{"id":869,"date":"2007-02-06T08:36:18","date_gmt":"2007-02-06T08:36:18","guid":{"rendered":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/2007\/02\/06\/cuk-etve-ae-mesulet\/"},"modified":"2007-02-06T08:36:18","modified_gmt":"2007-02-06T08:36:18","slug":"cocuk-egitimi-ve-aile-mesuliyeti","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/2007\/subat-2007\/cocuk-egitimi-ve-aile-mesuliyeti\/","title":{"rendered":"\u00c7OCUK E\u011e\u0130T\u0130M\u0130 VE A\u0130LE MESUL\u0130YET\u0130"},"content":{"rendered":"<p>\u00a0  <\/p>\n<p> <strong>\u00c7ocuklarda \u00f6z sayg\u0131 ve kendine g\u00fcvenmek<\/strong> <\/p>\n<p> \u00c7ocu\u011fun sevgiyi ve yetene\u011fini hissetme derecesi, gelecekteki ya\u015fam\u0131nda onu her alanda etkileyecektir. Ayn\u0131 zamanda da, \u00e7ocu\u011fun \u00fcretkenlik yetene\u011fini, di\u011ferleriyle ili\u015fkisini ve ba\u015far\u0131l\u0131 olmas\u0131n\u0131 belirlemede \u00f6nemli bir fakt\u00f6r olmaktad\u0131r. Ebeveynler, \u00e7ocu\u011fun \u00f6z sayg\u0131s\u0131n\u0131n ilk temellerini olu\u015ftururlar. \u00c7ocu\u011fun kendini sevgi dolu ve yetenekli hissetmesi i\u00e7in aileler neler yapabilir? \u0130\u015fte sizlere \u00f6z sayg\u0131y\u0131 geli\u015ftirebilmek i\u00e7in baz\u0131 \u00f6neriler.  <\/p>\n<p>  \u00a0  <\/p>\n<p> <strong>\u0130steklerimizi net ve a\u00e7\u0131k bildirmek<\/strong> <\/p>\n<p> \u00c7ocu\u011funuzun ondan ne istedi\u011finizi bilmesini sa\u011flay\u0131n. Bu ona alternatif davran\u0131\u015flar\u0131 \u00f6\u011frenmesi i\u00e7in bir \u015fans verecektir. \u00d6rne\u011fin; &quot;Oyuncaklar\u0131n\u0131 karde\u015finin be\u015fi\u011fine atmamal\u0131s\u0131n. Bunun yerine o uyand\u0131\u011f\u0131nda ona trenini g\u00f6sterebilirsin&quot; \u015feklinde bir a\u00e7\u0131klama yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. \u0130stekleri ona a\u00e7\u0131k\u00e7a belirtmek, ondan ne istedi\u011finizi anlamas\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131racakt\u0131r.  <\/p>\n<p> <strong>Dinlemeyi \u00f6\u011frenmek <\/strong> <\/p>\n<p> \u00c7ocuklar\u0131n duygular\u0131, g\u00f6zlemleri ve alg\u0131lad\u0131klar\u0131 dinlenmeye de\u011ferdir ve b\u00f6yle yapmak \u00e7ocuklar\u0131n \u00f6z sayg\u0131lar\u0131n\u0131 art\u0131rmaktad\u0131r. Size bir \u015feyler s\u00f6ylemek istedi\u011finde, ger\u00e7ekten ona zaman ay\u0131ramayacaksan\u0131z uygun olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 ve ne zaman uygun olaca\u011f\u0131n\u0131z\u0131 s\u00f6yleyin.  <\/p>\n<p> <strong>\u00c7ocu\u011fun varl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabul etmek <\/strong> <\/p>\n<p> Annelerin zaman zaman s\u00f6ylenmelerinin hatta jestlerle bile &quot;ke\u015fke \u00e7ocuk do\u011furmasayd\u0131m, o bir y\u00fck ve art\u0131k dayanamayaca\u011f\u0131m&quot; diye ifade etmelerinin yanl\u0131\u015f oldu\u011fu, \u00f6zellikle bu gibi mesajlar s\u0131k s\u0131k tekrar edildi\u011finde \u00e7ocu\u011fun istenmedi\u011fi ve kendisine de\u011fer verilmedi\u011fi duygusuna kap\u0131lacaklar\u0131 uzmanlarca hat\u0131rlat\u0131l\u0131r. Bu durum \u00f6zellikle evdeki yeni bebekle ilgili olmas\u0131na ra\u011fmen, annelerin bu yak\u0131nmalar\u0131 uyumlu bir \u00e7ocu\u011fun bile istenmedi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnmesine neden olmaktad\u0131r. B\u00f6yle zamanlarda \u00e7ocuklar\u0131n \u00f6zel bir ilgiye ihtiya\u00e7lar\u0131 vard\u0131r. Aileler yak\u0131nlar\u0131 taraf\u0131ndan desteklenmeli ve ya\u015fant\u0131daki \u00e7ocu\u011fun varl\u0131\u011f\u0131na de\u011fer verilmelidir.  <\/p>\n<p> <strong>De\u011ferlendirecek ve takdir edecek giri\u015fimlerini g\u00f6rmek<\/strong> <\/p>\n<p> \u00c7ocuklar k\u00f6t\u00fc bir \u015fey yapt\u0131klar\u0131nda ilgi \u00e7ekmek, iyi bir davran\u0131\u015fta bulunduklar\u0131nda da onaylanmak istemektedirler. Yapt\u0131klar\u0131, her g\u00fcn yap\u0131lan s\u0131radan bir \u015fey bile olsa, de\u011ferini art\u0131ran yapt\u0131klar\u0131n\u0131n onaylanmas\u0131d\u0131r. Mesela yemekte, s\u0131rayla herkesle ilgilenilir ve di\u011ferleri onun nesini sevdi\u011fini, ho\u015fland\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve takdir etti\u011fini s\u00f6yleyebilir. \u00d6rne\u011fin; &quot;Senin \u00f6\u011frendi\u011fin yeni \u015fark\u0131y\u0131 \u00e7ok seviyorum.&quot; veya &quot;Bu sabah s\u00f6ylediklerin ger\u00e7ekten beni etkiledi&quot;.  <\/p>\n<p> \u00c7ocu\u011funuzun odas\u0131na, banyodaki aynaya veya beslenme \u00e7antas\u0131na ufak ka\u011f\u0131tlara \u00e7izilmi\u015f k\u00fc\u00e7\u00fck resimler ya da yaz\u0131lm\u0131\u015f sevgi mesajlar\u0131 konulabilir.  <\/p>\n<p> <strong>\u00c7ocukla yaln\u0131z vakit ge\u00e7irmek <\/strong> <\/p>\n<p> Bir \u00e7ok ebeveyn i\u00e7in zaman \u00e7ok s\u0131n\u0131rl\u0131d\u0131r. Bununla beraber uzmanlar her bir \u00e7ocukla yaln\u0131z zaman ge\u00e7irmenin \u00e7ok \u00f6nemli oldu\u011funu belirtmektedirler. Bir pazar sabah\u0131 d\u0131\u015far\u0131da kahvalt\u0131 edilebilir veya yemekten sonra parkta k\u00fc\u00e7\u00fck bir y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f yap\u0131labilir. Zaman zaman onun seviyesine inip onun kurallar\u0131 ve oyuncaklar\u0131yla oynamak da yararl\u0131 olacakt\u0131r. Karde\u015fini k\u0131skanan ve yeni do\u011fan bebekten dolay\u0131 geri planda kalan \u00e7ocu\u011funuzla yaln\u0131z zaman harcamak i\u00e7in \u00e7aba sarf etmelisiniz.  <\/p>\n<p> <strong>Ona g\u00f6revler vermek<\/strong> <\/p>\n<p> Ebeveynler genellikle \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n yapmakta zorland\u0131\u011f\u0131 i\u015fleri \u00fczerlerine alarak onlara yard\u0131mc\u0131 olduklar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrler. Bu yard\u0131m, &quot;Sen bunu yapamazs\u0131n. Sen yeterince iyi de\u011filsin&quot; mesajlar\u0131n\u0131 verebilir ki bu da \u00e7ocu\u011fun kendine olan sayg\u0131s\u0131n\u0131 azalt\u0131r. \u00c7ocuklar\u0131n bir i\u015fi ba\u015farmak i\u00e7in m\u00fccadeleye davet edilmeleri gerekmektedir. Ayr\u0131ca \u00e7ocuklara, problemlerini \u00e7\u00f6zmek ve kendi yeteneklerini ke\u015ffetmek i\u00e7in f\u0131rsatlar da verilmelidir. Yard\u0131m istediklerinde, ilk olarak, o i\u015fin \u00fcstesinden gelebileceklerine onlar\u0131 inand\u0131rarak cesaretlendirmek gerekir.  <\/p>\n<p> <strong>\u00c7ocu\u011fun \u00f6zel e\u015fyalar\u0131na sayg\u0131 g\u00f6stermek<\/strong> <\/p>\n<p> Anne-babalar, s\u0131kl\u0131kla \u00e7ocuklar\u0131na verdikleri oyuncaklar\u0131n ve kitaplar\u0131n kontrol\u00fcn\u00fc elde tutarlar. \u00d6rne\u011fin; bir e\u015fyas\u0131n\u0131n at\u0131lmas\u0131na, \u00e7ocuktan \u00e7ok ebeveynler karar verir. \u00c7ocu\u011funuzun o oyuncakla oynama \u00e7a\u011f\u0131n\u0131n ge\u00e7ti\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz halde, \u00e7ocu\u011fun ona hala ve belki de y\u0131llarca ihtiyac\u0131 olabilir. Bu nedenle e\u015fyalar\u0131n\u0131 atmadan \u00f6nce ona sormal\u0131s\u0131n\u0131z.  <\/p>\n<p> <strong>\u00c7ocu\u011fun d\u00fc\u015f\u00fcncelerine de\u011fer vermek<\/strong> <\/p>\n<p> \u00c7ocu\u011funuzun herhangi bir konuda d\u00fc\u015f\u00fcncesini sorman\u0131z, onun duygular\u0131n\u0131n, g\u00f6zlemlerinin ve alg\u0131lay\u0131\u015f\u0131n\u0131n de\u011ferli oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnmesini sa\u011flayacakt\u0131r. Bir davete giderken ne giyece\u011finizi ya da \u00f6\u011fle yeme\u011finde ne yapabilece\u011finizi ona sorabilirsiniz. Tabii her zaman \u00e7ocu\u011funuzla ayn\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015fte olmayabilirsiniz. Ama ona neden, onun g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcnden farkl\u0131 bir karara vard\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131n sebeplerini a\u00e7\u0131klarsan\u0131z, d\u00fc\u015f\u00fcncelerinin tamamen faydas\u0131z olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlayabilecektir.  <\/p>\n<p> <strong>\u00c7ocu\u011fun yeteneklerini kabul etmek<\/strong> <\/p>\n<p> Her yeni beceri ve ba\u015far\u0131, onun yetenekli oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcncesini kuvvetlendirmektedir. Ne kadar k\u00fc\u00e7\u00fck olursa olsun her ba\u015far\u0131s\u0131 kabul edilmeli ve ona ba\u015far\u0131l\u0131 olaca\u011f\u0131 \u015feyler bulunmal\u0131d\u0131r. Ayr\u0131ca ebeveynler, onlardan baz\u0131 \u015feyleri kendilerine \u00f6\u011fretmelerini isteyebilirler. Yeni bir bilgisayar oyunu oynamay\u0131 veya bir sihirbazl\u0131k numaras\u0131n\u0131 \u00f6\u011fretmesi istenebilir, buradaki mesaj a\u00e7\u0131kt\u0131r: &quot;Sen yeteneklisin.&quot; Baz\u0131 \u015feyleri yaparken onun yard\u0131m\u0131 istenebilir. Tercihlerine sayg\u0131 g\u00f6stermek <\/p>\n<p> \u00c7ocu\u011fun kendine olan sayg\u0131s\u0131n\u0131 art\u0131rman\u0131n bir yolu da, onun tercihlerini ve duygular\u0131n\u0131 kabul etmektir. Ebeveynler, \u00e7ocuklar\u0131 i\u00e7in e\u011flenceli veya yararl\u0131 olan etkinlikleri \u00f6nerebilirler. Fakat onu \u00f6n yarg\u0131l\u0131 davranmaya zorlarlarsa, \u00e7ocuk kendisinin yeterince iyi olmad\u0131\u011f\u0131 mesaj\u0131n\u0131 alacakt\u0131r.  <\/p>\n<p> <strong>\u00c7ocuk i\u00e7ine kapan\u0131ksa, ilgilenip desteklemek<\/strong> <\/p>\n<p> \u00c7ocuklar\u0131n baz\u0131 bozuk ya da s\u00f6zel olarak rahats\u0131z edici davran\u0131\u015flar\u0131 onlar\u0131n kendilerine sayg\u0131lar\u0131 hakk\u0131nda ciddi mesajlar verebilir. B\u00f6yle zamanlarda ebeveynler, sevgiyi ve ger\u00e7ekleri sunarak yard\u0131mc\u0131 olabilirler. Onlar\u0131 ciddi bir \u015fekilde dinlemeli, ne demek istediklerini anlamal\u0131 ve sonra ne s\u00f6ylemek istedi\u011finizi anlatmal\u0131s\u0131n\u0131z.  <\/p>\n<p> <strong>\u00c7ocukla g\u00f6z hizas\u0131nda konu\u015fabilmek<\/strong> <\/p>\n<p> \u00c7ocuklarla konu\u015furken, daima onlardan y\u00fcksekte olmamaya dikkat edilmelidir. Bu onun sadece kendini k\u00fc\u00e7\u00fck hissetmesini sa\u011flamakla kalmayacak ayn\u0131 zamanda ebeveyn ve \u00e7ocuk aras\u0131nda b\u00fcy\u00fck bir mesafe oldu\u011funa inanmas\u0131na da yol a\u00e7acakt\u0131r. Her zaman onunla konu\u015furken, yan\u0131na \u00e7\u00f6melerek ya da oturarak ya da onu sizin seviyenize \u00e7\u0131kararak g\u00f6z konta\u011f\u0131 kurularak konu\u015fulmal\u0131d\u0131r. Bu daha yak\u0131n bir ileti\u015fimi sa\u011flayacakt\u0131r.  <\/p>\n<p> <strong>\u00c7eli\u015fkili mesajlar vermekten ve \u00f6zg\u00fcveni zedelemekten \u00e7ekinmek<\/strong> <\/p>\n<p> \u00c7eli\u015fkili mesajlar, ebeveynlerin s\u00f6zleriyle ba\u015fka, davran\u0131\u015flar\u0131yla ba\u015fka bir \u015feyi ifade etti\u011finde ortaya \u00e7\u0131kar. \u00d6rne\u011fin; \u00e7ocu\u011fa, \u00e7ok sinirli olarak y\u00fcz\u00fcne bakmadan &quot;seni seviyorum&quot; demeniz ya da korktu\u011funda, gece yan\u0131n\u0131za gelebilece\u011fini s\u00f6yleyip geldi\u011finde k\u0131zman\u0131z onu \u00e7eli\u015fkiye d\u00fc\u015f\u00fcrebilir. \u00d6ncelikle \u00e7ocu\u011fa kar\u015f\u0131 d\u00fcr\u00fcst olunmal\u0131d\u0131r. K\u0131zarken, k\u0131zg\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131z\u0131 s\u00f6ylememelisiniz. \u00c7ocu\u011fa model olunmal\u0131, ona s\u00f6yledi\u011finizi siz de yapmal\u0131s\u0131n\u0131z. Fikir birlikteliklerinizi ifade etmeli ve verdi\u011finiz s\u00f6zleri tutmal\u0131s\u0131n\u0131z. \u0130stekleriniz ve kurallar\u0131n\u0131z a\u00e7\u0131k olmal\u0131, ne hissetti\u011finizi ya da ne d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz\u00fc s\u00f6ylemelisiniz. S\u00f6zlerinizle v\u00fccut dilinizin birbirine uymas\u0131na dikkat etmelisiniz.  <\/p>\n<p> <strong>Duygular\u0131m\u0131z\u0131 \u00e7ocukla payla\u015fmay\u0131 bilmek <\/strong> <\/p>\n<p> Ebeveynler, \u00e7ocuklar\u0131yla incinebilecekleri duygular\u0131n\u0131 bile payla\u015ft\u0131klar\u0131nda, onlar\u0131 kendi deneyimlerini ve duygular\u0131n\u0131 kabul etmeye cesaretlendirmi\u015f olacaklard\u0131r. \u00c7ocuklar, anne ve babalar\u0131n\u0131n an\u0131lar\u0131n\u0131, e\u011flendikleri ve korktuklar\u0131 anlar\u0131, nas\u0131l kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131n\u0131, \u00e7ocuklar\u0131 olmas\u0131n\u0131n nas\u0131l bir \u015fey oldu\u011funu hikaye \u015fekline getirdiklerinde anne ve babalar\u0131n\u0131 daha yak\u0131ndan tan\u0131yacaklard\u0131r. Aile hikayelerini \u00e7ocuklarla payla\u015fma, kendi k\u00f6kleriyle gurur duymalar\u0131n\u0131 sa\u011flayacakt\u0131r.  <\/p>\n<p> <strong>Her \u00e7ocu\u011fun biricik oldu\u011funu hissettirmek<\/strong> <\/p>\n<p> \u00c7ocuklarda kendine sayg\u0131y\u0131 geli\u015ftirme, \u00fcstesinden gelinemeyecek bir i\u015f de\u011fildir. \u0130ki \u00f6nemli par\u00e7as\u0131 oldu\u011fu- sevgiyi ve yetene\u011fini hissettirme &#8211; ak\u0131ldan \u00e7\u0131kar\u0131lmamal\u0131d\u0131r. Ve tabii ki, her iki duyguyu besleyecek \u015fekilde davran\u0131lmal\u0131 ve konu\u015fulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r. Ebeveynlerin m\u00fckemmel olamad\u0131klar\u0131 ve en iyisini yapamad\u0131klar\u0131 zamanlar vard\u0131r. Fakat en \u00f6nemlisinin, bir \u00e7ocu\u011fun sevgiyi d\u00fczenli aral\u0131klarla almas\u0131 oldu\u011fu unutulmamal\u0131d\u0131r.\u00a0  <\/p>\n<p> <strong>\u0130\u015fleyen beyin pas tutmaz <\/strong> <\/p>\n<p> Beyin h\u00fccrelerimizin ya\u015flanmakla azald\u0131\u011f\u0131na, n\u00f6ron kayb\u0131na inan\u0131l\u0131rd\u0131. Oysa yeni \u00e7al\u0131\u015fmalar h\u00fccre kayb\u0131 olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, \u00e7e\u015fitli alanlar\u0131 birbirine ba\u011flayan yollar\u0131n kullan\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 zamanlar at\u0131l hale geldi\u011fini g\u00f6sterdi. Bu nedenle ya\u015f\u0131m\u0131z ilerledik\u00e7e beynimizi kullanmaya daha \u00e7ok \u00f6nem vermeli ve beyin egzersizleri de yapmal\u0131y\u0131z. <\/p>\n<p> <strong>Beynimiz \u015fof\u00f6r mahallidir, kumanday\u0131 akl\u0131m\u0131z\u0131n ve vicdan\u0131m\u0131z\u0131n eline almal\u0131y\u0131z!<\/strong> <\/p>\n<p> V\u00fccudumuzdaki en \u00f6nemli ve hassas organ\u0131m\u0131z hi\u00e7 ku\u015fkusuz beynimizidir. Bu y\u00fczden en iyi korunan organ\u0131m\u0131z yine beynimizdir. Beynimiz kendisi i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015f koruyucu kafatas\u0131n\u0131n i\u00e7inde bedenin di\u011fer k\u0131s\u0131mlar\u0131ndan ayr\u0131 durmaktad\u0131r. Bu kafatas\u0131 ona gelecek zararlar\u0131 en az seviyeye \u00e7ekmektedir. Yap\u0131lan bir ara\u015ft\u0131rmada; ba\u015f yararlanmalar\u0131n\u0131n pek \u00e7o\u011funda beynimizin zarar g\u00f6rmedi\u011fi tespit edilmi\u015ftir. <\/p>\n<p> <strong>Beyin kapasitemizi en y\u00fcksek d\u00fczeyde kullanmaya \u00e7al\u0131\u015fmal\u0131y\u0131z!<\/strong> <\/p>\n<p> Bilimde ve teknolojideki de\u011fi\u015fiklikler ve insan beyninizin inceleme ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 artt\u0131k\u00e7a, insan beyninden istifade etme oran\u0131n d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc bir ger\u00e7ektir. Daha \u00f6nceleri yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalarla insan beyninin % 10&#8216;unu kulland\u0131\u011f\u0131 ileri s\u00fcr\u00fcl\u00fcrken art\u0131k son ara\u015ft\u0131rmalarla % 0,5 ile 1,5 aras\u0131nda bir kullan\u0131m kapasitesine sahip olu\u011fu belirtiliyor. <\/p>\n<p> Beyinle ilgili bu ara\u015ft\u0131rmalar s\u00fcrd\u00fck\u00e7e belki de beynimizin daha az\u0131n\u0131 kulland\u0131\u011f\u0131m\u0131z ger\u00e7e\u011fiyle kar\u015f\u0131la\u015faca\u011f\u0131z. Ancak bilim art\u0131k beynimizi nas\u0131l daha etkin kullan\u0131r\u0131z \u015feklindeki ara\u015ft\u0131rmalara da \u00f6nem vermektedir.  <\/p>\n<p> <strong>Tembellik kabu\u011fumuzu \u00e7\u0131kartmal\u0131y\u0131z<\/strong> <\/p>\n<p> Bu nedenle yeni teknikler ve beyni geli\u015ftirici taktikler ara\u015ft\u0131r\u0131lmaktad\u0131r. \u00d6n\u00fcm\u00fczdeki y\u0131llar beyni teknik ve taktiklerle en \u00fcst seviyede kullananlar\u0131n olacakt\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc 10 km h\u0131zla giden bir araba 100 km. h\u0131zla giden bir araban\u0131n yan\u0131nda kaplumba\u011fa ve tav\u015fan misali kalacakt\u0131r. Ancak biz \u00fczerimizdeki kabu\u011fu \u00e7\u0131kar\u0131p yar\u0131\u015fa girersek kazanma oran\u0131m\u0131z daha y\u00fcksek olacakt\u0131r. <\/p>\n<p> <strong>Baz\u0131 \u00f6neriler<\/strong> <\/p>\n<ul>\n<li>Beyni geli\u015ftirmek i\u00e7in egzersizler yap\u0131n,<\/li>\n<li>Ba\u015fta Kur&#39;an meali olmak \u00fczere bol bol kitap okuyup yorumlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131n. Pasif de\u011fil aktif okumaya bak\u0131n.<\/li>\n<li>Beyni tembelle\u015ftiren televizyondan m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca uzak durun. Televizyon seyretme bir plana ba\u011flay\u0131n.<\/li>\n<li>Kendinize g\u00fcvenin, direnin ve dayan\u0131n.<\/li>\n<li>Tefekk\u00fcre ve konsantrasyon egzersizlerine \u00f6nem verin, Ruhunuz ve Rabbinizle ba\u015f ba\u015fa kal\u0131n, <\/li>\n<li>Fazla uyumay\u0131n. Uyku beyni tembelle\u015ftirir. Fazla yemekten sak\u0131n\u0131n,<\/li>\n<li>Haf\u0131za tekniklerini \u00f6\u011frenin ve uygulay\u0131n <\/li>\n<li>Korku, stres, tela\u015f, zaman bask\u0131s\u0131, \u015f\u00fcphe ve k\u0131skan\u00e7l\u0131k ve de\u011ferlendirme yoksunlu\u011fundan uzak ya\u015fay\u0131n,<\/li>\n<li>Beyin a\u00e7\u0131k havadayken ve ayaktayken daha iyi \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. \u0130nsan beyninin ayaktayken yakla\u015f\u0131k y\u00fczde 10 daha fazla \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmektedir. \u00d6nemli kararlar\u0131n\u0131z\u0131 al\u0131rken kapal\u0131 alandaysan\u0131z, &quot;volta atmay\u0131&quot; deneyebilirsiniz.Y\u00fcr\u00fcrken kollar\u0131 sallamak beynin performans\u0131n\u0131 olumlu etkiliyor. \u00d6nemli kararlar\u0131n\u0131z\u0131 a\u00e7\u0131k havada, kollar\u0131n\u0131z\u0131 sa\u011fa sola sallayarak y\u00fcr\u00fcrken almaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131n,<\/li>\n<li>Yabanc\u0131 bir dil \u00f6\u011frenme beyni g\u00fc\u00e7lendiriyor. Her g\u00fcn birka\u00e7 yabanc\u0131 ya da yerli yeni kelime \u00f6\u011frenip, kullanabilirsiniz. S\u00f6zl\u00fck okuyabilirsiniz. Al\u0131\u015fveri\u015f listesi veya telefon numaralar\u0131n\u0131 ezberlemeyi deneyebilirsiniz. Korkmay\u0131n,<\/li>\n<li>Zihinsel jimnastik\/antrenman yap\u0131n. Bunun i\u00e7in \u00e7e\u015fitli bulmacalar\u0131 \u00e7\u00f6zebilirsiniz. Satran\u00e7 gibi ak\u0131l oyunlar\u0131 oynay\u0131n. <\/li>\n<li>Rutin olarak tekrar etti\u011finiz davran\u0131\u015flardan vazge\u00e7in. Bazen telefonu sol elinizde tutun, \u00e7antan\u0131z\u0131 di\u011fer elinizle ta\u015f\u0131y\u0131n, evinize ba\u015fka bir yoldan gidin. En az\u0131ndan bir g\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne televizyon kumandas\u0131n\u0131 s\u0131k kullanmad\u0131\u011f\u0131n\u0131z elinizde tutun. Al\u0131\u015fkanl\u0131klara esir olmay\u0131n,<\/li>\n<li>Entelekt\u00fcel zevklerinizi geli\u015ftirmek i\u00e7in her g\u00fcn mutlaka iyi bir \u00f6zdeyi\u015f antolojisinden birka\u00e7 c\u00fcmle okuyun. Beyninizi kaliteli c\u00fcmlelerle besleyip dolgunla\u015ft\u0131r\u0131n,<\/li>\n<li>Her g\u00fcn g\u00fczel bir resme veya foto\u011frafa bakmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131n. Estetik alg\u0131n\u0131z, g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz estetik \u015feyler kadar geli\u015fir, unutmay\u0131n. Tabiata hikmet ve ibretle bak\u0131n,<\/li>\n<li>Sevdi\u011finiz bir m\u00fczi\u011fi bir s\u00fcre g\u00f6zleriniz kapal\u0131 dinleyin. Beyin otoriteleri taraf\u0131ndan sevdi\u011finiz m\u00fczi\u011fin zek\u00e2ya 7 puan ekleyebildi\u011fi iddia edilmektedir. <\/li>\n<li>G\u00fcnde akl\u0131n\u0131zdan 60 bin ile 80 bin aras\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnce ge\u00e7er. Bu d\u00fc\u015f\u00fcnceler ne hakk\u0131ndaysa, hayat\u0131n\u0131z da ona g\u00f6re \u015fekillenir. Unutmay\u0131n, kafan\u0131zda en \u00e7ok neyi d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrseniz, hayat\u0131n\u0131zda da onu \u00e7o\u011falt\u0131rs\u0131n\u0131z. <\/li>\n<li>Bir konu hakk\u0131nda d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrken, nas\u0131l d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcz\u00fc de g\u00f6zlemleyin. D\u00fc\u015f\u00fcnmek \u00fczerine d\u00fc\u015f\u00fcnmek, beyin ve d\u00fc\u015f\u00fcnce kapasitesini art\u0131r\u0131r. <\/li>\n<li>Bol ve temiz oksijen beyin i\u00e7in \u00e7ok \u00f6nemlidir. Beynimiz a\u011f\u0131rl\u0131k olarak v\u00fccudumuzun y\u00fczde 2&#39;sini olu\u015fturdu\u011fu halde, v\u00fccuda gelen oksijenin y\u00fczde 25&#39;ini t\u00fcketir. Oksijensiz kald\u0131\u011f\u0131m\u0131zda \u00f6l\u00fcm\u00fc ger\u00e7ekle\u015fen ilk organ\u0131m\u0131z beyindir. Odan\u0131z\u0131n penceresini a\u00e7arak kendinize bol bol oksijen \u0131smarlay\u0131n. <\/li>\n<li>Farkl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnme tarzlar\u0131 beyninizi geli\u015ftirir. \u00c7ocuklarla daha fazla vakit ge\u00e7irin. Sizden farkl\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnen insanlarla konu\u015fun. <\/li>\n<li>Beynin en tehlikeli yan\u0131 &quot;ters \u00e7aba&quot; kural\u0131na g\u00f6re \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 anlard\u0131r. Ba\u015f\u0131n\u0131za gelmesinden en \u00e7ok korktu\u011funuz \u015feye odaklan\u0131rsan\u0131z, korktu\u011funuzu ba\u015f\u0131n\u0131za getirir! Buna ters \u00e7aba kural\u0131 denir. Beyin odaklan\u0131lan hedef olumsuz olsa bile, bunu ger\u00e7ekle\u015ftirmek i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015f\u0131r. Topluluk \u00f6n\u00fcnde konu\u015fma yaparken &quot;acaba heyecanlan\u0131r m\u0131y\u0131m?&quot; diye d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrseniz, heyecanlan\u0131rs\u0131n\u0131z. <\/li>\n<li>Beyni yoran monotonluktur. Hayat\u0131n\u0131z\u0131 ne kadar renklendirirseniz, beyninizi o kadar ne\u015felendirirsiniz. <\/li>\n<li>Beyin k\u0131sa s\u00fcreli haf\u0131zada be\u015f ile yedi aras\u0131ndaki bilgiyi i\u015fleyebilir. Yeni bir bilgi gelince, bu bilgilerden birini atar. Buna &quot;sihirli say\u0131&quot; kural\u0131 denir. Bu kural a\u015f\u0131l\u0131p a\u015f\u0131r\u0131 bilgi y\u00fcklenmesi durumunda beynimiz &quot;servis d\u0131\u015f\u0131&quot; olur. Hayat\u0131n\u0131z\u0131n en b\u00fcy\u00fck kararlar\u0131n\u0131 al\u0131rken &quot;kafadan&quot; de\u011fil, t\u0131pk\u0131 be\u015f haneli iki rakam grubunu \u00e7arparken yapt\u0131\u011f\u0131n\u0131z gibi, bir k\u00e2\u011f\u0131t \u00fczerine yazarak ne yapaca\u011f\u0131n\u0131z\u0131 hesaplay\u0131n. <\/li>\n<li>Sa\u011flam kafa sa\u011flam v\u00fccutta bulunur. Fiziksel zindelik, zihinsel zindelik getirir. Uzun s\u00fcre hareketsiz kalmak, zihni de hareketsizle\u015ftirir. Spor yapmaya, fazla kilolar\u0131n\u0131zdan kurtulmaya \u00f6zen g\u00f6sterin. Yeterince su i\u00e7in. \u00c7\u00fcnk\u00fc, insan beyninin y\u00fczde 78&#39;i su ile kapl\u0131d\u0131r. <\/li>\n<li>Ders \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken ilk \u00f6\u011frenilenler, son \u00f6\u011frenilenler, s\u0131k tekrarlananlar ve ilgin\u00e7 bulunanlar en \u00e7ok ak\u0131lda kalanlard\u0131r. Dersleri k\u0131sa aralar vererek \u00e7al\u0131\u015fmak ak\u0131ll\u0131ca bir harekettir. <\/li>\n<li>Bu hafta kafan\u0131z\u0131 nas\u0131l daha iyi \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rabilece\u011finiz \u00fczerine daha fazla d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn. Unutmay\u0131n, beynimizi daha iyi \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rmak i\u00e7in kullanaca\u011f\u0131m\u0131z organ yine beynimiz! &quot;Akl\u0131n\u0131z\u0131 &quot;ba\u015f\u0131n\u0131za&quot; toplay\u0131n ve kullan\u0131n! <\/li>\n<\/ul>\n<p> <strong>Bilgisayar ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan kurtulun <\/strong> <\/p>\n<p> Bilgisayar, son y\u00fczy\u0131l\u0131n en b\u00fcy\u00fck giri\u015fim, de\u011fi\u015fim, geli\u015fim s\u00fcre\u00e7lerinin t\u00fcm\u00fcn\u00fc hareketleyen ve kendi i\u00e7inde bar\u0131nd\u0131ran bir fonksiyon alm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6zellikle son zamanlarda toplumda insanlar\u0131n birbirinden korkmas\u0131, caddede gezmenin bile tehlikeli olmas\u0131 gibi sosyal nedenler bizi nerdeyse eve hapsetmi\u015ftir. Art\u0131k internet \u00fczerinde her t\u00fcrl\u00fc i\u015flemin yap\u0131lmas\u0131 bizi bilgisayar\u0131n ba\u015f\u0131nda adeta ba\u011f\u0131ml\u0131 hale getirmi\u015ftir. Bunun yan\u0131nda \u00e7ocuklar\u0131n ilgilerine hitap eden \u015fiddet ve h\u0131rs nitelikli oyunlar\u0131n da olmas\u0131 eri\u015fkinlerin oldu\u011fu kadar parmaklar\u0131n\u0131 kullanmaya ba\u015flayan \u00e7ocuklar\u0131 bile ba\u011f\u0131ml\u0131 hale getirmi\u015ftir. <\/p>\n<p> <strong>Peki bilgisayar\u0131n bize ne gibi psiko-sosyal etkileri olabilir?<\/strong> <\/p>\n<p> Bir defa \u00f6ncelikle sosyal hayat\u0131m\u0131z\u0131n azalmas\u0131 ve ileti\u015fimin minimize edilmesi ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r. Bilgisayar kullan\u0131c\u0131lar\u0131n\u0131n \u00e7o\u011fu, bilgisayar ba\u015f\u0131nda iken evde, d\u0131\u015far\u0131da veya kendisiyle ilgili olan konulara ilgi duymazlar. \u0130\u00e7ine kapanan bu ki\u015filer, ASOSYAL denilen sorunlarla ba\u015f ba\u015fa kal\u0131p bu ki\u015filik sorununu fark\u0131nda olmadan ya\u015farlar. <\/p>\n<p> <strong>Bilgisayara ba\u011f\u0131ml\u0131 ki\u015finin \u00f6zellikleri<\/strong> <\/p>\n<ul>\n<li>Giderek artan bilgisayar kullan\u0131m\u0131na y\u00f6nelme<\/li>\n<li>Bilgisayar kullanma da kendini kontrol edememe,<\/li>\n<li>Sorunlardan ka\u00e7mak i\u00e7in bilgisayar d\u00fc\u011fmesini kurtulu\u015f gibi g\u00f6rme,<\/li>\n<li>Bilgisayar kullan\u0131m\u0131 i\u00e7in aile veya \u00e7evreye yalan s\u00f6yleme,<\/li>\n<li>Bilgisayar\u0131n s\u0131n\u0131rs\u0131z kullan\u0131m\u0131ndan dolay\u0131 i\u015f, e\u011fitim, geli\u015fim gibi alanlardan yoksun kalma, f\u0131rsatlar\u0131 bo\u015fa verme<\/li>\n<li>Bilgisayar olmad\u0131\u011f\u0131 zaman kendini gergin ve huzursuz hissetme<\/li>\n<li>Ki\u015fisel sorunlar, depresyon, d\u0131\u015flanma, haks\u0131zl\u0131\u011fa u\u011frama, kendini de\u011fersiz hissetme gibi d\u00fc\u015f\u00fcnce ve benlik alg\u0131lar\u0131 da ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011fa neden olmaktad\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n<p> <strong>Asosyal ve psikolojik sorunu olanlar, daha \u00e7ok ba\u011flan\u0131rlar:<\/strong> <\/p>\n<p> Genelde yap\u0131lan ara\u015ft\u0131rmalarda, sosyal ileti\u015fimi az, kendini yeterince kan\u0131tlayamam\u0131\u015f, kendini ifade edemeyen ki\u015filerin internet veya bilgisayar ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 daha y\u00fcksek olup, ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011fa daha meyilli olduklar\u0131 da s\u00f6ylenebilir. <\/p>\n<p> Bunun yan\u0131nda ki\u015filer bazen, ger\u00e7ekte alamad\u0131klar\u0131 ilgi, sevgi, sayg\u0131y\u0131 sanalda alarak kendilerini avutup benlik sayg\u0131nl\u0131klar\u0131n\u0131 korumaya \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131rlar. <\/p>\n<p> Her ne kadar sanal ileti\u015fim sosyalle\u015ftirip, ileti\u015fimi artt\u0131r\u0131r g\u00f6r\u00fcnse de ger\u00e7ek hayattan uzakla\u015ft\u0131rma, ger\u00e7ek hayata ayr\u0131lan zaman\u0131n en aza indirilmesine neden olup, asosyal yapmaktad\u0131r. <\/p>\n<p> <strong>Hayal aleminde ya\u015farlar, hayattan koparlar<\/strong> <\/p>\n<p> Yine, internet ve bilgisayar ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131 incelendi\u011finde, ki\u015fi e\u011fer varolan kimli\u011finden ve sosyal-ekonomik konumundan memnun de\u011filse olan\u0131 de\u011fil olmas\u0131 gerekeni (ideali) sanalda veya oyunlarda bulabiliyor. \u00c7ok g\u00fc\u00e7l\u00fc bir sava\u015f\u00e7\u0131, \u00e7ok zengin biri, uzun boylu biri, sayg\u0131n biri gibi rollere girerek idealindeki ki\u015fiye yak\u0131nla\u015farak kendini daha de\u011ferli ve \u00f6nemli hisseder. Bu durum onun hayal aleminde ya\u015famas\u0131 gibi bir \u015fey olup, bilgisayar ba\u015f\u0131na her oturdu\u011funda ger\u00e7ek kimli\u011fini buldu\u011funu zanneder.  <\/p>\n<p> Fakat sonu\u00e7ta ki\u015filerde sanr\u0131sal bozukluk veya ileride \u015fizofren veya paranoyak bozukluklar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 ise ka\u00e7\u0131n\u0131lmazd\u0131r.. <\/p>\n<p> \u00d6zellikle internet kullananlar\u0131n \u00e7o\u011funlu\u011funun sohbet odalar\u0131na daha s\u0131k girdiklerini g\u00f6r\u00fcyoruz. Bunun nedeni asl\u0131nda ki\u015finin ko\u015fulsuz kabul aray\u0131\u015f\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc \u00e7evresi e\u011fer bireyi hep ele\u015ftirip, kendilerine g\u00f6re g\u00f6rmek isterlerse birey ger\u00e7ek \u00e7evreden ka\u00e7ar, kendisini ko\u015fulsuz kabul eden, sanal \u00e7evreye y\u00f6nelir. <\/p>\n<p> <strong>Peki neler yapmal\u0131y\u0131z?<\/strong> <\/p>\n<ul>\n<li>\u0130nternet ve oyun ortam\u0131n\u0131n ger\u00e7ek de\u011fil sanal oldu\u011funu unutmamal\u0131y\u0131z.<\/li>\n<li>Ger\u00e7ek hayattaki ili\u015fkilerimizi, ya\u015fam tarz\u0131m\u0131 felsefemizi sorgulamal\u0131y\u0131z.<\/li>\n<li>\u0130nternete olan ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131n nedenlerini yukar\u0131daki g\u00f6r\u00fc\u015flere ba\u011fl\u0131 olarak ortaya koymal\u0131y\u0131z.<\/li>\n<li>\u00c7ocuklar\u0131m\u0131z\u0131n oynad\u0131\u011f\u0131 oyunlar\u0131, girdikleri siteleri bilmeli ve onlara \u00f6nleyici bilgiler vererek zarar g\u00f6rmelerine engel olmal\u0131y\u0131z.<\/li>\n<li>Sanalda buldu\u011fumuz \u015feyin arad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015fey olup olmayaca\u011f\u0131n\u0131 mant\u0131ksal s\u00fcre\u00e7ler olarak tart\u0131\u015fmal\u0131y\u0131z.<\/li>\n<li>\u0130nternet kullan\u0131m s\u00fcresini ihtiyaca g\u00f6re ayarlamal\u0131y\u0131z. (g\u00fcnde en fazla 3 saati ge\u00e7memesini \u00f6neriyoruz.)<\/li>\n<li>\u0130nternet ve oyuna y\u00f6nelmemek i\u00e7in farkl\u0131 u\u011fra\u015flar bulmal\u0131y\u0131z. Kitap okumak, spor yapmak, ev i\u015fleri, arkada\u015fla beraber olmak, m\u00fczik dinlemek vs&#8230; gibi.<\/li>\n<li>\u00c7o\u011funuzun bilgisayar kullan\u0131m s\u00fcresini kontrol etmeli, ihtiyac\u0131n\u0131n niteli\u011fini ve niceli\u011fini a\u00e7\u0131\u011fa \u00e7\u0131karmal\u0131y\u0131z.<\/li>\n<li>\u00c7ocu\u011funuza sanal konularla ve olumsuzluklarla ilgili \u00f6n bilgileri aktarmal\u0131y\u0131z<\/li>\n<li>\u00c7ocuklar\u0131n temel g\u00f6revlerini bitirmeden bilgisayar ba\u015f\u0131na oturmalar\u0131na g\u00f6z yummamal\u0131y\u0131z.<\/li>\n<li>\u00c7ocuklar\u0131n g\u00fcnl\u00fck kullan\u0131m\u0131 en fazla 1 saat olmal\u0131d\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n<p> E\u011fer internet veya oyun ba\u011f\u0131ml\u0131l\u0131\u011f\u0131n\u0131z var ise bu yaz\u0131y\u0131 okuduktan sonra ilk i\u015f olarak kendinize kullan\u0131m s\u00fcresi ve g\u00fcnl\u00fck farkl\u0131 u\u011fra\u015flar listesi yap\u0131n\u0131z. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00a0  <\/p>\n<p> <strong>\u00c7ocuklarda \u00f6z sayg\u0131 ve kendine g\u00fcvenmek<\/strong> <\/p>\n<p> \u00c7ocu\u011fun sevgiyi ve yetene\u011fini hissetme derecesi, gelecekteki ya\u015fam\u0131nda onu her alanda etkileyecektir. Ayn\u0131 zamanda da, \u00e7ocu\u011fun \u00fcretkenlik yetene\u011fini, di\u011ferleriyle ili\u015fkisini ve ba\u015far\u0131l\u0131 olmas\u0131n\u0131 belirlemede \u00f6nemli bir fakt\u00f6r olmaktad\u0131r. Ebeveynler, \u00e7ocu\u011fun \u00f6z sayg\u0131s\u0131n\u0131n ilk temellerini olu\u015ftururlar. \u00c7ocu\u011fun kendini sevgi dolu ve yetenekli hissetmesi i\u00e7in aileler neler yapabilir? \u0130\u015fte sizlere \u00f6z sayg\u0131y\u0131 geli\u015ftirebilmek i\u00e7in baz\u0131 \u00f6neriler.  <\/p>\n","protected":false},"author":18,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[66],"tags":[],"class_list":["post-869","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-subat-2007"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/869","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/users\/18"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=869"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/869\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=869"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=869"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.millicozum.com\/mc\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=869"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}