\u00a0 <\/p>\n
Bedi\u00fczzaman'a g\u00f6re bu "iman ve itikad\u0131n, dima\u011fda olu\u015fum mertebeleri ise \u015f\u00f6yledir: <\/p>\n
Bir fikir ve inan\u00e7 g\u00f6n\u00fcl d\u00fcnyas\u0131nda; <\/p>\n
1<\/strong>-\u00d6nce TAHAYYUL <\/strong>olarak filizlenir <\/p>\n 2<\/strong>-Sonra TASAVVUR'<\/strong>a ge\u00e7ilir <\/p>\n 3<\/strong>-Ard\u0131ndan TAAKKUL<\/strong> edilir <\/p>\n 4<\/strong>-Buradan TASD\u0130K'<\/strong>e eri\u015filir <\/p>\n 5<\/strong>-Devam\u0131 \u0130Z'AN<\/strong> mertebesidir <\/p>\n 6<\/strong>-Derken \u0130LT\u0130ZAM<\/strong> elde edilir <\/p>\n 7<\/strong>-Nihayet \u0130'T\u0130KAD<\/strong> husule gelir.[1]<\/a> <\/p>\n <\/p>\n [1]<\/a> Bak. Abdullah Yegin.Yeni Lugat "itikad" kelimesi bahsi <\/p>\n \u00a0 <\/p>\n Hay hay!.. <\/p>\n 1-Tahayyul<\/strong>: Hayal kurmak ve bir konuyu dima\u011fda canland\u0131rmak demektir.\u00dc\u00e7 basamaktan ibarettir: <\/p>\n a-Heveslenme, ilgi duyma <\/p>\n b-Hesaba katma, ciddiye alma <\/p>\n c-Hayal kurma, hikmet (sebep-sonu\u00e7) uydurma ve bir proje haz\u0131rlama <\/p>\n 2-Tasavvur:<\/strong> Bir \u015feyi zihinde tasarlamak ve fikren bir taslak haz\u0131rlamak anlam\u0131na gelir. Ve \u015fu \u00fc\u00e7 merhaleyi i\u00e7erir: <\/p>\n \u00e7-Nitelendirme, kurulan hayali \u00e7er\u00e7evelendirme <\/p>\n d-Netle\u015ftirme ve \u015fekillendirme <\/p>\n e-Ne\u015fet etme, meydana getirme <\/p>\n 3<\/strong>–Taakkul:<\/strong> Zihin yorarak anlama ve ak\u0131l y\u00fcr\u00fcterek kavrama s\u00fcrecidir. Ve 3 derecede geli\u015fir: <\/p>\n f- M\u00fcmk\u00fcn ve muhtemel g\u00f6rme <\/p>\n g- M\u00fcnasip ve m\u00fcbarek g\u00f6rme <\/p>\n h- Makul ve makbul g\u00f6rme.. <\/p>\n 4<\/strong>–Tasdik:<\/strong> Bir \u015feyi do\u011frulamak.Varl\u0131\u011f\u0131na, hay\u0131rl\u0131 ve yararl\u0131 oldu\u011fu kanaat\u0131na ula\u015fmak\u00a0 d\u00f6nemidir ve \u015fu 3 esas\u0131 gerektirir. <\/p>\n Bu, aklen kabul etti\u011fi \u015feyleri; <\/p>\n I- Do\u011fru bulma <\/p>\n i- De\u011ferli bulma <\/p>\n j- Dini (manevi ve mukaddes) bulma <\/p>\n 5<\/strong>–\u0130z'an: <\/strong>Bir meselede fikri ve kalbi doyuma ula\u015fmak ve ruhen yat\u0131\u015fmak derecesidir. Ve \u00fc\u00e7 makamdan meydana gelir: <\/p>\n k-Vicdana uygun bulma ve teslim olma <\/p>\n l-Vehimlerden kurtulup, kanaate ula\u015fma\u00a0 (Yani ilmi ve irfani doygunluk) <\/p>\n m-Vazife sayma, bu dini ve vicdani ger\u00e7eklerin gere\u011fini yapma <\/p>\n 6-\u0130ltizam:<\/strong>Bir \u015feyi l\u00fczumlu bulmak, \u00e7ok \u00f6nemli ve gerekli oldu\u011funa inanmak mertebesidir. <\/p>\n Ve \u00fc\u00e7 basamaktan ibarettir. <\/p>\n n-\u00c7ok gerekli g\u00f6rme <\/p>\n o-Gaye edinip sahiplenme <\/p>\n \u00f6-Gayretini \u00e7ekme, u\u011frunda m\u00fccadeleye giri\u015fme. <\/p>\n 7-\u0130tikad:<\/strong> Kesin ve yakin olarak bir \u015feye inanmak, bu inanc\u0131; varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n gere\u011fi ve hayat\u0131n\u0131n gayesi olarak ruhuna sindirip vicdan\u0131nda s\u00fcrekli ta\u015f\u0131mak demektir.Ve \u00fc\u00e7 merhaledir: <\/p>\n p-\u0130tminan<\/strong>: Kalbin kesin olarak oturmas\u0131 <\/p>\n r-\u0130timad:<\/strong> Tam emin olunmas\u0131 <\/p>\n s– \u0130rade ve ittikan<\/strong>:\u0130nanc\u0131n kemal bulmas\u0131 <\/p>\n \u0130ttikan:<\/strong> G\u00f6zle g\u00f6r\u00fcr gibi inanmas\u0131 <\/p>\n \u0130rade:<\/strong> \u0130nsan\u0131n duygu ve arzular\u0131n\u0131n g\u00fcd\u00fcm\u00fcnden kurtulmas\u0131, vicdan\u0131n, inanc\u0131n ve akl\u0131n gere\u011fini yapmas\u0131d\u0131r. <\/p>\n \u0130rade:<\/strong> Sigara ve alkol gibi a\u00e7\u0131k, yalan ve riya gibi kapal\u0131 HAYIRSIZ ALI\u015eKANLIK VE BA\u011eIMLILIKLARDAN'<\/strong>dan <\/p>\n 1<\/strong>–Tahayy\u00fcl <\/strong>a\u015famas\u0131nda safsata<\/strong> has\u0131l olabilir.Yani, do\u011fru gibi g\u00f6r\u00fcnen baz\u0131 yanl\u0131\u015flar, \u015feytani k\u0131yas (kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rma) ve kar\u0131\u015ft\u0131rmalar g\u00f6r\u00fclebilir. <\/p>\n 2-Tasavvur<\/strong> s\u0131ras\u0131nda, as\u0131ls\u0131z ve anlams\u0131z d\u00fc\u015f\u00fcncelere kap\u0131l\u0131p, bibehre<\/strong> yani nasipsiz olma ve hidayetten mahrum kalma tehlikesi g\u00f6z ard\u0131 edilmemelidir. <\/p>\n 3<\/strong>–Taakkul<\/strong> esnas\u0131nda, bitaraf<\/strong> olmal\u0131, yani g\u00f6r\u00fc\u015f ve kanaatleri tarafs\u0131z bir terazide tartmal\u0131 ve ger\u00e7e\u011fi bulmak i\u00e7in gayret g\u00f6stermelidir. <\/p>\n 4-Tasdik<\/strong> durumunda iltizam<\/strong>, yani m\u00fclazemet (l\u00fczumlu g\u00f6rmek) ve teslimiyet g\u00f6r\u00fclmektedir. Bu a\u015famada nefsi arzular\u0131 i\u00e7in mi, yoksa manevi sorumluluk kayg\u0131lar\u0131 i\u00e7in mi karar verdi\u011fi \u00f6nemlidir. <\/p>\n 5-\u0130z'an<\/strong> makam\u0131nda, imtisal<\/strong>, yani \u00f6rnek alma ve ba\u011flanma d\u00f6nemine girilir. <\/p>\n 6-\u0130ltizam<\/strong> konumunda taassuptan<\/strong> sak\u0131nmak gerekir.Yani k\u00f6r\u00fc k\u00f6r\u00fcne bir ba\u011fl\u0131l\u0131ktan.. \u015euursuz ve sorumsuz bir ta\u015fk\u0131nl\u0131ktan… \u0130nat\u00e7\u0131 bir taraftarl\u0131k ve a\u015f\u0131r\u0131l\u0131ktan uzak durulmas\u0131 ve his ve heyecanlara kap\u0131lmamas\u0131 \u00e7ok \u00f6nemlidir. <\/p>\n 7-\u0130tikad<\/strong> ve iman olgunlu\u011funda ise Salabet,<\/strong> yani dini ciddiyet ve cesaret… Bilin\u00e7li ve \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fc bir gayret ve metanet\u00a0 zuhur edecektir. <\/p>\n Ak\u0131l Y\u00fcr\u00fctme'ye (Taakkul) \u015f\u00f6yle bir \u00f6rnek verelim: <\/p>\n "K\u0131yamet koparken (dahi) birinizin elinde bulunan hurma fidan\u0131n\u0131, g\u00fcc\u00fc yetiyorsa, mutlaka diksin"[1]<\/a> <\/p>\n hadisinde ne anlat\u0131lm\u0131\u015f olabilir? <\/p>\n 1-Efendimiz hurmay\u0131 \u00e7ok sevmekte ve \u00fcretilmesini istemektedir. <\/p>\n 2-Hurma \u00e7ok bereketli ve besleyici bir meyvedir, <\/p>\n 3-A\u011fa\u00e7 dikmek \u00e7ok hay\u0131rl\u0131 ve yararl\u0131 bir i\u015ftir. Kerestesinden, meyvesinden, g\u00f6lgesinden ve g\u00fczelli\u011finden insanlar ve hayvanlar istifade etmektedir. <\/p>\n 4-Tabiat\u0131n do\u011fal dengesini korumak gerekir. Bu bak\u0131mdan a\u011fa\u00e7 dikmek \u00e7ok \u00f6nemlidir. \u00c7evre d\u00fczenlemesi, her iklim ve ortama uygun a\u011fa\u00e7 ve bitki se\u00e7imi ve estetik g\u00fczelli\u011fi de te\u015fvik edilmi\u015ftir. <\/p>\n 5-Hay\u0131rl\u0131 giri\u015fimler, hi\u00e7bir bahane ile ertelenmemeli, geciktirilmemeli ve vazge\u00e7ilmemelidir. <\/p>\n 6-\u0130yice d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcl\u00fcp tasarlanan ve karar verilip ba\u015flanan do\u011fru bir i\u015f mutlaka bitirilmeli ve yar\u0131m b\u0131rak\u0131l\u0131p terk edilmemelidir. Bu zaman, imkan ve eleman israf\u0131 demektir. <\/p>\n 7-Hurma, \u00fcz\u00fcm, kay\u0131s\u0131, zeytin gibi hem tanesi, hem kurusu, hem suyu i\u015fe yarayan, uzun zaman ve her ortamda rahatl\u0131kla saklanan ve sanayide de kullan\u0131lan ve doyurucu ve koruyucu \u00f6zelli\u011fi nedeniyle stratejik \u00f6nem ta\u015f\u0131yan \u00fcretimlere \u00f6nem ve \u00f6ncelik verilmelidir. <\/p>\n 8-Amellerimizin d\u00fcnyevi getirilen de\u011fil, uhrevi neticeleri \u00f6nemlidir. Dikti\u011fin a\u011fac\u0131n meyvesi burada yenmese de, sevab\u0131 ve menfaati ahirette g\u00f6r\u00fclecektir. <\/p>\n 9-\u0130nsan sadece kendisini de\u011fil \u00e7evresini, neslini ve gelece\u011fini de d\u00fc\u015f\u00fcnmelidir.dikti\u011fi a\u011fa\u00e7lar ve hay\u0131rl\u0131 yat\u0131r\u0131mlar ba\u015fkalar\u0131na yarar verecektir. Ge\u00e7mi\u015f nesillerin emek ve eserlerinden bizler yararland\u0131\u011f\u0131m\u0131z gibi, bizim hizmet ve haz\u0131rl\u0131klar\u0131m\u0131zda gelecek ku\u015faklar i\u00e7in bir iyiliktir. <\/p>\n 10-B\u00fct\u00fcn ameller, niyetlere g\u00f6re de\u011ferlendirilecektir. Dikece\u011fin fidan\u0131n maddi ve zahiri neticeleri bizim elimizde\u00a0 de\u011fildir. Bunlar\u0131 kesinle\u015fmi\u015f kader \u00e7er\u00e7evesinde d\u00fc\u015f\u00fcnmek gerekir. <\/p>\n Zaten, b\u00fct\u00fcn kainat ve c\u00fcmle mevcudat; maddi bir ger\u00e7ekli\u011fi olmayan ve s\u00fcrekli Yarat\u0131l\u0131p ruh ekran\u0131m\u0131za yans\u0131t\u0131lan g\u00f6r\u00fcnt\u00fclerden ibarettir. <\/p>\n \u00d6yle ise, bir hurma-meyve fidan\u0131n\u0131 dikme konusundaki gayen ve gayretin, yani niyetin ge\u00e7erlidir. <\/p>\n Evet bunlar\u0131n hepsi de, hadisi \u015ferife uygundur. <\/p>\n Ama d\u00f6rt tanesi daha do\u011frudur. <\/p>\n Bir tanesi ise en do\u011frusudur!.. <\/p>\n A-Taklidi \u0130man:<\/strong>Yani \u00e7evresinden g\u00f6r\u00fcp \u00f6\u011frendikleri dua ve davran\u0131\u015flar\u0131 taklit ve tekrar etmektir.Bu bir gelenek ve g\u00f6renek seviyesidir.\u015euurla ve huzurla ba\u011flan\u0131lan bir inan\u00e7 de\u011fildir.Bu tipler, dinin asl\u0131n\u0131 \u00f6\u011frenmeye ve \u00f6nem verme\u011fe de\u011fer g\u00f6rmemektedir.Bu merhale tehlikelidir ve g\u00fcvenmemelidir.Ancak, ne de olsa bir ba\u015flang\u0131\u00e7, ba\u011flant\u0131 ve hevestir. <\/p>\n B-Tahkiki \u0130man:<\/strong>Yani ara\u015ft\u0131rarak, anlayarak ve ama\u00e7 edinip uygulayarak elde edilen iman \u015feklidir.Ve \u00fc\u00e7 merhaledir: <\/p>\n 1-\u0130lmel yakin<\/strong>: Okuyup, sorup \u00f6\u011frenerek ve bilerek var\u0131lan iman mertebesidir. <\/p>\n 2-Aynel yakin:<\/strong>Bu imani ger\u00e7eklere, g\u00f6zle g\u00f6r\u00fcr gibi kesin bir kanaatle inanma mertebesidir. <\/p>\n 3-Hakkal yakin:<\/strong>\u0130nanc\u0131n en y\u00fcksek ve ger\u00e7ek merhalesidir.Aklen, kalben, ruhen ve vicdanen ula\u015f\u0131lan; \u015feksiz ve \u015f\u00fcphesiz kesin kanaat, itimat ve itaat derecesidir. <\/p>\n Bedi\u00fczzana'\u0131n sayd\u0131\u011f\u0131: <\/p>\n Taakkul, Tasdik, \u0130z'an ve \u0130ltizam mertebeleri; "ilmel yakin<\/strong>" imana <\/p>\n \u0130tikat ise "aynel yakin"<\/strong> imana uygun d\u00fc\u015fmektedir. <\/p>\n Yine \u00dcstad'\u0131n " iman tevhidi, tevhid teslimi, teslim tevekk\u00fcl\u00fc, tevekk\u00fcl ise iki cihan saadetini do\u011furup netice verir" tespitinde ise "Hakkel Yakin"<\/strong> mertebesine i\u015faret edilmektedir. <\/p>\n Diye Hocam\u0131za ba\u015fka bir soru y\u00f6neltildi.Ve cevaben \u015funlar s\u00f6ylendi: <\/p>\n K\u00fcf\u00fcr, zannedildi\u011fi gibi sadece Allah'\u0131 ve di\u011fer iman esaslar\u0131n\u0131 inkar etmekten ibaret de\u011fildir.En yayg\u0131n ve zararl\u0131 olan k\u00fcf\u00fcr; bile bile yap\u0131lan inkar \u015feklidir.Allah'\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131, Peygamberin hakl\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131, Kur'ani haber ve h\u00fck\u00fcmlerin do\u011frulu\u011funu ve yararlar\u0131n\u0131 bildi\u011fi, akl\u0131 erdi\u011fi ve kalben kanaat getirdi\u011fi halde … Hatta bu konularla ilgili bilim dallar\u0131nda \u00f6\u011frenim g\u00f6rse ve derinle\u015fse bile, d\u00fcnyal\u0131k \u015f\u00f6hret ve servet arzusu… Ruhi ve f\u0131tri ayar bozuklu\u011fu sebebiyle k\u00fcfre giren..Yani ger\u00e7ekleri \u00f6rten ve de\u011fi\u015ftirmeye yeltenen kimseler g\u00f6r\u00fclmektedir.Ve\u00a0 bu tipler olduk\u00e7a hain ve tehlikelidir.Bunlar\u0131 tan\u0131mak ve tuzaklar\u0131ndan sak\u0131nmak, Allah'\u0131n l\u00fctfedece\u011fi bir hidayet ve feraset i\u015fidir. <\/p>\n Buna en \u00e7arp\u0131c\u0131 \u00f6rnek iblistir.Her \u015feyi bildi\u011fi halde inat ve itiraz\u0131 y\u00fcz\u00fcnden, \u015eeytan yine de kafirdir! <\/p>\n \u00dcstad Bedi\u00fczzaman Hz.lerinin Arap\u00e7a olarak ve Kafkas savunmas\u0131nda cihat esnas\u0131nda telif etti\u011fi, sonra karde\u015fi Abd\u00fclmecit Efendinin yine \u00dcstad'\u0131n nezaretinde T\u00fcrk\u00e7e'ye \u00e7evirdi\u011fi \u00e7ok k\u0131ymetli bir tefsir mukaddimesi olan \u0130\u015farat-ul \u0130'caz adl\u0131 eserinde ve Bakara S\u00fcresi 6.ayetinin tefsirinde \u015funlar\u0131 s\u00f6ylemektedir: <\/p>\n "K\u00fcf\u00fcr iki k\u0131s\u0131md\u0131r: <\/p>\n 1-Bir k\u0131sm\u0131; bilmedi\u011fi i\u00e7in inkar eder. <\/strong>(Yani ailesinden, \u00e7evresinden, e\u011fitim sisteminden, yarat\u0131l\u0131\u015f gayesini ve \u0130slam ger\u00e7e\u011fini hi\u00e7 duymam\u0131\u015f ve haberdar olmam\u0131\u015f kimselerin, bu cehaletinden kaynaklanan k\u00fcf\u00fcr \u015feklidir.Ve k\u00fcfr\u00fcn en az tehlikeli olan\u0131d\u0131r. <\/p>\n 2-(K\u00fcfr\u00fcn) \u0130kincisi, bildi\u011fi halde inkar eder.<\/strong> <\/p>\n Bu da birka\u00e7 \u015fubedir: <\/p>\n a-Birincisi, Bilir, lakin kabul etmez. <\/strong>(Yani imani ve \u0130slam'i ger\u00e7ekleri duyup, okuyup \u00f6\u011frenmi\u015ftir.Ancak i\u015fine gelmedi\u011fi ve nefsi istemedi\u011fi i\u00e7in, bile bile inkar eder.K\u00fcf\u00fcrde kal\u0131r) <\/p>\n b-\u0130kincisi; Yakini var, lakin itikad\u0131 yoktur. <\/strong>(Yani imani konular\u0131 kesinlikle bilir.Akli ve nakli delilleri \u00f6\u011frenir ve ak\u0131l erdirir.Ancak kalben tasdiki ve teslimiyeti olmad\u0131\u011f\u0131ndan k\u00fcf\u00fcrde kal\u0131r) <\/p>\n c-\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fcs\u00fc; Tasdiki var, lakin vicdani iz'an\u0131 yoktur.<\/strong> <\/p>\n (Yani, zahiren kabul ve tasdik eder.Kalben \u0130tikad\u0131 da vard\u0131r.Ama imana ve \u0130slam'a f\u0131tri kabiliyeti bulunmad\u0131\u011f\u0131ndan… Ruhi basiret ve feraseti, vicdani idrak ve itaati kayboldu\u011fundan, hidayeti karar\u0131r ve k\u00fcf\u00fcrde kal\u0131r)[2]<\/a> \u00a0 <\/p>\n Halbuki bu k\u00f6t\u00fc ve kirli vas\u0131flar\u0131 ta\u015f\u0131yanlar\u0131n pek \u00e7o\u011fu, M\u00fcsl\u00fcmanlar aras\u0131nda "m\u00fcmin, m\u00fcr\u015fit, m\u00fcceddit, m\u00fccahit, m\u00fcbarek ve muhterem"<\/strong> ki\u015fi olarak bulunmakta ve tamirat g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fcyle nice tahribatlar yapmaktad\u0131r. <\/p>\n <\/p>\n [1]<\/a> Enes Bin Malikten -Buhar\u0131.Tecridi Sarih Terc\u00fcmesi No: 1044 \u015ferhi <\/p>\n [2]<\/a> Bak.\u0130\u015farat-ul \u0130'caz.Ota\u011f Matbaas\u0131.1975.\u0130ST.Sh:73 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" \u00a0 <\/p>\n Bedi\u00fczzaman'a g\u00f6re bu "iman ve itikad\u0131n, dima\u011fda olu\u015fum mertebeleri ise \u015f\u00f6yledir: <\/p>\n Bir fikir ve inan\u00e7 g\u00f6n\u00fcl d\u00fcnyas\u0131nda; <\/p>\n 1<\/strong>-\u00d6nce TAHAYYUL <\/strong>olarak filizlenir <\/p>\n 2<\/strong>-Sonra TASAVVUR'<\/strong>a ge\u00e7ilir <\/p>\n 3<\/strong>-Ard\u0131ndan TAAKKUL<\/strong> edilir <\/p>\n 4<\/strong>-Buradan TASD\u0130K'<\/strong>e eri\u015filir <\/p>\n 5<\/strong>-Devam\u0131 \u0130Z'AN<\/strong> mertebesidir <\/p>\n 6<\/strong>-Derken \u0130LT\u0130ZAM<\/strong> elde edilir <\/p>\n 7<\/strong>-Nihayet \u0130'T\u0130KAD<\/strong> husule gelir.[1]<\/a> <\/p>\n <\/p>\n
\n\n
\n
\n
Yine \u00dcstad\u0131n ifadesiyle<\/h1>\n
\n
Tahayy\u00fcl ve Tasavvur dereceleri; Taklidi \u0130mana<\/strong><\/h1>\n
\n
\nAhmet Akg\u00fcl Hocam\u0131zla <\/span>"\u0130MAN VE K\u00dcF\u00dcR" <\/span><\/strong>\u00fczerine yap\u0131lan sohbet notlar\u0131:<\/span><\/strong><\/h1>\n
\n