<\/p>\n
OLGUN \u0130NSANIN VASIFLARI<\/span><\/strong><\/p>\n <\/span><\/strong><\/p>\n Olgun insan<\/span><\/strong>, nefsani ve hayvani heveslerini a\u015fm\u0131\u015f, onurlu ve sorumlu bir hayat\u0131 amaçlam\u0131\u015f insan demektir… O, Hakk’a ve hayra inanm\u0131\u015f, kendisini huzura ve hürriyete adam\u0131\u015f ve ba\u015far\u0131ya odaklanm\u0131\u015f ki\u015fidir. \u0130nanan insan\u0131n haks\u0131zl\u0131ktan ve hayâs\u0131zl\u0131ktan uzak durmas\u0131, zulüm ve ahlâks\u0131zl\u0131kla mücadele yapmas\u0131 tabiidir. <\/span><\/p>\n Olgun ve onurlu bir insan olmak için, devaml\u0131 bir sava\u015fç\u0131 olmak ve en zorlu engellerle kap\u0131\u015fmak gerekir. Olgun insan mücahittir, mücadele eridir. Merhametli oldu\u011fu kadar metin, mert oldu\u011fu kadar da çetin birisidir. O; zaman zaman yan\u0131labilir, ama asla yamulmayan ki\u015fidir. Yorulabilir, ama asla y\u0131lg\u0131nl\u0131\u011fa kap\u0131l\u0131p yar\u0131\u015f\u0131 b\u0131rakmayan kimsedir. Çünkü yar\u0131\u015fmay\u0131 b\u0131rakan, ya\u015fama s\u0131rr\u0131n\u0131 yitirmi\u015f insan demektir. <\/span><\/strong><\/p>\n Mücahit; ceht, gayret ve metanet gösteren anlam\u0131na gelmektedir. Hem kendi nefsinde, hem de yak\u0131n ve uzak çevresinde mutlaka iyiliklerin ve güzelliklerin yerle\u015fmesini isteyen ve bu do\u011frultuda sorumluluk üstlenen kimse, olgunlu\u011fa eri\u015fir. Evet, olgun insan, sava\u015fç\u0131 bir ki\u015fidir. Ancak bu sava\u015f\u0131, bar\u0131\u015f\u0131 sa\u011flamak içindir. O, gerekti\u011finde kavga etmesini de, yerine göre kucaklamas\u0131n\u0131 da bilir. Kimlerle, nerede ve ne ölçüde vuru\u015faca\u011f\u0131n\u0131 da… Ne zaman, ne maksatla ve hangi \u015fartlarla uyu\u015faca\u011f\u0131n\u0131 da iyi bilen birisidir. <\/span><\/p>\n \u015euurlu ve \u015ferefli insan, nefsani hislerinin ve dünyal\u0131k heveslerinin pe\u015finde sürüklenmeyendir. Saplant\u0131lar\u0131n, al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n ve ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klar\u0131n kölesi de\u011fildir. Çünkü o, özgür ve onurlu bir \u015fahsiyettir. Çe\u015fitli korkular\u0131n, ku\u015fkular\u0131n ve bo\u015f kuruntular\u0131n esiri olanlar… Uyu\u015fuk, p\u0131s\u0131r\u0131k ve uyumsuz insanlar, filizlenip meyveli bir a\u011faç olamadan çürüyen tohumlar gibidir. <\/span>Olgun insan<\/span><\/strong>, kötülerle ve kötülüklerle mücadele etmeyi… Toplumu ve tabiat\u0131 kirletenlerin üzerine gitmeyi kendisine amaç edinmi\u015ftir. Çünkü gerekli ve sürekli bir bar\u0131\u015f ve bereketin sa\u011flanmas\u0131 için, önce ciddi ve cesaretli bir sava\u015f\u0131n kazan\u0131lmas\u0131 gerekmektedir. Bu nedenle mücahit, önce kendi nefsiyle kavgaya giri\u015fip; benlikten, bele\u015fçilikten, bilgisizlik ve bilinçsizlikten uzakla\u015fmay\u0131… Her türlü terslikten, tembellikten ve taklitçilikten kurtulmay\u0131 hedeflemi\u015ftir. <\/span><\/p>\n Böyle kendi nefsiyle sava\u015f\u0131p, vicdan\u0131yla bar\u0131\u015f\u0131k ya\u015famay\u0131 beceremeyenler… Yüksek yarat\u0131l\u0131\u015f\u0131na ve yeteneklerine uygun bir kimlik ve uygar bir ki\u015filik geli\u015ftiremeyenler, s\u0131radan ve silik birisi olarak tükenip gidecektir. Oysa mücahit, her yerde varl\u0131\u011f\u0131, a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 ve sayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 olan kimsedir. Varl\u0131\u011f\u0131 ile yoklu\u011fu belli olmayan, ihtiyaç duyulup aranmayan ve bir i\u015fe yaramayan ki\u015fi, ruhen ölmü\u015f demektir. <\/span><\/strong><\/p>\n Olgun insan<\/span><\/strong>, niçin yarat\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n, niçin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131n ve niçin sava\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131n bilincindedir. Daha do\u011frusu, sava\u015ft\u0131\u011f\u0131 müddet ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131, mücadele ve mücahedeyi b\u0131rakt\u0131\u011f\u0131 an, hayat imtihan\u0131nda saf d\u0131\u015f\u0131 kalaca\u011f\u0131n\u0131 bilir… Evet, her insan takdir program\u0131n\u0131n çerçevesinde, sosyal hayat\u0131n kendisine biçti\u011fi bir ya\u015fam tarz\u0131n\u0131 haliyle sürdürecektir. Herhangi bir meslek ve mertebede görev yüklenecektir. Önemli olan bu rolde sadece bir figüran m\u0131d\u0131r, yoksa bunu \u015fuurla ve onurla m\u0131 üstlenmi\u015ftir?<\/span><\/p>\n Olgun insan<\/span><\/strong> için dünya hayat\u0131, bir e\u011fitim ve ö\u011frenim sürecidir. O, her olaydan ders ç\u0131karmaya, her hatadan bir deneyim kazanmaya ve her s\u0131k\u0131nt\u0131dan sab\u0131rla ve olgunla\u015farak kurtulmaya gayret etmektedir. Bunun sonucu kendisine güvenen, çevresine de güven veren bir konuma yükselmi\u015ftir. Tabii ve tutarl\u0131 tav\u0131rlar\u0131, dürüst ve dengeli davran\u0131\u015flar\u0131, çevresine sevgi ve sayg\u0131 a\u015f\u0131layan birer mesaj gibidir. Onun dilinden çok, hali etkilidir. <\/span><\/p>\n Olgun mücahit<\/span><\/strong>, dayatmac\u0131 ve despotik de\u011fil, demokrat fikirlidir. Kimseyi hor görmez, ho\u015fgörülü ve hürmetlidir. Sald\u0131rgan ve sömürücü olmamak, h\u0131yanet ve hilekârl\u0131\u011fa kar\u0131\u015fmamak \u015fart\u0131yla, farkl\u0131 dü\u015fünceleri, hatta ayk\u0131r\u0131 görü\u015fleri bile bir çe\u015fitlilik ve zenginlik kabul etmektedir. Ya\u015fanabilir bir düzeni ve dünyay\u0131 kurabilmek için, herkesin farkl\u0131 fikirlerine ve hatta fantezilerine katlanmak ve onlar\u0131 kazanmak gere\u011fini bilir… Çünkü dava adamlar\u0131n\u0131 s\u0131radan insanlardan ay\u0131ran en önemli özellikleri, bunlar\u0131n insanc\u0131l niyetleri ve evrensel hedefleridir. <\/span><\/p>\n Bu arada, ho\u015fgörülü olmak ve ba\u015fkalar\u0131na katlanmak demek, kendi do\u011frular\u0131ndan ve de\u011ferlerinden taviz vermek de\u011fildir. Her teklife boyun e\u011fen ve her harekete “evet” diyen tiplerin, kendi özgün karakterleri henüz olu\u015fmam\u0131\u015f ve oturmam\u0131\u015f demektir. Yanl\u0131\u015flar\u0131 reddetmesini ve haks\u0131zl\u0131klara “hay\u0131r” demesini bilmeyen ki\u015filer, zay\u0131f ve zavall\u0131 kimselerdir. Çünkü yerine göre “hay\u0131r” demesini beceremeyen ve onurlu bir tav\u0131r sergilemeyen kimselerin, “evet”leri de önemsizdir ve rü\u015fvettir. <\/span><\/strong><\/p>\n Çünkü haks\u0131z ve ahlâks\u0131z tav\u0131rlar\u0131 sergileyen kim olursa olsun, bunlara “hay\u0131r” diyebilmek, ciddiyet ve cesaret i\u015fidir. Fakir ve zay\u0131f kimselerin yanl\u0131\u015flar\u0131na tav\u0131r koymak, ama zengin ve hat\u0131rl\u0131 kimselerin yanl\u0131\u015flar\u0131na k\u0131l\u0131f uydurmak ise yayg\u0131n bir karakter zafiyetidir. <\/span><\/p>\n Olgun insan<\/span><\/strong>, hizmet ehlidir. Ama o, asla bir paral\u0131 asker de\u011fildir. Kiralanm\u0131\u015f bir yazar de\u011fildir. \u015eartland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bir taraftar da de\u011fildir. O Hakk\u0131n hat\u0131r\u0131 ve halk\u0131n huzuru için kendini adam\u0131\u015f bir gönül eridir. “Hal\u0131k’a hürmet, mahlûka merhamet”<\/strong> dü\u015füncesindedir. Ba\u015fkalar\u0131n\u0131n kâr\u0131 ve keyfi için de\u011fil, kendi davas\u0131 ve do\u011frular\u0131 için mücadele etmektedir. Allah’a tevekkül ve teslimiyet, onu, bir cesaret örne\u011fi haline getirmi\u015ftir. Ve zaten cesaret, nefsi endi\u015felerin ve \u015feytani vesveselerin esaret ve etkisinden kurtulabilmektedir. <\/span><\/p>\n Olgun insan<\/span><\/strong>, nefsiyle yapt\u0131\u011f\u0131 devaml\u0131 ve disiplinli bir mücadele sonucu sa\u011fl\u0131kl\u0131 ve tutarl\u0131 bir ki\u015filik kazanm\u0131\u015ft\u0131r. Yapmac\u0131k tav\u0131rlardan ve ikiyüzlü davran\u0131\u015flardan uzakla\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Öz benli\u011fini ve sava\u015fç\u0131 ki\u015fili\u011fini kazanm\u0131\u015f ve sadece kendisi olarak davranmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Ve zaten “kendisi olamayanlar\u0131n” ba\u015fkalar\u0131n\u0131 etkileme gücü de bulunmayacakt\u0131r. <\/span><\/p>\n Olgun insan<\/span><\/strong>, hem kendi nefsindeki, hem de çevresindeki yanl\u0131\u015fl\u0131k ve haks\u0131zl\u0131klar\u0131 sorgulayabilen… Bu maksatla do\u011fru sorular\u0131 sorup, doyurucu cevaplar\u0131 arayabilen insand\u0131r. Kendisini, çevresini, sistemini, yöneticilerini, yerle\u015fik ve yanl\u0131\u015f gelenekleri sorgulayabildi\u011fi kadar bir insan, s\u0131radanl\u0131ktan uzakla\u015fmakta ve giderek s\u0131radan insanlar aras\u0131nda yaln\u0131z kalmaktad\u0131r. Hatta onlar\u0131n hücumuna ve haks\u0131zl\u0131\u011f\u0131na u\u011framaktad\u0131r. Ama bütün bunlar bir dava adam\u0131n\u0131 asla y\u0131lg\u0131nl\u0131\u011fa dü\u015fürmemekte ve yolundan geri koymamaktad\u0131r. Çünkü bilir ki, siyasi, sosyal ve ekonomik sorunlar\u0131n hepsinin temelinde, mutlaka bir psikolojik problem yatmaktad\u0131r. Bütün s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131n alt\u0131nda imani ve ahlâki bir zafiyet bulunmaktad\u0131r. Ve ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z sorunlar\u0131n manevi nedenlerini bilmeden, bunlar\u0131n do\u011fru çözüm yollar\u0131n\u0131 bulmak da imkâns\u0131zd\u0131r. <\/span><\/strong><\/p>\n Ak\u0131ll\u0131 insan, ba\u015f\u0131na gelen bela ve s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131, huzursuzluk ve hastal\u0131klar\u0131, sata\u015fma ve sald\u0131r\u0131lar\u0131 kendisi için birer uyar\u0131 ve olgunla\u015fma arac\u0131 olarak de\u011ferlendirecektir. Çünkü bütün bunlar çi\u011fliklerimizi pi\u015firen, çirkinliklerimizi temizleyen f\u0131rsatlard\u0131r. <\/span><\/strong><\/p>\n Üstelik hem bizi ku\u015fatan evrenle, hem çevremizle hem de kendimizle uyum içinde ya\u015famay\u0131 ö\u011frenmek için, bu türlü s\u0131k\u0131nt\u0131 ve sorunlarla sava\u015fmam\u0131z laz\u0131md\u0131r. Çünkü insan, bu dünya hapishanesinde bir nevi tutsakt\u0131r. Ve sava\u015fabildi\u011fi, u\u011fra\u015fabildi\u011fi kadar onur ve özgürlü\u011fe kavu\u015facakt\u0131r. <\/span><\/strong><\/p>\n \u0130nsan; hem bütün insanl\u0131k âlemine, hem kavim ve kabilesine, hem de ailesine ait bir varl\u0131k oldu\u011fu kadar, ayn\u0131 zamanda kendine özgün ve özgür bir birey olarak, dengeli ve düzenli bir mücadele yürütmek zorundad\u0131r. Evet, olgun insan “ait olmaya ve mensup bulunmaya” önem verir, ama bunlar taraf\u0131ndan eritilmeye ve istismar edilmeye kar\u015f\u0131d\u0131r. Çünkü bilir ki, hayat enerjisi ve mücadele gayreti kendi özünde ve özgürlü\u011fünde sakl\u0131d\u0131r. Bitkilerin de, hayvanlar\u0131n da, insanlar\u0131n da as\u0131l amac\u0131, tabii yap\u0131lar\u0131na ve yarat\u0131l\u0131\u015flar\u0131na uygun bir geli\u015fmeyi sa\u011flamak ve “kendisi olarak” kalmay\u0131 ba\u015farmakt\u0131r. Tarlaya at\u0131lan bir tohum, gerekli olan toprak, su ve hava \u015fartlar\u0131n\u0131 bulamazsa, filizlendikten sonra yeterli bak\u0131m\u0131 ve korumas\u0131 yap\u0131lamazsa nas\u0131l çürümeye veya kurumaya veya c\u0131l\u0131z kalmaya mahkûmsa, bir insana da kendi özüne ve özelli\u011fine uygun bir yeti\u015fme ortam\u0131 ve e\u011fitim imkân\u0131 sa\u011flanmazsa haliyle çi\u011f kalacakt\u0131r. Kur’an, Hz. Meryem için; “Rabbi onu güzel (ve özel) bir bitki gibi yeti\u015ftirdi”<\/em>[1]<\/strong> buyurmaktad\u0131r. <\/span><\/p>\n Bedeni ve ruhi g\u0131dalar\u0131n\u0131 tam alamayan, tabii bir olu\u015fma ve yeti\u015fme süreci ya\u015fayamayan ve hele karakter bütünlü\u011fünü sa\u011flayamayanlar asla olgunla\u015famayacakt\u0131r. <\/span><\/strong><\/p>\n Dili ile hali, söylemleriyle eylemleri, davas\u0131 ile davran\u0131\u015flar\u0131, inan\u0131\u015f\u0131 ile ya\u015fay\u0131\u015f\u0131 çeli\u015fen insan, art\u0131k ahlâken çözülmeye ve çürümeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Çünkü ba\u015fkalar\u0131ndan önce kendi kendisiyle samimi ve sa\u011fl\u0131kl\u0131 ili\u015fkiler kuramayan ve kendi kendisini aldatmaya çal\u0131\u015fan kimselerde, olumlu ve onurlu bir karakter olu\u015famayacakt\u0131r. Kendi kendisine inanmayan, kendi özüne güveni ve sayg\u0131s\u0131 kalmayan insan, nas\u0131l olgun ve örnek bir konuma ç\u0131kacakt\u0131r?…<\/span><\/p>\n Bu süreçte, ülkedeki genel düzenin, e\u011fitim sisteminin, aile ve yak\u0131n çevresinin de çok önemli etkileri vard\u0131r. Havuzdaki su kirli ve mikroplu ise, genelde bal\u0131klar\u0131n sa\u011fl\u0131kl\u0131 olmas\u0131 imkâns\u0131zd\u0131r. Ama \u015fuurlu ve onurlu insan, hem çevre \u015fartlar\u0131n\u0131 zorlayarak, hem özel imkân ve f\u0131rsatlar\u0131 kollayarak, olumsuz \u015fartlarda bile olgunla\u015fma yollar\u0131n\u0131 arayacakt\u0131r. Evet, o bir sava\u015fç\u0131d\u0131r. O bir mücadele adam\u0131d\u0131r. Devaml\u0131 diri ve dinamik kalabilmek için, sürekli geli\u015fmek, yenile\u015fmek ve özünü yitirmeden de\u011fi\u015fmek gerekti\u011finin fark\u0131ndad\u0131r. Her konuda, en do\u011frusunu ara\u015ft\u0131r\u0131r, seçenekleri kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131r, muhtemel sonuçlar\u0131 tart\u0131\u015f\u0131r, ama sonunda en uygun olan\u0131 kararla\u015ft\u0131r\u0131r. Eyleme geçmek için de acele etmez… Sabretmesini ve beklemesini bilir… Enerjisini ve potansiyelini israf etmez… Ama yarar\u0131na inand\u0131\u011f\u0131 bir i\u015fe karar verip giri\u015fti mi, art\u0131k hiçbir \u015fey onu yolundan döndüremez…<\/span><\/strong><\/p>\n Olgun insan<\/span><\/strong>, ölüm korkusunu yenen, yani ölümü öldüren kimsedir. Her an ölüme haz\u0131rl\u0131kl\u0131 olan, ölümle koyun koyuna ya\u015fayan birisidir. Bu nedenle gelip geçici \u015feylerin heveslisi ve hele müptelas\u0131 olmaz. Çünkü ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131k, en yayg\u0131n köleliktir. <\/span><\/p>\n Olgun insan<\/span><\/strong>, “Ben”<\/strong>likten kurtulmu\u015f, “Biz” <\/strong>\u015fuuruna ermi\u015ftir. Tüm evreni bir vücut, kendisini de o vücudun bir parças\u0131 kabul etmi\u015ftir. Bu nedenle dan\u0131\u015fmay\u0131, dayan\u0131\u015fmay\u0131 ve payla\u015fmay\u0131 sevmektedir. Kendi hayat\u0131 ve huzuru için canl\u0131 cans\u0131z bütün varl\u0131klar\u0131n ve tüm insanlar\u0131n yard\u0131m\u0131na ihtiyac\u0131 oldu\u011funun bilincindedir. Her \u015feyden ve herkesten bir \u015feyler ö\u011frenmeye ve bunlara te\u015fekkür etmeye gayret göstermektedir. Kendisini, tüm evrendekileri hizmetine veren Rabbine kar\u015f\u0131 borçlu hissetmekte ve her an sorumluluk duygusu içinde hareket etmektedir. <\/span>Sorumluluk duygusu<\/span><\/strong>, hesap verme korkusunu da beraberinde getirdi\u011finden, her i\u015fini sa\u011flam ve tastamam yürütmektedir. Laçka ve laubali de\u011fildir. Sorumluluk ta\u015f\u0131yan ve hesab\u0131n\u0131 sa\u011flam tutan insan, onurun ve özgürlü\u011fün tad\u0131na eri\u015fecektir. Sorumsuz insan, devaml\u0131 suçluluk psikolojisi içindedir. Bir insan\u0131n gerçek ayar\u0131 ve seviyesi, sorumluluk bilinci ölçüsündedir. <\/span><\/p>\n Olgun insan<\/span><\/strong>, kendi özünü ve temel ilkelerini terk etmeden, sürekli geli\u015fim ve de\u011fi\u015fim içinde olabilendir. Kendisini devaml\u0131 yenileyen, bilgi, beceri ve birikimini geli\u015ftirebilen insan, her türlü engeli a\u015fabilir ve rakiplerini yenebilir. Bütün insanl\u0131k, birbirine ihtiyac\u0131 ve ili\u015fkisi olan büyük bir motorun parçalar\u0131 konumundaki bireylerden meydana gelir. Her bir parça, insanl\u0131k fabrikas\u0131 için önemli ve gereklidir. Öyle ise her birimizin diri ve dinamik kalmas\u0131 için sürekli tamir ve takviye edilmesi gerekir. Ve özellikle kendisini bir davan\u0131n ve camian\u0131n mensubu gören kimselerin, düzenli ve disiplinli bir te\u015fkilat çark\u0131n\u0131n sorumlu ve huzurlu bir üyesi gibi çal\u0131\u015fmazlarsa, mecburen devre d\u0131\u015f\u0131 b\u0131rak\u0131lmalar\u0131 kaç\u0131n\u0131lmaz hale gelir. \u0130slam f\u0131kh\u0131nda, vücuttan kopan parmak ve benzeri parçalar\u0131n “murdar” say\u0131lmas\u0131 ibretli bir örnektir. <\/span><\/p>\n Olgun insan<\/span><\/strong>, devaml\u0131 yeni \u015feyler ö\u011frenmeye ve bilgisini tazeleyip geli\u015ftirmeye gayret gösterir. Sormaktan, ara\u015ft\u0131rmaktan ve talebe olmaktan çekinmez… Bu konuda asla kibirlenmez, böbürlenmez. Gurur ve kibir, insan\u0131 cahil ve ça\u011fd\u0131\u015f\u0131 b\u0131rak\u0131r. <\/span><\/p>\n Olgun insan<\/span><\/strong> ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 i\u015fi mutlaka bitirmeye ve ba\u015farmaya çal\u0131\u015f\u0131r. Üç günde bir karar bozan, her i\u015fi yar\u0131m b\u0131rakan insan, a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve sayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kaybeder. Hem kendisine olan güveni de yitirir. <\/span><\/p>\n Bütün bu yüksek özellik ve güzellikleri kazanmak ve olgunla\u015fmak için de, mutlaka sa\u011flam kaynaklara ve hocalara ihtiyaç vard\u0131r. \u0130\u015fte en sa\u011flam kitap Kur’an, en kâmil mür\u015fit ise Hz. Peygamber Aleyhisselamd\u0131r. Günümüzde de Kur’an’\u0131 en iyi anlayan ve aç\u0131klayan Risale-i Nur eserleri ve Harun Yahya serileri gibi kitaplar devaml\u0131 ve dikkatle okunmal\u0131d\u0131r. \u0130mani ve insani de\u011ferleri, ilmi gerçekler ve teknolojik verilerle anlatan her türlü yay\u0131nlardan yararlanmaya bakmal\u0131 ve bilge bir ki\u015filik kazanmal\u0131d\u0131r. Böylece sürekli olgunla\u015fmaya ve onurlu ya\u015famaya çal\u0131\u015fmal\u0131, haml\u0131ktan ve hantall\u0131ktan kurtulmal\u0131d\u0131r. Zira, ham kalan, ucuz harcanacakt\u0131r!<\/span><\/strong><\/p>\n Nezaket Kurallar\u0131<\/span><\/strong><\/p>\n NEZAKET;<\/span><\/strong> “EFEND\u0130’lik ve MEDEN\u0130’liktir!”<\/strong><\/span><\/p>\n Her insana ve özellikle Müslümana yak\u0131\u015fan; incelikli, imrenilir, sevilir ve ho\u015f geçinilir biri olmakt\u0131r. Kaba-saba, softa, yobaz ve yontulmam\u0131\u015f tipler, ne kendileri mutlu olabilir, ne de ba\u015fkalar\u0131nda rahat ve huzur b\u0131rak\u0131r. Evet, nezaket; “hay\u0131rl\u0131 ve yararl\u0131 insan”<\/strong> olman\u0131n ve olgunla\u015fman\u0131n ilk \u015fart\u0131d\u0131r.<\/span><\/p>\n Nezaket:<\/span><\/strong> Herkese sayg\u0131l\u0131 ve seviyeli yakla\u015fmak… \u0130tici ve incitici söz ve tav\u0131rlardan sak\u0131nmak… Çevresini k\u0131r\u0131p döken, herkesi üzen ve ürküten de\u011fil, yap\u0131c\u0131, yard\u0131mc\u0131 ve a\u011f\u0131rba\u015fl\u0131 davranmak… Alayc\u0131l\u0131ktan ve küçük dü\u015fürücü \u015fakalardan uzak durmak… Özetle; her durumda ve herkese kar\u015f\u0131, efendi, edepli ve erdemli bir tutum tak\u0131nmakt\u0131r.<\/span><\/p>\n Nezaket;<\/span><\/strong> a- Nezafet<\/strong>: Vücut, elbise, etraf ve e\u015fya temizli\u011fi, b- Nezahet<\/strong>: Ahlak temizli\u011fi, anlay\u0131\u015f ve davran\u0131\u015f güzelli\u011fi ile daha da olgunla\u015f\u0131r. Ve hele dava tebli\u011fcileri ve te\u015fkilat e\u011fitimcileri için nezaket, büyük bir önem ve öncelik kazan\u0131r. Ve tabi, nezaket; kibarl\u0131k budalal\u0131\u011f\u0131 ve ç\u0131tk\u0131r\u0131ld\u0131m davran\u0131\u015flar\u0131 san\u0131lmamal\u0131d\u0131r. Çünkü, bu tür yapmac\u0131k ve g\u0131c\u0131k hareketler, sempati yerine antipati toplayacakt\u0131r. Hâlbuki nezaket; içtenlikle güler yüzlü, alçak gönüllü, ama a\u011f\u0131r ba\u015fl\u0131, oturakl\u0131 ve ölçülü olmakt\u0131r.<\/span><\/p>\n \u015eimdi, nezaketin gerektirdi\u011fi ba\u015fl\u0131ca olgun ve uygun davran\u0131\u015f biçimlerini ve önemli ahlâk prensiplerini s\u0131ralayal\u0131m:<\/span><\/strong><\/p>\n A- Zarar verme!<\/span><\/strong> <\/span><\/p>\n Toplumun ve davan\u0131n maslahat\u0131 ve \u0130slam’\u0131n müsaadesi d\u0131\u015f\u0131nda; hiç kimseye ve hiçbir \u015fekilde, zarar verecek ve s\u0131k\u0131nt\u0131ya dü\u015fürecek söz konu\u015fma, g\u0131ybetini yapma, yaz\u0131 yazma, imada bulunma, hile ve haks\u0131zl\u0131\u011fa kalk\u0131\u015fma… “Ne zarar dokundurmaya ne de (kendisi ve çevresi) zarara u\u011framaya (izin) yoktur”[2] <\/em><\/strong>Hadisini unutma…<\/span><\/p>\n B- Özel hayatla ve gizli ay\u0131plarla ilgilenme!..<\/span><\/strong><\/p>\n Kendi kusurlar\u0131n\u0131 düzeltmeye ve ba\u015fkalar\u0131n\u0131n fark\u0131na vard\u0131\u011f\u0131n yanl\u0131\u015flar\u0131n\u0131, sadece ve ancak onlara söyleyip sak\u0131nd\u0131rarak dizginlemeye çal\u0131\u015f!.. “\u0130yi bir Müslüman, kendisini ilgilendirmeyen i\u015fleri terk eder”[3] <\/em><\/strong>Hadisini düstur edin… Gevezelik, münasebetsizlik, laubalilik gibi huylardan vazgeç!<\/span><\/p>\n C- Sevindir ve ümitlendir. Üzme ve k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131p germe!..<\/span><\/strong><\/p>\n Çünkü “Kim dünyada bir mü’minin üzüntüsünü giderirse, Allah da, ahirette onun bir üzüntüsünü giderecektir.”[4]<\/em><\/strong> Havay\u0131 gev\u015feten ol, gerginle\u015ftiren olma!<\/span><\/p>\n Ç- As\u0131k surat ve k\u0131zg\u0131n tav\u0131r gösterme!<\/span><\/strong><\/p>\n Çünkü sözlerin do\u011fru ve güzel de olsa yüz hatlar\u0131n ve öfkeli tav\u0131rlar\u0131n, muhataplar\u0131n\u0131 k\u0131racak ve korkutacakt\u0131r. Uzla\u015ft\u0131rmaya çal\u0131\u015f\u0131rken, uzakla\u015ft\u0131racakt\u0131r.<\/span><\/p>\n D- Yüksek sesle ve sertlikle söyleme!<\/span><\/strong> <\/span><\/p>\n H\u0131rç\u0131n, k\u0131zg\u0131n bir tav\u0131rla ve yüksek bir ses tonuyla yapt\u0131\u011f\u0131n nasihat ve tebligat ters tepki yapacakt\u0131r.<\/span><\/p>\n E- Kesin ve keskin ifadelerle tersleme!<\/span><\/strong> <\/span><\/p>\n “Seninle bütün alâkam\u0131 kestim!”, “Senden sonsuza dek küstüm!”, “Sen asla adam olmazs\u0131n!”, “Anla\u015f\u0131ld\u0131 sen bu i\u015fi ba\u015faramazs\u0131n!”, “Arkada\u015fl\u0131\u011f\u0131m\u0131z buraya kadar, yolumuz ayr\u0131ld\u0131!” <\/span><\/em><\/strong>gibi sözler, hem dostluklar\u0131 bozacak hem de insanlar\u0131n kendine özgüvenini y\u0131kacakt\u0131r.<\/span><\/p>\n F- Mahalli \u015fiveleri ve argo kelimeleri al\u0131\u015fkanl\u0131k haline getirme!..<\/span><\/strong><\/p>\n Bu senin, basit ve hafif bir kimse oldu\u011fun imaj\u0131n\u0131 do\u011furacak, a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n ve sayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n y\u0131pranacakt\u0131r.<\/span><\/p>\n Ve hele, ya\u015f ve makam itibariyle senden büyük insanlarla… Hocalar\u0131n ve üstadlar\u0131nla… Lider ve ba\u015fkanlar\u0131nla; sululuk yapmaya, \u015fakala\u015fmaya, gereksiz lafa kar\u0131\u015fmaya, ay\u0131p olaylar ve f\u0131kralar anlatmaya kalk\u0131\u015fmay\u0131n\u0131z. Onlar bazen sizinle latife yapsalar bile, \u015f\u0131mar\u0131p kar\u015f\u0131l\u0131k vermeyiniz ve ölçüyü kaç\u0131rmay\u0131n\u0131z! Çünkü haddini a\u015fan, muhatab\u0131n\u0131n sabr\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131racakt\u0131r. Medeni cesaret güzel ve gereklidir. Ama münasebetsizlik yarars\u0131z ve yak\u0131\u015f\u0131ks\u0131zd\u0131r.<\/span><\/p>\n G- Yanl\u0131\u015flar\u0131 tenkit ve tekdir (uyar\u0131) yapabilmen için, önce do\u011frular\u0131 takdir etmen gerekti\u011fini göz ard\u0131 etme!<\/span><\/strong><\/p>\n Bir insan\u0131n olumlu ve onurlu taraf\u0131n\u0131 tebrik ve takdir ederseniz, onun yanl\u0131\u015f ve yarars\u0131z tav\u0131rlar\u0131n\u0131 tenkit etti\u011finiz zaman da size kulak asacak ve hakl\u0131 bulacakt\u0131r.<\/span><\/p>\n \u011e- Devaml\u0131 güven ver ve gülümse!..<\/span><\/strong><\/p>\n Güler yüz ve tatl\u0131 söz, ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na bir hay\u0131r, huzur ve hizmet arac\u0131d\u0131r. Hatta: “Karde\u015flerinize gülümsemeniz bir sadakad\u0131r.”[5] <\/em><\/strong>Unutma: Güler yüz ve tatl\u0131 söz, nice kapal\u0131 kap\u0131lar\u0131 açan ve k\u0131zg\u0131n kalpleri ferahlatan s\u0131rl\u0131 bir anahtard\u0131r. Somurtkan yüz ve ac\u0131 söz ise, \u015feytan\u0131n silah\u0131d\u0131r ve arabozand\u0131r.<\/span><\/p>\n H- Kendini tan\u0131tmadan söze girme!<\/span><\/strong><\/p>\n Bir toplant\u0131da veya telefonda, k\u0131sa ve öz olarak kendini tan\u0131tmadan ve muhataplar\u0131n kimli\u011fini ve ne istedi\u011fini anlamadan konu\u015fmak, hem israft\u0131r, hem de tamiri zor tahribatlara yol açacakt\u0131r.<\/span><\/p>\n I- \u0130lgi ve iltifat\u0131 esirgeme!..<\/span><\/strong><\/p>\n “Sizi takdir ediyorum”, “\u015eu tavr\u0131n\u0131z\u0131 çok be\u011feniyorum”, “Sizinle gurur duyuyorum”, “Böyle bir dostlu\u011fumuz oldu\u011fu için kendimi \u015fansl\u0131 say\u0131yorum”, “\u015eu ahlâk\u0131n\u0131za imreniyorum” gibi iltifatlar insanlar\u0131 hem onurland\u0131racak, hem umutland\u0131racak, hem de hay\u0131rl\u0131 hizmetlere bir nevi te\u015fvik olacakt\u0131r.<\/span><\/p>\n \u0130- Rica et, emir verme!..<\/span><\/strong><\/p>\n Senden küçüklere ve statüsü dü\u015füklere bile “Bir zahmet bakar m\u0131s\u0131n\u0131z!” “Lütfen \u015föyle yapar m\u0131s\u0131n\u0131z!” gibi yakla\u015f\u0131mlardan insanlar ho\u015flanmakta, gururlar\u0131 ok\u015fanmakta ve daha bir istekle çal\u0131\u015fmaktad\u0131r.<\/span><\/p>\n J- Kelimelerin sivri ve sinirli olan\u0131n\u0131 de\u011fil, yuvarlak ve yumu\u015fak olan\u0131n\u0131 seç!<\/span><\/strong><\/p>\n Bir meram\u0131n\u0131z\u0131 anlatmak ve bir hatay\u0131 hat\u0131rlatmak için ayn\u0131 anlama gelen birçok kelime ve cümle bulunmaktad\u0131r. Bunlar\u0131n bir k\u0131sm\u0131 “di\u015fi” bir k\u0131sm\u0131 “erkek”tir. Baz\u0131s\u0131 “sivri” baz\u0131s\u0131 “sevimli”dir.<\/span><\/p>\n “Sen çok pis ve kirli birisin”<\/span><\/em><\/strong> yerine “Temizli\u011fine daha çok dikkat etmelisin<\/em><\/strong>”;<\/strong> “Hep bo\u015f konu\u015fuyor, kafam\u0131z\u0131 \u015fi\u015firiyorsun”<\/em><\/strong> yerine “Haz\u0131rl\u0131kl\u0131 ve k\u0131sa konu\u015fsan daha iyi anlat\u0131yorsun”; “Sende, hiç Allah korkusu ve vicdan duygusu yok mu?” <\/em><\/strong>yerine “Bu davran\u0131\u015f\u0131n suçu ve sorumlulu\u011fu çok büyüktür”; “Sen adam olmazs\u0131n, hiçbir i\u015fe yaramazs\u0131n”<\/em><\/strong> yerine “Daha çok çal\u0131\u015fmal\u0131, hay\u0131rl\u0131 ve ba\u015far\u0131l\u0131 gayretlerini art\u0131rmal\u0131s\u0131n…”<\/em><\/strong> gibi sözler daha yap\u0131c\u0131 ve yararl\u0131d\u0131r. “Allah belan\u0131 versin!” <\/em><\/strong>yerine “Allah \u0131slah eylesin” <\/em><\/strong>diye dua yapmal\u0131d\u0131r.<\/span><\/p>\n K- En küçük iyilik ve ikrama bile te\u015fekkür et!<\/span><\/strong><\/p>\n Te\u015fekkürsüzlük, nankörlük say\u0131l\u0131r. Te\u015fekkür, hizmet heyecan\u0131n\u0131 art\u0131r\u0131r. Bir bardak su getirene, otobüste yer verene, seni öne geçirene, resmi dairede i\u015fini görene te\u015fekkür et.<\/span><\/p>\n L- Saçma da bulsan, dinle;<\/span><\/strong><\/p>\n \u0130nsanlar\u0131n sözünü kesmek ve susturmak, laf\u0131n\u0131 a\u011fz\u0131na t\u0131kamak, meram\u0131n\u0131 anlatmas\u0131na f\u0131rsat tan\u0131mamak, hem zulümdür hem de nezakete ayk\u0131r\u0131d\u0131r… Dinlememek anlamamakt\u0131r. Anlamamak, yanl\u0131\u015f tan\u0131makt\u0131r… Yanl\u0131\u015f tan\u0131mak ise; zararl\u0131 tedavi uygulamakt\u0131r.<\/span><\/p>\n M- “Biz” de, “Ben” deme!..<\/span><\/strong><\/p>\n “Ben”<\/span><\/strong> kelimesini kullanma! Bencillik yapma, bilgiçlik taslama! “Ben”<\/strong> kaç\u0131r\u0131c\u0131, “Biz”<\/strong> kapsay\u0131c\u0131 ve kucaklay\u0131c\u0131d\u0131r. “Ben”<\/strong> demek, böbürlenmek, kibirlenmek alâmetidir. “Biz”<\/strong> ise tevazu, terbiye ve bölü\u015fmek i\u015faretidir.<\/span><\/p>\n N- \u0130yimser ol, kötü görme!..<\/span><\/strong><\/p>\n \u0130nsanlar\u0131n sald\u0131rgan ve hakarete varan söz ve davran\u0131\u015flar\u0131n\u0131 hemen üzerine alma… \u015eüpheli tav\u0131rlar\u0131n\u0131 kötüye de\u011fil, iyiye yor. Yanl\u0131\u015f anlamalar ve yönlendirmeler sonucu böyle davrand\u0131klar\u0131n\u0131 dü\u015fün. Alttan al ve metin ol. Kendine güvenen ve olgun davranan hakl\u0131 ve kârl\u0131 ç\u0131kacakt\u0131r. Meleklerin insano\u011flunun yarat\u0131lmas\u0131yla ilgili “Orada fesat ç\u0131karacak ve kan ak\u0131tacak kimse mi yaratacaks\u0131n?”<\/em><\/strong> (Bakara: 30) \u015feklindeki kötümser yakla\u015f\u0131mlar\u0131 Allah taraf\u0131ndan k\u0131nanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/span><\/p>\n