0131rmaya, adalet ve h\u00fcrriyet ortam\u0131n\u0131 sa\u011flamaya y\u00f6neliktir. \u0130sl\u00e2m tarihinde hi\u00e7 kimsenin ve hi\u00e7bir kavmin korku ve bask\u0131yla M\u00fcsl\u00fcmanl\u0131\u011fa zorland\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmemi\u015ftir. \u00c7\u00fcnk\u00fc &quot;Dinde zorlama yoktur.&quot;<a name=\"_ftnref5\" href=\"#_ftn5\" title=\"_ftnref5\">[5]<\/a>  <\/p>\n<p> Mesel\u00e2 \u0130stanbul fethedilerek o g\u00fcnk\u00fc zul\u00fcm ve s\u00f6m\u00fcr\u00fc sistemini y\u00fcr\u00fcten Bizans Devleti y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f, ama \u0130stanbul&#39;da ya\u015fayanlar kendi din ve d\u00fc\u015f\u00fcncelerinde serbest b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.  <\/p>\n<p> \u0130sl\u00e2m, zul\u00fcm, tahakk\u00fcm ve s\u00f6m\u00fcr\u00fc \u00fczerine kurulan siyas\u00ee sultalar\u0131 ve sistemleri y\u0131kmak i\u00e7in gayret ederken, \u00f6yle sadece yalvarmak ve nasihat etmekle de\u011fil, te\u015fkil\u00e2t ve siyasetle kar\u015f\u0131lar\u0131na \u00e7\u0131kar.  <\/p>\n<p> Ancak fertleri davet ederken onlar\u0131n akl\u0131na ve vicdan\u0131na h\u00fckmetmek i\u00e7in, asla kabal\u0131k ve zorbal\u0131k kullanmay\u0131p, tatl\u0131 dil ve hikmetli tebli\u011f esas\u0131n\u0131 uygular.  <\/p>\n<p> \u0130nsana sayg\u0131 \u0130sl\u00e2m&#39;\u0131n gere\u011fidir. \u0130nsanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kaybetmi\u015f, toplum i\u00e7in tehlikeli bir unsur haline gelmi\u015f kimseler hari\u00e7, herkese adalet ve merhametle davranmak, temel insan Hak ve H\u00fcrriyetlerine sayg\u0131da bulunmak Allah&#39;\u0131n emridir. Ve insanl\u0131\u011f\u0131n gere\u011fidir.  <\/p>\n<p> \u0130nsanlar\u0131n \u0130sl\u00e2m&#39;la tan\u0131\u015fmas\u0131 i\u00e7in en m\u00fcnasip \u015fekilde tebli\u011f ve tavsiye edilir. Ama hidayete eri\u015ftirmek ise yan\u0131z Allah&#39;\u0131n elindedir.  <\/p>\n<p> \u0130sl\u00e2m, \u00e7e\u015fitli din ve g\u00f6r\u00fc\u015flerden herkesin birlikte ya\u015fama \u015fartlar\u0131n\u0131 haz\u0131rlayan bar\u0131\u015f d\u00fczenidir.  <\/p>\n<p> Bat\u0131l ve bozuk sistemler ise, insana insanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 unutturmu\u015f, insan\u0131 tek olan Allah&#39;a kulluktan ay\u0131r\u0131p, muhta\u00e7 oldu\u011fu ve korktu\u011fu her \u015feye tap\u0131nmaya ve kendisi gibi insanlar\u0131 il\u00e2hla\u015ft\u0131rmaya mecbur hale gelmi\u015ftir.  <\/p>\n<p> Halbuki Allah&#39;\u0131n dinin tebli\u011f eden b\u00fct\u00fcn Peygamberler bile &quot;biz ancak sizin gibi bir insan\u0131z&quot;<a name=\"_ftnref6\" href=\"#_ftn6\" title=\"_ftnref6\">[6]<\/a> demi\u015flerdir.  <\/p>\n<p> \u015eimdi bizim vazifemiz her \u015feyden \u00f6nce, insanlara insanl\u0131\u011f\u0131n\u0131 hat\u0131rlatmak ve onlar\u0131n insanl\u0131k onuruna sayg\u0131 duymakt\u0131r&#8230; \u0130nsan\u0131n ger\u00e7ek h\u00fcrriyet ve huzurunun yaln\u0131z Allah&#39;a Ubudiyet ve \u0130sl\u00e2m&#39;a teslimiyetle m\u00fcmk\u00fcn olaca\u011f\u0131n\u0131 anlatmakt\u0131r.  <\/p>\n<p> Bug\u00fcn insanl\u0131\u011f\u0131n en b\u00fcy\u00fck \u00e7\u0131kmaz\u0131, insanl\u0131k onurunu ve kulluk \u015fuurunu kaybetmi\u015f olmalar\u0131d\u0131r. \u0130nsanlar, maalesef ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 de\u011ferlerin fark\u0131nda de\u011fildir. Yery\u00fcz\u00fcnde y\u00fcce Allah&#39;\u0131 temsil etme makam ve mesuliyetini ger\u00e7ekle\u015ftirmek i\u00e7in insana ara\u00e7 olarak verilen \u015feyler, ama\u00e7 haline getirilmi\u015ftir. \u0130nsan\u0131n hizmetinde bulunmas\u0131 gereken \u015feylere, insanlar\u0131n hizmet\u00e7i hale gelmesi ne kadar ac\u0131d\u0131r.  <\/p>\n<p> Makama, maa\u015fa, menfaate, \u015f\u00f6hrete ve servete kul olmak&#8230; Apartmana, arabaya, koltu\u011fa, vitrine hatta elbiseye ve ayakkab\u0131ya tap\u0131nmak ne kadar al\u00e7alt\u0131c\u0131d\u0131r.  <\/p>\n<p> Bug\u00fcn insanlar\u0131n durumu, kendisine binilmek \u00fczere verilen bir merkebi s\u0131rtlayan kimsenin durumundan farks\u0131zd\u0131r.  <\/p>\n<p> Hay\u0131r ve hizmet yar\u0131\u015f\u0131 unutulmu\u015f, haks\u0131zl\u0131k ve ahlaks\u0131zl\u0131kta yar\u0131\u015f ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r.  <\/p>\n<p> Bir tek Hal\u0131k&#39;a kullu\u011fa tenezz\u00fcl etmeyenler, binlerce basit mahluka ve e\u015fyaya k\u00f6le olmu\u015flard\u0131r.  <\/p>\n<p> &quot;Biz insan\u0131 (en m\u00fckemmel olmaya m\u00fcsait kabiliyetlerle donatt\u0131k) ve en g\u00fczel bi\u00e7imde yaratt\u0131k.  <\/p>\n<p> Sonra onu (kendi k\u0131ymetini bilmedi\u011fi ve kabiliyetlerini k\u00f6rletti\u011fi ve kirletti\u011fi i\u00e7in) a\u015fa\u011f\u0131lar\u0131n a\u015fa\u011f\u0131s\u0131na \u00e7evirdik.&quot;<a name=\"_ftnref7\" href=\"#_ftn7\" title=\"_ftnref7\">[7]<\/a> Ayeti de bu ger\u00e7e\u011fi anlatmaktad\u0131r.  <\/p>\n<p> \u0130nsan hem kendisine sayg\u0131l\u0131 olmal\u0131, vicdan\u0131yla bar\u0131\u015f\u0131k ya\u015famal\u0131d\u0131r&#8230; Hem de ba\u015fkalar\u0131na sayg\u0131l\u0131 ve yararl\u0131 olmal\u0131d\u0131r.\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0  <\/p>\n<p> Devaml\u0131 iyiliklere ve ba\u015far\u0131ya \u00f6nc\u00fc, k\u00f6t\u00fcl\u00fcklere ve d\u00fc\u015fmanl\u0131klara engel olmaya bakmal\u0131d\u0131r.  <\/p>\n<p> \u00c7\u00fcnk\u00fc, \u0130yiliklere vesile olan iyilik, k\u00f6t\u00fcl\u00fcklere vesile olan k\u00f6t\u00fcl\u00fck kazan\u0131r. M\u00fc&#39;minler hayra, m\u00fcnaf\u0131klar \u015ferre \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. G\u00fczel ve yararl\u0131 \u015feylere sebep olacak hareketler, helal, \u00e7irkef ve zararl\u0131 \u015feyler netice verecek i\u015fler de haram say\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.  <\/p>\n<p> &quot;Kim g\u00fczel bir \u015fefaatle yard\u0131mda bulunsa, ondan kendisine de bir nasibi (ve sevab\u0131 ) vard\u0131r. Kimde k\u00f6t\u00fc bir \u015fefaatle (haks\u0131zl\u0131k ve ahlaks\u0131zl\u0131\u011fa arac\u0131l\u0131k etse) bundan kendisinin de bir pay\u0131 ve g\u00fcnah\u0131 vard\u0131r.&quot;<a name=\"_ftnref8\" href=\"#_ftn8\" title=\"_ftnref8\">[8]<\/a> ayeti de bu ger\u00e7e\u011fi a\u00e7\u0131klamaktad\u0131r.  <\/p>\n<p> Ayette ge\u00e7en &quot;\u015eefaat&quot; herhangi bir konuda insanlara kat\u0131lmak ve yard\u0131mc\u0131 olmak, arac\u0131l\u0131k yapmak, su\u00e7lunun ba\u011f\u0131\u015flanmas\u0131na \u00e7al\u0131\u015fmak gibi manalar\u0131 i\u00e7erir.  <\/p>\n<p> &quot;\u015eefaati hasene&quot; hay\u0131rl\u0131 i\u015flere ve hakl\u0131 ki\u015filere yard\u0131mda bulunmak, arka \u00e7\u0131kmak ve \u0130sl\u00e2mi hizmetlere \u00f6n ayak olmakt\u0131r.  <\/p>\n<p> &quot;\u015eefaati seyyie&quot; ise k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerin yay\u0131lmas\u0131na, fitne fesat \u00e7\u0131kmas\u0131na ve zul\u00fcmlerin artmas\u0131na sebep olmakt\u0131r. \u00d6yle ise;  <\/p>\n<p> Salihlerin i\u015fba\u015f\u0131na ge\u00e7mesine ve topluma hay\u0131rl\u0131 hizmetler vermesine \u00e7al\u0131\u015fmak &quot;\u015eefaati hasene&quot;dir,\u00a0 sevapt\u0131r, hatta manev\u00ee bir cihatt\u0131r.  <\/p>\n<p> Zalimlerin y\u00f6netici olmas\u0131na ve \u00fclkede haks\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ve ahl\u00e2ks\u0131zl\u0131\u011f\u0131 yayg\u0131nla\u015ft\u0131rmas\u0131na sebep olmak ise &quot;\u015eefaati seyyie&quot;dir, g\u00fcnaht\u0131r ve haramd\u0131r.  <\/p>\n<p> \u0130nanc\u0131m\u0131za ve insan haklar\u0131m\u0131za uygun programl\u0131 bir partiyi desteklemek, oy vermek, ba\u015fkalar\u0131n\u0131 da bu safa \u00e7ekmek, bu maksatla yard\u0131mc\u0131 ve arac\u0131l\u0131k etmek g\u00fczeldir, gereklidir ve bereketlidir&#8230;  <\/p>\n<p> Faizi, fuh\u015fu, i\u00e7kiyi, kumar\u0131 m\u00fcbah ve medeniyet sayan, zulm\u00fc ve s\u00f6m\u00fcr\u00fcy\u00fc yayg\u0131nla\u015ft\u0131ran k\u00f6t\u00fc partilere oy atmak, oy toplamak, bunlar\u0131n rekl\u00e2m\u0131n\u0131 yapmak ise elbette haramd\u0131r ve haks\u0131zl\u0131kt\u0131r.  <\/p>\n<p> Masum ve mazlum bir insan\u0131 u\u011frad\u0131\u011f\u0131 iftira ve isnattan aklanmas\u0131na \u00e7al\u0131\u015fmak, karakoldan, mahkemeden ve hapishaneden kurtulmas\u0131na arac\u0131 olmak ve \u015fefaatte bulunmak b\u00fcy\u00fck bir hay\u0131rd\u0131r ve fazilettir&#8230;  <\/p>\n<p> Ama katil, zalim ve hain bir kimsenin hak etti\u011fi cezay\u0131 \u00e7ekmesine mani olmak, b\u00f6ylesi insanlara yard\u0131mc\u0131 olmak ise elbette h\u0131yanettir ve rezalettir.  <\/p>\n<p> Cami, okul, kurs, hastane ve \u00e7e\u015fme gibi hay\u0131r kurumlar\u0131na yard\u0131mda bulunmak, yap\u0131lmas\u0131na \u00f6n ayak olmak sevapt\u0131r, \u015fereftir. Bu t\u00fcrl\u00fc hay\u0131rlar devam etti\u011fi m\u00fcddet\u00e7e ki\u015finin amel defterlerine sevap i\u015flenecektir.  <\/p>\n<p> \u00a0\u00a0 Meyhane, kerhane, kumarhane a\u00e7anlara bas\u0131n ve televizyonla \u015fehveti azd\u0131ranlara yard\u0131m etmek, f\u0131rsat vermek ve bunlar\u0131n pe\u015finden gitmek ise baya\u011f\u0131l\u0131kt\u0131r, a\u015fa\u011f\u0131l\u0131kt\u0131r.  <\/p>\n<p> De\u011ferli, d\u00fcr\u00fcst ve becerikli kimselerin bir i\u015f sahibi olmas\u0131na arac\u0131 ve yard\u0131mc\u0131 olmak hay\u0131rd\u0131r ve yararl\u0131d\u0131r.  <\/p>\n<p> Gayretsiz, beceriksiz ve samimiyetsiz insanlar\u0131n bir i\u015fe girmesine vesile ve vas\u0131ta olmak ise yanl\u0131\u015ft\u0131r ve zararl\u0131d\u0131r.  <\/p>\n<p> Haset, enaniyet ve h\u0131yanet y\u00fcz\u00fcnden, hay\u0131rl\u0131 hizmet ve faaliyetlere mani olmak, gayret ve samimiyet ehlini k\u00f6rletmek ve k\u00f6steklemek zul\u00fcmd\u00fcr&#8230; Kul haklar\u0131na tecav\u00fczd\u00fcr&#8230;  <\/p>\n<p> Velhas\u0131l, insan\u0131n \u015ferefi bir bak\u0131ma vesile ve vas\u0131ta oldu\u011fu \u015feylerin k\u0131ymetiyle \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcr.  <\/p>\n<p> M\u00fc&#39;min hay\u0131rlara tren, \u015ferlere fren olmal\u0131d\u0131r.  <\/p>\n<p> \u0130yili\u011fe veya k\u00f6t\u00fcl\u00fc\u011fe &quot;sebep olan bunlar\u0131 i\u015fleyen gibidir.&quot;<a name=\"_ftnref9\" href=\"#_ftn9\" title=\"_ftnref9\">[9]<\/a>  <\/p>\n<p> K\u00f6t\u00fcl\u00fcklere raz\u0131, iyiliklere mani olmak m\u00fcnaf\u0131kl\u0131k alametidir&#8230; Yukar\u0131da mealini arz etti\u011fimiz ayeti kerimeyi \u015f\u00f6yle terc\u00fcme etmek de m\u00fcmk\u00fcn ve m\u00fcnasiptir.  <\/p>\n<p> &quot;Her kim g\u00fczel bir (i\u015fe ve hay\u0131rl\u0131 bir ki\u015fiye) arac\u0131l\u0131k ederse kendisinin de o hizmetten bir hissesi olur. Kim de k\u00f6t\u00fc bir (i\u015fe) arac\u0131l\u0131k ederse, onun da o i\u015ften pay\u0131 olur&#8230;&quot;<a name=\"_ftnref10\" href=\"#_ftn10\" title=\"_ftnref10\">[10]<\/a>  <\/p>\n<p> Bu ayet ayn\u0131 zamanda \u0130sl\u00e2m&#39;da komisyonculuk ve simsarl\u0131k yapman\u0131n ve bu yolla para kazanman\u0131n caiz oldu\u011funa da bir delildir.  <\/p>\n<p> Al\u0131c\u0131 ile sat\u0131c\u0131, veya \u00fcretici ile t\u00fcketici aras\u0131nda arac\u0131l\u0131k yapmak ve belli bir y\u00fczde alarak mal\u0131n pazarlanmas\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmak caizdir. Ve bu yolla kazan\u0131lan para da helaldir.  <\/p>\n<p> Ancak bu arac\u0131l\u0131k ve simsarl\u0131k m\u00fcbah ve me\u015fru \u015feylerin al\u0131n\u0131p sat\u0131lmas\u0131nda yap\u0131l\u0131rsa hel\u00e2l olur&#8230;  <\/p>\n<p> Yoksa i\u00e7ki, kumar, faiz ve fuhu\u015f gibi muz\u0131r \u015feyler i\u00e7in arac\u0131l\u0131k yapmak ve komisyon (simsarl\u0131k) almak elbette haramd\u0131r.  <\/p>\n<p> Komisyonculu\u011fu bir soygun ve vurgun mekanizmas\u0131 haline sokmak ve piyasalarda \u00e7e\u015fitli tekeller olu\u015fturarak istedikleri gibi fiyat dengeleriyle oynamak, mal\u0131 \u00fcreticiden ucuz fiyata kapat\u0131p t\u00fcketiciye \u00e7ok pahal\u0131ya satmak \u015feklinde ki uygulamalar da elbette haks\u0131zl\u0131kt\u0131r ve g\u00fcnaht\u0131r.  <\/p>\n<p> Bu ayetin;  <\/p>\n<p> &quot;\u015e\u00fcphesiz ki Allah size emanetleri mutlaka ehline vermenizi ve insanlar aras\u0131nda h\u00fckmetti\u011finiz zamanda adaletle karar vermenizi emreder.&quot;<a name=\"_ftnref11\" href=\"#_ftn11\" title=\"_ftnref11\">[11]<\/a> Ayeti ile de irtibat\u0131 vard\u0131r.  <\/p>\n<p> Ayette ge\u00e7en &quot;emanet&quot;ler en ba\u015fta devletin idaresine ve milletin i\u015flerine ait makam ve memuriyetlerdir. Bu manaya i\u015faret ederek Efendimiz \u015f\u00f6yle buyurmu\u015ftur:  <\/p>\n<p> &quot;Emanetler zayi edildi\u011fi (emin ve ehil olmayanlar y\u00f6netime se\u00e7ildi\u011fi) zaman k\u0131yameti (felaket ve sefaleti) bekleyiniz.&quot;  <\/p>\n<p> &quot;Emanet&quot; kelime ve kavram\u0131n\u0131n insan\u0131n Allah&#39;a ve dinine kar\u015f\u0131, nefsine ve ailesine kar\u015f\u0131, topluma ve d\u00fczene kar\u015f\u0131 olmak \u00fczere \u00fc\u00e7 t\u00fcrl\u00fc sorumlulu\u011fu ifade etti\u011fi de bildirilmektedir. Her hangi bir g\u00f6reve daha bilgili daha becerikli ve daha verimli birisi dururken, ya r\u00fc\u015fvet alarak, ya adam kay\u0131rarak, ya da \u015fahsi k\u0131zg\u0131nl\u0131k ve k\u0131rg\u0131nl\u0131\u011fa dayanarak ondan daha ehliyetsiz ve yeteneksiz birini tayin ve tercih etmek, hem Hakka hem de halka zul\u00fcmd\u00fcr.  <\/p>\n<p> Her hangi bir ki\u015fi hakk\u0131nda veya daval\u0131lar aras\u0131nda h\u00fck\u00fcm ve karar verirken de asla Haktan ve adaletten ayr\u0131lmamal\u0131d\u0131r. Hakl\u0131y\u0131 haks\u0131z \u00e7\u0131karmak, haks\u0131z taraf\u0131 kay\u0131rmak adaletsizliktir&#8230;  <\/p>\n<p> \u0130nsanlar\u0131 da g\u00fcnah\u0131yla sevab\u0131yla de\u011ferlendirmeli, iyiliklerini de k\u00f6t\u00fcl\u00fcklerini de birlikte \u00f6l\u00e7meli, hay\u0131r taraf\u0131 ve terazisi a\u011f\u0131r geliyorsa affetmelidir.  <\/p>\n<p> \u00d6zellikle, davam\u0131z i\u00e7indeki \u00e7e\u015fitli hizmet birimlerinde nefsi davranmaktan ve davam\u0131z\u0131n hat\u0131r\u0131n\u0131 \u015fahsi \u00e7\u0131kar\u0131m\u0131z\u0131n veya inad\u0131m\u0131z\u0131n alt\u0131nda tutmaktan mutlaka vazge\u00e7melidir.  <\/p>\n<p> Birbirimize iyi niyet ve samimiyetle yakla\u015fmal\u0131 icab\u0131nda affetmesini bilmelidir.  <\/p>\n<p> Unutmayal\u0131m ki hakk\u0131m\u0131zda en ger\u00e7ek ve ge\u00e7erli karar\u0131 Allah verecektir ve O&#39;nun h\u00fckm\u00fc asla de\u011fi\u015fmeyecektir.  <\/p>\n<p> M\u00fc&#39;min emin (g\u00fcvenilir) insan demektir. Hain ve hileci insanlar iman olgunlu\u011funa ula\u015fmam\u0131\u015f kimselerdir.  <\/p>\n<p> H\u0131yanet, emanetlere riayet etmemek, insanlar hakk\u0131nda k\u00f6t\u00fcl\u00fck d\u00fc\u015f\u00fcnmek, g\u00fcven ve itimad\u0131 suistimal etmek, sevgi ve samimiyeti istismara yeltenmek, kendi nefsine, dinine, devletine ve cemiyetine maddi ve manevi zarar verecek i\u015flere giri\u015fmek manalar\u0131na gelir.  <\/p>\n<p> Cenab-\u0131 Hak&#39;k\u0131n hel\u00e2l k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yemek, i\u00e7mek, giymek, evlenmek gibi m\u00fcbah ve me\u015fru nimet ve lezzetleri kendine haram etmek, aile efrad\u0131n\u0131 ve emrinde \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 g\u00f6zetmemek insan\u0131n nefsine kar\u015f\u0131 bir h\u0131yanet olur.  <\/p>\n<p> &quot;Oru\u00e7 geceleri kad\u0131nlar\u0131n\u0131za yakla\u015fmak size hel\u00e2l k\u0131l\u0131nd\u0131. Onlar sizin elbiseleriniz, sizde onlar\u0131n elbisesisiniz. Allah (cc) ramazan geceleri han\u0131mlar\u0131n\u0131za yakla\u015fmamakla nefislerinize hainlik etti\u011finizi bildi\u011fi i\u00e7in t\u00f6vbelerinizi kabul edip sizleri affetti&#8230;&quot;<a name=\"_ftnref12\" href=\"#_ftn12\" title=\"_ftnref12\">[12]<\/a> Ayeti bu duruma i\u015faret etmektedir.  <\/p>\n<p> Kur&#39;an&#39;i kurallara uymamak, onlar\u0131 fert ve toplum hayat\u0131na hakim k\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015fmamak ve her hangi bir konuda karar verirken adaletsizlik yapmak dinimize kar\u015f\u0131 hainlik olur.  <\/p>\n<p> &quot;Biz sana Kitab\u0131 hak olarak indirdik ki insanlar aras\u0131nda Allah&#39;\u0131n sana g\u00f6sterdi\u011fi bi\u00e7imde h\u00fck\u00fcm veresin. Sak\u0131n hainlerin savunucusu olma&#8230;&quot;<a name=\"_ftnref13\" href=\"#_ftn13\" title=\"_ftnref13\">[13]<\/a> Ayeti de bu ger\u00e7e\u011fi ifade etmektedir.  <\/p>\n<p> \u0130\u015fverenimizin ve patronumuzun olsun&#8230; Veya akrabal\u0131k ve arkada\u015fl\u0131k dolay\u0131s\u0131yla evlerine rahatl\u0131kla girmemize m\u00fcsaade eden kimselerin olsun, can\u0131na mal\u0131na ve namusuna hakaret etmeye kalk\u0131\u015fmak ta \u00e7ok \u00e7irkin bir h\u0131yanettir. &quot;(Hz. Yusuf dedi ki) Benim, arkas\u0131ndan (vezire) h\u0131yanet etmedi\u011fimi ve hainlerin hilesini Allah&#39;\u0131n kendi ba\u015flar\u0131na ge\u00e7irece\u011fini (herkes) bilsin&quot;<a name=\"_ftnref14\" href=\"#_ftn14\" title=\"_ftnref14\">[14]<\/a> ayeti bu durumu haber vermektedir.  <\/p>\n<p> \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah &quot;G\u00f6zlerin hainli\u011fini (\u015fehvetli ve k\u00f6t\u00fc niyetli bak\u0131\u015flar\u0131n\u0131) ve kalplerin gizledi\u011fi d\u00fc\u015f\u00fcnceleri bilir.&quot;<a name=\"_ftnref15\" href=\"#_ftn15\" title=\"_ftnref15\">[15]<\/a>  <\/p>\n<p> \u0130ster devletler iste cemiyet ve cemaatler, ve isterse fertler aras\u0131nda yap\u0131lm\u0131\u015f olsun, her t\u00fcrl\u00fc anla\u015fma ve s\u00f6zle\u015fmelere sad\u0131k kalmamak, sebepsiz yere anla\u015fmalar\u0131 bozmak ta zul\u00fcmd\u00fcr ve h\u0131yanettir.  <\/p>\n<p> &quot;Bir kavmin h\u0131yanet etmesinden (kesinlikle) endi\u015fe edersen, (ancak o zaman) sen de ayn\u0131 \u015fekilde (anla\u015fmay\u0131 bozar ve su\u00e7u) onlara atabilirsin. \u00c7\u00fcnk\u00fc Allah hainleri asla sevmez.&quot;<a name=\"_ftnref16\" href=\"#_ftn16\" title=\"_ftnref16\">[16]<\/a>  <\/p>\n<p> Devletin y\u00f6netimine ve milletin i\u015flerine ait vazife ve makamlara g\u00fcvenilir ve i\u015f bilir olmayanlar\u0131 se\u00e7ip getirmek, \u00e7e\u015fitli hizmet ve memuriyetlere bilgisiz ve beceriksiz insanlar\u0131 tayin etmek te b\u00fcy\u00fck bir h\u0131yanettir.  <\/p>\n<p> &quot;Allah size emanetleri (mutlaka) ehline vermenizi emreder.&quot;<a name=\"_ftnref17\" href=\"#_ftn17\" title=\"_ftnref17\">[17]<\/a> Ayeti bu ger\u00e7e\u011fi haber vermektedir. Adaleti hakim k\u0131lmak ve davam\u0131z\u0131 ba\u015far\u0131ya ula\u015ft\u0131rmak \u00fczere kurulan ve manevi hizmet kurumu say\u0131lan te\u015fkilat i\u00e7erisinde:  <\/p>\n<p> a- Tembellik ve korkakl\u0131k nedeniyle \u015fartlar\u0131m\u0131za ve imkanlar\u0131m\u0131za uygun bir g\u00f6rev almamak, hizmet ve sorumluluktan ka\u00e7mak, h\u0131yanettir.  <\/p>\n<p> b- Ald\u0131\u011f\u0131m\u0131z g\u00f6revi yapmamak, hizmetleri y\u00fcz\u00fcst\u00fc b\u0131rakmak, yani n\u00f6bet yerinden ka\u00e7mak, h\u0131yanettir.  <\/p>\n<p> c- Yapamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z ve yapmayaca\u011f\u0131m\u0131z g\u00f6revlerden ayr\u0131lmay\u0131p hizmet ve gayret ehline f\u0131rsat vermemek, h\u0131yanettir.  <\/p>\n<p> d- Bir g\u00f6reve daha yararl\u0131 ve ba\u015far\u0131l\u0131 olacak kimseler varken, nefsi inat ve hesaplar y\u00fcz\u00fcnden beceriksiz ve bereketsiz kimseleri getirmek h\u0131yanettir.  <\/p>\n<p> e- Cemaat ve te\u015fkilatla ilgili yetkileri k\u00f6t\u00fcye kullanmak, uzun vadede davan\u0131n ba\u015far\u0131s\u0131n\u0131 geciktirecek ve engelleyecek, ama k\u0131sa vadede bize \u015fahsi \u00e7\u0131karlar temin edecek kararlar\u0131 kasten almak ve uygulamak h\u0131yanettir.  <\/p>\n<p> f- Te\u015fkilatlar\u0131m\u0131zla ilgili isti\u015farelerde vicdani kanaatimize g\u00f6re hay\u0131rl\u0131 olan\u0131 de\u011fil, i\u015fimize yarayan\u0131 konu\u015fmak, davaya lay\u0131k olan\u0131 de\u011fil, bize laz\u0131m olan\u0131 tercih ve tavsiye etmek te h\u0131yanettir.  <\/p>\n<p> g- Te\u015fkilat ve cemaat i\u00e7erisinde \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131k, b\u00f6lgecilik, tarikat\u00e7\u0131l\u0131k ayr\u0131m\u0131n\u0131 k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131p fitne \u00e7\u0131karmak, \u00f6zel menfaat guruplar\u0131 olu\u015fturup kulis\u00e7ilik yapmak, h\u0131yanettir.  <\/p>\n<p> h-Te\u015fkilat s\u0131rlar\u0131n\u0131 d\u0131\u015far\u0131 s\u0131zd\u0131rmak, umdu\u011fu makam ve menfaat bulamay\u0131nca saftan ayr\u0131lmak ve kar\u015f\u0131 cephe a\u00e7mak ta elbette h\u0131yanettir.  <\/p>\n<p> &quot;Ey iman edenler, bile bile size emaneten (verilen g\u00f6rev ve yetki)lerinize h\u0131yanet edip Allah ve Resul\u00fcn\u00fcn (davas\u0131na) hainlik etmeyin&quot;<a name=\"_ftnref18\" href=\"#_ftn18\" title=\"_ftnref18\">[18]<\/a> ayeti buna i\u015farettir.  <\/p>\n<p> Evet h\u0131yanet nank\u00f6rl\u00fckt\u00fcr&#8230; Hainler mutlaka h\u00fcsrana u\u011frayacaklard\u0131r.  <\/p>\n<p> &quot;\u0130man\u0131nda ve davas\u0131nda sad\u0131k kalanlar\u0131 koruyacak olan Allah&#39;t\u0131r. Ama hi\u00e7bir hain ve nank\u00f6r insan\u0131 Allah sevmeyecek ve sahip \u00e7\u0131kmayacakt\u0131r.&quot;<a name=\"_ftnref19\" href=\"#_ftn19\" title=\"_ftnref19\">[19]<\/a>  <\/p>\n<p> Hainlik yapanlar ha\u015fa Allah&#39;\u0131 aldatt\u0131klar\u0131n\u0131 ve davay\u0131 kulland\u0131klar\u0131n\u0131 zannederler. H\u00e2lbuki onlar kendi kuyular\u0131n\u0131 kendi elleriyle e\u015fmektedirler.  <\/p>\n<p> &quot;(Ey Resul\u00fcm) E\u011fer sana hainlik yapmak isterlerse (\u00fcz\u00fclme ve bekle) onlar daha \u00f6nce Allah&#39;a da hainlik yapm\u0131\u015flard\u0131. (\u0130\u015fte bak sonunda) bu y\u00fczden Allah o hainlere kar\u015f\u0131 sana f\u0131rsat ve ruhsat verdi. (O hainleri senin elinle yapt\u0131klar\u0131na pi\u015fman ve peri\u015fan etti) Elbette Allah her \u015feyi hakk\u0131yla bilendir ve her i\u015fi hikmetli ve g\u00fczeldir.&quot;<a name=\"_ftnref20\" href=\"#_ftn20\" title=\"_ftnref20\">[20]<\/a>  <\/p>\n<p> Hile ve h\u0131yanette en ileri giden ve \u015feytan\u0131n askerleri bilinen ve Kur&#39;an&#39;\u0131n &quot;\u0130\u00e7lerinde pek az\u0131 hari\u00e7, daima onlardan hainlik g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn&#8230;&quot;<a name=\"_ftnref21\" href=\"#_ftn21\" title=\"_ftnref21\">[21]<\/a> Buyurdu\u011fu Siyonist Yahudiler oldu\u011fu i\u00e7in tarih boyunca asla abat ve aziz olmam\u0131\u015flar, rezillik ve r\u00fcsvayl\u0131ktan kurtulmam\u0131\u015flard\u0131r.  <\/p>\n<p> Bu g\u00fcn bir asra yak\u0131nd\u0131r, yery\u00fcz\u00fcnde hakim g\u00f6r\u00fcnen ama pek yak\u0131nda y\u0131k\u0131lmaya do\u011fru giden, zul\u00fcm ve s\u00f6m\u00fcr\u00fc \u00fczerine kurulu Siyonizm saltanat\u0131 ise, yine bir h\u0131yanet d\u00fczenidir. Ve bu insi \u015feytan Siyonistleri ve onlar\u0131n ter\u00f6r kararg\u00e2h\u0131 olan \u0130srail&#39;i \u00e7ok ac\u0131 bir gelecek beklemektedir. Zira Allah (cc) Adili Mutlakt\u0131r ve Aziz\u00fcn-Z\u00fcntikamd\u0131r.  <\/p>\n<p> H\u0131yanet, k\u00f6t\u00fc niyet, kin ve hasret insan\u0131n kalbini karart\u0131r, kafas\u0131n\u0131 kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131r. Daha d\u00fcnyada iken bir cehennem hayat\u0131 ya\u015fat\u0131r. Hain tipler samimiyetsizdir, merhametsizdir&#8230; Bunlar \u00e7i\u011f, \u00e7irkin, sinsi ve seviyesizdir. Halbuki m\u00fcminin \u015fiar\u0131 muhabbet ve merhamettir. Hi\u00e7 kimseye kasten hakaret ve h\u0131yanet d\u00fc\u015f\u00fcnemez. Kimsenin hakk\u0131na tecav\u00fcz edemez. M\u00fc&#39;min her zaman ve herkes hakk\u0131nda iyi niyetlidir ve her i\u015finde adaletli ve istikametlidir. K\u0131zsa ve k\u0131r\u0131lsa bile kin tutmaz. Saf ve temiz kalbi d\u00fc\u015fmanca ve \u015feytanca duygular\u0131 \u00f6z\u00fcnde bar\u0131nd\u0131ramaz.  <\/p>\n<p> M\u00fc&#39;min, d\u00fcnyal\u0131k heves ve hesaplar u\u011fruna dostlar\u0131n\u0131 ve davas\u0131n\u0131 asla satamaz&#8230;  <\/p>\n<p> Makam ve yetkilerini k\u00f6t\u00fcye kullanamaz&#8230;  <\/p>\n<p> Zira m\u00fc&#39;min emin insan demektir. Emanet h\u0131yanetin z\u0131dd\u0131d\u0131r. Efendimiz (sav) &quot;Emin olmayan m\u00fc&#39;min olamaz&quot; buyurmaktad\u0131r.  <\/p>\n<p> H\u0131yanet gibi k\u00f6t\u00fc huylar sigara al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 gibi insan\u0131n yanl\u0131\u015f y\u00f6nlendirilmesi ve k\u00f6t\u00fc e\u011fitilmesi sonucu olu\u015furlar. Ve \u00fclserin kansere d\u00f6n\u00fc\u015fmesi gibi tedavi edilmezse giderek koyula\u015f\u0131r ve kat\u0131la\u015f\u0131rlar&#8230;  <\/p>\n<p> Ancak zahiri hastal\u0131klar\u0131m\u0131zla m\u00fccadele etti\u011fimiz ve kurtulmak istedi\u011fimiz gibi, hainlik, bencillik, bele\u015f\u00e7ilik, menfaatperestlik gibi manevi hastal\u0131klar\u0131m\u0131z ve \u00e7irkin huylar\u0131m\u0131zla da sava\u015fmak ve bunlardan kurtulmaya \u00e7al\u0131\u015fmak gerekir.  <\/p>\n<p> \u00d6lece\u011fimizi ve her \u015feyimizi b\u0131rak\u0131p gidece\u011fimizi bilerek Ahireti ve Mutlak Adaleti d\u00fc\u015f\u00fcnerek, Zikir ve fikir ehliyle sohbet ederek, M\u00fcr\u015fidi K\u00e2mil denen manevi doktorlara giderek, bize hatalar\u0131m\u0131z\u0131 hat\u0131rlatacak sad\u0131k dostlar edinerek, zorumuza giden uyar\u0131lardan hatta aleyhimizdeki dedikodulardan bile ders \u00e7\u0131karmas\u0131n\u0131 bilerek, \u00f6z\u00fcm\u00fcze musallat olan h\u0131yanet ve haset gibi manevi marazlar\u0131m\u0131zdan \u015fifa bulmaya \u00e7al\u0131\u015fal\u0131m. Taki bu \u00e7i\u011fliklerden ve \u00e7irkinliklerden kurtulup, olgunla\u015fal\u0131m.  <\/p>\n<p> Bu arada insan ili\u015fkilerinde ticari ahlak ta olduk\u00e7a \u00f6nemlidir.  <\/p>\n<p> Cenab-\u0131 Hak insanlar\u0131 toplu halde ya\u015fayacak vaziyet ve mecburiyetlerle yaratm\u0131\u015ft\u0131r. Bu toplu ya\u015fama d\u00fczeninin dengeli ve disiplinli y\u00fcr\u00fcmesi i\u00e7ini de gerekli kanun ve kurallar\u0131 koymu\u015ftur. Ticaret ve al\u0131\u015f-veri\u015fte hayat\u0131n vazge\u00e7ilmez bir gere\u011fi oldu\u011fu i\u00e7in bu konuda da \u0130sl\u00e2m, hukuki ve ahlaki esaslar getirmi\u015ftir.  <\/p>\n<p> &quot;Namaz k\u0131ld\u0131ktan sonra yery\u00fcz\u00fcne da\u011f\u0131l\u0131n ve Allah&#39;\u0131n fazl\u0131 kereminden (nasibimizi) aray\u0131n&quot;<a name=\"_ftnref22\" href=\"#_ftn22\" title=\"_ftnref22\">[22]<\/a>  <\/p>\n<p> &quot;(Hac mevsiminde bile) Rabbinizin fazl\u0131n\u0131 araman\u0131zda (ticaret yapman\u0131zda) sizin i\u00e7in bir sak\u0131nca yoktur.&quot;<a name=\"_ftnref23\" href=\"#_ftn23\" title=\"_ftnref23\">[23]<\/a> Gibi ayetler ve &quot;r\u0131zk\u0131n onda dokuzu ticarettedir.&quot; &quot;d\u00fcr\u00fcst t\u00fcccarla ahirette beraberiz&quot; mealindeki hadisler ticareti, emir ve te\u015fvik etmektedir.  <\/p>\n<p> Ancak bu ticaret helal ve yararl\u0131 \u015feylerin al\u0131\u015f-veri\u015fi \u015feklinde yap\u0131lmal\u0131, haram ve zararl\u0131 \u015feylerin \u00fcretiminden ve ticaretinden sak\u0131n\u0131lmal\u0131 ve al\u0131\u015f-veri\u015fte hile yalan ve aldatma olmamal\u0131d\u0131r.  <\/p>\n<p> &quot;Ey iman edenler mallar\u0131n\u0131z\u0131 aran\u0131zda (hile, h\u0131rs\u0131zl\u0131k, faiz, kara borsa, yalan ve aldatma gibi) bat\u0131l yollarla al\u0131p yemeyin.&quot;<a name=\"_ftnref24\" href=\"#_ftn24\" title=\"_ftnref24\">[24]<\/a> \u0130kaz\u0131na kulak as\u0131lmal\u0131, tatl\u0131 a\u015f\u0131m\u0131za zehir kat\u0131lmamal\u0131d\u0131r. Haram ve haks\u0131z yollarla ele ge\u00e7en lokma M\u00fcsl\u00fcman\u0131n manevi hayat\u0131 i\u00e7in zehirden daha tehlikelidir. &quot;Haramla beslenen v\u00fccut cehenneme lay\u0131kt\u0131r.&quot; &quot;Haram yiyenlerin duas\u0131 ve ibadeti kabul olunmayacakt\u0131r.&quot; Gibi hadisler \u00fczerinde iyice d\u00fc\u015f\u00fcnmelidir.  <\/p>\n<p> Haram; herhangi bir \u00fcretim, emek, risk, ticaret, miras ve hediye gibi me\u015fru yollar d\u0131\u015f\u0131nda hakk\u0131m\u0131z olmadan kazand\u0131\u011f\u0131m\u0131z her \u015feydir. Dinen zengin say\u0131lan yani kendisinin ve ailesinin asli ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layacak ve normal olarak ge\u00e7imini sa\u011flayacak bir mal\u0131 ve geliri olan kimselerin zekat ve sadaka almas\u0131 ve dilencilik yapmas\u0131 da haramd\u0131r, haks\u0131zl\u0131kt\u0131r. Devlet mal\u0131n\u0131 veya herhangi bir vak\u0131f ve te\u015fkilat paras\u0131n\u0131 \u015fahsi \u00e7\u0131karlar\u0131 do\u011frultusunda kullanmak ta zul\u00fcmd\u00fcr, haramd\u0131r.  <\/p>\n<p> \u00d6l\u00e7\u00fc ve tart\u0131da hile yapmak, k\u00f6t\u00fc mal\u0131 iyi diye satmak, taklidini orijinali gibi yutturmak, ihaleye \u00e7\u0131kar\u0131lan ve standartlara uygun yap\u0131lmayan bina, yol, k\u00f6pr\u00fc vb. yerlere sa\u011flam raporu imzalamak ta haks\u0131zl\u0131kt\u0131r, harama ortak olmakt\u0131r.  <\/p>\n<p> &quot;Her t\u00fcrl\u00fc \u00f6l\u00e7\u00fcde ta\u015fk\u0131nl\u0131k ederek dengeyi ve d\u00fczeni bozmay\u0131n. Tart\u0131y\u0131 adaletle yap\u0131n, terazide eksiklik koymay\u0131n.&quot;<a name=\"_ftnref25\" href=\"#_ftn25\" title=\"_ftnref25\">[25]<\/a>  <\/p>\n<p> &quot;\u00d6l\u00e7\u00fcde ve tart\u0131da hile ve haks\u0131zl\u0131k yapanlar\u0131n vay haline! Onlar \u00f6ld\u00fckten sonra diriltileceklerini (ve her \u015feyden sorguya \u00e7ekileceklerini) hesaba katm\u0131yorlar m\u0131?&quot;<a name=\"_ftnref26\" href=\"#_ftn26\" title=\"_ftnref26\">[26]<\/a> gibi ayetlerin tehdidinden korkmak ve korunmak laz\u0131md\u0131r.  <\/p>\n<p> Bizim bu konuyla ilgili olarak as\u0131l \u00fczerinde durmak istedi\u011fimiz \u015fey borcuna sahip \u00e7\u0131kmakt\u0131r. Bug\u00fcn maalesef hem yersiz ve gereksiz \u015fekilde borca girmek, hem de borcunu ihmal hatta inkar etmek manevi bir hastal\u0131k gibi yayg\u0131nla\u015fmaktad\u0131r.  <\/p>\n<p> \u00d6deyemeyece\u011fini bile bile veya zaten \u00f6dememek niyetiyle bor\u00e7 alt\u0131na girmek ayn\u0131 h\u0131rs\u0131zl\u0131k gibidir ve zaten haramd\u0131r.  <\/p>\n<p> L\u00fcks ve fantezi heves ve harcamalar i\u00e7in bor\u00e7lanmak ise israf oldu\u011fu i\u00e7in yine yanl\u0131\u015ft\u0131r ve g\u00fcnaht\u0131r.  <\/p>\n<p> Ancak ticari ili\u015fkilerde olsun, ev ge\u00e7iminde olsun gerekli ve ge\u00e7erli mazeret ve mecburiyetler kar\u015f\u0131s\u0131nda elbette bor\u00e7lanmak caizdir. Ancak her t\u00fcrl\u00fc bor\u00e7 mutlaka resmi dayana\u011f\u0131 ve ba\u011flay\u0131c\u0131l\u0131\u011f\u0131 bir senetle ile tespit ve tescil edilmelidir. &quot;Ey iman edenler, belirli bir s\u00fcreye kadar birbirinize bor\u00e7 verdi\u011finiz zaman onu yaz\u0131n. Aran\u0131zda adaletli bir k\u00e2tip (noter) de bunu yazs\u0131n&quot;<a name=\"_ftnref27\" href=\"#_ftn27\" title=\"_ftnref27\">[27]<\/a> emri yerine getirilmelidir. Sadece samimiyete ba\u011flanan ve resmiyete dayanmayan bor\u00e7lanmalar\u0131n ne k\u00f6t\u00fc sonu\u00e7lar do\u011furdu\u011funa \u015fahit olmaktay\u0131z.  <\/p>\n<p> Gereksiz yere ve g\u00fcc\u00fcn\u00fc a\u015facak \u015fekilde bor\u00e7lanan, senetlerini, \u00e7eklerini, taksitlerini vaktinde kar\u015f\u0131layamayan kimseler bu mahcubiyetten kurtulmak i\u00e7in yalan mazeretler uydurmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar&#8230; Zamanla bu al\u0131\u015fkanl\u0131k haline gelir ve rahatl\u0131kla yalan s\u00f6ylemeye ba\u015flarlar&#8230; \u015eahsiyet ve hassasiyetleri erozyona u\u011frar ve di\u015f s\u0131y\u0131ran vidalar gibi yalama olurlar!..  <\/p>\n<p> Elbette iyi niyetlerle ve gerekli bir tak\u0131m mazeret ve mecburiyetlerle bor\u00e7 alt\u0131na giren ve istedi\u011fi halde borcunu \u00f6deyemeyen sa\u011flam ve samimi kimselere zaman tan\u0131mak, hatta m\u00fcmk\u00fcnse borcunu ba\u011f\u0131\u015flamak b\u00fcy\u00fck bir fazilettir.  <\/p>\n<p> &quot;\u015eayet (bor\u00e7lu) darl\u0131k i\u00e7inde ise bir geni\u015fli\u011fe \u00e7\u0131k\u0131ncaya kadar beklemek (laz\u0131md\u0131r). E\u011fer bilseniz (eli darda olan bor\u00e7luya verdi\u011finiz \u015feyi) sadaka olarak ba\u011f\u0131\u015flaman\u0131z sizin i\u00e7in \u00e7ok daha hay\u0131rl\u0131d\u0131r&#8230;&quot;<a name=\"_ftnref28\" href=\"#_ftn28\" title=\"_ftnref28\">[28]<\/a> Ayeti bu durumu te\u015fvik etmektedir.  <\/p>\n<p> Evet bor\u00e7 insan\u0131 esir eder. Bor\u00e7 insan\u0131 rezil eder&#8230; Bor\u00e7 insan\u0131 zelil eder&#8230; \u00d6zellikle bor\u00e7lu ya\u015famay\u0131 bedava ya\u015famak zanneden, onun bunun s\u0131rt\u0131ndan ge\u00e7inmek isteyenlerin toplum i\u00e7inde de, Allah indinde de hi\u00e7bir k\u0131ymetleri yoktur. Bunlara asla itimat ve itibar edilmez. Efendimiz (sav):  <\/p>\n<p> &quot;\u00d6demek niyetiyle insanlar\u0131n mal\u0131n\u0131 bor\u00e7 alanlara Allah kolayl\u0131k verir. Geri vermemek niyetiyle bor\u00e7 alanlara ise elindekini bo\u015fa \u00e7\u0131kar\u0131r&quot; (Buhari) buyurmu\u015f ve bor\u00e7lu \u00f6lenlerin cenaze namaz\u0131n\u0131 bile k\u0131lmayarak biran evvel bor\u00e7lar\u0131m\u0131z\u0131 \u00f6dememiz gerekti\u011fini bizlere ikaz etmi\u015ftir. &quot;Bor\u00e7lar\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131p da\u011f\u0131t\u0131ld\u0131ktan sonra \u00f6lenin miras\u0131n\u0131 payla\u015f\u0131laca\u011f\u0131&quot;<a name=\"_ftnref29\" href=\"#_ftn29\" title=\"_ftnref29\">[29]<\/a> emri de borcun \u00f6nemini g\u00f6stermektedir.  <\/p>\n<p> O halde m\u00fcmk\u00fcn mertebe borca heves etmemeli, bor\u00e7land\u0131\u011f\u0131m\u0131z zaman da onu vaktinde \u00f6demeye \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131d\u0131r. Kasten borcunu geciktirmek \u00e7irkin bir davran\u0131\u015f ve g\u00fcnaht\u0131r. Borcunu inkar ise yalanc\u0131l\u0131k ve haramd\u0131r.  <\/p>\n<p> Tan\u0131\u015f\u0131kl\u0131k ve dostluklar\u0131m\u0131z\u0131 istismar ederek bor\u00e7lar\u0131m\u0131z\u0131 geciktirmek de zul\u00fcm ve haks\u0131zl\u0131kt\u0131r.  <\/p>\n<p> Sosyal ve ekonomik y\u00f6nden oldu\u011fu gibi ticari ahlak olarak ta insan\u0131m\u0131z\u0131n yozla\u015fmas\u0131n\u0131n ve la\u00e7kala\u015fmas\u0131n\u0131n as\u0131l sebebi elbette bu materyalist d\u00fc\u015f\u00fcnceye dayanan bat\u0131l d\u00fczendir.  <\/p>\n<p> L\u00fcks ve israf\u0131 devaml\u0131 te\u015fvik eden, faiz ve kumar gibi haram ve kolay kazan\u00e7 yollar\u0131n\u0131 k\u00f6r\u00fckleyen, a\u015f\u0131r\u0131 dengesiz bir gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131yla sosyal ve ekonomik d\u00fczeni dejenere eden bu sistem, insan\u0131m\u0131z\u0131 maddeci, menfaat\u00e7i, bele\u015f\u00e7i ve kolayc\u0131 hale getirmi\u015ftir. \u015e\u00f6hrete ula\u015fmak, servete kavu\u015fmak, l\u00fcks ve konfor i\u00e7inde ya\u015famak i\u00e7in faizci d\u00fczen insan\u0131 gayri me\u015fru yollara mecbur etmi\u015ftir&#8230;  <\/p>\n<p> \u0130\u015fte biz M\u00fcsl\u00fcmanlar b\u00fct\u00fcn bu olumsuz \u015fartlara ra\u011fmen \u0130sl\u00e2mi kimli\u011fimizi ve insanl\u0131k haysiyetimizi korumaya ve bu dejenerasyona kar\u015f\u0131 direnmeye mecburuz.  <\/p>\n<p> Basit bahaneler ve nefsi fetvalarla hileli yollara ve haram kazan\u00e7lara asla tenezz\u00fcl etmemeli, manevi hayat\u0131m\u0131z\u0131 kirletmemeliyiz.  <\/p>\n<p> \u00d6zellikle bor\u00e7lar\u0131m\u0131z\u0131 vaktinde \u00f6demeli ve emanet ald\u0131klar\u0131m\u0131za asla h\u0131yanet etmemeliyiz.  <\/p>\n<p> Aleyhisselat\u00fc Vessel\u00e2m Efendimizin Medine&#39;ye hicret ederken yan\u0131nda emanet bulunan para ve k\u0131ymetli e\u015fyay\u0131 sahipleri olan can d\u00fc\u015fmanlar\u0131 Mekke m\u00fc\u015friklerine teslim etmek \u00fczere Hz. Ali&#39;yi g\u00f6revlendirmesi ve onlar\u0131 al\u0131p gitmemesi, kime kar\u015f\u0131 olursa olsun bor\u00e7lar\u0131m\u0131z\u0131 \u00f6demek ve emanetleri sahibine vermek hususunda bize \u00f6rnek olmal\u0131 ve bu olaydan \u00e7ok \u00f6nemli ahlaki ve siyasi dersler \u00e7\u0131kar\u0131lmal\u0131d\u0131r.  <\/p>\n<p> Ticari m\u00fcnasebetlerinde ve her t\u00fcrl\u00fc al\u0131\u015f veri\u015finde sa\u011flam ve sad\u0131k olmayanlar, i\u015flerine ve ili\u015fkilerine hile ve yalan katanlar, \u0130sl\u00e2m davas\u0131na \u00e7ok b\u00fcy\u00fck k\u00f6t\u00fcl\u00fck yapmaktad\u0131rlar. Herkese k\u00f6t\u00fc \u00f6rnek olmaktad\u0131rlar.  <\/p>\n<p> \u00c7ocukluk y\u0131llar\u0131mda haftalar ve aylar boyu evimizde pi\u015fen yemeklere \u00e7ok az ya\u011f ve kavurma koyuldu\u011funu hat\u0131rl\u0131yorum. Bunun sebebini sordu\u011fum zaman da Babam\u0131n &quot;Dinimize g\u00f6re borcu olan kimsenin bolca harcamas\u0131 ve savurgan davranmas\u0131 caiz de\u011fildir. Yiyece\u011finden ve giyece\u011finden m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011fu kadar k\u0131sarak bir an evvel borcunu \u00f6demesi gerekir&quot; dedi\u011fini hat\u0131rl\u0131yorum.  <\/p>\n<p> Bizim dinimizde ve adalet d\u00fczeninde; &quot;\u00d6nce \u00fcretim sonra t\u00fcketim&quot; esas\u0131na dayanan &quot;Dengeli ya\u015fama&quot; prensibi ge\u00e7erlidir.  <\/p>\n<p> Bug\u00fcnk\u00fc faizci kapitalist sistemde ise &quot;\u00d6nce t\u00fcketim, sonra \u00fcretim&quot; felsefesini benimseyen &quot;Bor\u00e7lu ya\u015fama&quot; d\u00fczeni getirilmi\u015ftir.  <\/p>\n<p> \u0130\u015f\u00e7i, memur, esnaf herkes bir y\u0131l, hatta iki-\u00fc\u00e7 y\u0131l sonra \u00f6demek \u00fczere ev, araba ve e\u015fya almaktad\u0131r. Yani bu &quot;Taksitli hayat&quot; y\u00fcz\u00fcnden aylar ve y\u0131llar sonra kazanaca\u011f\u0131m\u0131z maa\u015flar daha \u015fimdiden harcanmaktad\u0131r.  <\/p>\n<p> Bu &quot;Bor\u00e7lu ya\u015fama&quot; d\u00fczeni sosyal ve ekonomik dengeyi bozmakta, enflasyon ve pahal\u0131l\u0131\u011f\u0131 azd\u0131rmak ta, &quot;Vade fark\u0131&quot;, tabiat\u0131yla faizleri devaml\u0131 artt\u0131rmakta yat\u0131r\u0131m ve \u00fcretim l\u00fckse ve t\u00fcketime kayd\u0131r\u0131lmakta ve hayat giderek a\u011f\u0131rla\u015fmaktad\u0131r.  <\/p>\n<p> Velhas\u0131l bor\u00e7 yiyen kesesinden yer. Borcunu vaktinde \u00f6deyemeyen ise \u015feref ve haysiyetini r\u00fc\u015fvet verir.  <\/p>\n<p> Bolluk ve rahat i\u00e7inde ama zilletle ya\u015famaktansa, kanaat i\u00e7inde ama izzet ve bereketle ya\u015famak elbette daha \u015fereflidir.  <\/p>\n<p> \u00d6yleyse hem kendimize, hem ailemize hem de yak\u0131n \u00e7evremize ve herkese kar\u015f\u0131, hem sayg\u0131l\u0131 olal\u0131m hem sorumluluklar\u0131m\u0131z\u0131 hat\u0131r\u0131m\u0131zdan \u00e7\u0131karmayal\u0131m ki, sayg\u0131 g\u00f6ren, de\u011fer verilen ve g\u00f6n\u00fcl huzuruna eri\u015fen birisi olal\u0131m.  <\/p>\n<p> <\/p>\n<hr \/>\n<p> <a name=\"_ftn1\" href=\"#_ftnref1\" title=\"_ftn1\">[1]<\/a>\u00a0 K\u0131yame: 36  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn2\" href=\"#_ftnref2\" title=\"_ftn2\">[2]<\/a>\u00a0 Zaryat: 56  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn3\" href=\"#_ftnref3\" title=\"_ftn3\">[3]<\/a>\u00a0 Hucurat: 13  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn4\" href=\"#_ftnref4\" title=\"_ftn4\">[4]<\/a>\u00a0 Tevbe: 111  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn5\" href=\"#_ftnref5\" title=\"_ftn5\">[5]<\/a>\u00a0 Bakara: 256  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn6\" href=\"#_ftnref6\" title=\"_ftn6\">[6]<\/a>\u00a0 \u0130brahim: 1, Kehf:110, Fussilet: 6  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn7\" href=\"#_ftnref7\" title=\"_ftn7\">[7]<\/a>\u00a0 Tin: 4-5  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn8\" href=\"#_ftnref8\" title=\"_ftn8\">[8]<\/a>\u00a0 Nisa: 85  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn9\" href=\"#_ftnref9\" title=\"_ftn9\">[9]<\/a>\u00a0 Hadis \u015ferif  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn10\" href=\"#_ftnref10\" title=\"_ftn10\">[10]<\/a>\u00a0 Nisa: 85  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn11\" href=\"#_ftnref11\" title=\"_ftn11\">[11]<\/a>\u00a0 Nisa: 58  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn12\" href=\"#_ftnref12\" title=\"_ftn12\">[12]<\/a>\u00a0 Bakara: 187  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn13\" href=\"#_ftnref13\" title=\"_ftn13\">[13]<\/a>\u00a0 Nisa: 105  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn14\" href=\"#_ftnref14\" title=\"_ftn14\">[14]<\/a>\u00a0 Yusuf: 52  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn15\" href=\"#_ftnref15\" title=\"_ftn15\">[15]<\/a>\u00a0 M\u00fc&#39;min: 19  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn16\" href=\"#_ftnref16\" title=\"_ftn16\">[16]<\/a>\u00a0 Enfal: 58  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn17\" href=\"#_ftnref17\" title=\"_ftn17\">[17]<\/a>\u00a0 Nisa: 58  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn18\" href=\"#_ftnref18\" title=\"_ftn18\">[18]<\/a>\u00a0 Enfal: 27  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn19\" href=\"#_ftnref19\" title=\"_ftn19\">[19]<\/a>\u00a0 Hac: 38  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn20\" href=\"#_ftnref20\" title=\"_ftn20\">[20]<\/a>\u00a0 Enfal: 71  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn21\" href=\"#_ftnref21\" title=\"_ftn21\">[21]<\/a>\u00a0 Maide: 13  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn22\" href=\"#_ftnref22\" title=\"_ftn22\">[22]<\/a> Cuma: 10  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn23\" href=\"#_ftnref23\" title=\"_ftn23\">[23]<\/a> Bakara: 198  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn24\" href=\"#_ftnref24\" title=\"_ftn24\">[24]<\/a> Nisa: 29  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn25\" href=\"#_ftnref25\" title=\"_ftn25\">[25]<\/a> Rahman: 8-9  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn26\" href=\"#_ftnref26\" title=\"_ftn26\">[26]<\/a> Muttaffifin: 1-4  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn27\" href=\"#_ftnref27\" title=\"_ftn27\">[27]<\/a> Bakara: 282  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn28\" href=\"#_ftnref28\" title=\"_ftn28\">[28]<\/a> Bakara: 28  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn29\" href=\"#_ftnref29\" title=\"_ftn29\">[29]<\/a> Nisa: 12  <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0  <\/p>\n<p align=\"center\"> &#160; <\/p>\n<p> \u0130nsan yery\u00fcz\u00fcnde Allah&#39;\u0131n temsilcisi ve halifesi olacak bir yetenek ve sorumlulukla yarat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<a name=\"_ftnref1\" href=\"#_ftn1\" title=\"_ftnref1\">[1]<\/a>  <\/p>\n<p> Bu gayeyi ger\u00e7ekle\u015ftirebilmesi i\u00e7in de, insan, zahiri g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f ve v\u00fccut bi\u00e7imi olarak en g\u00fczel ve en m\u00fckemmel \u015fekilde yarat\u0131lm\u0131\u015f ve ona iyilik ve k\u00f6t\u00fcl\u00fck yapma kabiliyeti ilham edilmi\u015ftir.<a name=\"_ftnref2\" href=\"#_ftn2\" title=\"_ftnref2\">[2]<\/a> \u00a0Ve kendisine ak\u0131l, d\u00fc\u015f\u00fcnme ve de\u011ferlendirme yetene\u011fi verilmi\u015ftir.  <\/p>\n<p> \u0130nsano\u011flu, Allah (cc) taraf\u0131ndan \u00e7ok \u00f6zel bir ikrama ve iltifata mazhar yarat\u0131lm\u0131\u015f, karada, (havada) ve denizde en rahat vas\u0131talarla gezip dola\u015facak imk\u00e2nlar bah\u015fedilmi\u015f, en temiz ve leziz r\u0131z\u0131klarla beslenmi\u015f ve yarat\u0131klar\u0131n pek \u00e7o\u011fundan \u00fcst\u00fcn ve faziletli k\u0131l\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r.<a name=\"_ftnref3\" href=\"#_ftn3\" title=\"_ftnref3\">[3]<\/a>  <\/p>\n<p> <\/p>\n<hr \/>\n<p> <a name=\"_ftn1\" href=\"#_ftnref1\" title=\"_ftn1\">[1]<\/a>\u00a0 Bakara: 30  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn2\" href=\"#_ftnref2\" title=\"_ftn2\">[2]<\/a> \u015eems:7-8  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn3\" href=\"#_ftnref3\" title=\"_ftn3\">[3]<\/a>\u00a0 \u0130sra:70  <\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[51],"tags":[],"class_list":["post-511","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-subat-2005"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/511","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=511"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/511\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=511"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=511"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=511"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}