{"id":863,"date":"2007-02-06T07:04:26","date_gmt":"2007-02-06T07:04:26","guid":{"rendered":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/2007\/02\/06\/abn-tenve-tken-avrasyadakyer\/"},"modified":"2007-02-06T07:04:26","modified_gmt":"2007-02-06T07:04:26","slug":"abnin-tukenisi-ve-turkiyenin-avrasyadaki-yeri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/2007\/subat-2007\/abnin-tukenisi-ve-turkiyenin-avrasyadaki-yeri\/","title":{"rendered":"AB&#8217;N\u0130N T\u00dcKEN\u0130\u015e\u0130 VE T\u00dcRK\u0130YE&#8217;N\u0130N AVRASYA&#8217;DAK\u0130 YER\u0130"},"content":{"rendered":"<p>\u00a0  <\/p>\n<p> AB maceras\u0131 \u00fclkemize \u00e7ok pahal\u0131ya patlam\u0131\u015ft\u0131r ve \u015fimdi T\u00fcrkiye par\u00e7alanma noktas\u0131na ta\u015f\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n<p> Oysa Bat\u0131 emperyalizmi (Ha\u00e7l\u0131 ve Siyonist birlikteli\u011fi), M\u00fcsl\u00fcman halk\u0131m\u0131za ve Anadolumuza d\u00fc\u015fmand\u0131r. <\/p>\n<p> Osmanl\u0131 I. d\u00fcnya sava\u015f\u0131nda ve yedi cephede bunlara kar\u015f\u0131 sava\u015fm\u0131\u015f ve sonunda 2 milyon kilometrekarelik vatan topraklar\u0131ndan, elinde sadece 750 bin km<sup>2<\/sup> kalm\u0131\u015ft\u0131r, o da i\u015fgale u\u011fram\u0131\u015ft\u0131r. Sava\u015f \u00f6ncesi 30 milyon civar\u0131ndaki n\u00fcfusu, 8 milyonlara kadar d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f ve da\u011f\u0131t\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n<p> \u015eanl\u0131 Kurtulu\u015f M\u00fccadelesiyle kurtar\u0131lan ve kurulan T\u00fcrkiye Cumhuriyeti ise bug\u00fcn tarihinin en sinsi ve tehlikeli girdab\u0131nda \u00e7\u0131rp\u0131nmaktad\u0131r. \u00dclkemiz B\u00fcy\u00fck \u0130srail&#39;e kat\u0131lmak \u00fczere K\u00fcrdistan ve Ermenistan ile ku\u015fat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n<p> AB T\u00fcrkiye Temsilcisi Kretshmer g\u00f6revini devrederken; &quot;AKP h\u00fck\u00fcmetiyle \u00e7ok uyumlu \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k. Ama maalesef askerlerden bir randevu bile alamad\u0131k. Ordu, inad\u0131ndan ve gizli iktidar\u0131ndan vazge\u00e7mez ve T\u00fcrkiye limanlar\u0131n\u0131 K\u0131br\u0131s Rum kesimine a\u00e7\u0131vermezse, AB hevesiniz hayalde kal\u0131r&quot; diyerek i\u00e7ini kusmaktan sak\u0131nmam\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n<p> Y\u0131lmaz \u00d6zdil&#39;in dedi\u011fi gibi bu AB dedikleri, Tarihimizin de\u011fil, Cumhuriyetimizin bile yan\u0131nda \u00e7ocuk kalmaktad\u0131r:<sup>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/sup> <\/p>\n<p>  \u00a0  <\/p>\n<p> <strong>Cumhuriyet 83 ya\u015f\u0131nda&#8230; AB ka\u00e7 ya\u015f\u0131nda?<\/strong> <\/p>\n<p> <strong>Cumhuriyet 83 ya\u015f\u0131nda. AB ka\u00e7 ya\u015f\u0131nda? Milletlerin \u00f6mr\u00fcne bakacaksak e\u011fer&#8230; Bizim devletimiz varken, bunlar ma\u011farada ya\u015f\u0131yordu, ma\u011farada. Sen kime ak\u0131l \u00f6\u011fretiyorsun? H\u0131yara\u011fas\u0131!<\/strong> <\/p>\n<p> <strong>AB i\u00e7in referandum yapal\u0131m&quot; dedik&#8230; Ali Kemaller \u00e7ok k\u0131zd\u0131. &quot;Bu i\u015f yanl\u0131\u015fm\u0131\u015f&quot; demeyi yediremiyorlar. \u0130nsan\u0131n, yan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 kendisine bile itiraf etmesi zordur. Ama yan\u0131ld\u0131klar\u0131 nokta, AB de\u011fil. &quot;T\u00fcrkiye&#39;yi adam edecek&quot; b\u00fct\u00fcn g\u00fczelliklerin, ancak ve sadece, &quot;d\u0131\u015fardan gelebilece\u011fini&quot; san\u0131yorlar. &quot;Bizi kurtarsa kurtarsa, yabanc\u0131lar kurtar\u0131r&quot; zannediyorlar.<\/strong> <\/p>\n<p> <strong>Yan\u0131ld\u0131klar\u0131 nokta bu. Zihniyetlerinin dedeleri de, \u0130ngiliz Muhipleri Cemiyeti&#39;ydi&#8230; Amerikan mandac\u0131lar\u0131yd\u0131. Hatta ba\u015fka versiyonlar\u0131n\u0131 da ya\u015fad\u0131k yak\u0131n ge\u00e7mi\u015fte&#8230; Hat\u0131rlay\u0131n&#8230; Sovyet&#39;e sar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131 \u00e7o\u011fu. Kendi devrimine dudak b\u00fck\u00fcp, elalemin devrimini alk\u0131\u015fl\u0131yorlard\u0131. Gorba\u00e7ov \u00e7\u0131kt\u0131, pardon dedi&#8230; Har\u00e7 bitti, yap\u0131 paydos, herkes yoluna&#8230; Ayazda kalakald\u0131lar! Savruldular. Kimi &quot;e\u015fitlik me\u015fitlik&quot; falan derken, en vah\u015fi patrondan daha kapitalist oldu&#8230; <\/strong> <\/p>\n<p> Kimi daha d\u00fcne kadar Allah&#39;a bile inanmazken, takke takt\u0131 kafas\u0131na. Cumhuriyet 83 ya\u015f\u0131nda. AB ka\u00e7 ya\u015f\u0131nda? Milletlerin \u00f6mr\u00fcne bakacaksak e\u011fer&#8230; Bizim devletimiz varken, bunlar ma\u011farada ya\u015f\u0131yordu, ma\u011farada. Sen kime ak\u0131l \u00f6\u011fretiyorsun?<a name=\"_ftnref1\" href=\"#_ftn1\" title=\"_ftnref1\">[1]<\/a>  <\/p>\n<p> <strong>Avrupa Birli\u011fi Yahudi Lobilerinin Ku\u015fatmas\u0131 Alt\u0131ndad\u0131r<\/strong> <\/p>\n<p> Avrupa&#39;daki Yahudi lobisi T\u00fcrkiye&#39;nin yan\u0131nda olsayd\u0131, Roj Tv \u0130sve\u00e7&#39;te bar\u0131namaz, Fransa&#39;da b\u00f6yle bir yasa asla g\u00fcndeme gelmezdi. T\u00fcrkiye&#39;nin \u0130srail&#39;den zay\u0131f ve ona muhta\u00e7 hale getirilmesi Amerika, Fransa ve \u0130sve\u00e7&#39;teki Yahudi lobisinin istedi\u011fi bir \u015feydi&#8230; <\/p>\n<p> ABD&#39;deki Yahudi lobisinin T\u00fcrkiye i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenir, bu yaland\u0131r. Avrupa&#39;daki Yahudi lobisinin de T\u00fcrkiye&#39;nin yan\u0131nda oldu\u011fu propagandas\u0131 yap\u0131l\u0131r, bu da kuyruklu bir yaland\u0131r. ABD&#39;yi, hen\u00fcz devlet bile olamam\u0131\u015f \u0130srail&#39;in pe\u015fine takmay\u0131 ba\u015faran Yahudi lobisinin bu \u00fclkede T\u00fcrkiye i\u00e7in hi\u00e7bir \u015fey yapmad\u0131\u011f\u0131, Amerika&#39;n\u0131n K\u0131br\u0131s bahsinde T\u00fcrkiye&#39;ye uygulad\u0131\u011f\u0131 ambargodan ve Irak&#39;\u0131n kuzeyinde T\u00fcrkiye&#39;nin ba\u015f\u0131na \u00e7uval ge\u00e7irmesinden art\u0131k iyice belli olmu\u015ftur&#8230; Yahudi Wallenberg ailesi \u0130sve\u00e7li k\u0131zlar\u0131 Nane&#39;yi, Kofi&#39;ye gelin vermi\u015fler, Nane de Wallenberg&#39;lerin deste\u011fi ile Kofi&#39;yi BM Genel Sekreterli\u011fi koltu\u011funa oturtmu\u015ftu. Yani Kofi Annan&#39;a o koltuk Wallenberg&#39;lerin hediyesiydi. Wallenberg&#39;ler \u0130sve\u00e7 ekonomisinin y\u00fczde 65&#39;ini ellerine ge\u00e7irdi, \u0130sve\u00e7 de T\u00fcrkiye&#39;ye s\u0131rt\u0131n\u0131 d\u00f6nd\u00fc&#8230; Avrupa&#39;daki Yahudi lobisi T\u00fcrkiye&#39;nin yan\u0131nda olsayd\u0131 me\u015fhur Yahudi Wallenberg ailesi devreye girer, Roj Tv \u0130sve\u00e7&#39;te bar\u0131namaz, \u0130sve\u00e7 bas\u0131n\u0131nda, &quot;Biz de, Ermeni soyk\u0131r\u0131m\u0131 yoktur demeyi su\u00e7 sayal\u0131m&quot; \u00e7\u0131\u011fl\u0131klar\u0131 kopmaz, Fransa&#39;da b\u00f6yle bir yasa asla g\u00fcndeme gelmezdi. Amma Irak&#39;\u0131n kuzeyinde bir Yahudi K\u00fcrdistan kurulmas\u0131, T\u00fcrkiye&#39;nin \u0130srail&#39;den zay\u0131f ve ona muhta\u00e7 hale getirilmesi Amerika, Fransa ve \u0130sve\u00e7&#39;teki Yahudi lobisinin istedi\u011fi, bir \u015feydi.. Onlar da \u0130srail&#39;in bu iste\u011fini hayata ge\u00e7irdiler, ge\u00e7iriyorlar.. Yak\u0131nda Norve\u00e7&#39;ten de benzer kokular \u00e7\u0131kar, haz\u0131rl\u0131kl\u0131 olun&#8230; \u00c7\u00fcnk\u00fc Norve\u00e7 de MOSSAD&#39;\u0131n Avrupa&#39;daki \u00fcss\u00fcd\u00fcr&#8230;<a name=\"_ftnref2\" href=\"#_ftn2\" title=\"_ftnref2\">[2]<\/a> <\/p>\n<p> <strong>Papa ve L\u00fcbnan G\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc A\u00e7mal\u0131d\u0131r<\/strong> <\/p>\n<p> Bo\u015funa u\u011fra\u015fmay\u0131n; Papa M\u00fcsl\u00fcmanlar&#39;dan asla \u00f6z\u00fcr dilemeyecektir. Hatta daha da fazlas\u0131n\u0131 yapacaklard\u0131r. Dinleraras\u0131 diyalog pe\u015finde olanlar da yak\u0131nda nas\u0131l bir monologla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalacaklar\u0131n\u0131 g\u00f6recekler. <\/p>\n<p> Alman vatanda\u015f\u0131 Papa, Sevgili Peygamberimize y\u00f6nelik s\u00f6ylemlerini Almanya&#39;da dillendirirken Alman Ba\u015fbakan Merkel bak\u0131n ne diyordu: <\/p>\n<p> &quot;Alman askerleri, \u0130srail devletini koruma misyonunu \u00fcstlenerek tarihsel bir g\u00f6rev yapmaktad\u0131r. Bu bizim i\u00e7in bir \u00f6v\u00fcn\u00e7 kayna\u011f\u0131d\u0131r&#8230;&quot; <\/p>\n<p> <strong>\u0130talyan Ba\u015fbakan\u0131 Prodi de &quot;Uluslararas\u0131 g\u00fcc\u00fcn g\u00f6revi \u0130srail&#39;i korumakt\u0131r&quot; demi\u015fti.<\/strong> <\/p>\n<p> <strong>Bush ise 11 Eyl\u00fcl sonras\u0131nda \u0130slam alemine y\u00f6nelik bildik Ha\u00e7l\u0131 Sava\u015f\u0131&#39;n\u0131 ba\u015flatm\u0131\u015f, sonra da h\u0131z\u0131n\u0131 alamayarak M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 fa\u015fistlikle su\u00e7lam\u0131\u015ft\u0131.<\/strong> <\/p>\n<p> <strong>\u0130ngiliz Ba\u015fbakan\u0131 Blair ve \u0130talyan meslekta\u015f\u0131 Berlusconi&#39;nin de \u0130slam&#39;\u0131 ve M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 hedef alan deme\u00e7leri olmu\u015ftu.<\/strong> <\/p>\n<p> <strong>Sonra da Afganistan ve Irak i\u015fgal edildi, Filistin&#39;de ise 39 y\u0131ld\u0131r devam eden katliamlar h\u0131zland\u0131r\u0131ld\u0131 ve L\u00fcbnan&#39;a y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131 ger\u00e7ekle\u015fti.<\/strong> <\/p>\n<p> <strong>Baz\u0131lar\u0131n\u0131n farkl\u0131 yorumlamas\u0131na ra\u011fmen Papa bilerek, sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcp hesaplayarak bilin\u00e7li olarak konu\u015fmu\u015ftur. Ayn\u0131 Papa hazretleri, \u00fclkesi Almanya&#39;ya yapt\u0131\u011f\u0131 ilk ziyarette tarihte ilk kez bir Yahudi Sinagogu&#39;nu ziyaret ederek ve 60 kadar Haham ile yapt\u0131\u011f\u0131 gizli bir toplant\u0131da \u0130slam&#39;a kar\u015f\u0131 birlikte nelerin yap\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 konu\u015fmu\u015ftu. Bo\u015funa u\u011fra\u015fmay\u0131n; Papa M\u00fcsl\u00fcmanlar&#39;dan asla \u00f6z\u00fcr dilemeyecektir. Hatta bu Papa ve yanda\u015f\u0131 t\u00fcm Ha\u00e7l\u0131lar daha da fazlas\u0131n\u0131 yapacaklard\u0131r. Dinler, k\u00fclt\u00fcrler ve uygarl\u0131klar aras\u0131 diyalog pe\u015finde olanlar da yak\u0131nda nas\u0131l bir monologla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalacaklar\u0131n\u0131 g\u00f6recekler. Katliam onlar i\u00e7in genetik bir al\u0131\u015fkanl\u0131k. Ha\u00e7l\u0131 Seferleri&#39;nde milyonlarca M\u00fcsl\u00fcman&#39;\u0131 ak\u0131l almaz bir \u015fekilde katledenler, Latin Amerika&#39;y\u0131 top ve t\u00fcfekli katliamlarla H\u0131ristiyan yapanlard\u0131r. \u00d6ncesinde ve sonras\u0131nda da benzer \u015fekilde milyonlarca Afrikal\u0131&#39;y\u0131 \u00f6nce k\u00f6le, sonra da H\u0131ristiyan yapanlar emperyalizm ve s\u00f6m\u00fcrgecilik d\u00f6nemlerinde bizim co\u011frafyam\u0131za y\u00f6nelik ak\u0131l almaz oyunlar oynam\u0131\u015flard\u0131r.<\/strong> <\/p>\n<p> Ha\u00e7l\u0131 \u00fclke ve g\u00fc\u00e7lerin komplo ve sald\u0131rganl\u0131\u011f\u0131 ile yeniden kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yay\u0131z&#8230; ABD, \u0130srail ve Ha\u00e7l\u0131 mant\u0131kl\u0131 Avrupal\u0131lar hi\u00e7bir \u015fekilde M\u00fcsl\u00fcman yanda\u015flar\u0131n\u0131n durumunu d\u00fc\u015f\u00fcnmez ve onlardan kolayca vazge\u00e7erler. B\u00f6yle bir duruma d\u00fc\u015fmek istemeyenler yol yak\u0131n iken d\u00f6ns\u00fcnler yoksa ger\u00e7ekten peri\u015fan olacaklar. O zaman da ne Bush, Blair, Chirac, \u015earon ve benzerlerinin paras\u0131 ve pulu i\u015fe yarayacak, ne de Papa&#39;n\u0131n kutsamas\u0131 onlar\u0131 d\u00fcnya ve ahiret cehenneminden kurtarmayacakt\u0131r!<a name=\"_ftnref3\" href=\"#_ftn3\" title=\"_ftnref3\">[3]<\/a> <\/p>\n<p> <strong>Bu Kilise mi Ders Verecek? <\/strong> <\/p>\n<p> Kilise&#39;nin tarihte \u015fiddet yanl\u0131s\u0131 kararlar verdi\u011fi bilinirken, \u0130slam&#39;a bar\u0131\u015f dersi verecek ki\u015fi Papa de\u011fil. \u0130slam, k\u0131l\u0131\u00e7 g\u00fcc\u00fcne indirgenemez. <\/p>\n<p> Benediktus&#39;un son k\u0131\u015fk\u0131rtmas\u0131 kasti miydi de\u011fil miydi? Bu Bavyeral\u0131, iflah olmaz bir gericidir. Papal\u0131\u011fa giden yolda potansiyel has\u0131mlar\u0131n\u0131 ac\u0131mas\u0131zca bertaraf eden ve Kardinallerin se\u00e7imini k\u0131l\u0131 k\u0131rk yaran bir dikkatle ayarlayan bir adam\u0131n, o s\u00f6zleri kazara sarf etmesi muhtemel de\u011fil. Bence ne dedi\u011fini ve niye dedi\u011fini gayet iyi biliyordu.  <\/p>\n<p> Bizans muktedirlerinin en ak\u0131ll\u0131s\u0131 say\u0131lamayacak 2. Manuel Paleologos&#39;tan, bilhassa da T\u00fcrkiye ziyaretinin arifesinde al\u0131nt\u0131 yapmay\u0131 tercih etmesi ikiy\u00fczl\u00fcceydi.  <\/p>\n<p> Yoksulluk, a\u00e7l\u0131k ve zulm\u00fcn pen\u00e7esinde k\u0131vranan, bir &#8216;varo\u015flar gezegeni&#39; haline gelen neo-liberal bir d\u00fcnyada Papa, has\u0131m inanc\u0131n kurucusunu k\u00fc\u00e7\u00fck d\u00fc\u015f\u00fcrmeyi tercih ediyor.  <\/p>\n<p> \u0130slam medeniyeti k\u0131l\u0131c\u0131n g\u00fcc\u00fcne indirgenemez. \u0130slam medeniyeti, antik d\u00fcnyayla R\u00f6nesans aras\u0131ndaki hayati k\u00f6pr\u00fcyd\u00fc. \u0130ber Yar\u0131madas\u0131 ve Sicilya&#39;da \u0130slam&#39;a kar\u015f\u0131 sava\u015f a\u00e7an, Katolik Kilisesi&#39;nin ta kendisiydi. Kitlesel s\u00fcrg\u00fcnler, cinayetler, zorla din de\u011fi\u015ftirme ve reformcu Protestan d\u00fc\u015fman\u0131 kontrolde tutmay\u0131 ama\u00e7layan k\u00f6t\u00fcc\u00fcl bir Engizisyon&#8230; &#8216;Kafir&#39;lere kar\u015f\u0131 infial, G\u00fcney Fransa&#39;daki Kathar k\u00f6ylerinin yak\u0131lmas\u0131na vard\u0131. Osmanl\u0131lar ayr\u0131m yapmadan Yahudilere ve Protestanlara kucak a\u00e7t\u0131; \u0130stanbul Konstantinopolis olarak kalsa o kucak a\u00e7\u0131lmazd\u0131.<a name=\"_ftnref4\" href=\"#_ftn4\" title=\"_ftnref4\">[4]<\/a>  <\/p>\n<p> <strong>Irak ve Afganistan, Bat\u0131n\u0131n Aynas\u0131d\u0131r:<\/strong> <\/p>\n<p> <strong>Irak&#39;\u0131 \u0130\u015fgal Paras\u0131yla D\u00fcnyan\u0131n T\u00fcm A\u00e7lar\u0131 Doyard\u0131<\/strong>  <\/p>\n<p> Irak konusunda deruni bir bilgiye sahip olan Patrick Cockburn&#39;un yeni kitab\u0131 &quot;\u0130\u015fgal&#39;inde de anlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi, 40 ayd\u0131r i\u015fgalin ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131n\u0131 solukluyoruz. Bu ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131k, temel hizmetlerle ba\u015fl\u0131yor. <\/p>\n<p> Irak&#39;a milyarlarca dolar aktar\u0131lmas\u0131na ra\u011fmen, ABD h\u00fck\u00fcmeti yetkilileri Senato&#39;nun d\u0131\u015f ili\u015fkiler komitesine bu y\u0131l ba\u015f\u0131nda Irak&#39;\u0131n elektrik, su, kanalizasyon ve petrol sekt\u00f6rlerinde hala i\u015fgal \u00f6ncesi seviyede oldu\u011funu s\u00f6yledi. Ekonomi, \u00f6ncekine oranla \u00e7ok daha berbat bir halde. Saddam&#39;\u0131n gizli polisi ve i\u015fkenceleri korkusunun yerini, gangsterler, militanlar, su\u00e7lular ve fanatikler ald\u0131. Bir tiranl\u0131\u011f\u0131 yok edip yerine anar\u015fiyi koymak, bir cehennemden di\u011ferine ge\u00e7i\u015ften ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir. Son zamanlarda bir Irakl\u0131n\u0131n da ifade etti\u011fi gibi: Saddam y\u00f6netimi alt\u0131nda k\u00f6t\u00fc de olsa bir devletimiz vard\u0131, oysa \u015fimdi k\u00f6t\u00fc bir devletimiz yok. John Hopkins \u00dcniversitesi, sava\u015fta 600 bin Irakl\u0131n\u0131n \u00f6ld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc tahmin etse bile, ger\u00e7ekte \u00f6l\u00fc say\u0131s\u0131 t\u00fcyler \u00fcrpertici. \u00dclke \u00e7oktan sivil sava\u015f \u00e7ukuruna yuvarland\u0131. Yabanc\u0131 askerlerin terk edip gitmesi meselesine gelince; Belki de durum \u00f6ncekinden daha da k\u00f6t\u00fc, belki de daha iyi bir hal alacakt\u0131r.  <\/p>\n<p> \u015eia, K\u00fcrt ve S\u00fcnni liderler ve onlar\u0131n yabanc\u0131 patronlar\u0131, daha az par\u00e7alanm\u0131\u015f konfederatif bir devlet \u00fczerinde anla\u015fmaya varabilir. Ve bu sadece Irak&#39;taki durumu. Bir de d\u00fcnya \u00f6l\u00e7e\u011findeki bilan\u00e7o var, o daha da k\u00f6t\u00fc&quot; oldu\u011funu a\u00e7\u0131klad\u0131.<a name=\"_ftnref5\" href=\"#_ftn5\" title=\"_ftnref5\">[5]<\/a>  <\/p>\n<p> <\/p>\n<p> <strong>Bat\u0131, Gard\u0131 D\u00fc\u015fen Boks\u00f6r Durumundad\u0131r <\/strong> <\/p>\n<p> <strong>\u00d6nce ABD&#39;nin yana yak\u0131la gizlemeye \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 hadiseyi vitrine koyal\u0131m&#8230; 10 Ekim gecesi, ABD Irak&#39;ta sava\u015f\u0131n ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 andan bu yana en b\u00fcy\u00fck darbeyi ald\u0131&#8230; Saat 23.45&#39;te Ba\u011fdat&#39;taki Falcon Asker\u00ee \u00dcss\u00fc, Irakl\u0131 direni\u015f\u00e7iler taraf\u0131ndan d\u00f6rt koldan sald\u0131r\u0131ya u\u011frad\u0131&#8230; O gece tam 67 Amerikan askeri \u00f6ld\u00fc: Daha sonra bu say\u0131 75&#39;e \u00e7\u0131kt\u0131! Falcon&#39;daki can pazar\u0131nda 100&#39;den fazla da yaral\u0131 vard\u0131&#8230; \u00dcsteki Irak&#39;l\u0131 askerlerden hayat\u0131n\u0131 kaybedenlerin say\u0131s\u0131 ise 120 idi! Falcon, ABD&#39;nin b\u00f6lgedeki en b\u00fcy\u00fck m\u00fchimmat deposuydu: Sald\u0131r\u0131da b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131 imha edilen \u00fcs kullan\u0131lamaz hale geldi&#8230; Falcon&#39;da olup bitenleri sans\u00fcr mekanizmas\u0131n\u0131 kullanarak kamuoyundan sakl\u0131yorlar&#8230; ABD&#39;nin Irak Bata\u011f\u0131 \u00f6yle bir hale geldi ki, \u0130\u015fgalciler art\u0131k &quot;d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc olmayan nokta&quot;dalar&#8230; Bush ve Adamlar\u0131&#39;n\u0131n Irak politikas\u0131 t\u00fcm\u00fcyle iflas etmi\u015f durumda&#8230; Irak Sava\u015f\u0131&#39;n\u0131n ABD&#39;deki, \u0130ngiltere&#39;deki ve tabii T\u00fcrkiye&#39;deki i\u015fbirlik\u00e7ileri ve de \u015fak\u015fak\u00e7\u0131lar\u0131 bu muhte\u015fem bozgun kar\u015f\u0131s\u0131nda s\u00fct d\u00f6km\u00fc\u015f kedi gibiler! ABD, Irak&#39;ta gard\u0131 d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f boks\u00f6r gibi&#8230; Ring hakemi, Sam Amca&#39;n\u0131n Askerleri i\u00e7in saymaya ba\u015flad\u0131! <\/strong> <\/p>\n<p> <strong>El-Kaide Bahanesiyle Mazlum M\u00fcsl\u00fcmanlar Vurulmaktad\u0131r<\/strong> <\/p>\n<p> Pakistan&#39;\u0131n kuzeybat\u0131s\u0131ndaki a\u015firet b\u00f6lgesi Bajur&#39;da El Kaide kamp\u0131 iddias\u0131yla bombalanan yer, \u00e7ocuklar\u0131n e\u011fitim yapt\u0131\u011f\u0131 bir Kur&#39;an okuluydu. Yani elifba okunan bir mektep. B\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu \u00e7ocuk 80 ki\u015fi hayat\u0131n\u0131 kaybetti&#8230;  <\/p>\n<p> ABD kaynaklar\u0131na g\u00f6re buras\u0131 El Kaide&#39;nin \u00fcst d\u00fczey yetkililerinin bulundu\u011fu bir kampt\u0131. Pakistan kaynaklar\u0131 da ayn\u0131 fikirde. \u0130ki \u00fclkenin sald\u0131r\u0131dan sonraki a\u00e7\u0131klamalar\u0131 birbirinin ayn\u0131s\u0131yd\u0131. Pakistan ordusuna ba\u011fl\u0131 helikopterler bir El Kaide kamp\u0131n\u0131 bombalam\u0131\u015ft\u0131. Ancak olay\u0131n hi\u00e7 de a\u00e7\u0131kland\u0131\u011f\u0131 gibi olmad\u0131\u011f\u0131 \u00e7ok erken belirginle\u015fti.  <\/p>\n<p> Kur&#39;an okulu asl\u0131nda NATO birlikleri taraf\u0131ndan bombalanm\u0131\u015ft\u0131. Bu da, cinayetin hem ABD hem NATO hem de Pakistan taraf\u0131ndan i\u015flendi\u011fini ortaya koyuyor. \u00c7\u00fcnk\u00fc Pakistan ile ABD aras\u0131nda varolan ortak operasyon anla\u015fmas\u0131, k\u0131sa zaman \u00f6nce Pakistan ile NATO aras\u0131nda da imzaland\u0131. Bu anla\u015fmaya g\u00f6re NATO g\u00fc\u00e7leri, Afganistan&#39;dan Pakistan&#39;a ge\u00e7ebilecek, s\u0131n\u0131r \u00f6tesi operasyon yapabilecek. B\u00f6lgeye y\u00f6nelik sald\u0131r\u0131 i\u015fte bu \u00e7er\u00e7evede yap\u0131ld\u0131. \u00c7o\u011fu \u00e7ocuk, 80 ki\u015finin \u00f6l\u00fcm\u00fcne hem Pakistan hem ABD hem de NATO imza atm\u0131\u015f oldu&#8230; <\/p>\n<p> Bejur sald\u0131r\u0131s\u0131 M\u00fc\u015ferref&#39;in \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn ba\u015flang\u0131c\u0131. Afganistan&#39;da \u00e7ok tehlikeli bir sava\u015f\u0131n i\u00e7ine s\u00fcr\u00fcklenen NATO&#39;nun da b\u00fcy\u00fck yara alaca\u011f\u0131n\u0131 \u015fimdiden s\u00f6yleyelim. Kitlelere kar\u015f\u0131 y\u00fcr\u00fct\u00fclen bu sava\u015f ve tekrarlanan hatalar devam ederse, Taliban devleti de kurulur, El Kaide devleti de. \u00c7\u00fcnk\u00fc iki \u00f6rg\u00fct, k\u00fcresel sava\u015f\u0131n ve yeni blokla\u015fman\u0131n \u00e7ok \u00f6nemli iki unsuru haline geldi.<a name=\"_ftnref6\" href=\"#_ftn6\" title=\"_ftnref6\">[6]<\/a> <\/p>\n<p> <strong>ABD, \u00c7in&#39;e ve T\u00fcm Mazlum Direni\u015fe Sava\u015f A\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r<\/strong> <\/p>\n<p> <strong>Enerjideki \u0130\u015fbirli\u011fine Tepki &#8211; ABD, \u00c7in&#39;e Kar\u015f\u0131 Sertle\u015fti <\/strong> <\/p>\n<p> <strong>ABD, &quot;\u0130ran gibi iyi g\u00f6zle bak\u0131lmayan&quot; \u00fclkelerle enerji i\u015fbirli\u011fini derinle\u015ftirmemesi i\u00e7in \u00c7in&#39;i uyard\u0131. ABD D\u0131\u015fi\u015fleri Bakan Yard\u0131mc\u0131s\u0131 Robert Zoellick, &quot;\u00c7in, \u0130ran gibi \u00fclkelerle enerji anla\u015fmalar\u0131 imzalamaya devam ederse, ABD ile artan bi\u00e7imde anla\u015fmazl\u0131\u011fa d\u00fc\u015fecektir ve arad\u0131\u011f\u0131 enerji g\u00fcvenli\u011fi hedefine de muhtemelen ula\u015famayacakt\u0131r&quot; dedi.<\/strong> <\/p>\n<p> <strong>Pekin&#39;in ABD&#39;nin &quot;mesele \u00e7\u0131karabilecek, belal\u0131&quot; \u00fclkeler olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc \u0130ran, Burma ve Zimbabve ile ili\u015fkilerinin &quot;ba\u015fka yerlerde ters tepebilece\u011fi&quot; ifadesini kullanan ABD&#39;li yetkili, \u00c7in&#39;e &quot;ya biz ya onlar&quot; restini de \u00e7ekti.<\/strong> <\/p>\n<p> <strong>Zoellick, &quot;\u00c7in ya &#8216;bu arada kendi enerji \u00f6nceliklerini de korumaya devam ederek&#39; bu \u00fclkelerin yaratt\u0131\u011f\u0131 problemlerin giderilmesi i\u00e7in ABD ile birlikte \u00e7al\u0131\u015f\u0131r ya da bize ve belki de bizimle birlikte uluslararas\u0131 sistemde yer alan ba\u015fka \u00fclkelere kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kmay\u0131 tercih eder&quot; diye konu\u015ftu.<\/strong> <\/p>\n<p> <strong>Siyasi ve iktisadi g\u00f6zlemciler, \u00c7in&#39;in enerji kaynaklar\u0131n\u0131 g\u00fcvenceye almak i\u00e7in giri\u015fti\u011fi ata\u011f\u0131n ABD&#39;de giderek artan bir kayg\u0131yla kar\u015f\u0131land\u0131\u011f\u0131na dikkat \u00e7ekiyorlar.<\/strong> <\/p>\n<p> <strong>Bat\u0131 Ahlaki Bir \u00c7\u00f6k\u00fc\u015f Ya\u015famaktad\u0131r<\/strong> <\/p>\n<p> \u0130ngiliz Ara\u015ft\u0131rma Enstit\u00fcs\u00fc, ahlaki ve ailevi yozla\u015fm\u0131\u015fl\u0131k, i\u00e7ki ve uyu\u015fturucu al\u0131\u015fkanl\u0131\u011f\u0131, sex ve cinsel sap\u0131kl\u0131k, nemelaz\u0131mc\u0131l\u0131k ve eyyamc\u0131l\u0131k konusunda Avrupa gen\u00e7li\u011finin \u00e7\u00fcr\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ve \u00f6zellikle \u0130ngiliz gen\u00e7li\u011finin bu yozla\u015fmada 1. s\u0131rada g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc; \u00e7ok geni\u015f, uzun ve ciddi bir ara\u015ft\u0131rma sonucunda rapor halinde yay\u0131nlam\u0131\u015ft\u0131r.\u00a0  <\/p>\n<p> <strong>ABD ve \u0130srail&#39;in Batt\u0131\u011f\u0131 Adres: Irakt\u0131r<\/strong> <\/p>\n<p> Irak direni\u015fi ABD ve Britanya&#39;y\u0131 \u00f6yle bir yenilgiye u\u011fratt\u0131 ki, Britanya kamuoyundan bile Saddam rejimine rahmet okuyan sesler y\u00fckselmeye ba\u015flad\u0131. Irak medeniyetlerin s\u0131\u011f\u0131na\u011f\u0131, imparatorluklar\u0131n be\u015fi\u011fi idi; Bundan sonraysa Amerikan \u015fer imparatorlu\u011funun ve m\u00fcttefiki \u0130srail&#39;in &#39;batt\u0131\u011f\u0131 adres&#39; olacak.  <\/p>\n<p> Washington ve Londra&#39;da, Irak&#39;taki \u015fartlar\u0131n k\u00f6t\u00fcle\u015fmesi hakk\u0131nda benzeri g\u00f6r\u00fclmemi\u015f bir tart\u0131\u015fma ya\u015fan\u0131yor. Belliba\u015fl\u0131 gazeteler ve dergiler ABD Ba\u015fkan\u0131 George W. Bush&#39;un ve m\u00fcttefiki Britanya Ba\u015fbakan\u0131 Tony Blair&#39;in ter\u00f6rle sava\u015f\u0131 kaybetti\u011fini ve i\u00e7inden \u00e7\u0131k\u0131lmas\u0131 zorla\u015fan kanl\u0131 bir batakl\u0131\u011fa sapland\u0131\u011f\u0131n\u0131 teyit eden ara\u015ft\u0131rma, makale ve anketlerle dolu.  <\/p>\n<p> Bush&#39;un kendisi i\u015flerin Irak&#39;ta istendi\u011fi gibi gitmedi\u011fini ve bu \u00fclkenin kendi y\u00f6netimi a\u00e7\u0131s\u0131ndan &#39;yeni bir Vietnam&#39;a d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc itiraf edip, bu trajediden \u00e7\u0131kmak veya en az\u0131ndan kay\u0131plar\u0131n say\u0131s\u0131n\u0131 azaltmak i\u00e7in yeni bir politika bulmak amac\u0131yla askeri yetkililerle bir toplant\u0131 yapt\u0131. <\/p>\n<p> Cambridge \u00dcniversitesi&#39;nde \u00f6\u011fretim g\u00f6revlisi Corelli Barnett&#39;e g\u00f6re, &quot;Saddam Halep\u00e7e&#39;de kimyasal silah kulland\u0131ysa, ABD de Kaim ve Felluce&#39;de beyaz fosfor kulland\u0131. Saddam Enfal operasyonunu ger\u00e7ekle\u015ftirdiyse, Amerikal\u0131lar ve m\u00fcttefiklerinin de Felluce, Ba\u011fdat, Samarra ve ba\u015fka yerlerde Enfalleri var.&quot; Barnett s\u00f6zlerine \u015f\u00f6yle son veriyordu: &quot;Saddam y\u00f6netimde olsayd\u0131 655 bin Irakl\u0131, 3 bin Amerikal\u0131 ve 120 Britanyal\u0131 \u00f6ld\u00fcr\u00fclmez, bir milyon Irakl\u0131 ve en az 20 bin Amerikal\u0131 yaralanmazd\u0131.&quot;  <\/p>\n<p> Orta s\u0131n\u0131ftan her g\u00fcn 1000 Irakl\u0131, \u015eam ve Amman&#39;a ka\u00e7\u0131yor. N\u00fcfusun y\u00fczde 96&#39;s\u0131n\u0131 olu\u015fturan yoksullarsa 500 dolarl\u0131k taksi \u00fccretini bulamad\u0131klar\u0131 i\u00e7in ka\u00e7am\u0131yor ve \u00f6lmek d\u0131\u015f\u0131nda se\u00e7enekleri yok. Baz\u0131 istatistikler, iki y\u0131lda 650 bin Irakl\u0131n\u0131n g\u00f6\u00e7 etti\u011fini ortaya koyuyor&#8230; <\/p>\n<p> <\/p>\n<p> <strong>Direni\u015f dengeleri alt\u00fcst etti, ABD&#39;nin burnunu s\u00fcrtt\u00fc, i\u015fgal projesi ve yalanc\u0131 propagandalarla i\u015fbirli\u011fi yapanlar\u0131 if\u015fa etti. Irak i\u00e7in en iyi gelecek, sahibine iadesi, mezhep ayr\u0131mc\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131n giderilmesi ve \u00fclkeyi kanl\u0131 batakl\u0131\u011fa g\u00f6menlerin yarg\u0131lanmas\u0131ndan ge\u00e7iyor. <a name=\"_ftnref7\" href=\"#_ftn7\" title=\"_ftnref7\"><strong>[7]<\/strong><\/a><\/strong> <\/p>\n<p> <strong>Irak Sendromu Vietnam&#39;dan da Beter Durumdad\u0131r! <\/strong> <\/p>\n<p> Amerikan ve \u0130ngiliz bas\u0131n\u0131 Irak&#39;\u0131n i\u015fgali ile ilgili haber ve yorumlar\u0131nda &quot;Vietnam benzetmesi&quot;ni art\u0131k rahatl\u0131kla yap\u0131yorlar.  <\/p>\n<p> \u00c7\u00fcnk\u00fc i\u015fgal sonras\u0131 Amerikan ve m\u00fcttefik kay\u0131plar\u0131 Vietnam sava\u015f\u0131 ile k\u0131yasland\u0131\u011f\u0131nda ortaya &quot;Vietnam&#39;dan da beter&quot; bir manzara \u00e7\u0131k\u0131yor. <\/p>\n<p> Oysa ABD&#39;nin K\u00f6rfez Sava\u015f\u0131&#39;n\u0131 ba\u015flat\u0131rken ABD tarihinin tek sava\u015f yeniligisi olan &quot;Vietnam Sendromu&#39;nun izlerini silmek&quot; gibi bir hedefi oldu\u011fu da biliniyordu. Gelinen ortam, ABD&#39;nin Vietnam&#39;dan sonra art\u0131k bir de &quot;Irak sendromu&quot; olaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6steriyor. &quot;ABD gibi s\u00fcper bir g\u00fc\u00e7 nas\u0131l o y\u0131llarda Vietnam gibi d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc s\u0131n\u0131f bir \u00fclkeye yenilmi\u015f ve itibar kaybetmi\u015fse&quot;, \u015fimdilerde de Irak&#39;ta \u00f6len her Amerikan askeri, do\u011fmakta olan &quot;Irak sendromu&quot;nun habercisi oluyor. <\/p>\n<p> ABD s\u00fcper g\u00fc\u00e7 olmas\u0131 vehmiyle Irak konusunda erken bir geri ad\u0131m ataca\u011fa benzemiyor. Ancak Washington&#39;da s\u0131zan bir CIA raporu hi\u00e7 de \u00f6yle demiyordu. CIA Ba\u015fkan\u0131 George Tenet&#39;in emriyle Ba\u011fdat&#39;taki CIA istasyon \u015fefi taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan rapor, direni\u015fin Irakl\u0131lar aras\u0131nda yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bir askeri de\u011ferlendirmeye g\u00f6re direni\u015f\u00e7i say\u0131s\u0131n\u0131n 50 bine ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 bildiriyor. <\/p>\n<p> Irak&#39;\u0131n ABD i\u00e7in Vietnam&#39;dan da beter oldu\u011funu s\u00f6ylemek i\u00e7in rakamlara bakmak da yeterli. Mesela, Vietnam&#39;da toplamda 50 binden fazla Irak askeri \u00f6ld\u00fc. Ancak Vietnam&#39;da \u00e7at\u0131\u015fmalarda \u00f6len Amerikan askeri say\u0131s\u0131n\u0131n bu rakam\u0131 bulmas\u0131 i\u00e7in iki y\u0131l ge\u00e7mi\u015fti. O halde Vietnam&#39;a bak Irak&#39;\u0131 anla!<a name=\"_ftnref8\" href=\"#_ftn8\" title=\"_ftnref8\">[8]<\/a> <\/p>\n<p> <strong>D\u0131\u015fi\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131 Daire Ba\u015fkan\u0131 Fevzi USLUBA\u015e&#39;\u0131n A\u015fa\u011f\u0131daki Tesbitleri Olduk\u00e7a \u00d6nem Ta\u015f\u0131maktad\u0131r:<\/strong> <\/p>\n<p> <strong>Ba\u015fkan Putin&#39;in 20. y\u00fczy\u0131l\u0131n en b\u00fcy\u00fck siyasi trajedisi olarak tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 SSCB&#39;nin Aral\u0131k 1991&#39;de tarih sahnesinden \u00e7ekil\u00admesinden sonra Do\u011fu Avrupa, Balkan\u00adlar, Kafkasya, Hazar Havzas\u0131 ve Merkezi (Orta) Asya&#39;da olu\u015fan stratejik bo\u015fluklar\u0131n doldurulma\u00ads\u0131 g\u00fcndeme geldi\u011finde; bir\u00e7ok \u00fclke gibi T\u00fcrkiye de, Sovyet co\u011frafyas\u0131ndaki geli\u015fmeleri tam o\u00adlarak okuyamad\u0131\u011f\u0131 ve ili\u015fkilerini uzun y\u0131llar sadece Moskova \u00fczerinden y\u00fcr\u00fctmekle yetindi\u011fin\u00adden, bu yeni duruma haz\u0131rl\u0131ks\u0131z yakalanm\u0131\u015ft\u0131r. <\/strong> <\/p>\n<p> <strong>Nitekim, SB&#39;nin y\u0131k\u0131lmas\u0131n\u0131n ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz oldu\u011funun anla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131, ba\u015far\u0131s\u0131z 19 A\u011fustos 1991 darbesinden hemen sonra Eyl\u00fcl ve Aral\u0131k ayla\u00adr\u0131nda \u00fclkemize ziyarette bulunan Kazakis\u00adtan, \u00d6zbekistan ve K\u0131rg\u0131zistan liderleri Nazarbayev, Kerimov ve Akayev ile yap\u0131lan g\u00f6r\u00fc\u015fmelerde; &quot;21. y\u00fczy\u0131l T\u00fcrklerin olacak &#8211; Adriyatik&#39;ten \u00c7in Seddine kadar T\u00fcrk D\u00fcnyas\u0131&quot; gibi gereksiz ve T\u00fcrkiye&#39;nin g\u00fcc\u00fcn\u00fc a\u015fan slo\u00adganlarla Ankara, SSCB&#39;nin Orta Asya ve Kafkaslardaki miras\u0131na konmaya \u00e7al\u0131\u015fan bir aday g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcn\u00fc vermi\u015f ve T\u00fcrki Cumhuriyetler i\u00e7in bir &quot;a\u011fabey&quot; rol\u00fcne soyunmu\u015ftur. <\/strong> <\/p>\n<p> Yakla\u015f\u0131k 150-200 sene sonra karde\u015flerin yeniden bulu\u015fmas\u0131 ve tarihe art\u0131k damgalar\u0131n\u0131 vurmalar\u0131n\u0131n vakti geldi\u011fi \u015feklinde lanse edilen bu a\u015f\u0131r\u0131 iyimser ve hayallerin egemen oldu\u011fu 1994-95&#39;lere kadar devam eden d\u00f6nem zarf\u0131nda Ankara; imkanlar\u0131n\u0131 \u00e7ok a\u015fan vaatlerle gereksiz beklentilere yol a\u00e7m\u0131\u015f ve bu yeni \u00fclkelerin ihti\u00adya\u00e7lar\u0131n\u0131n devasa boyutlar\u0131 ile Moskova&#39;ya y\u00f6\u00adnelik ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131n derinli\u011fini, gerekti\u011fi \u015fekilde tahlil edememi\u015ftir. Neticede, bu yeni \u00fclkelerin ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131klar\u0131n\u0131n g\u00fc\u00e7lendirilmesi ve So\u011fuk Sa\u00adva\u015f sonras\u0131 uluslararas\u0131 siyasi d\u00fczendeki yerleri\u00adni almalar\u0131 ile ekonomilerinin tedricen Mosko\u00adva&#39;n\u0131n y\u00f6r\u00fcngesinden uzakla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flaya\u00adcak ger\u00e7ek\u00e7i stratejiler yerine, ayaklar\u0131 yere basmayan, g\u00fcnl\u00fck ve b\u00f6lge ger\u00e7eklerine uygun olmayan politikalar izlendi\u011finden, beklenti ve hayaller, yerini kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131na b\u0131rakm\u0131\u015f ve T\u00fcrkiye b\u00f6lgede \u00f6nemli bir f\u0131rsat\u0131 ka\u00e7\u0131r\u00add\u0131\u011f\u0131 gibi prestij kayb\u0131na da maruz kalm\u0131\u015ft\u0131r.  <\/p>\n<p> Bu geli\u015fmeler \u00fczerine Ankara, d\u0131\u015f politi\u00adkada t\u00fcm \u00f6ncelik ve a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131 yeniden Bat\u0131 d\u00fcnya\u00ads\u0131 ile b\u00fct\u00fcnle\u015fmeye vermi\u015f ve T\u00fcrki Cumhuri\u00adyetlere a\u00e7\u0131l\u0131mda Washington&#39;un d\u00fcmen suyuna girerek, ABD&#39;nin \u00f6zellikle enerji politikas\u0131ndaki parametreler do\u011frultusunda giri\u015fimlerde bu\u00adlunmak, m\u00fctevaz\u0131 ticari a\u00e7\u0131l\u0131mlar yapmak ve baz\u0131 k\u00fclt\u00fcrel ba\u015far\u0131lar ile yetinmek \u015feklinde &quot;d\u00fc\u015f\u00fck profilli&quot; bir strateji izlemeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n<p> D\u0131\u015f \u00e7emberindeki tampon \u00fclkelerin kay\u00adbolmas\u0131 ile yeniden &quot;ku\u015fat\u0131lma&quot; vehmine kap\u0131lan Moskova ise, etraf\u0131ndaki g\u00fcvenlik halkas\u0131n\u0131 ye\u00adniden olu\u015fturmak ve SSCB&#39;nin y\u0131k\u0131lmas\u0131yla has\u0131l olan stratejik bo\u015flu\u011fun do\u011frudan kendisince doldurulmas\u0131 amac\u0131yla aray\u0131\u015fa ba\u015flam\u0131\u015f ve neti\u00adcede Savunma Bakan\u0131 General Gracev ve Rus Genelkurmay\u0131&#39;n\u0131n bask\u0131s\u0131yla Ba\u015fkan Yeltsin, Ni\u00adsan 1993&#39;de &quot;Yak\u0131n Ku\u015fak&quot; doktrinini ilan etmi\u015f\u00adtir. Ankara&#39;n\u0131n da, &quot;pant\u00fcrkist-turanc\u0131&quot; s\u00f6ylev\u00adlerden vazge\u00e7erek, T\u00fcrki Cumhuriyetler ile ili\u015f\u00adkilerini Washington eksenine \u00e7ekmesi ve Rus\u00adya&#39;n\u0131n b\u00f6lge \u00fczerinde n\u00fcfuzunu bir anlamda kabullenerek, bu \u00fclke ile bilhassa ekonomik ili\u015fkilerin geli\u015fmesine \u00f6ncelik vermesi Moskova&#39;y\u0131 olduk\u00e7a rahatlatm\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n<p> Bununla birlikte, Ekim 1993&#39;te Duma&#39;da yapt\u0131\u011f\u0131 bir konu\u015fmada &quot;Rusya&#39;n\u0131n art\u0131k eski g\u00fcc\u00fcnde ve b\u00f6lgesindeki geli\u015fmeleri do\u011frudan etkileyebilecek konumda olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131&quot;<a name=\"_ftnref9\" href=\"#_ftn9\" title=\"_ftnref9\">[9]<\/a> teslim eden, bu nedenle de en k\u0131sa zamanda radikal reformlar\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirilmesinin zorunlulu\u011funu \u00f6ne s\u00fcren Ba\u015fkan Yeltsin&#39;in bu g\u00f6zlem ve itiraf\u0131, SB&#39;nin miras\u0131nda g\u00f6z\u00fc olan siyasi mahfel ve g\u00fc\u00e7 odaklar\u0131n\u0131 cesaretlendirmi\u015ftir. Bu do\u011frultuda herkes \u00f6zellikle Merkezi Asya&#39;da ABD, T\u00fcrkiye ve \u0130ran aras\u0131nda \u00e7etin bir m\u00fccadele beklerken, &quot;model olmak-a\u011fabeylik yapmak&quot; s\u00f6ylevi ile yola \u00e7\u0131kan T\u00fcrkiye, b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde kendi irrealist politikas\u0131ndan kaynaklanan nedenlerle yar\u0131\u015ftan kopmu\u015f, \u0130ran ise, daha fazla ekonomik yard\u0131m ve finans sa\u011flamak imkanlar\u0131na sahip olmas\u0131na ra\u011fmen, dini mesaj ve beklentilerini \u00f6n plana \u00e7\u0131kartmas\u0131 sebebiyle, Sovyet Nomenklaturas\u0131nda yeti\u015fmi\u015f b\u00f6lge liderlerini \u00fcrk\u00fctm\u00fc\u015f ve bu y\u00fcz\u00adden Tahran da Tajikistan d\u0131\u015f\u0131nda b\u00f6lgede n\u00fcfu\u00adzunu artt\u0131ramam\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n<p> <\/p>\n<p> Esasen, Orta Asya&#39;da eskiden beri varolan Cedidistler (Yenilik\u00e7iler) ve Kadimciler (Gelenek\u00e7iler) aras\u0131ndaki \u00e7eki\u015fme nedeniyle, \u0130slamc\u0131 ve milliyet\u00e7i s\u00f6ylevlerin \u00f6n plana \u00e7\u0131kmas\u0131 ilk bak\u0131\u015fta Ankara veya Tahran&#39;\u0131n i\u015fini kolayla\u015ft\u0131rmakla birlikte; ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131klar\u0131n\u0131 yeni kazanan bu \u00fclkelerin y\u00f6neticilerinin, evvelemirde siyasi istikrar\u0131 sa\u011flamak ve ekonomik kalk\u0131nma \u00f6ncelikleri do\u011frultusunda, pant\u00fcrkist ve \u0130slamc\u0131 a\u00e7\u0131l\u0131mlar\u00addan uzak durmay\u0131 tercih ettikleri, bu paralelde ihtiya\u00e7lar\u0131na uygun karma ekonomik model sunan \u00c7in, \u00f6nemli mebla\u011flarda krediler a\u00e7an Japonya, G\u00fcney Kore ve Almanya ile SSCB&#39;nin b\u0131rak\u00adt\u0131\u011f\u0131 stratejik bo\u015flu\u011fu tek ba\u015f\u0131na doldurmak suretiyle Avrasya&#39;ya hakim olmak isteyen Was\u00adhington&#39;a y\u00f6neldikleri g\u00f6zlenmi\u015ftir.  <\/p>\n<p> Straejist Mc. Kinder&#39;in \u00f6ne s\u00fcrd\u00fc\u011f\u00fc gibi &quot;Asya&#39;ya hakim olan d\u00fcnyaya hakim olur&quot; ve &quot;Asya&#39;ya hakimiyette en \u00f6nemli k\u0131stas enerji \u00fcretim ve da\u011f\u0131t\u0131m kanallar\u0131n\u0131 kontrol etmektir&quot; g\u00f6r\u00fc\u015flerinden hareket eden Washington&#39;daki baz\u0131 siyasi ve askeri \u00e7evreler ile, daha ziyade Cumhuriyet\u00e7i Partiyi desteklemekte olan b\u00fcy\u00fck enerji holdingleri, silah sanayisinin \u00f6nde gelen firmalar\u0131, &quot;SB&#39;nin y\u0131k\u0131lmas\u0131yla Avrasya&#39;da olu\u015fan&quot; bo\u015flu\u011fun, ba\u015fka rakip g\u00fc\u00e7ler ortaya \u00e7\u0131kmadan derhal ABD taraf\u0131ndan doldurulmas\u0131 i\u00e7in Clinton y\u00f6netimine bask\u0131 yapmalar\u0131na ra\u011fmen, Clinton d\u00f6neminde (1992-2000) ana hatlar\u0131yla ulusla\u00adraras\u0131 ili\u015fkilerde gerekmemesi halinde kuvvet kullan\u0131m\u0131ndan sarf\u0131nazar edilmesi, pro-aktif ve yay\u0131lmac\u0131 bir d\u0131\u015f politika yerine, m\u00fcttefiklerle i\u015fbirli\u011fi ile me\u015fruiyeti \u00f6n plana \u00e7\u0131kartan ve ge\u00adnelde &quot;soft power&quot;a dayal\u0131 bir diplomasinin tercih edilmesi sebebiyle, tek s\u00fcper g\u00fc\u00e7 olmakla yetinmek istemeyen ve ABD&#39;yi imparatorluk kulvar\u0131na ta\u015f\u0131mak arzusundaki Neo-Con&#39;lar, Bush&#39;un iktidara gelmesini beklemek mecburiyetinde kalm\u0131\u015ft\u0131r.\u00a0  <\/p>\n<p> Washington&#39;un, Rusya&#39;y\u0131 zay\u0131ftatmak, askeri bir tehdit olmaktan uzakla\u015ft\u0131rmak ve m\u00fcmk\u00fcn mertebe Bat\u0131 y\u00f6r\u00fcngesine \u00e7ekebilmek i\u00e7in 1992&#39;den beri iki a\u015famal\u0131 bir plan izledi\u011fi g\u00f6zlenmektedir: Kontroll\u00fc bir demilitarizasyon, ekonomide enerji gibi hayati sekt\u00f6rleri ele ge\u00e7irmek ve Bat\u0131 yanl\u0131s\u0131 politikac\u0131lar\u0131 iktidara ta\u015f\u0131mak \u015feklindeki bu plan\u0131n, bilhassa Yeltsin d\u00f6neminde olduk\u00e7a ba\u015far\u0131l\u0131 oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. <\/p>\n<p> <strong>\u00d6te yandan, bu plan\u0131n tamamlay\u0131c\u0131 un\u00adsuru olarak Washington&#39;un, ayr\u0131ca NATO ve AB mekanizmalar\u0131n\u0131 devreye sokmak suretiyle, 1988 y\u0131l\u0131ndan itibaren Sovyet blo\u011fundan ayr\u0131lan Do\u011fu Avrupa \u00fclkelerinin -Beyaz Rusya, Moldova ve Ukrayna d\u0131\u015f\u0131nda- tamam\u0131na NATO \u00fcyeli\u011fi ver\u00admek ve AB&#39;ye \u00fcye yapmak veya \u00fcyelik perspektifi sa\u011flamak yoluyla, Moskova&#39;n\u0131n y\u00f6r\u00fcngesinden uzakla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131 g\u00f6zlenmi\u015ftir. Bu ba\u011flamda Rus\u00adya&#39;n\u0131n, bir anlamda bu b\u00f6lgedeki stratejik denklemde &quot;Slav ve Ortodoks&quot; d\u00fcnyas\u0131n\u0131n lider\u00adli\u011fine veya Roma&#39;n\u0131n varisli\u011fine oynamak imka\u00adn\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde imkans\u0131zla\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. <\/strong> <\/p>\n<p> <strong>SSCB&#39;den a\u011f\u0131r bir siyasi ve ekonomik mi\u00adras devir alan Rusya&#39;da, ba\u015fkan Yeltsin&#39;in &quot;erratik&quot; politikalar\u0131, liberal ekonomiye ve de\u00admokratik d\u00fczene yap\u0131lan sanc\u0131l\u0131 ge\u00e7i\u015f ve \u00c7ecenistan Sava\u015f\u0131 ile di\u011fer ayr\u0131l\u0131k\u00e7\u0131 ak\u0131mlar\u0131n g\u00fc\u00e7lenmesi nedeniyle, \u00fclkenin Yugoslavya&#39;n\u0131n akibetine u\u011framas\u0131n\u0131n ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz oldu\u011fu ve bu ba\u011flamda SB&#39;nin da\u011f\u0131lma s\u00fcrecinin hen\u00fcz ta\u00admamlanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00f6ne s\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc bir ortamda, Moskova sahip oldu\u011fu 30 bin civar\u0131nda \u00e7ekirdek silah ve roketin yan\u0131s\u0131ra, kimyasal ve biyolojik stoklar, geli\u015fmi\u015f konvansiyonel silahlar ve 2 milyon ordusu ile stratejik denklemde nazari dikkate al\u0131nmas\u0131 gereken bir askeri g\u00fc\u00e7 oldu\u00ad\u011fundan, ilk \u00f6ncelik &quot;Ay\u0131n\u0131n pen\u00e7elerinin s\u00f6k\u00fcl\u00admesi&quot; i\u00e7in START ve AKKA mekanizmalar\u0131yla Rusya&#39;n\u0131n kontroll\u00fc bir demilitarizasyona tabi tutulmas\u0131 ve B\u0130O\/AG\u0130T \u00e7er\u00e7evesinde de Bat\u0131 blokuyla i\u015fbirli\u011fi yapmas\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131na ve\u00adrilmi\u015ftir. <\/strong> <\/p>\n<p> Bilahare, \u00fclkenin SB&#39;den kalan 56,5 mil\u00adyar Dolar d\u0131\u015f borcunun h\u0131zla t\u0131rmanarak 1998 krizinde 178 milyar Dolara ula\u015fmas\u0131, ekonomide makro dengelerin tamamen bozulmas\u0131 ve kamu finansman\u0131 i\u00e7in IMF&#39;den 22 milyar Dolar tutar\u0131nda kredi talep edilmesi, fert ba\u015f\u0131na milli gelirin<strong> <\/strong>1700 Dolara gerilemesi ve kamu firmalar\u0131n\u0131n talan edilmesi \u015feklinde ger\u00e7ekle\u015fen \u00f6zelle\u015ftir\u00admeler gibi ekonominin kaosa s\u00fcr\u00fcklendi\u011fi bir s\u0131rada Bat\u0131&#39;n\u0131n dev \u015firketleri; \u00f6zellikle enerji piyasas\u0131 ve bankac\u0131l\u0131k sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc \u015faibeli \u00f6zelle\u015f\u00adtirmeler yoluyla ele ge\u00e7irmeye ve Hadarkovsky, Gosinsky, Berezovsky gibi Bat\u0131 ile organik ba\u011flar i\u00e7inde olan oligarhlar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla ekonomiyi k\u0131smen denetimleri alt\u0131na almaya muvaffak olmu\u015flard\u0131r.  <\/p>\n<p> Rusya&#39;n\u0131n askeri g\u00fcc\u00fcn\u00fcn zay\u0131flat\u0131lmas\u0131 ve ekonomisinin denetim alt\u0131na al\u0131nmas\u0131ndan sonra s\u0131ra \u00fclkenin d\u0131\u015f \u00e7emberi veya &quot;yak\u0131n ku\u00ad\u015fa\u011f\u0131&quot;n\u0131n da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131na gelmi\u015f ve bu do\u011frultuda, Afganistan&#39;da askeri m\u00fcdahale sonras\u0131 iktidara ta\u015f\u0131nan Karzai istisna tutulursa, genelde &quot;kadi\u00adfe&quot; veya &quot;renkli&quot; devrimler diye tan\u0131mlanan Amerikan Soros Vakf\u0131 gibi h\u00fck\u00fcmet destekli ST\u00d6&#39;lerinin tezgahlad\u0131\u011f\u0131 halk hareketleri tetik\u00adlenmek suretiyle, Sovyet Nomenklatura&#39;s\u0131nda yeti\u015fmi\u015f, Moskova yanl\u0131s\u0131 liderlerin devrilmesiyle yerlerine Bat\u0131&#39;ya m\u00fczahir politikac\u0131lar\u0131n iktidara getirilmesine ba\u015flanm\u0131\u015f ve bunda G\u00fcrcistan (2003), Ukrayna (2004) ve K\u0131rg\u0131zistan&#39;da (2005) muvaffak olunmu\u015f, ancak \u00d6zbekistan (2005) ile Beyaz Rusya&#39;da (2006) ba\u015far\u0131 sa\u011flanamam\u0131\u015ft\u0131r.  <\/p>\n<p> Gorba\u00e7ov&#39;un SSCB&#39;nin y\u0131k\u0131lmas\u0131na sebebi\u00adyet veren naif politikalar\u0131ndan sonra Yeltsin d\u00f6neminde de (1991-2000) Rusya&#39;n\u0131n yap\u0131s\u0131na ve ihtiya\u00e7lar\u0131na uygun olmayan &quot;erratik&quot; uygulama ve reformlara devam edilmesi, Bat\u0131 ve \u00f6zellikle Washington i\u00e7in \u00f6nemli f\u0131rsatlar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kma\u00ads\u0131na vesile olmu\u015ftur. Bu y\u0131llarda, Amerikan \u015fir\u00adketlerinin enerji sekt\u00f6r\u00fcnde \u00f6nemli avantajlar elde etmelerinin yan\u0131s\u0131ra, bilhassa NATO; Do\u011fu Avrupa&#39;da has\u0131l olan stratejik bo\u015flu\u011fu ba\u015far\u0131yla doldurdu\u011fu gibi, Washington, Rusya&#39;n\u0131n denetiminden kurtulmak aray\u0131\u015f\u0131ndaki G\u00fcrcistan, Ukrayna, \u00d6zbekistan, Azerbaycan ve Moldova&#39;n\u0131n kat\u0131l\u0131m\u0131yla GUUAM&#39;\u0131 1997&#39;de (\u00d6zbe\u00adkistan \u00e7ekilmesiyle May\u0131s 2005&#39;de \u00f6nce GUAM&#39;a, Haziran 2006&#39;da ise Demokrasi ve Ekonomik Kalk\u0131nma \u00d6rg\u00fct\u00fc&#39;ne d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr) olu\u015fturarak, BDT &#39;yi zay\u0131flatmay\u0131 ba\u015farm\u0131\u015ft\u0131r.  <\/p>\n<p> Ancak, &quot;yeniden g\u00fc\u00e7l\u00fc&quot; bir Rusya slogan\u0131 ve \u00fclkenin par\u00e7alanma s\u00fcrecine son vermek &quot;tarihi misyonuyla&quot; Putin&#39;in g\u00f6reve gelmesinden sonra, Moskova&#39;n\u0131n Bat\u0131&#39;ya y\u00f6nelik zafiyetlerinde h\u0131zla azalma g\u00f6r\u00fclmeye ba\u015flanm\u0131\u015f ve Was\u00adhington&#39;un, Rusya ve d\u0131\u015f \u00e7emberini kontrol et\u00admeye matuf politikas\u0131nda gerilemeler oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. <\/p>\n<p> \u00dclke b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc i\u00e7in \u00f6nceli\u011fi \u00c7e\u00e7enistan meselesine veren Putin; A\u011fustos-Ekim 1999 d\u00f6nemindeki 2. \u00c7e\u00e7en Sava\u015f\u0131&#39;yla, askerlerin istedi\u011fi gibi sava\u015f\u0131 lokalize etmeyi ve buradaki \u00f6z\u00fcnde milli olan direni\u015fi, &quot;k\u00fcresel ter\u00f6r\u00fcn cihadi uzant\u0131s\u0131&quot; olarak lanse etmek suretiyle, d\u0131\u015f d\u00fcnyan\u0131n z\u0131mni muvafakatini almay\u0131 ba\u015fard\u0131ktan sonra, do\u011frudan \u00fclkenin enerji kaynaklar\u0131n\u0131n kontrol edilmesi ve devletin yeniden yap\u0131lanma\u00ads\u0131na y\u00f6nelmi\u015ftir.  <\/p>\n<p> Bu \u00e7er\u00e7evede, Brejnev d\u00f6neminin dikey devlet yap\u0131lanmas\u0131na derhal d\u00f6n\u00fclerek, baz\u0131 cumhuriyetler ve \u00f6zerk b\u00f6lgelerden gelen ayr\u0131\u00adl\u0131k\u00e7\u0131 ak\u0131mlar\u0131n susturulmas\u0131, b\u00f6ylece SSCB&#39;den miras etnik ihtilaf ve taleplerin d\u0131\u015f g\u00fc\u00e7ler (Bat\u0131) taraf\u0131ndan kullan\u0131lmas\u0131n\u0131n engellenmesi ve \u00fclke b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn korunmas\u0131 hedeflenmi\u015ftir. &quot;SB yeniden canlan\u0131yor&quot; \u015feklinde \u00f6zellikle AB \u00fclke\u00adlerinden kaynaklanan bu reformlara ili\u015fkin ele\u015f\u00adtirileri Putin, \u00fclke b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn muhafazas\u0131 i\u00e7in gerekli ad\u0131mlar olarak geri \u00e7evirmektedir.  <\/p>\n<p> Yeltsin d\u00f6neminin &quot;vah\u015fi kapitalizmi&quot; ve &quot;talan ekonomisi&quot; yerine, Rusya&#39;n\u0131n ihtiya\u00e7lar\u0131na uygun, uzun erimli ve devletin kontrol\u00fcnde bir ekonomik kalk\u0131nma modelinin Putin y\u00f6netimince benimsenmesinden sonra, ilk i\u015f olarak devletin enerji sekt\u00f6r\u00fcne el koydu\u011fu ve Bat\u0131 ile organik ba\u011flar\u0131 bulunan oligarhlar\u0131 s\u00fcratle tasfiye etmek suretiyle, \u00fclke ekonomisinin tam denetim alt\u0131na al\u0131nmas\u0131na ba\u015fland\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu \u00f6nlem\u00adlerle, y\u0131lda 20 milyar Dolar\u0131 a\u015fan mebla\u011flardaki \u00fclke d\u0131\u015f\u0131na para ka\u00e7\u0131rma operasyonlar\u0131n\u0131n k\u0131s\u00admen engellendi\u011fi, \u00fclke ekonomisinin %25&#39;ine ula\u015fan kay\u0131t d\u0131\u015f\u0131 ekonomik faaliyetlerin a\u015fa\u011f\u0131 \u00e7ekildi\u011fi, devletin vergi gelirlerinin artt\u0131\u011f\u0131 ve artan enerji fiyatlar\u0131n\u0131n sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 girdilerin de katk\u0131s\u0131yla ekonomide makro dengelerin tuttu\u00adrulmaya ba\u015fland\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr.  <\/p>\n<p> Devletin ekonomide dizginleri ele ge\u00e7ir\u00admesinin do\u011fal bir sonucu olarak, ihracat ve b\u00fct\u00e7e gelirleri h\u0131zla artm\u0131\u015f, bu sayede d\u0131\u015f bor\u00e7\u00adlar b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde eritilmi\u015f ve Merkez Bankas\u0131nda 180 milyar Dolar gibi \u00f6nemli miktarda d\u00f6viz rezervi olu\u015fmu\u015ftur. Bu geli\u015fmeler taht\u0131nda, Rus ekonomisinin enerji sekt\u00f6r\u00fcndeki hakim pozis\u00adyonu da nazari dikkate al\u0131narak, Haziran 2006&#39;da ger\u00e7ekle\u015ftirilen \u015e\u0130\u00d6 Zirve toplant\u0131s\u0131nda Ruble, Yuan gibi kuvvetli para birimlerinin yan\u0131s\u0131ra, Japon Yenin&#39;in de kat\u0131l\u0131m\u0131yla Asya&#39;da Dolar, Euro gibi uluslararas\u0131 bir para biriminin ihdas\u0131 veya Ruble&#39;nin rezerv para olarak kulla\u00adn\u0131lmas\u0131 g\u00fcndeme gelmi\u015ftir.<a name=\"_ftnref10\" href=\"#_ftn10\" title=\"_ftnref10\">[10]<\/a> <\/p>\n<p> <\/p>\n<p> Ancak, ABD ve \u00f6zellikle AB&#39;yi en \u00e7ok ra\u00adhats\u0131z eden geli\u015fme, Moskova&#39;n\u0131n sadece kendi enerji sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc kontrol alt\u0131na almas\u0131 de\u011fil, d\u00fcnya enerji denkleminde de hakim bir akt\u00f6r olarak \u00f6n plana \u00e7\u0131kmas\u0131d\u0131r. Nitekim, Rusya&#39;dan sonra Avrasya pazar\u0131nda da Bat\u0131l\u0131 \u015firketlerin b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde tasfiye edilmesinden sonra iyice g\u00fc\u00e7lenen Gazprom, Rusneft, Lukoil gibi Rus \u015firketleri, Kremlin&#39;in y\u00f6nlendirmesiyle, Hazar Havzas\u0131ndaki di\u011fer \u00fclkelerin de petrol ve do\u011fal gaz \u00fcretim, ta\u015f\u0131nma ve pazarlanmas\u0131n\u0131 tekelle\u00adrine alm\u0131\u015ft\u0131r. Bu \u00e7er\u00e7evede, \u00f6rne\u011fin T\u00fcrkme\u00adnistan do\u011fal gaz\u0131n\u0131n 2024 ve Kazakistan do\u011fal gaz\u0131n\u0131n 2010 y\u0131l\u0131na kadar sadece Gazprom tara\u00adf\u0131ndan sat\u0131n al\u0131nmas\u0131 ve d\u00fcnya pazarlar\u0131na da\u011f\u0131\u00adt\u0131m\u0131 s\u00f6z konusudur.  <\/p>\n<p> <strong>Ortado\u011fu b\u00f6lgesinden sonra d\u00fcnyan\u0131n en zengin petrol ve do\u011fal gaz yataklar\u0131na haiz Ha\u00adzar Havzas\u0131 kaynaklar\u0131n\u0131n d\u00fcnya pazarlar\u0131na ula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131nda Moskova tam hakim konumda\u00add\u0131r. 2005 y\u0131l\u0131nda devreye giren ve y\u0131lda 50 mil\u00adyon ton petrol ta\u015f\u0131ma kapasiteli (d\u00fcnya petrol ihracat\u0131n\u0131n 80\/1&#39;ne tekab\u00fcl etmektedir) BTC hatt\u0131, Moskova&#39;n\u0131n bu tekel durumunu mevcut \u015fartlarda fazla tehdit etmemektedir. Rusya top\u00adraklar\u0131ndan ge\u00e7meyen 2. alternatif konumunda\u00adki kazak petrol\u00fcn\u00fc Do\u011fu T\u00fcrkistan&#39;a ula\u015ft\u0131rmak \u00fczere 2004&#39;de yap\u0131m\u0131na ba\u015flanan y\u0131lda 10 mil\u00adyon ton ta\u015f\u0131ma kapasiteli Atirau-Dushanzi hatt\u0131 ise, halen g\u00fcnl\u00fck petrol t\u00fcketimi 6 milyon varile ula\u015fan \u00c7in&#39;in ihtiyac\u0131n\u0131n \u00e7ok k\u0131s\u0131tl\u0131 bir k\u0131sm\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layabilecektir. <\/strong> <\/p>\n<p> T\u00fcrkmen gaz\u0131n\u0131n Afganistan-Pakistan \u00fc\u00adzerinden Hint Okyanusu&#39;na ula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in planlanan Devletabad-Herat-Kara\u00e7i hatt\u0131 projesi, gerekli anla\u015fmalar\u0131n Taraflarca imzalanmas\u0131na ra\u011fmen, Afganistan&#39;da siyasi istikrar\u0131n sa\u011flana\u00admamas\u0131 nedeniyle hayata ge\u00e7irilememekte, \u0130ran g\u00fczergah\u0131 ise, Washington&#39;un siyasi muhalefe\u00adtinden dolay\u0131 do\u011frudan ekarte edilmektedir.  <\/p>\n<p> \u00d6te yandan, Hazar Havzas\u0131 kaynaklar\u0131n\u0131n yan\u0131s\u0131ra, Bat\u0131 Sibirya ve Yakutistan&#39;daki Tashet ve Kovyta&#39;daki petrol ve do\u011falgaz\u0131n, ikiz hat ile \u00c7in&#39;in Nadanq \u015fehrine veya Japonya&#39;n\u0131n tercih etti\u011fi Vladivostok&#39;un kuzeyindeki Primorzkoi&#39;a ta\u015f\u0131nmas\u0131 \u015feklindeki g\u00fczergah se\u00e7imi meselesi; Moskova-Pekin ve Moskova-Tokyo. aras\u0131nda, Kuril Adalar\u0131n\u0131n nihai stat\u00fcs\u00fcn\u00fcn belirlenmesin\u00adden, \u015e\u0130\u00d6&#39;n\u00fcn gelece\u011fine kadar uzanan geni\u015f bir yelpazede siyasi-ekonomik pazarl\u0131klara vesile olmaktad\u0131r.  <\/p>\n<p> Halen g\u00fcnde 80 milyon varil olan d\u00fcnya petrol t\u00fcketiminin, 19-20 milyon varil ile yakla\u00ad\u015f\u0131k 4\/1&#39;ni tek ba\u015f\u0131na ger\u00e7ekle\u015ftiren ve bunun 12 milyon varilini ithal etmekte olan ABD ise, Asya&#39;daki enerji pazarl\u0131klar\u0131n\u0131 yakinen izlemekte ve Barents Denizi ile Murmansk yak\u0131n\u0131ndaki Shtokman do\u011fal gaz yataklar\u0131n\u0131n i\u015fletilmesi ve Amerika&#39;n\u0131n Pasifik Sahiline ula\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 hususunda Moskova ile g\u00f6r\u00fc\u015fmelerde bulunmaktad\u0131r.<a name=\"_ftnref11\" href=\"#_ftn11\" title=\"_ftnref11\">[11]<\/a> <\/p>\n<p> Ba\u015fkan Putin, Asya \u00fclkelerinin artan enerji ihtiyac\u0131n\u0131n g\u00fcvenle kar\u015f\u0131lanabilmesi i\u00e7in \u015e\u0130\u00d6 b\u00fcnyesinde bir &quot;Enerji Kul\u00fcb\u00fc&#39;n\u00fcn&quot; olu\u015ftu\u00adrulmas\u0131 ve burada t\u00fcm sorunlar\u0131n ele al\u0131nmas\u0131n\u0131 12 Haziran 2006 g\u00fcn\u00fc Zirve toplant\u0131s\u0131nda g\u00fcndeme getirmi\u015f ve g\u00f6zlemci stat\u00fcs\u00fcnde toplant\u0131ya kat\u0131lan \u0130ran Cumhurba\u015fkan\u0131 Ahmedinecat ise, \u015e\u0130\u00d6 enerji bakanlar\u0131n\u0131n bu ama\u00e7la en k\u0131sa zamanda Tahran&#39;da bulu\u015fmalar\u0131 i\u00e7in davette bulunmu\u015ftur<a name=\"_ftnref12\" href=\"#_ftn12\" title=\"_ftnref12\">[12]<\/a> <\/p>\n<p> D\u00fcnyan\u0131n bilinen do\u011fal gaz rezervlerinin %28&#39;ine (d\u00fcnya 1.) ve petrol kaynaklar\u0131n\u0131n %7&#39;ne (d\u00fcnya 8.) haiz olan ve 2005 y\u0131l\u0131nda 156 milyar metrek\u00fcp do\u011fal gaz ile 230 milyon ton petrol ihracat\u0131 ile do\u011fal gazda en b\u00fcy\u00fck sat\u0131c\u0131 ve petrolde ise hemen Suudi Arabistan&#39;\u0131n ard\u0131nda yer alan Rusya, Avrupa&#39;n\u0131n do\u011fal gaz ihtiyac\u0131n\u0131n tek ba\u015f\u0131na d\u00f6rtte birini kar\u015f\u0131lamakta oldu\u011fundan ve \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131llarda enerjide Moskova&#39;ya y\u00f6ne\u00adlik ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n artmas\u0131 beklendi\u011finden, AB \u00fcl\u00adkelerinde, \u00f6zellikle Ocak 2006 ba\u015f\u0131nda Mosko\u00adva&#39;n\u0131n Ukrayna&#39;ya gaz sevkini ge\u00e7ici olarak dur\u00addurmas\u0131 da nazari dikkate al\u0131narak, Rusya&#39;n\u0131n enerji temininde ne kadar g\u00fcvenilebilir bir sat\u0131c\u0131 oldu\u011fu hususunda teredd\u00fctler has\u0131l olmu\u015f ve Moskova&#39;dan bu konuda garanti istenmesinin yan\u0131s\u0131ra, alternatif g\u00fczergah ve sat\u0131c\u0131 \u00fclkeler bulunmas\u0131 g\u00fcndeme gelmi\u015ftir. Kuzey Denizi kaynaklar\u0131n\u0131n h\u0131zla azalmas\u0131 ve Avrupa&#39;ya en yak\u0131n \u00fcretici \u00fclke olan Ceza\u00adyir&#39;in de Gazprom ile gaz \u00fcretim ve pazarlanmas\u0131nda i\u015fbirli\u011fi yapmaya ba\u015flam\u0131\u015f olmas\u0131, Moskova&#39;n\u0131n AB kar\u015f\u0131s\u0131nda elini olduk\u00e7a kuvvetlendirmektedir.May\u0131s 2006&#39;da So\u00e7i&#39;de yap\u0131lan g\u00f6r\u00fc\u015fme\u00adlerde Ba\u015fkan Putin, J. M. Barroso ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n\u00addaki AB heyetine do\u011fal gaz sevkiyat\u0131 konusunda garanti vermekle birlikte, baz\u0131 Avrupa \u00fclkelerinin (\u0130ngiltere\/Centrica, Fransa\/Gaz de France gibi) liberal ekonomi ve k\u00fcreselle\u015fmenin gere\u011fi ola\u00adrak, &quot;ekonomik &#8211; milliyet\u00e7i&quot; reflekslerle i\u00e7 piyasa\u00adlar\u0131n\u0131\/da\u011f\u0131t\u0131m kanallar\u0131n\u0131 Rus firmalar\u0131na (Gazprom) a\u00e7mamalar\u0131ndan has\u0131l olan baz\u0131 teredd\u00fctler nedeniyle, Avrupa Enerji \u015eart\u0131&#39;n\u0131n imzalanmas\u0131na yana\u015fmam\u0131\u015ft\u0131r.<a name=\"_ftnref13\" href=\"#_ftn13\" title=\"_ftnref13\">[13]<\/a> Dolay\u0131s\u0131yla, 15\u00ad-16 Temmuz&#39;da St-Petersburg&#39;da yap\u0131lacak olan G-8 Zirvesinin, b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7\u00fcde enerji konusunda m\u00fczakere ve \u00fcretici-sat\u0131c\u0131 \u00fclkeler aras\u0131nda sevk-fiyat garantisi gibi konularda kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 beklentilerin sa\u011flanmas\u0131na y\u00f6nelik pazarl\u0131klara sahne olaca\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. <\/p>\n<p> <\/p>\n<hr \/>\n<p> <a name=\"_ftn1\" href=\"#_ftnref1\" title=\"_ftn1\">[1]<\/a> Y\u0131lmaz \u00d6zdil \/ Sabah \/ 29.10.2006 <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn2\" href=\"#_ftnref2\" title=\"_ftn2\">[2]<\/a> Hasan Demir \/ Yeni\u00e7a\u011f \/ 18.10.2006  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn3\" href=\"#_ftnref3\" title=\"_ftn3\">[3]<\/a> H\u00fcsn\u00fc Mahalli \/ Ak\u015fam \/ 19.9.2006\u00a0  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn4\" href=\"#_ftnref4\" title=\"_ftn4\">[4]<\/a> Tar\u0131k Ali \/ Radikal \/ 19.09.2006\u00a0  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn5\" href=\"#_ftnref5\" title=\"_ftn5\">[5]<\/a> T. Garton Ash \/ The Guardian \/ Zaman \/ 01.11.2006 <\/p>\n<p> <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn6\" href=\"#_ftnref6\" title=\"_ftn6\">[6]<\/a> \u0130brahim Karag\u00fcl \/ Yeni \u015eafak \/ 01.11.2006 <\/p>\n<p> <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn7\" href=\"#_ftnref7\" title=\"_ftn7\">[7]<\/a> A. Atwan \/ Kudsel Arabi \/ Radikal \/ 30.10.2006 <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn8\" href=\"#_ftnref8\" title=\"_ftn8\">[8]<\/a> Nuh G\u00f6n\u00fclta\u015f \/ Bug\u00fcn \/ 30.10.2006 <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn9\" href=\"#_ftnref9\" title=\"_ftn9\"><\/a>1 M. Baturin, Epoha Yeltsina (Yeltsin D\u00f6nemi) 2001 Moskova, Vagrius.  <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn10\" href=\"#_ftnref10\" title=\"_ftn10\">[10]<\/a> Kommersant ve Moscow Times 12.6.2006. <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn11\" href=\"#_ftnref11\" title=\"_ftn11\">[11]<\/a> Moscow Times 26.10.2005 ve IHT 21. L2. 2005. <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn12\" href=\"#_ftnref12\" title=\"_ftn12\">[12]<\/a> Guardian 12.6.2006. <\/p>\n<p> <a name=\"_ftn13\" href=\"#_ftnref13\" title=\"_ftn13\">[13]<\/a> Financial Times ve Pravda 26.5.2006. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0  <\/p>\n<p> AB maceras\u0131 \u00fclkemize \u00e7ok pahal\u0131ya patlam\u0131\u015ft\u0131r ve \u015fimdi T\u00fcrkiye par\u00e7alanma noktas\u0131na ta\u015f\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n<p> Oysa Bat\u0131 emperyalizmi (Ha\u00e7l\u0131 ve Siyonist birlikteli\u011fi), M\u00fcsl\u00fcman halk\u0131m\u0131za ve Anadolumuza d\u00fc\u015fmand\u0131r. <\/p>\n<p> Osmanl\u0131 I. d\u00fcnya sava\u015f\u0131nda ve yedi cephede bunlara kar\u015f\u0131 sava\u015fm\u0131\u015f ve sonunda 2 milyon kilometrekarelik vatan topraklar\u0131ndan, elinde sadece 750 bin km<sup>2<\/sup> kalm\u0131\u015ft\u0131r, o da i\u015fgale u\u011fram\u0131\u015ft\u0131r. Sava\u015f \u00f6ncesi 30 milyon civar\u0131ndaki n\u00fcfusu, 8 milyonlara kadar d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f ve da\u011f\u0131t\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n<p> \u015eanl\u0131 Kurtulu\u015f M\u00fccadelesiyle kurtar\u0131lan ve kurulan T\u00fcrkiye Cumhuriyeti ise bug\u00fcn tarihinin en sinsi ve tehlikeli girdab\u0131nda \u00e7\u0131rp\u0131nmaktad\u0131r. \u00dclkemiz B\u00fcy\u00fck \u0130srail&#39;e kat\u0131lmak \u00fczere K\u00fcrdistan ve Ermenistan ile ku\u015fat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n<p> AB T\u00fcrkiye Temsilcisi Kretshmer g\u00f6revini devrederken; &quot;AKP h\u00fck\u00fcmetiyle \u00e7ok uyumlu \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k. Ama maalesef askerlerden bir randevu bile alamad\u0131k. Ordu, inad\u0131ndan ve gizli iktidar\u0131ndan vazge\u00e7mez ve T\u00fcrkiye limanlar\u0131n\u0131 K\u0131br\u0131s Rum kesimine a\u00e7\u0131vermezse, AB hevesiniz hayalde kal\u0131r&quot; diyerek i\u00e7ini kusmaktan sak\u0131nmam\u0131\u015ft\u0131r. <\/p>\n<p> Y\u0131lmaz \u00d6zdil&#39;in dedi\u011fi gibi bu AB dedikleri, Tarihimizin de\u011fil, Cumhuriyetimizin bile yan\u0131nda \u00e7ocuk kalmaktad\u0131r:<sup>\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0\u00a0 <\/sup> <\/p>\n","protected":false},"author":17,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[66],"tags":[],"class_list":["post-863","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-subat-2007"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/863","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/17"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=863"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/863\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=863"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=863"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=863"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}